GIAO AN SINH 8 CA NAM 0910

- GV: Kieåm tra kieán thöùc caùc em naém ñöôïc thoâng qua phaàn trình baøy caûu nhoùm - GV: Yeâu caàu: Neâu ñöôïc caáu taïo vaø chöùc naèng cuûa xöông daøi.. Caáu taïo vaø chöùc naêng [r]

Bài 1 BÀI MỞ ĐẦU

I Mục Tiêu:

1 Kiến Thức:

- HS thấy được mục đích ý nghĩa của môn học

- Xác định được vị trí của con người trong tự nhiên

- Nắm được phương pháp học tập đặc thù của môn học

2. Kỹ Năng:

- Rèn kỹ năng hoạt động nhóm

- Kỹ năng tư duy độc lập và làm việc với SGK

3 Thái Độ:

Có ý thức bảo vệ, giữ gìn vệ sinh cơ thể

II Đồ Dùng Dạy Học

GV: Giới thiệu tài liệu liên quan đến bộ môn

HS: Sách vở học bài

III Hoạt Động Dạy Học

1 Mở đầu : Sơ lược lại Sinh học 7

2 Hoạt động 1: Vị Trí Của Con Người Trong Tự Nhiên

a Mục tiêu : HS thấy được con người có vị trí cao nhất trong thế giới sinh vật do cấu tạo cơ thể hoàn chỉnh và các hoạt động có mục đích

b Tiến hành :

- GV: Em hãy kể tên các ngành động

vật đã học ?

- GV: Ngành động vật nào có cấu tạo

hoàn chỉnh ?

- GV: Con người có những

đặc điểm nào khác biệt so với động

vật nói chung và bộ khỉ nói riêng

- HS: Trao đổi nhóm, vận dụng kiến thức đã học ở lớp dưới trả lời câu hỏiYêu cầu:

+ Kể đủ sắp xếp các ngành theo sự tiến hoá

+ Lớp thú là lớp động vật tiến hoá nhất, đặc biệt bộ khỉ

- HS tự nghiên cứu thông tin trong SGK

→ trao đổi nhóm hoàn thành nhiệm bài tập mục 

Yêu cầu: Ô đúng 1,2,3,5,6,7 → đại diện các nhóm trình bày, nhóm khác bổ

- GV: ghi lại ý kiến của

nhiều nhóm để đánh giá được kiến

thức của HS

- GV: Yêu cầu HS rút ra

KL về vị trí phân loại của con người

- Loài người thuộc lớp thú

- Con người có tiếng nói, chữ viết, tư duy trừu tượng, hoạt động có mục đích →

làm chủ thiên nhiên

3.Hoạt động 2 : Nhiệm Vụ Của Môn Cơ Thể Người Và vệ Sinh

a. Mục tiêu : - HS chỉ ra được nhiệm vụ cơ bản của môn học cơ thể người và vệ sinh

- Biết đề ra biện pháp bảo vệ cơ thể

- Chỉ ra được mối liên quan giữa môn học với các bộ môn khoa học

b. Tiến hành :

- GV: Bộ môn cơ thể người và vệ sinh

cho chúng ta hiểu biết điều gì ?

- GV: Cho VD về mối liên quan giữa bộ

môn cơ thể người và vệ sinh với các

môn khoa học khác

- GV: Bổ sung và rút ra KL

- HS: Nghiên cứu thông tin SGK tr.5

→ trao đổi nhóm Yêu Cầu:

+ Nhiệm vụ bộ môn + Biện pháp bảo vệ cơ thể

- HS: Một vài đại diện trình bày →

nhóm khác bổ sung cho hoàn chỉnh

-HS: Chỉ rõ mối liên quan giữa bộ môn với môn TDTT mà các em đang học

c Tiểu Kết: Nhiêm vụ của môn học là:

+ Cung cấp những kiến thức về cấu tạo và chức năng sinh lý của các cơ quan trong cơ thể

+ Mối quan hệ giữa cơ thể với môi trường để đề ra biện pháp bảo vệ cơ thể

+ Thấy rõ mối liên quan giữa môn học với các môn khoa học khác như: Y học, TDTT, Điêu khắc, Hội hoạ…

4. Phương Pháp Học Tập Bộ Môn Cơ Thể Người Và Vệ Sinh

a Mục Tiêu : Chỉ ra được phương pháp đặc thù của bộ môn, đó là học qua mô hình, tranh, thí nghiệm

b Tiến hành

- Nêu các phương pháp cơ bản để học

tập bộ môn ?

- GV: Lấy VD cụ thể minh hoạ cho các

phương pháp mà HS nêu ra

- GV: Nhận xét ⇒ KL

- HS: Nghiên cứu SGK → trao đổi nhóm → thống nhất câu trả lời

- Đại diện một vài nhóm trả lời →

nhóm khác bổ sung

IV Cũng Cố

- Cho HS đọc và học thuộc ghi nhớ SGK

- Ra một vài bài tập nâng cao có liên quan đến bài học

V Dặn dò:

- Học bài và làm bài tập trong SGK tr.7

- Đọc trước bài 2 SGK tr.8

BÀI 2 CẤU TẠO CƠ THỂ NGƯỜI

- Rèn kỹ năng quan sát nhận biết kiến thức

- Rèn tư duy tổng hợp logic, kỹ năng hoạt động nhóm

3 Thái độ

Giáo dục ý thức giữ gìn bảo vệ cơ thể tránh tác động mạnh vào một số hệ

cơ quan

II Đồ Dùng Dạy Học

Tranh các hệ cơ quan của thú, hệ cơ quan của người, sơ đồ phóng to hình 2-3 SGK tr.9, mô hình nữa cơ thể người

III Hoạt Động Dạy Học

1 Kiểm tra bài cũ :

- Cho biết nhiệm vụ của bộ môn cơ thể người và vệ sinh

- GV: Nêu những phương pháp cơ bản để học tập bộ môn cơ thể người và vệ sinh

2 Mở Đầu:

3 Hoạt Động 1: Cấu Tạo Cơ Thể

a Mục tiêu:

- Chỉ ra các phần của cơ thể

- Trình báy sơ lược thành, chức năng các hệ cơ quan

b Tiến Hành

1 Các phần của cơ thể:

- GV: Kể tên các hệ cơ quan ở động vật

thuộc lớp thú

- Trả lời mục câu hỏi trong SGK tr.8

- HS: Nhớ lại kiến thức kể đủ 7 hệ cơ quan

- HS quan sát tranh ảnh SGK và trên bảng → trao đổi nhám hoàn thành

Người soạn: DƯƠNG ĐÌNH MẬU Ngày soạn:

Lớp dạy: 8A1,2,3,4 Tuần dạy:

- GV: Tổng kết ý kiến của các nhóm và

thông báo ý đúng

- GV: Nhận xét → KL

câu trả lờiYêu cầu:

+ Da bao bọc + Cấu tạo gồm 3 phần

+ Cơ hoành ngăn cách giữa khoang ngựcvà khoang bụng

- HS: Đại diện nhóm trình bày →

nhóm khác bổ sung

b. Tiểu Kết :

- Da bao bọc toàn bộ cơ thể để bảo vệ các cơ quan bên trong cơ thể

- Cơ thể gồm 3 phần: Đầu, Thân, Tay chân

- Cơ hoành ngăn cách khoang ngực và khoang bụng

2 Các hệ cơ quan

- Cơ thể người gồm các hệ cơ quan

nào ?

- GV: Kẻ bảng 2 lên bảng để HS chữa

bài

- GV: Ghi ý kiến bổ sung → thông

báo đáp án đúng

- GV: Tìm hiểu số nhóm có kết quả

đúng nhiều so với đáp án

- HS: Nghiên cứu SGK, tranh hình trao đổi nhóm, hoàn thành bảng 2 tr.9

- HS: Đại diện nhóm lên ghi nội dung vào bảng → nhóm khác bổ sung

Hệ Cơ Quan Các Cơ Quan Trong Từng

Hệ Cơ Quan Chức Năng Từng Hệ Cơ QuanVận động Cơ, xương Vận động và di chuyển

Tiêu Hoá Miệng, ống tiêu hoá, tuyến

tiêu hoá Tiếp nhận và biến đổi thức ăn thành chất dinh dưỡng cung cấp cho cơ thểTuần hoàn Tim, hệ mạch Vận chuyển trao đổi chất dinh dưỡng

tới các tế bào, mang chất thải, CO2 từ tế bào tới cơ quan bài tiết

Hô hấp Đường dẫn khí, phổi Thực hiện trao đổi khí CO2, 02 giữa cơ

thể với môi trườngBài tiết Thận, ống dẫn nước tiểu,

bóng đái Lọc từ máu các chất thải để thải ra ngoàiThần kinh Não, tuỷ, dây TK, hạch TK Điều hoà, ĐK mọi HĐ của cơ thểGV: Ngoài những hệ đã nghiên cứu trên, trong cơ thể còn có hệ cơ quan nào nữa ?

5. Hoạt động 2 : Sự Hoạt Động Nhịp Nhàng Của Các Cơ Quan

a. Mở bài :

b. Mục tiêu : Chỉ ra được vai trò điều hoà hoạt động của các cơ quan

của hệ thần kinh và nội tiết

- GV: Sự phối hợp hoạt động của các cơ

quan trong cơ thể được thể hiện như

thế nào ?

- GV: Yêu cầu HS lấy một VD về một

hoạt động khác và phân tích

- GV: Giải thích sơ đồ hình 2-3 (SGK

tr.9)

- GV: Nhân xét ý kiến của HS

- GV: giảng giải:

+ Điều hoà hoạt động điều là phản xạ

+ Kích thích từ môi trường ngoài vào cơ

thể tác động đến cơ quan thụ cảm →

trung ương thần kinh ( phân tích, phát

lệnh vận động) → cơ quan phản ứng

trả lời kích thích

+ Kích thích từ môi trường → cơ quan

thụ cảm → tuyến nội tiết hooc môn

→ cơ quan để tăng cường hay giảm

hoạt động

- GV: Đưa ra KL

- HS: Nghiên cứu SGK mục  tr.9 →

trao đổi nhóm

Yêu cầu: Phân tích một hoạt động của cơthể đó là chạy

+ Tim mạch, nhịp hô hấp + Mồ hôi, hệ tiêu hoá tham gia tăng cường hoạt động → cung cấp đủ Oxi và chất dinh dưỡng cho cơ hoạt động

- Đại diện nhóm trình bày → nhóm khác bổ sung

- Trao đổi nhóm → chỉ ra mối quan hệ qua lại giữa các hệ cơ quan trong cơthể

- Đại diện trình bày → nhóm khác bổ sung ( nếu cần )

- HS: Vận dụng giải thích một số hiện tượng như: Thấy mưa thì chạy nhanh về nhà, khi đi thi hay hồi hộp…

c.Tiểu kết :

- Các hệ cơ quan trong cơ thể có sự phối hợp hoạt động

- Sự phối hợp hoạt động của các hệ cơ quan tạo nên thể thống nhất dưới sự điều khiển của HTK trung ương và thể dịch

IV Cũng Cố

- Cơ thể người gồm có mấy hệ cơ quan, chỉ ra thành phần và chức năng của các hệ cơ quan ?

- Cơ thể người là một thể thống nhất được thể hiện như thế nào ?

VI Dặn Dò

- Học bài, trả lời câu hỏi SGK

- Giải thích hiện tượng: Đạp xe, đá bóng, chơi cầu

- Oân tập lại tế bào thực vật

- HS biết được từng chức năng của tế bào

- Chứng minh được tế bào là đơn vị chưc năng của cơ thể

2. Kỹ Năng:

- Rèn kỹ năng quan sát tranh hình, mô hình tìm kiến thức

- Kỹ năng suy luận logic, kỹ năng hoạt động nhóm

3 Thái Độ:

Giáo dục ý thức học tập yêu bộ môn

VII Đồ Dùng Dạy Học

GV: Mô hình hay tranh vẽ cấu tạo tế bào động vật

VIII Hoạt Động Dạy Học

1 Mở đầu : Cơ thể dù đơn giản (như động vật nguyên sinh: trùng đế giày, trùng cỏ )hay phức tạp(cơ thể của các loại động vật không xương sống) đều được cấu tạo từ đơn vị nhỏ nhất là tế bào tế bào

2 Hoạt động 1: Cấu Tạo Của Tế Bào

a Mục tiêu : HS nắm được thành phần chính của tế bào: màng, chất

nguyên sinh và nhân

b Tiến hành :

- GV: Một tế bào điển hình gồm những

thành phần cấu tạo nào ?

- GV: Ngành động vật nào có cấu tạo

- HS: quan sát mô hình và hình 3.1 SGKtr.11 → Ghi nhớ kiến thức

Yêu cầu:

Người soạn : DƯƠNG ĐÌNH MẬU Ngày soạn

Lớp dạy : 8A1,2,3,4 Tuần dạy:

hoàn chỉnh ?

- GV: Kiểm tra bằng cách

như sau: viết không thứ tự các thành

phần cấu tạo của tế bào lên bảng →

gọi HS lên sắp xếp theo thứ tự

- GV: giảng giải

+ Màng sinh chất có cấu trúc kép, gồm

2 lớp photpholipit có đầu kỵ nước

hướng vào nhau và đầu ưa nước hướng

ra ngoài Trên màng này còn có các

phân tử protein loại histon và không

histon, quá trình trao đổi chất nhờ các

phân tử protein này

+ Tế bào chất là một phức hệ gồm

nhiều bào quan như ti thể, bộ máy

gongi, lưới nội chất…

+ Nhân có chứa nhiều nhân con và

NST trong đó NST là thành phần quan

trọng nhất chủ yếu là chứa ADN

+ Màng sinh chất + Nhân tế bào + Tế bào chất

- HS: đại diện các nhóm lên sắp xếp cácthành phần cấu tạo của tế bào →

HS khác bổ sungYêu cầu: Màng → TBC → Nhân

c Tiểu kết:

- Tế bào được cấu tạo làm 3 phần:

+ Màng: có cấu trúc kép gồm 2 lớp phôtpholipit bao bọc ở bên ngoài làm nhiệm vụ bảo vệ và các chức năng khác

+ Tế bào chất : gồm các bào quan( ti thể, bộ máy gongi, lưới nội chất…)+ Nhân: NST và nhân con

3.Hoạt động 2 : Chức Năng Các Bộ Phận Trong Tế Bào

a. Mục tiêu : - HS nắm được các chức năng quan trọng trong các bộ phận của tế bào

- Thấy được cấu tạo phù hợp với chức năng và sự thống nhất giữa các thành phần của tế bào

- Chứng minh: tế bào là đơn vị chức năng của cơ thể

b. Tiến hành :

- GV: Nêu câu hỏi:

+ Màng sinh chất có vai trò gì ?

+ Lưới nội chất có vai trò gì trong hoạt

động sống của tế bào ?

+ Năng lượng cần cho các hoạt động lấy

từ đâu ?

-HS: Nghiên cứu bảng 3.1 SGK tr.11

→ trao đổi nhóm thống nhất ý kiến

+ Tại sao nói nhân là trung tâm của tế

bào ?

- GV: tổng kết ý kiến của HS → nhân

Xét

+ Hãy giải thích mối quan hệ thống nhất

về chức năng giữa màng sinh chất, chất

tế bào và nhân tế bào ?

+ Tại sao nói tế bào là đơn vị chức năng

của cơ thể ?

- GV: Giảng giải: Cơ thể có 4 đặc trưng

cơ bản như trao đổi chất, sinh trưởng,

sinh sản, di truyền đều được tiến hành

ở tế bào

-HS: Đại diện nhóm trình bày →

nhóm khác bổ sung

- HS: trao đổi nhóm, dựa vào bảng 3 để trả lời

- HS: Đọc kỹ bảng 3.1 SGKYêu cầu: ở tế bào cũng có quá trình trao đổi chất, phân chia…

c Tiểu Kết: Chức năng của các bộ phân trong tế bào là:

+ Màng sinh chất: Giúp tế bào thực hiện trao đổi chất

+ Tế bào chất: thực hiện các hoạt động sống của tế bào

Lưới nội chất: tổng hợp và vận chuyển các chất

Ribôxôm: Nơi tổng hợp Prôtêin

Ti thể: Tham gia hoạt động hô hấp giải phóng năng lượng

Bộ máy Gôngi: Thu nhận, hoàn thiện, phân phối sản phẩm

Trung thể: Tham gia quá trình phân chia tế bào

+ Nhân: Điều khiển mọi hoạt động sống của tế bào

Nhiểm sác thể: là cấu trúc quy định sự hình thành Prôtêin, có vai trò quyết định trong di truyền

Chưa ARNr cấu tạo nên Ribôxôm

4. Hoạt Động 3 : Thành Phần Hóa Học Của Tế Bào

a Mục Tiêu : HS nắm được hai thành phần hóa học chính của tế bào là chất vô

cơ và hữu cơ

b Tiến hành

- GV: Cho biết thành phần hóa học

chính của tế bào

- GV: nhận xét phần trả lời của nhóm

→ thông báo đáp án đúng

- HS: Nghiên cứu thông tin SGK tr.12

→ trao đổi nhóm → thống nhấtcâu trả lời

- Đại diện một vài nhóm trả lời →

nhóm khác bổ sungYêu Cầu: chất vô cơ & hữu cơ

- GV: các chất hóa học cấu tạo nên tế

bào có mặt ở đâu ?

- GV: tai sao trong khẩu phần ăn của

mỗi người cần có đủ Prôtêin, Lipit,

Gluxit, Vitamin, Muối khoáng

- HS: Trao đổi nhóm trả lời câu hỏiYêu cầu:

+ Các chất hóa học có mặt trong tự nhiên

+ Aên đủ các chất để xây dựng nên TB

c Tiểu kết: Tế bào gồm hỗn hợp nhiều chất hữu cơ và vô cơ

1 Chất hữu cơ và vô cơ:

Các chất có trong TB

người và động vật Nguyên tố hóa học Yù nghĩa

K, Na, Fe, Ca, P

Thiếu Protein sẽ không có sự sống

vì đó là vật liệu xây dựng cơ bản của tế bào

Nguồn năng lượng dự trữNguồn năng lượng chủ yếu

Đảm bảo việc vận chuyển các chấtCó ý nghĩa lớn với các hoạt động bình thường của tế bào

2 Axit Nucleic: gồm AND và ARN

5. Hoạt động 4 : Hoạt Động Sống Của Tế Bào

a Mục tiêu : HS nắm được các đặc điểm sống của tế bào đó là trao đổi chất lớn

lên, sinh sản…

b Tiến hành

GV hỏi:

+ Cơ thể lấy thức ăn từ đâu ?

+ Thức ăn được biến đổi và chuyển hóa

như thế nào trong cơ thể?

+ Giữa tế bào và cơ thể có mối quan hệ

như thế nào?

Lấy VD để thấymối quan hệ giữa chưc

năng của tế bào với cơ thể và môi trường

HS: nghiên cứu sơ đồ hình 3.2 SGK tr.12Trao đổi nhóm trả lời câu hỏi

Yêu cầu: hoạt động sống của cơ thể đều có ở tế bào

Đại diện nhóm trình bày → bổ sung

HS đọc KL chung ở cuối bài

c Tiểu Kết : hoạt động sống của tế bào gồm: trao đổi chất lớn lên, phân chia, cảm ứng

IX Cũng Cố

- Cho HS đọc và học thuộc ghi nhớ SGK

- Ra một vài bài tập nâng cao có liên quan đến bài học

X Dặn dò:

- Học bài và làm bài tập trong SGK tr.13

- Đọc “Em có biết ?”

END

Giáo dục ý thức giữ gìn bảo vệ sức khỏe

II Đồ Dùng Dạy Học

Tranh hình SGK, tranh một số loại tế bào, tập đoàn vôn vốc

III Hoạt Động Dạy Học

1 Kiểm tra bài cũ :

Câu hỏi: Nêu sơ lược cấu tạo TB, các thành phần hóa học tham gia cấu tạonên tế bào

2 Mở Đầu :

Cho HS quan sát tranh ĐV đơn bào, tập đoàn vôn vốc trả lời câu hỏi: sự tiến hóa về cấu tạo và chức năng của tập đoàn vôn vốc so với ĐV đơn bào là gì ? ( Gv giảng giải : Tập đoàn vôn vốc đã có sự phân hóa về cấu tạo và chuyên hóa về chức năng → đó là sự hình thành mô ở ĐV đa bào

3 Hoạt Động 1: Khái Niệm Mô

a Mục tiêu:

- HS nêu được KN mô, cho Vd ở mô thực vật

b Tiến Hành

- GV: Thế nào là mô ?

- Trả lời mục câu hỏi trong SGK tr.8

- GV: giúp HS hình thành khái niệm mô

và liên hệ trên cơ thể người và thực vật

động vật

- HS: nghiên cứu thông tin trong sách giáo khoa tr.14 kết hợp với tranh hình trên bảng

- Trao đổi nhóm trả lời câu hỏi Lưu ý: tùy chức năng → TB phân hóa

Người soạn : DƯƠNG ĐÌNH MẬU Ngày soạn:

Lớp dạy : 8A1,2,3,4 Tuần dạy:

- GV bổ sung: trong mô ngoài các tế bào

còn có các yếu tố không có cấu trúc tế

bào gọi là phi bào

- GV: Có thể nhắc lại 6 loại mô ở thực

vật Chức năng và vị trí của từng loại

mô

- Đại diện nhóm trình bày → nhóm khác bổ sung

- HS: Đại diện nhóm trình bày →

nhóm khác bổ sung

- HS kể tên các mô ở thực vật ( 6 loại mô) như: mô biểu bì, mô phân sinh, mô nâng đỡ, mô dự trữ…

d.Tiểu Kết :

- Mô là tập hợp các tế bào chuyên hóa có cấu tạo giống nhau, đảm nhiệm chứcnăng nhất định

VD: Tập hợp các TB biểu bì có cấu tạo và chức năng giống nhau → mô biểu

bì ( có thể lấy thêm một vài VD)

- Mô gồm tế bào và phi bào

4.Hoạt động 2: Các Loại Mô

e.Mở bài :

f. Mục tiêu : HS phải chỉ rõ cấu tạo và chức năng của từng loại mô, thấy

được cấu tạo phù hợp với chức năng của từng mô

- GV: cho biết cấu tạo và chức năng của

các loại mô trong cơ thể

- GV: đưa ra thêm một số câu hỏi

+ Tại sao máu lại được gọi là mô liên

kết lõng ?

+ Mô sụn, mô xương xốp có đặc điểm gì

? nó nằm ở phần nào trên cơ thể

+ Mô sợi thường thấy ở bộ phận nào

trong cơ thể ?

+ Mô xương cứng có vai trò gì trong cơ

thể ?

+ Giữa mô cơ vân, mô cơ trơn, mô cơ tim

có đặc điểm nào khác nhau về cấu tạo và

chức năng ?

- HS: Nghiên cứu SGK tr.14, 15, 16

→ quan sát hình 4.1 đến 4.4

- Trao đổi nhóm → trả lời câu hỏi

- Đại diện nhóm → trả lời câu hỏi

→ nhóm khác nhận xét bổ sung

- HS dựa vào nội dung kiến thức trong SGK → trao đổi nhóm thống nhất câu trả lời

yêu cầu:

+ Trong máu phi bào chiếm tỉ lệ nhiều hơn tế bào nên được gọi là mô liên kết + Mô sụn gồm 2-4 tế bào tạo thành nhóm lẫn trong chất đặc cơ bản, có ở 2 đầu xương

+ Mô xương xốp có các nan xương tạo thành các ô chứa tủy → có ở đầu xương dưới sụn

+ Mô xương cứng tạo nên các ống xương,đặc biệt là xương ống

+ Mô cơ vân và mô cơ tim có cấu tạo là những tế bào vân ngang → hoạt động

+ Tại sao khi ta muốn tim dừng lại nhưng

không được, nó vẫn đập bình thường ?

- GV: Bổ sung thêm kiến thức nếu HS

trả lời còn thiếu → đánh giá hoạt

động của các nhóm

+ Kích thích từ môi trường → cơ quan

thụ cảm → tuyến nội tiết hooc môn

→ cơ quan để tăng cường hay giảm

- HS: Đại diện nhóm trả lời các câu hỏi

→ nhóm khác nhận xét bổ sung

+ Biểu bì tuyến: Nằm trong các tuyến đơn bào hay đa bào có chức năng tiết các chất cần thiết cho cơ thể ( tuyến nước bọt, tuyến nội tiết) hay bài xuất ra cơ thể những chất không cần thiết( tuyến nước mồ hôi)

- Mô liên kết: Có thành phần chủ yếu là chất phi bào( không có cấu trúc TB), trong đó có các TB nằm rải rác Có hai loại mô liên kết:

+ Mô liên kết dinh dưỡng: gồm máu và bạch huyết nằm trong hệ tuần hoàn có chức năng dinh dưỡng

+ Mô liên kết đệm cơ học: có chức năng đệm và nâng đỡ bao gồm mô sợi, mô mỡ ( nằm trong dây chằng), mô sụn(bọc ở đầu xương), mô xương( nằm trong bộxương)

- Mô cơ: có 3 loại mô cơ

+ Cơ vân: gồm những sợi cơ có vân ngang, xếp thành từng bó trong bắp cơ, cơ vâ cử động theo ý muốn và làm cho xương cử động

+ Cơ trơn: Gồm những TB hình sợi có nhiều tơ cơ xếp theo chiều dài của TB, tạo nên mạch máu và các nội quan Cơ trơn cử động ngoài ý muốn và co rút chậm hơn cơ vân

+ Cơ tim có cấu tạo giống như cơ vân nhưng hoạt động giống cơ trơn

IV Cũng Cố

- Mô là gì ?

- Lập bảng nêu thành phần cấu tạo, phân loại, vị trí, chức năng của các mô trên

V Dặn Dò

- Học bài, trả lời câu hỏi SGK

- Oân tập lại tế bào thực vật

- Chuẩn bị cho bài TH: mỗi tổ một con ếch, một đầu xương ống có đầusụn và xương xốp, thịt lợn nạc còn tươi %

END

Bài 5 QUAN SÁT TẾ BÀO VÀ MÔ

I Mục Tiêu:

1 Kiến Thức:

- Chuẩn bị được tiêu bản tạm thời mô cơ vân

- Quan sát và vẽ các tế bào trong các tiêu bản đã làm sẵn: mô sụn, mô

cơ vân, mô cơ trơn, mô xương, phân biệt bộ phận chính của tế bào và nhân

- Phân biệt được điểm khác nhau của các loại mô

II Đồ Dùng Dạy Học

HS : Chuẩn bị theo nhóm đã phân công

GV: kính hiển vi, lam kính, la men, bộ đồ mổ, khăn lau, giấy thấm

+ Một con ếch hoặc bắp thịt ở chân giò lợn + Dung dịch sinh lý 0,65% NaCl, dung dịch axit Axetic 1% có ống hút

+ Bộ tiêu bản động vật

III Hoạt Động Dạy Học

1 Kiểm tra:

+ Phần chuẩn bị theo nhóm của HS + Phát dụng cụ cho nhóm trưởng của các nhóm+ Phát hộp tiêu bản mẫu

2 Bài mới:

a Mục tiêu : Làm được tiêu bản khi quan sát nhìn thấy tế bào

b Tiến hành :

* Cách làm tiêu bản mô cơ vân

Người soạn : DƯƠNG ĐÌNH MẬU Ngày soạn:

Lớp dạy : 8A1,2,3,4 Tuần dạy:

Hoạt động của GV Hoạt động của HS

- GV: Làm mẫu một lần tuần tự theo các

bước

- GV: Gọi một HS lên làm mẫu các thao

tác

- GV: phân công về các nhóm

- Sau khi các nhóm lấy

được tế bào mô cơ vân đặt lên lam

kính GV hướng dẫn lại cách đặt lamen

để không có bọt khí và cách lấy hết

bọt khí ở trong tiêu bản

- Nhỏ một giọt dung dịch

axit Axetic 1% vào cạnh lamen và

dùng giấy thấm hút bớt dung dịch sinh

lý để Axit thấm vào dưới lamen

- GV: Đi kiểm tra công việc

của các nhóm, giúp đỡ nhóm nào chưa

làm được

- HS: Theo dõi ghi nhớ kiến thức, một

HS khác nhắc lại các thao tác

- HS: Các nhóm tiến hành làm tiêu bản như đã hướng dẫn

Yêu cấu:

+ Lấy sợi thật mãnh + Không bị đứt + Rạch bắp cơ phải thẳng

- Các nhóm cùng tiến hành đậy lamen + Yêu cầu: không có bọt khí

- Các nhóm tiếp tục thao tác nhỏ Axit Axetic

- Hoàn thành tiêu bản đặt trên bàn để

GV kiểm tra

+ Rạch da đùi ếch lấy một bắp cơ

+ Dùng kim nhọn rạch dọc bắp cơ ( thấm sạch)

+ Dùng ngón ngón trỏ và ngón cái ấn 2 bên mép rạch

+ Lấy kim mũi mác gạt nhẹ và tách một sợi mảnh

+ Đặt sợi mảnh mới tách lên lam kính nhỏ dung dịch sinh lý 0,65% NaCl+ Đậy lamen, nhỏ axit Axetic

Nếu không có ếch, nhải, cóc thì cho tiến hành thí nghiệm trên thịt đùi nạc của lơn

* Quan sát tế bào

Hoạt động của GV Hoạt động của HS

- GV: Yêu cầu các nhóm điều chỉnh

kính hiển vi

- GV: Cần lưu ý: sau khi HS quan sát

được tế bào thì phải kiểm tra lại, tránh

hiện tượng HS nhầm lẫn, hay miêu tả

theo SGK

- GV: Nắm được số nhóm có tiêu bản

đạt yêu cầu và chưa đạt yêu cầu

- Các nhóm điều chỉnh lấy ánh sáng nét để nhìn rõ mẫu

- Đại diện nhóm quan sát, điều chỉnh cho đến khi nhìn rõ tế bào

- Cả nhóm quan sát nhận xét

- Trao đổi nhóm thống nhất ý kiến Yêu cầu: thấy được màng, nhân, vân ngang, tế bào dài

+ Thấy được các phần chính: màng, tế bào chất, vân ngang

Quan Sát Các tiêu Bản Các Loại Mô

a.Mục tiêu: HS vẽ đựơc hình tế bào của mô sụn, mô xương, mô cơ vân, mô cơ trơn – phân biệt điểm khác nhau của các mô

b.Tiến hành:

- GV: yêu cầu quan sát các mô → vẽ

hình

- Trong nhóm khi điều chỉnh kính để thấy rõ các tiêu bản thì lần lượt các thành viên đều quan sát → vẽ hình

- Nhóm thảo luận để thống nhất trả lời Yêu cầu: Thành phần cấu tạo, hình dạngtế bào ở mỗi mô

- HS có thể nêu thắc mắc như:

+ Tại sao không làm tiêu bản ở các mô khác ?

+ Tại sao tế bào mô cơ vân lại tách dễ, còn các tế bào mô khác thì sao ?

+ Mô biểu bì: các tế bào xếp sít nhau

+ Mô sụn: chỉ có 2-3 tế bào tạo thành nhóm

+ Mô xương: tế bào nhiều

+ Mô cơ: tế bào nhiều và dài

IV Nhận Xét Đánh Giá

- GV: Nhận xét giờ học + Khen các nhóm làm việc nghiêm túc có kết quả tốt

+ Phê bình nhóm chưa chăm chỉ và kết quả chưa cao để rút kinh nghiệm

- Đánh giá giờ học + Trong khi làm tiêu bản mô cơ vân các em gặp khó khăn gì ?

+ Nhóm có kết quả tốt cho biết nguyên nhân thành công

+ Lý do nào làm cho mẫu của một số nhóm chưa đạt yêu cầu

- Yêu cầu các nhóm:

+ Làm vệ sinh, dọn sạch lớp

+ Thu dụng cụ đầy đủ, rửa sạch lau khô, tiêu bản mẫu xếp vào hộp

V Dặn dò:

- Về nhà mỗi Hs làm một bản thu hoạch theo mẫu SGK tr.19

- Oân lại kiến thức về mô thần kinh

END

Bài 6 PHẢN XẠ

I Mục Tiêu:

1 Kiến Thức:

- HS nắm được cấu tạo và chức năng của nơ ron

- HS chỉ rõ 5 thành phần của một cung phản xạ và đường dẫn truyền xung thần kinh

2 Kỹ Năng:

- Rèn kỹ năng quan sát tranh, mô hình, thông tin nắm bắt kiến thức

- Kỹ năng hoạt động nhóm

3 Thái Độ:

Giáo dục ý thức bảo vệ cơ thể

II Đồ Dùng Dạy Học

Tranh hình SGK + hình minh họa phác thảo GV vẽ lên bảng ( mục đích giúp HS biết cách vẽ các sơ đồ)

III Hoạt Động Dạy Học

1 Kiểm tra: Thu báo cáo thực hành giờ trước

2 Mở bài: Ở người :

- Sờ tay vào vật nóng → rút tay lại

- Nhìn thấy quả khế → tiết nước bọt → hiện tượng rút tay và tiết nước bọt đó là phản xạ → Vậy phản xạ thực hiện nhờ cơ chế nào ? cơ sở vật chất của phản xạ là gì ? Ta sẽ được nghiên cứu trong bài học hômnay

3 Hoạt động 1: Tìm Hiểu Cấu Tạo Và Chức Năng Của Nơ Ron

a Mục tiêu : Chỉ rõ cấu tạo của Nơ Ron và các chức năng của Nơ Ron, vẽ được cấu tạo của một Nơ Ron điển hình → Từ đó thấy được chiều hướng lan truyền xung thần kinh trong sợi trục

b Tiến hành:

a Cấu tạo của Nơ Ron:

- GV: Hãy mô tả cấu tạo của một Nơ

Ron điển hình

- GV: Giải thích: bao Miêlin tạo nên

những eo chứ không phải là nối liền

b Chức năng của Nơ Ron

- GV: Nơ Ron có chức năng gì ?

- HS: nghiên cứu SGK kết hợp quan sát hình 6.1 tr 20 → trả lời câu hỏi →

lớp bổ sung hoàn thiện kiến thức

- HS: nghiên cứu thông tin trong SGK tựNgười soạn : DƯƠNG ĐÌNH MẬU Ngày soạn:

Lớp dạy : 8A1,2,3,4 Tuần dạy:

- Có nhận xét gì về hướng dẫn truyền

xung thần kinh

- GV: kẻ bảng nhỏ để HS

hoàn thiện

- GV: nhắc lại: hướng dẫn

truyền xung thần kinh ở 2 Nơ Ron

ngược chiều nhau

- GV: Có thể giảng giải: Sự

dẫn truyền xung thần kinh theo một

chiều từ thân Nơ Ron dọc theo sợi trục

truyền sang các Nơ Ron tiếp theo là do

cơ chế điện – hóa học xảy ra ở thân

Xinap

ghi nhớ kiến thức

- Trao đổi nhóm → thống nhất câu trảlời

Yêu cấu:

+ Hai chức năng chính + Ba loại Nơ Ron: Vị trí và chức năng

- HS: hoàn thành bảng kiến thức →

đại diện nhóm trả lời → nhóm khác nhận xét bổ sung

- HS: tự hoàn thiện kiến thức

c Tiểu kết:

- Cấu tạo của Nơ Ron :

+ Nơ Ron là tế bào thần kinh, về cơ bản có cấu trúc của một tế bào: ngoài là màng sinh chất, tiếp đó là chất nguyên sinh, trong chứa nhân

Cấu trúc đặc trưng của một Nơ Ron: Gồm một thân và tua, thân thường hình sao đôi khi hình tròn, hay bầu dục, thân chứa nhân Tua có 2 loại:

 Tua ngắn mọc quanh thân phân nhiều nhánh giống cành cây

 Tua dài ( sợi trục) mãnh, có bao Miêlin bọc quanh tạo nên các eo, đầu tận cùng tua dài phân thành nhiều nhánh nhỏ phân bố đến các

cơ quan khác hay để tiếp xuc với các sợi trục ngắn của Nơ Ron khác( điểm tiếp xúc đó gọi là Xinap

- Chức năng của Nơ Ron: gồm có 2 chức năng chính: cảm ứng & dẫn truyền + Cảm ứng: Là khả năng tiếp nhận kích thích và phản ứng lại kích thích bằng hình thức phát xung thần kinh

+ Dẫn truyền: Là khả năng lan truyền xung thần kinh theo một chiều nhất định, vận tốc truyền xung thần kinh ở người là rất lớn( ở người lớn có thể đạt 100m/s)

Nơ Ron hướng tâm

(Nơ Ron cảm giác)

Thân nằm ngoài trung ương thần kinh

Dẫn truyền xung thần kinh từ

cơ quan về trung ương TK

Nơ Ron trung gian

( Nơ Ron liên lạc) Thân và sợi trục nằm trong trung ương thần kinh Liên hệ giữa các Nơ Ron

Nơ Ron li tâm Thân nằm trong trung ương Truyền xung thần kinh từ trung

(Nơ Ron vận động) thần kinh Sợi trục hướng ra

cơ quan cảm ứng (cơ)

ương thần kinh ra cơ quan phản ứng (cơ)

6. Hoạt động 2 : Cung Phản Xạ

a. Mục tiêu: HS hình thành khái niệm phản xạ, cung phản xạ, vòng phản xạ, biết giải thích một số phản xạ ở người bằng cung phản xạ và vòng phản xạ

b. Tiến hành:

a Phản xạ

- GV: Phản xạ là gì ? Cho VD về phản xạ ở

người và động vật

- GV: Nêu điểm khác nhau giữa phản xạ ở

người và tính cảm ứng của TV ( cúp lá ở

cây xấu hổ)

- GV: Thực vật không có hệ thần kinh

nhưng có các cơ quan đặc biệt để thực

hiện các phản ứng trên

- GV: hỏi thêm: một phản xạ thực hiện

được nhờ sự chỉ huy của bộ phận nào

- GV: Ý nghĩa của phản xạ giúp cơ thể

thích nghi với điều kiện gì ?

b Cung phản xạ

- GV: Đưa câu hỏi :

+ Có những loại Nơ Ron nào tham gia vào

cung phản xạ ?

+ Các thành phần của một cung phản xạ ?

+ Cung phản xạ là gì ?

+ Cung phản xạ có vai trò như thế nào ?

- GV: nhận xét đánh giá phần thảo luận

của lớp giúp HS hoàn chỉnh kiến thức

- Hãy giải thích phản xạ kim châm vào tay

→ rút lại (GV cần nắm được bao nhiêu

nhóm vận dụng được kiến thức để trả lời

đúng câu hỏi)

c Vòng Phản Xạ:

- GV: lấy VD: khi bị kiến cắn vào lưng,

- HS: đọc thông tin trong SGK tr.21 trao đổi nhóm trả lời câu hỏi

- Đại diện nhóm trả lời → nhóm khác bổ sung

Yêu cầu:

+ Phản ứng của cơ thể + Nêu 3-5 phản xạ ở người, động vật, thực vật

- HS: cá nhân tự đọc thông tin trong SGK, quan sát hình 6.1 tr.21

- Trao đổi nhóm hoàn thành câu trả lời Yêu cầu:

+ 3 loại Nơ Ron tham gia + Thân của Nơ Ron hướng tâm nằm ngoài, thân của NR li tâm nằm trong + 5 thành phần

+ Con đường dẫn truyền xung thần kinh

- Đại diện nhóm trình bày nhóm khácbổ sung

- HS vận dụng kiến thức về cung phản xạ để trả lời Yêu cầu:

Kim(kích thích) → cơ quan thụ cảm(da) ⃗ Noronhuongtam Tủy sống(phân tích) ⃗ noronlitam Cơ ở ngón tay → Co rút lại

- HS nghiên cứu SKG sơ đồ hình 6.3

phản ứng đầu tiên của cơ thể là dùng tay

phủi kiến Song nếu kiến không rơi, thì

sau đó xuất hiện hàng loạt động cơ có sự

phối hợp nhằm điều chỉnh phản ứng phủi

kiến chính xác

- GV: Thế nào là vòng phản xạ ?

- GV: Do kiến thức hơi mang tính trừu

tượng, GV cần lấy thêm nhiều VD hoặc

cho HS lấy VD để minh họa cho kiến

thức dễ hiểu hơn

tr.22 → trả lời câu hỏi

- Đại diện HS trình bày bằng sơ đồ

→ lớp bổ sung

HS: Liên hệ với kiến thức tìm ra VD

3 Vòng phản xạ là để điều chỉnh phản xạ nhờ có luồng thông tin ngược báo về trung ương thần kinh Do đó sẽ sự kết hợp của nhiều cung phản xạ và số Nơ Ron hướng tâm, trung gian, li tâm tham gia nhiều hơn, vòng phản xạ thường xảy ra chậm hơn cung phản xạ nhưng lại diển ra chính xác hơn cung phản xạ

IV Củng cố :

- GV: dùng tranh câm về một cung phản xạ để cho hs chú thích các khâu và nêu chức năng của từng khâu đó ( nếu không có GV nên vẽ hình lên bảng không chú thích để hs tự chú thích

- GV: cho điểm các nhóm làm tốt

V Dặn dò:

- Làm bài tập trong SGK tr.23

- So sánh cung phản xạ và vòng phản xạ(sự giống nhau và khác nhau)

Bài 7 BỘ XƯƠNG

- Rèn kỹ năng quan sát tranh, mô hình, thông tin nắm bắt kiến thức

- Phân tích , so sánh, tổng hợp, khái quát hóa

- Kỹ năng hoạt động nhóm

3 Thái Độ:

Giáo dục ý thức giữ gìn bộ xương

II Đồ Dùng Dạy Học

Mô hình xương người, tranh ảnh về bộ xương động vật( thú), tranh cấu tạo một đốt sống điển hình

III Hoạt Động Dạy Học

1 Kiểm tra: So sánh cung phản xạ và vòng phản xạ

- Mở bài: Trong quá trình tiến hóa sự vận động của cơ thể có được là nhờ sự phối hợp hoạt động của hệ cơ và bộ xương Ơû con người đặc Người soạn : DƯƠNG ĐÌNH MẬU Ngày soạn:

Lớp dạy : 8A1,2,3,4 Tuần dạy:

điểm bộ xương phù hợp với tư thế đứng thẳng và lao động Giữa bộ xương người và bộ xương thú có những phần tương đồng…

2 Hoạt động 1: Tìm Hiểu Về Bộ Xương

a Mục tiêu : Chỉ ra vai trò của bộ xương Nắm đựơc 3 phần chính của bộ xương và nhận biết được trên cơ thể mình Phân biệt 3 loại xương

b Tiến hành:

a Vai trò của bộ xương:

- GV: Bộ xương có vai trò gì ?

b Thành phần của bộ xương:

- GV: Bộ xương gồm mấy phần? Nêu

đặc điểm của mỗi phần?

- GV: kiểm tra bằng cách gọi đại diện

nhóm lên trình bày đáp án ngay trên mô

hình bộ xương người và trên cơ thể

- GV: Xương chi gồm những xương nào?

- GV: Xương đầu gồm những xương nào ?

- GV: Xương thân gồm những xương nào

- GV: Đánh giá và bổ sung hoàn thiện

kiến thức

- GV: Cho HS quan sát tranh đốt sống

điển hình → đặc biệt là cấu tạo ống

chứa tủy

- GV: Bộ xương người thích nghi với

dạng đứng thẳng thể hiện như thế nào?

- GV: 2 điểm lồi nằm ở vị trí nào trên

cột sống

- Xương tay và chân có đặc điểm gì? Yù

nghĩa

- GV: có thể nhấn mạnh đặc điểm về

xương gót chân ở người

c Các loại xương:

- GV: Căn cứ vào mô hình

tranh vẽ hay cho biết cơ thể người có

- HS: nghiên cứu SGK tr.25 và quan sát hình 7.1 kết hợp với kiến thức ở lớp dưới

→ trả lời câu hỏi

- HS: trình bày ý kiến → lớp bổ sung hoàn chỉnh kiến thức

- HS: nghiên cứu thông tin trong SGK tr.25 quan sát hình 7.1, 7.2, 7.3, hình bộ xương thú và mô hình xương người

- Trao đổi nhóm hoàn thành câu trả lời

- Đại diện nhóm trình bày đáp án →

các nhóm khác nhận xét bổ sungYêu cấu: 3 phần chính

+ Xương đầu + Xương thân + Xương tay và chân

- HS: trao đổi nhóm trả lời câu hỏi: + Cột sống có 4 chổ cong( 2 lồi, 2 lõm) + Lồi trước phần cổ và thắt lưng, lồi sau phần thắt lưng và phần cùng

+ Các phần xương gắn khớp phù hợp, trọng lực cân

+ Lồng ngực mở rộng sang 2 bên →

tay giải phóng + Xương gót phát triển

mấy loại xương?

- GV: dựa vào đâu để phân

biệt các loại xương?

- GV: Xác định các loại

xương đó trên cơ thể người hay trên

mô hình

- HS: nghiên cứu SGK tr.25 trả lời

- HS: trả lời → lớp bổ sung

c Tiểu kết:

- Vai trò của bộ xương:

+ Tạo khung giúp cơ thể có hình dạng nhất định ( dạng đứng thẳng) + Chổ bám cho các cơ giúp cơ thể vận động

+ Bảo vệ các nội quan như: tim, phổi, não

- Thành phần của bộ xương : bộ xương gồm: 3 phần + Xương đầu: xương sọ & xương mặt

Xương sọ: gồm 8 xương xếp lại với nhau nhờ khớp bất động hình răng cưa → khoang chưá não

Xương mặt: gồm 6 đôi xương chẵn kết hợp lại thành một khối và 3 đôi xương lẽ, trong đó xương hàm dưới cử động được

+ Xương thân: gồm 2 phần: xương cột sống và xương lồng ngực

Xương cột sống có dạng hình chữ S gồm một điểm lồi trước(phần cổ và phần thắt lưng) và một điểm lồi sau( phần lưng và phần xương cùng), được chia làm 5 phần: phần cổ, ngực, thắt lưng, cùng và cụt

Xương lồng ngực: có xương ức và xương sườn trong đó xương sườn gồm 12 đôi, trong đó 10 đôi gắn với xương ức và 2 đôi không gắn với xương ức gọi là xương tự do hay xương cụt

+ Xương chi: gồm có xương tay và xương chân

Xương tay gắn với đai vai, đai vai gồm 2 xương đòn và 2 xương bã Ngoài ra xương tay còn có: X ống tay, X cẳng tay(X trụ & X quay), xương bàn tay…

Xương chân gắn với đai hông, đai hông gồm 3 đôi xương: X chậu, X háng, X ngồi → khung chậu

- Các loại xương : gồm 3 loại xương + Xương dài: hình ống ở giữa rỗng chứa tủy(x ống tay-chân)

+ Xương ngắn: ngắn nhỏ(x cột sống, x ngón tay-chân…)

+ Xương dẹt: hình bản dẹt mỏng ( x sọ, x chậu, x sườn…)

2. Hoạt động 2 : Các Khớp Xương

d. Mục tiêu: HS chỉ rõ 3 loại khớp xương dựa trên khả năng cử động và xác định được khớp đó trên cơ thể của mình

e. Tiến hành:

- GV: Đưa câu hỏi:

+ Thế nào gọi là một khớp xương?

+ Mô tả một khớp động?

+ Khả năng cử động khớp động và khớp

bán động khác nhau như thế nào? Vì sao

có sự khác nhau đó?

+ Nêu đặc điểm của khớp bán động?

- GV: cho HS quan sát hình 7.4 SGK

→ gọi đại diện nhóm trình bày trên

hình

- GV: Nhận xét kết quả → thông báo

ý kiến đúng sai và hoàn thiện kiến

thức

- GV: hỏi thêm: một phản xạ thực hiện

được nhờ sự chỉ huy của bộ phận nào

- GV: Trong bộ xương người loại khớp

nào chiếm nhiều hơn? Điều đó có ý

nghĩa như thế nào đối với hoạt động

sống của con người

- HS: tự nghiên cứu thông tin trong SGK tr.25 trao đổi nhóm trả lời câu hỏi

- HS trả lời → lớp bổ sung

- HS: Đại diện các nhóm lần lượt trả lời các câu hỏi trên hình

- Nhóm khác theo dõi bổ sung

- Đại diện nhóm xác định các loại khớp trên cơ thể → nhóm khác nhận xét bổ sung nếu cần(nếu cần)

- HS tự rút ra kiến thức

- HS thảo luận nhanh trong nhóm →

trả lờiYêu cầu:

+ Khớp động và khớp bán động + Giúp người vận động và lao động

c Tiểu Kết:

- Khớp xương là nơi tiếp giáp của các đầu xương

- Khớp động(chiếm phần lớn các khớp trong cơ thể) bảo đảm cho cơ thể vận động được dễ Các cơ thường bám vào xương ở 2 bên khớp, khi co làm cho xương cửu động quanh khớp Ngoài ra 2 đầu xương còn có lớp sụn, giữalà dịch khớp(hoạt dịch)

- Các khớp bán động hạn chế sự hoạt động của các khớp, giữa 2 đầu xương là đĩa sụn như cột sống lồng ngực

- Các khớp bất động gắn chặt các mãnh xương với nhau nhờ khớp răng cưa

→ không cử động đươc như khớp xương sọ, xương mặt, các xương của phần đai hông

- Làm bài tập trong SGK

- So sánh bộ xương người và bộ xương động vật(lớp thú, bộ khỉ)

Bài 8 CẤU TẠO VÀ TÍNH CHẤT CỦA XƯƠNG

- Quan sát tranh – thí nghiệm  tìm ra kiến thức

- Tiến hành thí nghiệm đơn giản trong giờ học lý thuyết

- Hoạt động nhóm3.Thái Độ:

Giáo dục ý thức bảo vệ bộ xương, liên hệ với thức ăn của lứa tuổi HS

II Đồ Dùng Dạy Học

- Tranh vẽ hình 8.1 đến 8.4 SGK

- Hai xương đùi ếch sạch

- Panh , đèn cồn cốc nước lã, cốc đựng dung dịch axit HCl 10%

III Hoạt Động Dạy Học

1 Kiểm tra: Bộ xương người gồm mấy phần

2 Mở bài:

3 Hoạt động 1: Cấu Tạo Của Xương Dài

a Mục tiêu : HS chỉ được cấu tạo của xương dài, xương dẹt và chức năngcủa chúng

b Tiến hành:

a Cấu tạo và chức năng của xương dài:

- GV: Đưa câu hỏi có tính chất đặt vấn

đề

- Sức chịu đựng rất lớn của xương có

liên quan gì đến cấu tạo của xương?

- GV: Cho tiếp câu hỏi:

+ Xương dài có cấu tạo như thế nào?

+ Cấu tạo hình ống và đầu xương như

vậy có ý nghĩa gì đối với chức năng của

xương?

- HS có thể đưa ra ý kiến khẳng định của mình, đó là chắc chắn xương phải có cấu tạo đặc biệt

- HS: Cá nhân nghiên cứu thông tin trong SGK quan sát hình 8.1, 8.2  ghi nhớ kiến thức

- HS: Trao đổi nhóm thống nhất ý kiến

- Đại diện nhóm trình bày ý kiến bằng cách giới thiệu trên hình vẽ các nhóm Người soạn : DƯƠNG ĐÌNH MẬU Ngày soạn

Lớp dạy : 8A1,2,3,4 Tuần dạy:

- GV: Kiểm tra kiến thức các em nắm

được thông qua phần trình bày cảu nhóm

- GV: Yêu cầu: Nêu được cấu tạo và

chức nằng của xương dài

b Cấu tạo và chức năng của xương ngắn

và xương dẹt

- Hãy kể các xương dẹt và xương ngắn ở

kê thể người?

- GV: Xương dẹt và xương ngắn có cấu

tạo và chức năng gì?

- GV: Yêu cầu liên hệ với thực tế:

+ Với cấu tạo hình trụ rỗng, phần đầu có

nan hình vòng cung tạo nên ô giúp các

em liên tưỡng đến kiến trúc nào trong

đời sống?

+ GV: Nhận xét và bổ sung  ứng dụng

trong xây dựng đảm bảo vững chắc và

tiết kiệm vật liệu

khác bổ sung → Vậy điều khẳng định lúc đầu là đúng

- Các nhóm nghiên cứu bảng 8.1 tr.29 SGK  1 đến 2 nhóm trình bày

- HS nhớ lại kiến thức của bài trước tự trảlời

- HS nghiên cứu thông tin trong SGK và hình 8.3 tr.29 trả lời câu hỏi  HS khác bổ sung  HS rút ra kết luận

- HS: Có thể nêu: Giống trụ cầu, tháp Apphen, vòm nhà thờ

- Sụn bọc đầu xương

- Mô xương xốp gồm các nan xương

- Giảm ma sát trong khớp xương

- Phân tán lực tác động

- Tạo các ô chứa tủy đỏ xương

- Khoang xương - Chứa tủy đỏ ở trẻ

em, sinh hồng cầu Chứa tủy vàng ở người lớn

- Cấu tạo xương dẹt : + Ngoài là mô xương cứng

+ Trong là mô xương xốp

+ Chức năng giống với xương dài

7. Hoạt động 2 : Sự Lớn Lên Và Dài Ra Của Xương

a. Mục tiêu: HS chỉ rõ được xương dài do sụn tăng trưởng, to ra nhờ các tb màng xương

b. Tiến hành:

Hoạt động của GV Hoạt động của HS

- GV: Xương dài ra và to lên nhờ đâu?

- GV: Đánh giá phần trao đổi của các

nhóm và bổ sung giải thích để HS hiểu

- GV: Giảng giải: Xương to và dài ra

đến một giai đoạn nhất định thì phát

triển chậm lai Ơû nam khoảng 20 – 25

tuổi, ở nữ 18 – 20 tuổi

- HS: tự nghiên cứu thông tin trong SGK quan sát hình 8.4 và 8.5 tr.29,30  ghi nhớ kiến thức

- HS trao đổi nhóm trả lời câu hỏiYêu cầu:

+ Khoảng BC không tăng + Khoảng AB, CD tăng nhiều đã làm cho xương dài ra

- HS: Đại diện các nhóm lần lượt trả lời

Nhóm khác theo dõi bổ sung

c Tiểu Kết:

- Xương dài ra: Do sự phân chia của các tế bào ở lớp sụn tăng trưởng

- Xương to thêm: Do sự phân chia của các tb màng xương

8. Hoạt động 3 : Thành Phần Hóa Học Và Tính Chất Của Xương

a. Mục tiêu: Thông qua thí nghiệm HS chỉ rõ được 2 thành phần cơ bản của xương có liên quan đến tính chất của xương-liên hệ với thực tế

b. Tiến hành:

Hoạt động của GV Hoạt động của HS

- GV: Cho một nhóm HS làm thí nghiệm

trước lớp?

- HS: Biểu diễn thí nghiệm + Thả một xương đùi gà vào côc dung dịch HCl 10%

+ Tại sao khi ngâm xương lại bị dẻo, có

thể kéo dài và thắt nút?

- GV: Giúp HS hoàn thiện kiến thức này

- GV: Giải thích thêm: Về tỉ lệ chất hữu

cơ và chất vô cơ trong xương thay đổi

+ Kẹp xương gà  đốt trên đèn cồn  Cả lớp theo dõi hiện tượng xảy ra  ghi nhớ

- Nhóm làm thí nghiệm yêu cầu cả lớp cho biết kết quả thí nghiệm:

+ Đối với xương Gà thì kết quả đã chuẩn

bị trước + Đối với xương đốt đặt lên giấy gỏ nhẹ

- HS trao đổi nhóm trả lời câu hỏi + Cháy chỉ có thể là chất hữu cơ + Bọt khí đó là CO2

- Xương mất phần rắn bị hòa vào HCl chỉ có thể là chất Canxi và cacbon

Nhóm khác theo dõi bổ sung

c. Tiểu Kết: Thành phần hóa học của xương gồm:

- Chất vô cơ: muối Canxi (CaCo3, Ca3(Po4)2 )

- Chất hữu cơ: Chất cốt giao

- Tính chất: rắn chắc và đàn hồi

IV Củng cố :

- GV: Cho HS làm bài tập 1 tr.31

- GV: Chữa bằng cách:

+ Cho HS đổi bài cho nhau + GV thông báo đáp án đúng + HS tự chấm bài cho nhau + Tìm hiểu có bao nhiêu em làm đúng

V Dặn dò:

- Làm bài tập trong SGK

Bài 9 CẤU TẠO VÀ TÍNH CHẤT CỦA CƠ

- Giải thích được tính chất cơ bản của cơ là sự co cơ và nêu được ý nghĩa của sự co cơ

2 Kỹ Năng:

- Quan sát tranh, hình  tìm ra kiến thức

- Thu thập thông tin khái quát hóa vấn đề

- Kỹ năng hoạt động nhóm

3 Thái Độ:

Giáo dục ý thức bảo vệ giữ dìn vệ sinh hệ cơ

II Đồ Dùng Dạy Học

- Tranh vẽ hình 9.1 SGK, tranh chi tiết các nhóm cơ, tranh sơ đồ chi tiết một đơn vị cấu trúc của tb cơ

III Hoạt Động Dạy Học

1 Kiểm tra: Cấu tạo và chức năng của xương dài? Thành phần hóa học và tính chất của xương

2 Mở bài: Mọi vận động của cơ thể ngoài bộ xương ra còn có sự tham gia và sự phối hợp nhịp nhàng của hệ cơ Vậy cơ được cấu tạo ntn để thích nghivới chức năng đó…

3 Hoạt động 1: Cấu Tạo Của Bắp Cơ Và Tế Bào Cơ

a Mục tiêu : HS chỉ được cấu tạo của tb cơ liên quan đến các vân ngang

b Tiến hành:

- GV: Đưa câu hỏi:

+ Bắp cơ có cấu tạo ntn?

+ Tế bào cơ có cấu tạo ntn?

Gợi ý: Tại sao tb cơ có vân ngang?

- GV nhận xét phần thảo luận của HS

sau đó GV phải giảng giải vì đây là

kiến thức khó

- GV: Nên kết hợp với tranh sơ đồ 1 đơn

vị cấu trúc của tb cơ để giảng giải như

SGV

GV: Nhấn mạnh: Vân ngang có được từ

đơn vị cấu trúc vì có đĩa sáng và đĩa tối

- HS nghiên cứu thông tin và hình 9.1 SGK trao đổi nhóm trả lời câu hỏiYêu cầu:

+ Tế bào cơ có 2 loại tơ:

+ Đơn vị cấu trúc của tế bào cơ + Sự sắp xếp của tơ cơ dày và tơ cơ mỏng

- HS: Đại diện nhóm trình bày đáp án, nhóm khác bổ sung

c Tiểu kết: Cấu tạo của bắp cơ được chia làm 2 phần: Đầu cơ và bụng cơ

- Đầu cơ: Có 2 đầu một đầu bám vào xương làm điểm tựa cho cơ gọi làđầu nguyên ủy, một đầu là điểm vận động của cơ gọi là đầu bám tận

- Bụng cơ: Là phần phình to được bao bọc bởi màng liên kết, một bắp

cơ có nhiều bó cơ  sợi cơ(tế bào cơ)  tơ cơTế bào cơ gồm nhiều tơ cơ  gồm 2 loại tơ cơ:

+ Tơ cơ dày: Có các mấu lồi sinh chất  vân tối, được cấu tạo bởi Protein Miosin

+ Tơ cơ mảnh: trơ  tạo nên vân sáng, cấu tạo bởi Protein Actin

Tơ cơ mỏng và tơ cơ dày xếp xen kẽ theo chiều dọc  vân ngang ( Vân sáng vân tối xen kẻ nhau

+ Đơn vị cấu trúc là giới hạn giữa tơ cơ mãnh và tơ cơ dày

4 Hoạt động 2: Tính Chất Của Cơ

d. Mục tiêu: HS thấy rõ được tính chất căn bản của cơ là sự co và dãn của

cơ, bản chất của cơ co và dãn cơ

e. Tiến hành:

- GV: Tính chất của cơ là gì?

+ Để giải quyết cần quan sát thí nghiệm

- GV: Cho biết kết quả của thí nghiệm

hình 9.2 tr.32 SGK

- GV: Vì sao cơ co được? ( liên hệ cơ co

ở người)

- GV: Yêu cầu liên hệ từ cơ chế của

phản xạ đầu gối  giải thích cơ chế co

cơ ở thí nghiệm trên

- GV hỏi tai sao khi co cơ bắp cơ lại

ngắn lại?

- GV cho HS quan sát lại sơ đồ đơn vị

cấu trúc của tế bào cơ để giải thích

 GV cho HS rút ra kết luận về tính chất

của cơ

- GV: Giải thích thêm chu kỳ co cơ hay

nhịp co cơ như SGV

- GV: Giảng giải thêm các loại co cơ

+ Co cơ đơn độc

- HS: Nghiên cứu thí nghiệm SGK tr.32 trả lời câu hỏi

- HS trao đổi nhóm trả lời câu hỏiYêu cầu:

Kích thích vào giây thần kinh đi tới cơ cẳng chân ếch  cơ co

- HS: Tiếp tục nghiên cứu hình 9.3 SGK tr.33  trình bày cơ chế phản xạ đầu gối

- HS khác nhận xét bổ sung

- HS phải chỉ rõ các khâu để thực hiện phản xạ co cơ

- HS vận dụng cấu tạo của sợi cơ để giảithích đó là do tơ mảng xuyên sâu vào vùng của tơ dày

- HS tự rút ra kết luận qua các hoạt động

+ Co cơ trơn

+ Co cơ cứng

+ Co cơ trương

a Tiểu Kết:

f. Tính chất của cơ là co và giản

g. Cơ co theo nhịp gồm 3 pha:

+ Pha tiềm tàng: Là thời gian từ lúc bị kích thích đến lúc cơ bắt đầu co, kéo dài khoảng 0,1 giây

+ Pha co cơ: kéo dài khoảng 0,4 giây

+ Pha giãn cơ: kéo dài nhất khoảng 0,5 giây, đây là thời gian cơ phục hồi lại các chất bị mất như Oxi, năng lượng ATP

- Cơ co chịu ảnh hưởng của hệ thần kinh

9. Hoạt động 3 : Ý Nghĩa Của Hoạt Động Co Cơ

a. Mục tiêu: HS thấy được ý nghĩa của hoạt động co cơ

b. Tiến hành:

- GV: Nêu câu hỏi:

+ Sự co cơ có ý nghĩa như thế nào?

Gợi Ý:

+ Sự co cơ có tác dụng gì?

Phân tích sự phối hợp hoạt động co giãn

giữa 2 đầu (cơ gấp) và cơ 3 đầu ( cơ

duổi) ở cánh tay như thế nào

- GV đánh giá phần trả lời của nhóm

- HS: Quan sát hình 9.4 kết hợp với nội dung 2

- Trao đổi nhóm trả lời câu hỏi:

- Đại diện nhóm trình bày Nhóm khác theo dõi bổ sung  HS rút ra KL

c. Tiểu Kết:

- Cơ co giúp xương cử động  Cơ thể vận động, lao động di chuyển

- Trong cơ thể luôn có sự phối hoạt động của các nhóm cơ

XI Củng cố :

- GV: Cho HS làm bài trắc nghiệmHãy đánh dấu vào câu trả lời đúng

1- Bắp cơ điển hình có cấu tạo:

a Sợi cơ có vân sáng vân tối

b Bó cơ và sợi cơ

c Có màng liên kết bao bọc, 2 đầu to giữa phình to

d Gồm nhiều sợi cơ tập trung thành bó

e Cả A, B, C, D

f Chỉ có C, D

XII Dặn do ø:

- Làm bài tập trong SGK

- Oân lại một số kiến thức về lực, công cơ học

Bài 10 HOẠT ĐỘNG CỦA CƠ

2 Kỹ Năng: Rèn cho HS một số kỹ năng

- Thu thập thông tin, phân tích khái quát hóa

- Hoạt động nhóm

- Vận dụng lý thuyết vào thực tế  luyện tập cơ thể

3 Thái Độ:

Giáo dục ý thức bảo vệ giữ dìn vệ sinh và rèn luyện hệ cơ

II Đồ Dùng Dạy Học

- Máy ghi công của cơ và các loại quả cân

III Hoạt Động Dạy Học

1 Kiểm tra: Đặc điểm tế bào nào của cơ phù hợp với chức năng của cơ? Ý nghĩa của hoạt động co cơ

2 Mở bài: Hoạt động của cơ mang lại hiệu quả gì và làm gì để tăng hoạt động hiệu quả của cơ

3 Hoạt động 1: Tìm Hiểu Công Của Cơ

a Mục tiêu : HS chỉ được cơ co sinh ra công, công của cơ sử dụng vào các hoạt động

Người soạn : DƯƠNG ĐÌNH MẬU Ngày soạn

Lớp dạy : 8A1,2,3,4 Tuần dạy:

b Tiến hành:

- GV: Yêu cầu HS làm bài tập mục 

SGK:

- Từ bài tập trên em có nhận xét gì về sự

liên quan giữa: cơ-lực và co cơ?

- GV thế nào là công của cơ?

- GV: Làm thế nào để tính được công

của cơ?

- Co cơ phụ thuộc vào những yếu tố

nào?

- Hãy phân tích một yếu tố trong các

yếu tố đã nêu?

- GV nhận xét kết quả của nhóm

- GV: Có thể nhấn mạnh thêm các yếu tố

ảnh hưởng đến hoạt động co cơ

- HS tự chọn từ trong khung để hoàn thành bài tập

- Một vài HS đọc bài chữa của mình 

HS khác nhận xét bổ sung

- HS có thể trả lời: Hoạt động của cơ tạo

ra lực làm di chuyển vật hay mang vác vật

- HS dựa vào kết quả bài tập và nhận xétbài tập  trả lời

- HS: Tiếp tục nghiên cứu thông tin trong SGK  trao đổi nhóm  trả lời câu hỏi  nhóm khác bổ sung

c Tiểu kết:

- Khi cơ co tạo ra một lực tác động vào vật làm vật di chuyển tức là đã sinh ra một công

- Công của cơ phụ thuộc vào các yếu tố:

+ Trạng thái thần kinh+ Nhịp độ lao động+ Khối lượng của vật

4 Hoạt động 2: Sự Mỏi Cơ

d. Mục tiêu: HS chỉ rõ nguyên nhân sự mỏi cơ, từ đó có được biện pháp rèn luyện, bảo vệ cơ giúp cơ lâu mỏi, bền bỉ

e. Tiến hành:

- GV: Nên đặt vấn đề dưới dạng câu hỏi:

+ Em đã bao giờ bị mỏi cơ chưa? Nếu bị

thì có hiện tượng như thế nào?

- GV: Để tìm hiểu mỏi cơ, cả lớp nghiên

cứu thí nghiệm SGK và trả lời câu hỏi:

+ Từ bảng 10 em hãy cho biết với khối

lượng như thế nào thì công cơ sản ra lớn

nhất?

- HS có thể trao đổi nhóm để lựa chọn hiện tượng nào trong đời sống là mỏi cơ

- HS: Theo dõi thí nghiệm, lưu ý bảng 10

- Trao đổi nhóm thống nhất câu trả lời Yêu cầu nêu được:

+ Cách tính công  khối lượng thích hợp

 công lớn

+ Khi ngón tay trỏ kéo rồi thả quả cân

nhiều lần, có nhận xét gì về biên độ co

cơ trong quá trình thí nghiệm kéo dài?

+ Khi biên độ co cơ giảm  ngưng  em

sẽ gọi là gì?

- Nguyên nhân nào dẫn đến mỏi cơ?

- GV: Nhận xét và bổ sung phần trả lời

của HS

- GV: Em đã hiểu mỏi cơ do một số

nguyên nhân Vậy mỏi cơ ảnh hưởng

ntn đến sức khỏe và lao động?

- GV làm thế nào để cơ không bị mỏi,

lao động và học tập có kết quả?

- Khi bị mỏi cơ cần làm gì?

+ Nếu ngón tay kéo rồi thả nhiều lần thì biên độ co cơ giảm  ngưng

+ Mỏi cơ

- HS: Đọc thông tin trong SGK tr.35 trả lời câu hỏi  HS khác nhận xét bổ sung  yêu cầu chỉ rõ từng nguyên nhân vì liên quan đến biện pháp chốngmỏi cơ

- HS tự rút ra KL

- HS có thể liên hệ thực tế khi chạy thể dục, học nhiều tiết căng thẳng… Gây mệt mổi  cần nghỉ ngơi

- HS trao đổi nhóm trả lời câu hỏi  nhóm khác bổ sung

c Tiểu Kết: Mỏi cơ là hiện tượng cơ làm việc nặng và lâu  biên độ co cơ giảm  ngưng

f. Nguyên nhân của sự mỏi cơ:

+ Lượng Oxi cung cấp cho cơ thiếu

+ Năng lượng cung cấp ít

+ Sản phẩm tạo ra là Axit Lăctic tích tụ, đầu độc cơ  cơ mỏi

g. Biện pháp chống mỏi cơ:

+ Hít thở sâu

+ Xoa bóp cơ, uống nước đường

+ Cần có thời gian lao động, học tập nghĩ ngơi hợp lý

5 Hoạt động 3: Thường Xuyên Luyện Tập Để Rèn Luyện Cơ

a Mục tiêu: Thấy được vai trò quan trọng của luyện tập cơ và chỉ ra các phương pháp luyện tập phù hợp

b Tiến hành:

Hoạt động của GV Hoạt động của HS

- GV: Nêu câu hỏi:

+ Những hoạt động nào được coi là sự

luyện tập?

+ Luyện tập thường xuyên có tác dụng

như thế nào đến các hệ cơ trong cơ thể

và dẫn đến kết quả gì đối với hệ cơ?

+ Nên có phương pháp luyện tập như thế

nào để có kết quả tốt?

- HS: Dựa vào kiến thức ở hoạt động 1 vàthực tế  trao đổi nhóm thống nhất câu trả lời

- Đại diện nhóm trả lời  nhóm khác bổsung

- Xương rắn chắc

- GV tóm tắt ý kiến của HS và đưa về

những cơ sở khoa học cụ thể

- GV: Hãy liên hệ bản thân: Em đã chọn

cho mình một hình thức rèn luyện nào

chưa? Nếu có thì hiệu quả như thế nào?

- HS có thể luyện tập hay không?

c Tiểu Kết:

- Thường xuyên luyện tập thể dục thể thao vừa sức dẫn tới:

+ Tăng thể tích cơ( cơ phát triển)

+ Tăng lực co cơ  hoạt động tuần hoàn, tiêu hóa, hô hấp có hiệu quả  tinh thần sảng khoái  lao động cho năng suất cao

IV Củng cố :(

- GV: Công của cơ là gì?

- Nguyên nhân của sự mỏi cơ và biện pháp chống mỏi cơ

- Giải thích hiện tượng bị chuột rút trong đời sống con người

V Dặn dò:

- Làm bài tập trong SGK

- Đọc mục “em có biết”

- Có điều kiện luyện cơ tay bằng trò chơi: Vật tay, kéo ngón

Bài 11 TIẾN HOÁ CỦA HỆ VẬN ĐỘNG – VỆ SINH HỆ

2 Kỹ Năng: rèn luyện kỹ năng:

- Phân tích, tổng hợp tư duy logic

- Nhận biết kiến thức qua kênh hình và chữ

- Vận dụng lý thuyết vào thực tế

3 Thái Độ:

Giáo dục ý thức bảo vệ giữ dìn hệ vận động để có thân hình cân đối

II Đồ Dùng Dạy Học

- Tranh hình SGK, tranh hình bộ xương người, bộ xương thú

III Hoạt Động Dạy Học

1 Kiểm tra:

2 Mở bài: Con người có nguồn gốc từ ĐV đặc biệt là lớp thú, trong quá

trình tiến hoá con người đã thoát khỏi thế giới ĐV…

3 Hoạt động 1: Sự Tiến Hoá Của Bộ Xương Người So Với BX Thú

a Mục tiêu : Chỉ ra được những nét tiến hoá cơ bản của bộ xương người

so với bộ xương thú, sự phù hợp với dáng đứng thẳng, lao động của hệVĐ

b Tiến hành:

- GV: Yêu cầu HS hoàn thành bài tập ở

bảng 11  trả lời câu hỏi

+ Đặc điểm nào của bộ xương người

thích nghi với tư thế đứng thẳng, đi bằng

2 chân và lao động?

- GV chữa bài bằng cách:

+ Gọi đại diện nhóm lên điền vào các

cột ở bảng 11

- GV nhận xét, đánh giá hoàn thiện kiến

thức bảng 11

- HS QS các hình 11.1  11.3 tr.37 SGK

- Cá nhân hoàn thành bài tập của mình

- Trao đổi nhóm trả lời câu hỏiYêu cầu:

+ Đặc điểm cột sống+ Lồng ngực phát triển mở rộng+ Tay chân phân hoá

+ Khớp linh động tay, giải phóng

- HS: Đại diện nhóm viết ý kiến của mình vào bảng 11  nhóm khác NX và BS

- HS hoàn thiện kiến thức

- Cho điểm các nhóm trả lời đúng,

khuyến khích nhóm yếu và gợi ý bằng

câu hỏi đơn giản hơn như:

+ Khi con người đứng thẳng thì trụ đỡ cơ

thể là phần nào?

+ Lồng ngực của người có bị kẹp giữa 2

tay hay ko?  sau đó dẫn dắt vào câu hỏi

khó hơn

- Các nhóm khác tiếp tục thảo luận, trình bày đặc điểm thích nghi với dáng đứng thẳng và lao động  các nhóm BS

c Tiểu kết: Bộ xương người có cấu tạo hoàn toàn thích nghi với tư thế

đứng thẳng và lao động

+ tỉ lệ sọ não/ mặt

+ Lồi cằm xương mặt

+ Lớn+ Phát triển

+ nhỏ+ Ko có+ Lồng ngực + Mở rông sang 2 bên Phát triê theo hướng lưng-

bụng+ xương chậu

+ Xương đùi

+ Xương bàn chân

+ Xương gót

+ nở rộng+ Phát triển, khoẻ+ X ngón ngắn, bàn chân hình vòm

+ Lớn phát triển về phía sau

+ Hẹp+ Bình thường+ X ngón dài, bàn chân phẳng

+ Nhỏ+ Cột sống + Cong ở 4 chổ + Cong hình cung

4 Hoạt động 2: Sự Tiến Hoá Của Hệ Cơ Người So Với Hệ Cơ Thú

a. Mục tiêu: HS chỉ ra được hệ cơ người phân hoá thành các nhóm nhỏ phùhợp với các động tác lao động khéo léo của con người

b. Tiến hành:

- GV: Sự tiến hoá của hệ cơ ở người so

với hệ cơ của thú thể hiện ntn?

- GV: nhận xét và hướng dẫn HS phân

biệt từng nhóm cơ

- GV: mở rộng thêm: trong qtrình tiến

hoá do ăn những t.ăn chín, sử dụng các

- Cá nhân tự nghiên cứu thông tin qua QS

hình 11.4 và một số tranh cơ ở người  traođổi nhóm trả lời câu hỏi  nhóm khác BS

công cụ ngày càng tinh xảo, do phải đi

xa tìm kiếm t.ăn nên hệ cơ xương ở

người đã tiến hoá đến mức hoàn thiện

phù hợp với các hoạt động ngày càng

phức tạp kết hợp với tiếng nói và tư duy

phát triển con người đã khác xa so với

ĐV

a Tiểu Kết:

+ Cơ nét mặt  biểu thị trạng thái khác nhau

+ Cơ vận động lưỡi phat triển

+ Cơ tay phân hoá làm nhiều nhóm nhỏ như: cơ gấp duổi tay, cơ co duỗi các ngón đặc biệt là cơ ở ngón cái

+ Cơ chân lớn, khoẻ

+ Cơ gấp ngữa thân

6. Hoạt động 3 : Vệ Sinh Hệ Vận Động

a. Mục tiêu: HS phải hiểu được vệ sinh ở đây là rèn luyện để hệ cơ quan hoạt động tốt và lâu Chỉ ra nguyên nhân một số tật về xương và có biệ pháp rèn luyện bảo vệ HVĐ

b. Tiến hành:

- GV: yêu cầu làm BT mục  SGK tr.39

- GV nhận xét phần thảo luận của HS và

bổ sung kiến thức

- GV hỏi thêm:

+ Hiện nay có nhiều em bị cong vẹo

cột sống theo em đó là do nguyên nhân

nào?

+ Sau bài học hôm nay em phải làm gì?

- GV tổng hợp các ý kiến của HS và BS

thành bài học về việc bảo vệ cột sống

tránh bị cong vẹo

- HS: Quan sát hình 11.5 tr.37  trao đổi nhóm thống nhất câu trả lời

- Đại diện nhóm trình bày Nhóm khác theo dõi bổ sung  HS rút ra KL

- HS có thể thảo luận toàn lớp

c. Tiểu Kết:

- để có hệ xương chắc và khoẻ và hệ cơ phát triển cân đối cần:

+ Chế độ dinh dưỡng hợp lý

+ Thường xuyên tiếp xúc với ánh nắng

+ Rèn luyện thân thể, lao động vừa sức

- Để chống cong vẹo cột sống cần chú ý:

+ Mang vác đều ở 2 vai

+ tư thế làm việc ngồi học ngay ngắn, ko nghiêng vẹo

IV Củng cố :

- GV: Cho HS làm bài trắc nghiệm

V Dặn dò:

- Làm bài tập trong SGK

- Chuẩn bị cho bài TH theo nhóm như mục II SGK tr.40

Bài 12 THỰC HÀNH: TẬP SƠ CẤU VÀ BĂNG BÓ CHO

NGƯỜI BỊ GÃY XƯƠNG

I Mục Tiêu:

- Rèn thao tác sơ cứu khi gặp người bị gãy xương

- Biết cố định xương cẳng tay khi bị gãy

II Đồ dùng dạy học:

- GV: chuẩn bị nẹp , băng y tế, dây vải,

- HS: chuẩn bị theo nhóm

III Hoạt Động Dạy Và Học

1 Kiểm Tra : phần chuẩn bị của HS

3 Hoạt Động 1: Nguyên Nhân Gãy Xương

Ngày soạn:

Tuần dạy:

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò

- GV nguyên nhân nào dẫn đến gãy

xương?

- Khi gặp người bị gãy xương chúng ta

cần phải làm gì?

- HS trao đổi nhóm  thống nhất câu trả lời  yêu cầu phân biệt được các trường hợp gãy xương: tai nạn, trèo cây Chạyngã…

- Đại diện nhóm trình bày  nhóm khác bổ sung

- HS thảo luận và bằng vốn hiểu biết thực tế của mình để trả lời câu hỏi  HS nhóm khác BS  HS tự rút ra KL

Kết Luận:

- Gãy xương do nhièu nguyên nhân

- Khi bị gãy xương phải sơ cứu tại chổ

- Ko được nắn bóp bừa bãi

4 Hoạt Động 2: Tập Sơ Cứu Và Băng Bó

Mục tiêu: HS phải biết cách sơ cứu và băng bó cố định cho người bị nạn

Hoạt động của thầy Hoạt động của trò

- GV làm mẫu một lần cho HS quan sát

các thao tác

- GV chia làm 4 nhóm và cho các thành

viên tự băng bó cho nhau

- GV đi QS các nhóm uốn nắn, giúp đỡ,

nhất là các nhóm yếu

- GV gọi dại diện 1-4 nhóm để kiểm tra

- GV cho nhóm NX đánh gia kết quả lẫn

nhau

- GV gọi 3 nhóm làm đẹp và đúng nhất

đánh giá, rút kinh nghiệm cho nhóm

khác

- GV em cần làm gì khi tham gia giao

thông, lao động vui chơi tránh cho mình

và người khác ko bị gãy xương?

- HS QS ghi nhớ các thao tác

- Các thành viên trong mỗi nhóm tự băng bó theo từng thao tác

- Nhóm được k.tra phải trình bày:

+ Các thao tác băng bó+ Sản phẩm làm được+ lưu ý khi băng bó

IV Kiểm tra đánh giá:

- GV đánh giá chung giờ TH về ưu và nhược điểm

- Cho điểm nhóm làm tốt

- Yêu cầu: mỗi nhóm làm 1 bản thu hoạch

- Nhắc nhỏ nhóm làm chưa đạt yêu cầu

- Yêu cầu don dẹp vệ sinh lớp