Quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình tại bảo hiểm xã hội huyện bảo yên tỉnh lào cai

Thực hiện chủ chương, chính sách của Nhà nước về BHYT hộ gia đình, trongthời gian qua, BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai luôn quan tâm, chú trọng tớiviệc triển khai BHYT hộ gia đình trên

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH

–––––––––––––––––––––––

HOÀNG TUẤN ANH

QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM Y TẾ HỘ GIA ĐÌNH TẠI BẢO HIỂM XÃ HỘI HUYỆN BẢO YÊN

TỈNH LÀO CAI

LUẬN VĂN THẠC SĨ THEO ĐỊNH HƯỚNG ỨNG DỤNG

NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ

THÁI NGUYÊN - 2020

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH

–––––––––––––––––––––––

HOÀNG TUẤN ANH

QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM Y TẾ HỘ GIA ĐÌNH TẠI BẢO HIỂM XÃ HỘI HUYỆN BẢO YÊN

TỈNH LÀO CAI

Ngành: Quản lý kinh tế

Mã số: 8.34.04.10

LUẬN VĂN THẠC SĨ THEO ĐỊNH HƯỚNG ỨNG DỤNG

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Đỗ Thị Bắc

THÁI NGUYÊN - 2020

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan bản luận văn là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các sổliệu kết quả nêu trong luận văn là trung thực xuất phát từ tình hình thực tế tại đơn vịcông tác

Thái Nguyên, tháng 10 năm 2020

HỌC VIÊN

Hoàng Tuấn Anh

LỜI CẢM ƠN

Trong quá trình học tập, nghiên cứu tôi đã nhận được sự hỗ trợ, giúp đỡ nhiệttình của các thầy, cô giáo, lãnh đạo cơ quan, bạn bè, đồng nghiệp, đã tạo điều kiệnthuận lợi để tôi hoàn thành Luận văn này

Lời đầu tiên, tôi xin bày tỏ lòng kính trọng và sự biết ơn tới cô giáoPGS.TS Đỗ Thị Bắc đã hướng dẫn đầy trách nhiệm, chỉ bảo, tham gia đóng gópnhững ý kiến quý báu trong quá trình tôi hoàn thành luận văn

Tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới các Thầy giáo, Cô giáo của Trường Đạihọc Kinh tế & Quản trị kinh doanh Thái Nguyên, đã tạo điều kiện thuận lợi và giúp

đỡ tôi hoàn thành chương trình học tập

Qua đây, tôi cũng xin gửi lời cảm ơn chân thành tới Ban Giám đốc, các đồngchí đồng nghiệp cơ quan BHXH trên địa bàn huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai đã tạođiều kiện thuận lợi nhất để tôi hoàn thành khóa học và thực hiện Luận văn này

Mặc dù đã có nhiều cố gắng, xong do thời gian có hạn, khả năng, kinhnghiệm thực tiễn của bản thân vẫn chưa nghiên cứu sâu và còn một số hạn chế, nêntrong Luận văn không tránh khỏi thiếu sót Kính mong nhận được ý kiến đóng góptận tình của bạn bè đồng nghiệp và thầy giáo, cô giáo trong Hội đồng đánh giá luậnvăn

Tôi xin trân trọng cảm ơn !

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN i

LỜI CẢM ƠN ii

MỤC LỤC iii

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT vii

DANH MỤC CÁC BẢNG viii

DANH MỤC CÁC HÌNH x

MỞ ĐẦU 1

1 Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu 1

2 Mục tiêu nghiên cứu cứu 2

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 3

4 Những đóng góp của luận văn 3

5 Kết cấu của luận văn 4

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM Y TẾ HỘ GIA ĐÌNH .5

1.1 Cơ sở lý luận về quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình 5

1.1.1 Khái quát về bảo hiểm y tế và bảo hiểm y tế hộ gia đình 5

1.1.2 Quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình 7

1.2 Cơ sở thực tiễn về quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình 16

1.2.1 Kinh nghiệm về quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình tại một số địa phương .1

7 1.2.2 Bài học kinh nghiệm về quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình cho BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai 19

Chương 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 21

2.1 Câu hỏi nghiên cứu 21

2.2 Phương pháp nghiên cứu 21

2.2.1 Phương pháp thu thập thông tin 21

2.2.2 Phương pháp xử lý số liệu 23

2.2.3 Phương pháp phân tích 23

2.3 Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu 24

2.3.1 Các chỉ tiêu phản ánh tình hình kinh tế - xã hội huyện Bảo Yên 24

2.3.2 Các chỉ tiêu phản ánh công tác quản lý thu BHYT hộ gia đình huyện Bảo Yên 24

Chương 3: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM Y TẾ HỘ GIA ĐÌNH TẠI BẢO HIỂM XÃ HỘI HUYỆN BẢO YÊN, TỈNH LÀO CAI 27

3.1 Đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai 27

3.1.1 Điều kiện tự nhiên huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai 27

3.1.2 Đặc điểm kinh tế - xã hội 29

3.1.3 Ảnh hưởng của điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội đến quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình tại BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai 31

3.2 Khái quát về BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai 32

3.2.1 Quá trình hình thành và phát triển của BHXH huyện Bảo Yên 32

3.2.2 Chức năng, nhiệm vụ của BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai 33

3.2.3 Cơ cấu tổ chức của BHXH huyện Bảo Yên 35

3.2.4 Đặc điểm về nhân lực tại BHXH huyện Bảo Yên 39

3.2.5 Khái quát về kết quả hoạt động BHYT của BHXH huyện Bảo Yên 41

3.3 Thực trạng quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai 44

3.3.1 Lập kế hoạch thu BHYT hộ gia đình 44

3.3.2 Quản lý tổ chức thu BHYT hộ gia đình 49

3.3.3 Kiểm tra thu BHYT hộ gia đình 67

3.4 Các yếu tố ảnh hưởng tới quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai 71

3.4.1 Các yếu tố khách quan 71

3.4.2 Các yếu tố chủ quan 76

3.5 Đánh giá về công tác quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai 83

3.5.1 Các kết quả đạt được 83

3.5.2 Tồn tại, hạn chế và nguyên nhân 84

Chương 4: GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM Y

TẾ HỘ GIA ĐÌNH TẠI BẢO HIỂM XÃ HỘI HUYỆN BẢO YÊN, TỈNH LÀO

CAI 89

4.1 Quan điểm, định hướng, mục tiêu quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai 89

4.1.1 Quan điểm 89

4.1.2 Định hướng 90

4.1.3 Mục tiêu 91

4.2 Giải pháp tăng cường quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai 91

4.2.1 Tăng cường lập kế hoạch thu BHYT hộ gia đình 91

4.2.2 Mở rộng và nâng cao chất lượng hệ thống Đại lý thu 93

4.2.3 Giải pháp tăng cường thanh tra, kiểm tra thu BHYT hộ gia đình 95

4.2.4 Tăng cường công tác thông tin, tuyên truyền về chính sách BHYT hộ gia đình .9

6 4.2.5 Kiện toàn và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ quản lý thu BHYT hộ gia đình .98

4.2.6 Tích cực phối hợp với các cơ sở khám chữa bệnh BHYT, nâng cao chất lượng và đáp ứng nhu cầu khám chữa bệnh của người dân 99

4.2.7 Ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin vào công tác quản lý thu BHYT hộ gia đình 100

4.3 Kiến nghị .101

4.3.1 Đối với Nhà nước và các Bộ ban ngành liên quan 101

4.3.2 Đối với BHXH tỉnh Lào Cai 102

4.3.3 Đối với các cấp chính quyền địa phương 102

KẾT LUẬN 103

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 105

PHỤ LỤC .108

6

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT

BHTN : Bảo hiểm tự nguyện BHTNLĐ : Bảo hiểm tai nạn lao độngBHXH : Bảo hiểm xã hội

BHYT HGĐ : Bảo hiểm y tế Hộ gia đìnhBHYT : Bảo hiểm y tế

- 2019 41Bảng 3.3: Tình hình tham gia BHYT theo từng nhóm đối tượng trên địa bàn

huyện Bảo Yên giai đoạn 2017 - 2019 42Bảng 3.4: Kết quả thu chi KCB BHYT trên địa bàn huyện Bảo Yên giai đoạn

2017 - 2019 43Bảng 3.5: Mức lương cơ sở qua các thời kỳ 44Bảng 3.6: Tỷ lệ hộ nghèo và hộ cận nghèo hàng năm của huyện Bảo Yên giai

đoạn 2017 - 2019 44Bảng 3.7: Kế hoạch đối tượng tham gia BHYT hộ gia đình theo từng Đại lý

thu giai đoạn 2017 - 2019 46Bảng 3.8: Kế hoạch thu BHYT hộ gia đình theo từng Đại lý thu giai đoạn 2017

- 2019 47Bảng 3.9: Kết quả khảo sát về công tác lập kế hoạch thu BHYT hộ gia đình tại

BHXH huyện Bảo Yên 48Bảng 3.10: Danh sách các đại lý thu và điểm thu BHYT hộ gia đình trên địa bàn

huyện Bảo Yên 50Bảng 3.11: Tỷ lệ % chi thù lao cho các Đại lý thu BHYT hộ gia đình trên địa

bàn huyện Bảo Yên giai đoạn 2017 –

2019 52

Bảng 3.12: Tổng hợp số người tham gia BHYT hộ gia đình trên địa bàn huyện

Bảo Yên giai đoạn 2017 - 2019 56Bảng 3.13: Tổng hợp kết quả thu BHYT hộ gia đình trên địa bàn huyện Bảo Yên

giai đoạn 2017 - 2019 59Bảng 3.14: Kết quả thực hiện kế hoạch về số người tham gia BHYT hộ gia đình

trên địa bàn huyện Bảo Yên giai đoạn 2017 - 2019 61

hộ gia đình 73Bảng 3.21: Kết quả khảo sát về chất lượng dịch vụ KCB BHYT tại các cơ sở

KCB BHYT trên địa bàn huyện Bảo Yên 74Bảng 3.22: Tình hình thông tin, tuyên truyền về chính sách BHYT hộ gia

đình 76Bảng 3.23: Kết quả khảo sát về công tác thông tin, tuyên truyền về chính sách

BHYT hộ gia đình 79Bảng 3.24: Kết quả khảo sát về chính sách tạo động lực cho các Đại lý thu BHYT

hộ gia đình của BHXH huyện Bảo Yên 80

DANH MỤC CÁC HÌNH

Hình 3.1: Cơ cấu tổ chức bộ máy hoạt động của BHXH huyện Bảo Yên 36Hình 3.2: Bộ máy quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện Bảo Yên 38

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu

Chính sách Bảo hiểm y tế (BHYT) đã được Nhà nước ta triển khai thực hiện

từ năm 1992 bằng việc ban hành các nghị định của Chính phủ về thực hiện BHYT.Năm 2008, Luật BHYT đã được Quốc hội khóa 12 thông qua Ngày 16/6/2009, Thủtướng Chính phủ có Quyết định số 823/QĐ-TTg về việc lấy ngày 1/7 hằng năm là

“Ngày BHYT Việt Nam” BHYT toàn dân là chính sách xã hội quan trọng hàng đầu,mang ý nghĩa nhân đạo và có tính chia sẻ cộng đồng sâu sắc được Đảng và Nhànước ta hết sức coi trọng, luôn đề cao trong hệ thống chính sách An sinh xã hội Đây

là một trong những chính sách an sinh xã hội quan trọng thể hiện tính nhân đạo,nhân văn và tinh thần tương thân tương ái, chia sẻ rủi ro giữa người khỏe với người

ốm, giữa người trẻ với người già, giữa người có thu nhập cao với người có thu nhậpthấp Đồng thời thể hiện sự quan tâm của Đảng và Nhà nước nhằm hướng tới côngbằng trong chăm sóc sức khỏe, góp phần đảm bảo an sinh xã hội cho mọi người dân.Tham gia BHYT theo hộ gia đình lần đầu tiên được luật hóa tại Luật Sửa đổi,

bổ sung một số điều của Luật BHYT Quy định về nhóm đối tượng tham gia BHYTtheo hộ gia đình được xem là một trong những giải pháp quan trọng để đạt đượcmục tiêu BHYT toàn dân mà Đảng và Nhà nước ta đã xác định Bên cạnh nhữnglợi ích thiết thực mà người tham gia BHYT theo hộ gia đình có thể được nhận, thamgia BHYT theo hộ gia đình đồng thời thể hiện trách nhiệm của mỗi cá nhân và giađình đối với xã hội, bảo đảm tính nhân văn, tương trợ cộng đồng, nguyên tắc chia sẻrủi ro ngay từ trong gia đình Ngoài ra, hiện nay với việc thực hiện cơ chế tự chủcủa đơn vị sự nghiệp đã được đưa ra và cùng với đó một lộ trình tính đúng, tính đủgiá dịch vụ công đã được thiết lập, việc tăng giá dịch vụ khám, chữa bệnh chắc chắngây sức ép kinh tế không nhỏ cho cá nhân, các gia đình, đặc biệt với trường hợpbệnh nặng, điều trị dài ngày, điều kiện kinh tế hạn hẹp Do đó, tham gia BHYT nóichung, BHYT theo hộ gia đình nói riêng, chính là một giải pháp hiệu quả để hạn chếgánh nặng tài chính khi rủi ro ốm đau, bệnh tật

Bảo Yên là một huyện miền núi của tỉnh Lào Cai, đây là huyện có tỷ lệ hộ nghèo

và số xã 135 cao, do đó số người thuộc diện được NSNN đóng BHYT tương đốilớn Thêm vào đó, một bộ phận người dân sau khi thoát nghèo, thuộc diện phải thamgia BHYT hộ gia đình nhưng vẫn có tâm lý trông chờ, ỷ lại vào Nhà nước đóng phíBHYT cho, do đó thời gian qua, mặc dù số lượng người tham gia BHYT hộ gia đìnhtrên địa bàn huyện có sự gia tăng qua các năm nhưng không đáng kể, tốc độ tăngchậm

Thực hiện chủ chương, chính sách của Nhà nước về BHYT hộ gia đình, trongthời gian qua, BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai luôn quan tâm, chú trọng tớiviệc triển khai BHYT hộ gia đình trên địa bàn huyện và đã đạt được những kết quảnhất định Tuy nhiên, công tác quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện BảoYên vẫn còn một số tồn tại, hạn chế như: lập kế hoạch thu chưa sát với thực tế, bộmáy tổ chức thu chưa thực sự hiệu quả, chưa đảm bảo về số lượng và chất lượng,các đại lý thu chưa được phân bố hợp lý, công tác quản lý và phát triển đối tượngtham gia chưa thực sự tốt, số lượng người tham gia BHYT hộ gia đình không ổnđịnh qua các năm, chưa đạt 100% kế hoạch giao về số thu BHYT hộ gia đình, côngtác kiểm tra, giám sát thu BHYT hộ gia đình đôi khi mang tính hình thức, công táctuyên truyền, vận động người dân tham gia BHYT hộ gia đình chưa được đầu tưđúng mức, hình thức tuyên truyền chưa phù hợp,…

Với những vấn đề nêu trên, cần thiết phải có sự nghiên cứu kỹ lưỡng, đánh giáđúng thực trạng quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện Bảo Yên để có thểtìm ra nguyên nhân, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm tăng cường quản lý thu BHYT

hộ gia đình tại BHXH huyện Bảo Yên Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn đó, tác giả đã

lựa chọn đề tài: " Quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình tại Bảo hiểm xã hội huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai" làm luận văn cao học của mình.

2 Mục tiêu nghiên cứu cứu

2.1 Mục tiêu chung

Nhằm tăng cường quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện Bảo Yêntrong thời gian tới để tiến tới mục tiêu BHYT toàn dân, đảm bảo an sinh xã hội doĐảng và Nhà nước đặt ra

2.2 Mục tiêu cụ thể

- Đề xuất một số giải pháp nhằm tăng cường quản lý thu BHYT hộ gia đình tạiBHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai trong thời gian tới.

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

* Đối tượng nghiên cứu

Quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình tại BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai

* Phạm vi nghiên cứu

- Phạm vi về nội dung: Nghiên cứu về công tác quản lý thu BHYT hộ gia đình

tại BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai theo 04 nội dung, gồm: lập kế hoạch thu, tổchức thực hiện thu, quyết toán thu và thanh tra, kiểm tra thực hiện thu BHYT hộ giađình

- Phạm vi về không gian: Nghiên cứu tại BHXH huyện Bảo Yên.

- Phạm vi về thời gian: Dữ liệu được thu thập cho giai đoạn từ năm 2017 đến

năm 2019 và đề xuất giải pháp đến năm 2025 Luận văn còn sử dụng số liệu điều tra,

khảo sát năm 2020

4 Những đóng góp của luận văn

- Về lý luận: Đề tài làm phong phú hơn lý luận về về BHYT hộ gia đình và

quản lý thu BHYT hộ gia đình tại cơ quan bảo hiểm Tác giả đã đưa ra những vấn đềchung về BHYT, BHYT hộ gia đình: quá trình hình thành và phát triển của BHYT

ở Việt Nam, khái niệm, nguyên tắc Đồng thời, tác giả cũng đưa ra một số vấn đề lýluận cơ bản về quản lý thu BHYT hộ gia đình: khái niệm,vai trò, nội dung của quản

lý thu BHYT hộ gia đình và các yếu tố ảnh hưởng tới quản lý thu BHYT hộ giađình Các lý luận này có thể là tài liệu dùng cho nghiên cứu, tham khảo trong côngtác quản lý thu BHYT hộ gia đình

- Về thực tiễn: Đề tài cung cấp vấn đề thực tiễn về quản lý thu BHYT hộ gia

đình tại BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai Đề tài cũng đóng góp một số giảipháp để tăng cường quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện Bảo Yên, tỉnhLào

Cai Đồng thời, đây cũng là tài liệu tham khảo cho sinh viên, học viên cao học và cho các công trình nghiên cứu liên quan

5 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, luận văn được kết cấu thành 4 chương

Chương 1: Cơ sở lý luận và kinh nghiệm thực tiễn về quản lý thu BHYT hộ gia đình.

Chương 2: Phương pháp nghiên cứu

Chương 3: Thực trạng công tác quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai.

Chương 4: Giải pháp tăng cường quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện

Bảo Yên, tỉnh Lào Cai.

Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ THU

BẢO HIỂM Y TẾ HỘ GIA ĐÌNH

1.1 Cơ sở lý luận về quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình

1.1.1 Khái quát về bảo hiểm y tế và bảo hiểm y tế hộ gia đình

1.1.1.1 Khái niệm Bảo hiểm y tế

Trên thế giới có nhiều khái niệm khác nhau về BHYT, nhưng mục đích chungcủa BHYT đều giống nhau là huy động nguồn tài chính để chi trả chi phí KCB chongười tham gia BHYT khi bị ốm đau bệnh tật, nội dung các khái niệm bao hàm nhưsau: “BHYT là sự đóng góp theo chu kỳ đều đặn tạo nên một quỹ chung để cùngnhau chia sẽ những rủi ro thông qua hình thức thanh toán chi trả chi phí KCB bằngquỹ bảo hiểm”

BHYT được trình bày trong cuốn “Từ điển Bách khoa Việt Nam I xuất bản năm

1995” - Nhà xuất bản từ điển Bách khoa - trang 151 như sau: “BHYT là loại bảo hiểm do nhà nước tổ chức, quản lý nhằm huy động sự đóng góp của cá nhân, tập thể và cộng đồng xã hội để chăm lo sức khỏe, khám bệnh và chữa bệnh cho nhân dân”(Từ điển bách khoa Việt Nam tập 1, 1995).

Mặt khác BHYT là một trong 9 nội dung của BHXH được quy định tại Côngước 102 ngày 28/6/1952 của tổ chức lao động quốc tế (ILO) về các tiêu chuẩn tốithiểu cho các loại trợ 7 cấp BHXH

Ở Việt Nam, BHYT là một đổi mới trong lĩnh vực y tế góp phần giảm bớt dần

sự phân biệt giàu nghèo trong KCB, phát huy tính nhân đạo cộng đồng trong đờisống xã hội, đảm bảo thực hiện công bằng văn minh xã hội Quỹ BHYT là nguồnkinh phí quan trọng cấu thành ngân sách của ngành y tế

Theo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật BHYT do Quốc hội ban hành

ngày 13/06/2014 thì “BHYT là hình thức bảo hiểm bắt buộc được áp dụng đối với các đối tượng theo quy định của Luật này để chăm sóc sức khỏe, không vì mục đích

lợi nhuận do Nhà nước tổ chức thực hiện.” ( L uật Sửa đổi, bổ su n g m ột số điều của Luật BH Y T, 20 14).

1.1.1.2 Nguyên tắc bảo hiểm y tế

Theo Luật BHYT (2008) và Luật sửa đổi, bổ sung Luật BHYT (2014), nguyêntắc bảo hiểm y tế gồm:

- Bảo đảm chia sẻ rủi ro giữa những người tham gia bảo hiểm y tế

- Mức đóng bảo hiểm y tế được xác định theo tỷ lệ phần trăm của tiền lươnglàm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc theo quy định của Luật bảo hiểm xã hội(sau đây gọi chung là tiền lương tháng), tiền lương hưu, tiền trợ cấp hoặc mức lương

cơ sở

- Mức hưởng bảo hiểm y tế theo mức độ bệnh tật, nhóm đối tượng trong phạm

vi quyền lợi và thời gian tham gia bảo hiểm y tế.”

- Chi phí khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế do quỹ bảo hiểm y tế và ngườitham gia bảo hiểm y tế cùng chi trả

- Quỹ bảo hiểm y tế được quản lý tập trung, thống nhất, công khai, minh bạch,bảo đảm cân đối thu, chi và được Nhà nước bảo hộ (Luật S ử a đ ổi, bổ sung một số điều của L uật BH Y T , 2 014).

1.1.1.3 Bảo hiểm y tế hộ gia đình

Theo luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật BHYT năm 2014 thì “BHYT là hình thức bảo hiểm bắt buộc được áp dụng đối với các đối tượng theo quy định của Luật này để chăm sóc sức khỏe, không vì mục đích lợi nhuận do Nhà nước

tổ chức thực hiện” ( L u ật Sửa đổ i , b ổ s ung m ộ t số điều c ủa L u ật B HY T , 201 4) Đối

tượng tham gia BHYT được sắp xếp lại theo 5 nhóm dựa vào chủ thể phải trả tiềnmua BHYT, trong đó bổ sung thêm đối tượng tham gia BHYT là hộ gia đình Cũngtheo quy định này thì hộ gia đình được định nghĩa là “bao gồm toàn bộ người có têntrong sổ hộ khẩu hoặc sổ tạm trú” Điều này cũng có nghĩa là tất cả các thành viêntrong gia đình đều phải mua BHYT, nói cách khác là 1 thành viên trong gia đình chỉ

có thể có thể BHYT nếu tất cả những thành viên khác trong gia đình cùng mua

Như vậy có thể nói, BHYT hộ gia đình là hình thức bảo hiểm bắt buộc được ápdụng cho những người có tên trong cùng một sổ hộ khẩu hoặc sổ tạm trú để chămsóc sức khỏe không vì mục đích lợi nhuận do nhà nước tổ chức thực hiện

1.1.2 Quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình

1.1.2.1 Khái niệm quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình

* Thu BHYT hộ gia đình

Để hình thành quỹ tài chính BHYT thì phải có hoạt động tạo lập quỹ, đó làhoạt động thu BHYT, trong đó có thu BHYT HGĐ Cơ quan BHXH thực hiện thuBHYT HGĐ thông qua các đại lý thu Thu BHYT HGĐ là một hình thức huy độngtài chính cho quỹ BHYT, góp phần hình thành nguồn tài chính quan trọng cho sựhoạt động của các cơ sở y tế trong cơ chế thị trường đang ngày càng hoàn chỉnh.Quan hệ thu BHYT HGĐ, một bên chủ thể là Nhà nước mà cơ quan được Nhànước giao nhiệm vụ là cơ quan BHXH, một bên là Hộ gia đình với các thành viêncủa nó Thu BHYT HGĐ là quan hệ tài chính giữa Nhà nước với Hộ gia đình

Như vậy, xét theo góc độ tài chính của nhà nước: Thu BHYT HGĐ là hoạt động tài chính của Nhà nước; nhằm thực hiện thu nguồn đóng BHYT của các hộ gia đình để hình thành quỹ tài chính BHYT thống nhất do Nhà nước quản lý.

* Quản lý thu BHYT hộ gia đình

Theo Khoa Khoa học quản lý (2012), "Quản lý là quá trình lập kế hoạch, tổ chức, lãnh đạo, kiểm soát các nguồn lực và hệ thống xã hội nhằm đạt được mục đích của hệ thống với hiệu lực và hiệu quả cao một cách bền vững trong điều kiện môi trường luôn biến động" (Giáo trình Quản lý học, 2012).

Luận văn này xem xét quản lý theo cách tiếp cận trên, có thể hiểu: Quản lý thu BHYT là hoạt động có tổ chức dựa trên cơ sở hệ thống pháp luật của nhà nước sử dụng biện pháp hành chính tổ chức kinh tế quản lý hoạt động thu nộp BHYT, xác định việc thực hiện nghĩa vụ của đối tượng tham gia BHYT và đồng thời việc xác nhận đó là căn cứ để thực hiện chính sách, chế độ BHYT, đảm bảo quyền lợi đối với đối tượng tham gia BHYT đúng, đủ, kịp thời đáp ứng mọi yêu cầu, quy định của pháp luật.

1.1.2.2 Vai trò của quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình

a) Tạo sự thống nhất trong hoạt động thu BHYT hộ gia đình.

Hoạt động thu BHYT hộ gia đình có tính chất đặc thù khác với các hoạt độngkhác, đó là: Đối tượng thu BHYT hộ gia đình rất đa dạng và phức tạp do đối tượngtham gia BHYT hộ gia đình bao gồm ở tất cả các ngành nghề khác với nhiều độ tuổikhác, mức thu nhập khác thêm nữa họ rất khác về địa lý, vùng miền cho nên nếukhông có sự chỉ đạo thống nhất thì hoạt động thu BHYT hộ gia đình sẽ không đạtkết quả cao

Chính nhờ có yếu tố quản lý đã tạo sự thống nhất ý chí trong hệ thốngBHXH bao gồm các cấp trong quá trình tổ chức thực hiện thu BHYT hộ gia đình

Sự thống nhất trong những người bị quản lý với nhau và trong những người bị quản

lý và người quản lý Chỉ có tạo nên sự thống nhất đa dạng thì quản lý mới có kết quả

và mới giảm chi phí tiền của và công sức

Quản lý thu BHYT hộ gia đình thông qua công tác lập kế hoạch cũng đã quyđịnh rõ sự phân công trách nhiệm thu BHYT hộ gia đình cho các cấp trong hệ thốngBHXH, tuy nhiên, để hoạt động thu được thống nhất, rất cần có sự hợp tác trong các

bộ phận tài chính, bộ phận tuyên truyền, hệ thống ngân hàng Như vậy, chính thốngqua hoạt động quản lý đã thống nhất được các nội dung quan trọng của hoạt độngthu BHYT hộ gia đình đó là: Thống nhất về đối tượng thu, thống nhất về biểu mẫu,

hồ sơ thu, quy trình thu, nộp BHYT hộ gia đình

b) Đảm bảo hoạt động thu BHYT hộ gia đình bền vững, hiệu quả.

Tính ổn định, bền vững, hiệu quả của hoạt động thu BHYT hộ gia đình lànhững mục tiêu mà bất kỳ một hệ thống BHXH của quốc gia nào cũng mongmuốn đạt được Bởi vì, khi mục tiêu này đạt được cũng có nghĩa hệ thống an sinh

xã hội được đảm bảo đây là điều kiện tiền đề cho phát triển kinh tế Song nhữngmục tiêu này chỉ đạt được khi:

- Hoạt động thu BHYT hộ gia đình được định hướng một cách đúng đắn, phùhợp với điều kiện kinh tế xã hội của mỗi quốc gia trong mỗi thời kỳ

Thông qua quá trình quản lý đã định hướng công tác thu BHYT hộ gia đình

-cơ sở xác định mục tiêu chung ở hoạt động thu BHYT hộ gia đình, đó là thu đúng,thu đủ, không để thất thu, từ đó hướng mọi nỗ lực của cá nhân, tổ chức vào mục tiêu

chung đó

- Hoạt động thu BHYT hộ gia đình được điều hòa, phối hợp nhịp nhàng

- Tạo động lực cho mọi cá nhân trong tổ chức

c) Kiểm tra, đánh giá hoạt động thu BHYT hộ gia đình.

Thu BHYT hộ gia đình là một nội dung của tài chính BHYT, mà thôngthường bất kỳ hoạt động nào liên quan đến tài chính đều dễ mắc phải tình trạng gâythất thoát, vô ý hoặc cố ý làm sai Vì vậy, với nhiệm vụ mà người quản lý phải đảmbảo đó là: Kiểm tra hoạt động thu BHYT hộ gia đình đã được đánh giá hoạt độngmột cách kịp thời và toàn diện Nhờ có hoạt động quản lý sát sao mà công tác kiểmtra, đánh giá luôn được sát thực tiễn với quá trình thu, hoạt động thu sẽ được điềuchỉnh kịp thời sau khi có sự đánh giá

1.1.2.3 Nội dung quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình

Theo quy định tại Điều 40 Quyết định số 595/QĐ-BHXH ngày 14 tháng 04năm 2017, việc lập kế hoạch, điều chỉnh và giao kế hoạch thu hàng năm được thựchiện như sau:

“1 BHXH huyện

1.1 Xây dựng, điều chỉnh kế hoạch thu:

a) Lập 02 bản kế hoạch thu BHXH, BHYT, BHTN, BHTNLĐ, BNN (MẫuK01-TS) gửi 01 bản đến BHXH tỉnh theo quy định

b) Lập 02 bản kế hoạch ngân sách địa phương đóng, hỗ trợ mức đóng BHYT,

01 bản gửi cơ quan tài chính cùng cấp theo phân cấp ngân sách địa phương để tổng hợp trình UBND huyện quyết định, 01 bản gửi BHXH tỉnh để tổng hợp toàn tỉnh

1.2 Xây dựng, điều chỉnh kinh phí hỗ trợ thu, hoa hồng đại lý: trên cơ sở dựkiến kế hoạch, kế hoạch điều chỉnh để xây dựng điều chỉnh kinh phí hỗ trợ thu, hoahồng đại lý gửi BHXH tỉnh theo quy định

1.3 Thời gian: theo hướng dẫn của BHXH Việt Nam

2 BHXH tỉnh

2.1 Xây dựng, điều chỉnh kế hoạch thu:

a) Lập 02 bản kế hoạch điều chỉnh thu BHXH, BHYT, BHTN, BHTNLĐ,BNN (Mẫu K01-TS) và kinh phí hỗ trợ công tác thu đối với đơn vị do tỉnh trựctiếp thu

b) Tổng hợp toàn tỉnh, lập 02 bản kế hoạch, điều chỉnh kế hoạch thu BHXH,BHYT, BHTN, BHTNLĐ, BNN (Mẫu K01-TS), gửi BHXH Việt Nam

c) Lập 02 bản kế hoạch ngân sách địa phương đóng, hỗ trợ mức đóng BHYT,gửi Sở Tài chính để tổng hợp trình UBND tỉnh quyết định

2.2 Giao kế hoạch thu: Trên cơ sở kế hoạch thu, phân bổ kinh phí hỗ trợ côngtác thu, hoa hồng đại lý được BHXH Việt Nam giao, tiến hành phân bổ kế hoạch thuBHXH, BHYT, BHTN, BHTNLĐ, BNN; kế hoạch kinh phí hỗ trợ công tác thu, hoahồng đại lý cho BHXH tỉnh và BHXH huyện

2.3 Thời gian: theo hướng dẫn của BHXH Việt Nam

3 BHXH Việt Nam: Tổng hợp, xây dựng và điều chỉnh kế hoạch, giao kế

hoạch đảm bảo sát tình hình thực tế và khả năng thực hiện.” (Quyết định số 595/QĐ-BHXH ngày 14 tháng 04 năm 2017).

b Về tổ chức thực hiện thu BHYT hộ gia đình

Đối với công tác quản lý thu BHYT hộ gia đình thì tổ chức thu BHYT hộ giađình là nội dung quan trọng nhất, có ý nghĩa quyết định đến tính hiệu quả của côngtác quản lý thu BHYT hộ gia đình xét trên nhiều phương diện Nếu việc triển khaicác biện pháp tổ chức thu không kịp thời, không phù hợp với sự vận động của thựctiễn, cứng nhắc thiếu linh động, ít sáng tạo thì sẽ không động viên được số ngườitham gia và số tiền thu BHYT hộ gia đình theo kế hoạch Tổ chức triển khai thuBHYT hộ gia đình đòi hỏi phải nghiên cứu giải quyết nhiều vấn đề, bao gồm: quản

lý đối tượng tham gia, quản lý mức đóng, phương thức đóng, số tiền đóng, quy trìnhthu,

Thực hiện Luật BHYT, Nghị định số 146/2018/NĐ-CP ngày 17/10/2018của Chính phủ và các văn bản hướng dẫn, BHXH Việt Nam đã ban hành Quyếtđịnh số 1599/QĐ-BHXH ngày 28/10/2016 về quy định hoạt động Đại lý thuBHXH, BHYT; Quyết định số 595/QĐ -BHXH ngày 14/4/2017 về việc ban hànhquy trình thu và biểu mẫu quản lý BHXH, BHYT, BHTNLĐ-BNN; Quản lý sổBHXH, thẻ BHYT trong đó có công tác tổ chức thu BHYT hộ gia đình Cụ thểnhư sau:

Tại Nghị định số 146/2018/NĐ-CP ngày 17 tháng 10 năm 2018 của Chính phủ

“Quy định chi tiết và hướng dẫn biện pháp thi hành một số điều của Luật BHYT”,

quy định cụ thể đối với đối tượng tham gia, mức đóng, phương thức đóng, số tiềnđóng BHYT hộ gia đình như sau:

* Đối tượng tham gia

Đối tượng tham gia BHYT hộ gia đình bao gồm các đối tượng sau:

- Người có tên trong sổ hộ khẩu

- Người có tên trong sổ tạm trú

Ngoài ra, các đối tượng sau đây được tham gia bảo hiểm y tế theo hình thức

- Người thứ nhất đóng bằng 4,5% mức lương cơ sở;

- Người thứ hai, thứ ba, thứ tư đóng lần lượt bằng 70%, 60%, 50% mức đóng của người thứ nhất;

- Từ người thứ năm trở đi đóng bằng 40% mức đóng của người thứ nhất

Việc giảm trừ mức đóng BHYT theo quy định tại điểm này được thực hiện khicác thành viên tham gia BHYT theo hộ gia đình cùng tham gia trong năm tài chính

* Phương thức đóng

Định kỳ 03 tháng, 06 tháng hoặc 12 tháng, người đại diện hộ gia đình hoặc thành viên hộ gia đình tham gia bảo hiểm y tế nộp tiền đóng BHYT cho cơ quan BHXH

* Về số thu

- Trên cơ sở số người tham gia và tiền lương bình quân, thực hiện tính số tiền đóng BHYT hộ gia đình

Số tiền đóng của người

tham gia hàng tháng = Mức đóng BHYT ×

Mức lương cơ sở tạithời điểm đóngKhi Nhà nước điều chỉnh mức đóng bảo hiểm y tế, điều chỉnh mức lương cơ

sở, người tham gia không phải đóng bổ sung hoặc không được hoàn trả phần chênhlệch do điều chỉnh mức đóng bảo hiểm y tế, mức lương cơ sở đối với thời gian còn

lại mà người tham gia đã đóng bảo hiểm y tế (Nghị định số 146/2018/NĐ-CP ngày

17 tháng 10 năm 2018).

* Về quy trình thu

Tại Điều 31 Quyết định số 595/QĐ-BHXH quy định về quy trình thu BHYT

hộ gia đình như sau:

Bước 01: Kê khai hồ sơ

Người tham gia BHYT theo hộ gia đình: kê khai và nộp hồ sơ cho Đại lý thuhoặc cho cơ quan BHXH

Bước 02: Đóng tiền

Người tham gia BHYT nộp tiền cho Đại lý thu hoặc nộp trực tiếp cho cơ quanBHXH huyện

Bước 03: Nhận kết quả

Người tham gia BHYT sẽ được nhận thẻ BHYT

Có thể thấy, để thực hiện tổ chức thu BHYT hộ gia đình còn có sự tham giacủa một bộ phận quan trọng đó là các Đại lý thu BHYT hộ gia đình Tại Quyếtđịnh số

1599/QĐ-BHXH của BHXH Việt Nam đã quy định rất rõ ràng, cụ thể về điều kiện làm đại lý thu, quyền và trách nhiệm của các Đại lý thu,… Cụ thể như sau:

* Về điều kiện làm đại lý thu

- Đối với UBND xã, đơn vị sự nghiệp, tổ chức chính trị - xã hội và tổ chức xãhội - nghề nghiệp:

+ Là pháp nhân theo quy định của Bộ luật Dân sự hoặc được tổ chức cấp trênbảo lãnh đối với tổ chức không đảm bảo đủ điều kiện là pháp nhân;

+ Có nhân viên do đơn vị quản lý, sử dụng đảm bảo các điều kiện theo quy định tại Điều 6;

+ Cam kết bồi thường khi để xảy ra thất thoát tiền thu BHXH, BHYT hoặc gâythiệt hại cho cơ quan BHXH và người tham gia BHXH, BHYT

- Đối với tổ chức kinh tế:

+ Là pháp nhân theo quy định của Bộ luật Dân sự;

+ Có Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp (hoặc Giấy chứng nhận đăng kýkinh doanh);

+ Có nhân viên do đơn vị quản lý đảm bảo các điều kiện theo quy định tại Điều6;

+ Có cam kết bảo lãnh của tổ chức tín dụng hoạt động hợp pháp tại Việt Namcho Đại lý thu trong quá trình thực hiện hợp đồng Đại lý thu Ngoài các nội dungtheo quy định của pháp luật, cam kết bảo lãnh phải bổ sung thêm nội dung về việcbên bảo lãnh (tổ chức tín dụng) cam kết thực hiện trách nhiệm nghĩa vụ tài chínhthay cho bên được bảo lãnh (tổ chức kinh tế ) trong quá trình thực hiện Hợp đồnglàm Đại lý thu là thanh toán vô điều kiện cho bên nhận bảo lãnh (cơ quan BHXH)toàn bộ số tiền thu BHXH, BHYT và tiền lãi (nếu có) trong trường hợp bên đượcbảo lãnh để thất thoát, nộp không đủ, nộp không đúng thời hạn theo quy định hoặcgây thiệt hại cho người tham gia BHXH, BHYT hay cơ quan BHXH vì bất kỳ lý dogì

* Quyền của Đại lý thu

- Được cung cấp văn bản, tài liệu nghiệp vụ; biên lai thu tiền, các biểu mẫu,mẫu biển hiệu để thực hiện nhiệm vụ thu BHXH, BHYT theo quy định

- Được tham dự các khóa tập huấn, lớp đào tạo, hướng dẫn nghiệp vụ do cơquan BHXH tổ chức; nhân viên của Đại lý thu được cấp Thẻ nhân viên để thực hiệnnhiệm vụ

- Được hưởng chi phí thù lao theo quy định của cơ quan BHXH

- Được đề nghị cơ quan BHXH điều chỉnh, bổ sung hợp đồng Đại lý thu khigặp những khó khăn không thể tiếp tục thực hiện

- Được thỏa thuận sử dụng cộng tác viên là người hoạt động không chuyêntrách cấp thôn, xóm vào hoạt động Đại lý thu BHXH, BHYT; chi phí thù lao do Đại

lý thu và cộng tác viên tự thỏa thuận, thống nhất

* Trách nhiệm của Đại lý thu

- Hằng tháng, tuyên truyền, vận động thành viên hộ gia đình tham gia BHXH,BHYT Hướng dẫn người tham gia kê khai, thực hiện việc kiểm tra, đối chiếu thôngtin và tiếp nhận giấy tờ có liên quan đảm bảo đầy đủ, chính xác

- Thu tiền đóng, phí cấp lại, đổi thẻ (nếu có) của người tham gia BHXH,BHYT, viết biên lai thu tiền trả cho người tham gia theo quy định Hằng ngày, nộp

hồ sơ và tiền đóng, phí cấp lại, đổi thẻ (nếu có) của người tham gia BHXH, BHYTcho cơ quan BHXH theo hình thức quy định tại Điều 8 Trường hợp có số tiền thudưới 10 tháng lương cơ sở thì không quá 03 ngày làm việc một lần nộp cho cơ quanBHXH

- Nhận sổ BHXH, thẻ BHYT và chuyển trả ngay cho người tham gia theoquy định

- Hằng năm, xây dựng kế hoạch thực hiện phát triển đối tượng tham giaBHXH, BHYT và gửi cơ quan BHXH

- Phản ánh kịp thời cho cơ quan BHXH những khó khăn, vướng mắc trong quátrình triển khai thực hiện và ý kiến, kiến nghị của người tham gia BHXH, BHYT

(Quyết định số 595/QĐ-BHXH ngày 14 tháng 04 năm 2017).

c.Về kiểm tra, giám sát thu BHYT hộ gia đình

Để bảo đảm hoàn thành kế hoạch thu BHYT hộ gia đình không thể không coitrọng công tác kiểm tra, giám sát Kiểm tra, giám sát thu nộp các khoản thu BHYT

hộ gia đình không chỉ bảo đảm vận động đầy đủ, kịp thời đúng pháp luật số thuBHYT hộ gia đình đã được dự toán mà còn bảo đảm yều cầu tuân thủ các quy địnhpháp luật về thu BHYT hộ gia đình; phát hiện những quy định trong pháp luật vàquy trình quản lý thu BHYT hộ gia đình không còn phù hợp để kiến nghị các biệnpháp bổ sung, sửa đổi

Thực hiện Quyết định số 1518/QĐ-BHXH ngày 18/10/2016 của Tổng Giámđốc BHXH Việt Nam về Ban hành Quy định hoạt động thanh tra chuyên ngànhđóng BHXH, BHYT, BHTN và hoạt động kiểm tra của BHXH Việt Nam Trên cơ

sở Quyết định nêu trên, hàng năm Giám đốc BHXH huyện ban hành Kế hoạchthanh tra hàng

năm, thanh tra chuyên đề và thanh tra đột xuất đối với hoạt động thu BHYT hộ giađình, trong đó tập trung thanh kiểm tra các Đại lý thu và hộ gia đình tham gia BHYT

hộ gia đình

Hoạt động kiểm tra, giám sát thu BHYT hộ gia đình nhằm phát hiện các saiphạm trong quá trình tổ chức thực hiện thu BHYT hộ gia đình Từ đó, giúp cho cơquan BHXH kịp thời có các biện pháp xử lý, chấn chỉnh các sai phạm, giúp cho việcquản lý thu BHYT hộ gia đình được thực hiện đúng theo các quy định hiện hành

1.1.2.4 Các yếu tố ảnh hưởng quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình

a Các yếu tố khách quan

- Cơ chế, chính sách về BHYT hộ gia đình

Cơ chế, chính sách về BHYT hộ gia đình là căn cứ quan trọng để cơ quanBHXH triển khai thực hiện chính sách đến người dân Nếu cơ chế, chính sách vềBHYT hộ gia đình được ban hành đầy đủ, kịp thời, không bị chồng chéo sẽ giúpcho cơ quan BHXH không gặp vướng mắc trong quá trình thực hiện Bên cạnh đó,nếu chính sách về BHYT hộ gia đình được xây dựng phù hợp về đối tượng thamgia, về mức đóng, phương thức đóng, thủ tục tham gia, mức hưởng BHYT….sẽ tạođiều kiện thuận lợi cho người dân tham gia và ngược lại Nếu mức đóng quá cao, thủtục tham gia rườm rà, phức tạp, quy định về đối tượng tham gia không hợp lý có thểkhiến người dân không muốn tham gia BHYT hộ gia đình

- Nhận thức của người dân về chính sách BHYT hộ gia đình

Đây là yếu tố quan trọng ảnh hưởng tới quyết định tham gia BHYT hộ giađình của người dân Khi người dân nhận thức được đầy đủ ý nghĩa, tầm quan trọng,mức đóng, phương thức đóng,… của BHYT hộ gia đình thì người dân sẽ muốntham gia và ngược lại Ngoài ra, với việc hiểu biết về chính sách BHYT hộ gia đìnhcòn giúp người dân có thể giám sát hoạt động của cơ quan BHXH trong việc thựchiện thu nộp BHYT, hạn chế được tình trạng cơ quan BHXH thực hiện không đúngcác quy định trong thu nộp BHYT hộ gia đình

- Chất lượng KCB BHYT

Chất lượng KCB BHYT cũng là yếu tố ảnh hưởng tới quyết định tham giaBHYT hộ gia đình của người dân Nếu chất lượng KCB của các cơ sở KCB BHYTđảm bảo về cơ sở vật chất, trình độ KCB của các y bác sĩ sẽ khiến người dân tintưởng và tham

gia BHYT Ngược lại, nếu như các cơ sở KCB BHYT có cơ sở vật chất thiếu thốn,lạc hậu, chất lượng KCB thấp hoặc có sự phân biệt giữa KCB BHYT với KCB dịch

vụ sẽ khiến người dân không muốn tham gia BHYT Đặc biệt, hiện nay khi yêu cầucủa người dân về chất lượng dịch vụ KCB ngày càng cao, nếu như các cơ sở KCBBHYT không tự nâng cao chất lượng KCB BHYT sẽ không thu hút được người dântham gia BHYT

b Các yếu tố chủ quan

- Công tác thông tin, tuyên truyền về chính sách BHYT hộ gia đình

Để người dân nhận thức đầy đủ và chính xác về ý nghĩa, tầm quan trọng củachính sách BHYT hộ gia đình thì không thể không chú trọng đến công tác thông tin,tuyên truyền về chính sách BHYT hộ gia đình Công tác thông tin, tuyên truyền cầnphải được thực hiện thường xuyên, nội dung tuyên truyền phải sinh động, dễ hiểu.Hình thức tuyên truyền phải phong phú, đa dạng và phù hợp với các nhóm đối tượngkhác nhau Có như vậy, mới giúp người dân hiểu và tham gia BHYT hộ gia đình

- Chính sách tạo động lực cho các Đại lý thu

Đại lý thu là một bộ phận không thể thiếu trong việc giúp cơ quan BHXHtriển khai chính sách BHYT hộ gia đình Đây là bộ phận có vai trò quan trọng trongviệc tuyên truyền, vận động người dân tham gia và thực hiện thu nộp BHYT hộ giađình Để các Đại lý thu thực hiện tốt nhiệm vụ của mình, đòi hỏi các chính sách tạođộng lực cho các Đại lý thu như chế độ thù lao, đào tạo bồi dưỡng, chính sách vềkhen thưởng, kỷ luật,… phải rõ ràng, công bằng, hợp lý thì mới khuyến khích, tạođược động lực cho các Đại lý thu hoàn thành tốt các chỉ tiêu được giao

- Năng lực của đội ngũ cán bộ quản lý thu BHYT hộ gia đình

Hiệu quả của công tác quản lý thu BHYT hộ gia đình phụ thuộc rất nhiều vàonăng lực của đội ngũ cán bộ quản lý thu BHYT hộ gia đình Nếu cán bộ quản lý thuBHYT hộ gia đình có đủ về số lượng, đảm bảo về chất lượng, có trình độ chuyênmôn vững vàng, có phẩm chất đạo đức tốt, có tinh thần trách nhiệm cao trong côngviệc, am hiểu về chính sách pháp luật của nhà nước, về văn hóa, phong tục của địaphương thì việc quản lý thu BHYT hộ gia đình sẽ đạt được hiệu quả cao

1.2 Cơ sở thực tiễn về quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình

1.2.1 Kinh nghiệm về quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình tại một số địa phương

1.2.1.1 Kinh nghiệm của BHXH huyện Điện Biên, tỉnh Điện Biên

Điện Biên là huyện biên giới Việt - Lào, nằm ở phía Tây Bắc của Tổ quốc;huyện có 21 đơn vị hành chính xã (trong đó có 12 xã biên giới), có chung đườngbiên giới với tỉnh Phoong Sa Ly và tỉnh Luông Pra Bang (Lào) dài 171,202 km, cócửa khẩu Quốc tế Tây trang, cửa khẩu Quốc gia Huổi Puốc và một số đường tiểumạch sang Lào; huyện có dân số trên 100.000 người, gồm 08 dân tộc (dân tộc Thái53,72%, dân tộc Kinh 27,86%, dân tộc Mông 8,51%, dân tộc Khơ Mú 5%, dân tộcLào 3,17%, còn lại là các dân tộc khác)

Mặc dù là huyện miền núi nhưng tính đến thời điểm hiện tại, toàn huyện ÐiệnBiên có trên 94.700 người tham gia bảo hiểm y tế (BHYT), trong đó khoảng 3.000người tham gia BHYT hộ gia đình, đạt 98% độ bao phủ toàn dân Ðây là kết quả từ

sự triển khai quyết liệt, đẩy mạnh tuyên truyền, đối thoại với người dân của BHXHhuyện Ðiện Biên trong những năm qua

BHXH huyện đã ký kết quy chế phối hợp công tác với Hội Liên hiệp Phụ nữhuyện; mở rộng hệ thống đại lý thu BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình tới hộiviên Hội Phụ nữ và Hội Nông dân, nâng tổng số hệ thống đại lý thu BHYT hộ giađình lên

5 hệ thống, bao gồm: Bưu điện, y tế, cán bộ cấp xã, cán bộ Hội Nông dân và HộiPhụ nữ BHXH huyện đã tổ chức đào tạo, sát hạch nhân viên đại lý thu là cán bộHội Phụ nữ và Hội Nông dân sau đó mới cấp thẻ đại lý thu

BHXH huyện đã đẩy mạnh các hình thức tuyên truyền, vận động để người dânhiểu được lợi ích khi tham gia BHYT và tự giác tham gia BHYT theo hộ gia đình.Bên cạnh đó, BHXH huyện đã khẩn trương tham mưu cho UBND huyện giao chỉtiêu phát triển BHYT hộ gia đình cho UBND các xã, phường, thị trấn, gắn chỉ tiêu

tỷ lệ bao phủ BHYT của địa phương vào các phong trào, thi đua, bình xét thi đua,đánh giá thực hiện nhiệm vụ hàng năm Phối hợp với các cơ quan đại chúng cấphuyện tổ chức tuyên truyền sâu rộng đến các tầng lớp dân cư về chính sách BHYT,đảm bảo mọi người dân được tiếp cận đầy đủ thông tin về quyền, nghĩa vụ khi thamgia BHYT và cách thức tham gia Xây dựng và củng cố mạng lưới đại lý thu BHYTrộng khắp trên địa bàn về đến các thôn, bản, khu phố, tạo điều kiện thuận lợi nhấtcho người

dân khi đăng ký tham gia BHYT theo hộ gia đình Tăng cường công tác tập huấn, hướng dẫn nghiệp vụ cho nhân viên làm đại lý thu.

Cùng với đó, BHXH huyện đã chủ động phối hợp với ngành Y tế chỉ đạo các

cơ sở khám chữa bệnh BHYT tập trung nâng cao chất lượng KCB, có thái độ phục

vụ tốt, không gây khó khăn, phiền hà cho người bệnh có thẻ BHYT, qua đó tạo dưluận tốt trong xã hội về thực hiện chính sách BHYT và tạo niềm tin cho người dân

để công tác phát triển đối tượng tham gia BHYT hộ gia đình ngày càng đạt được

hiệu quả cao…(Cổng thông tin điện tử BHXH tỉnh Điện Biên, http:// w

w w.dien b ie n b a ohiemxaho i gov.v n).

1.2.1.2 Kinh nghiệm của BHXH huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình

Trong hệ thống an sinh xã hội, BHYT là một trong hai chính sách trụ cột bềnvững nhất Phát triển BHYT hộ gia đình sẽ là tiền đề và điều kiện để thực hiện tốtcác chính sách an sinh xã hội, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.Trong những năm qua, chính sách BHYT đã từng bước được hoàn thiện,hướng tới mở rộng phạm vi bao phủ, tạo cơ hội cho mọi người dân trong việc tiếpcận, tham gia, thụ hưởng chính sách, góp phần bảo đảm an sinh xã hội, quyền và lợiích chính đáng của người dân

Để triển khai thực hiện có hiệu quả việc phát triển đối tượng tham gia BHYT

hộ gia đình, ngay từ đầu năm 2020, BHXH huyện Quảng Ninh đã tích cực thammưu các văn bản cho UBND huyện chỉ đạo các ban, ngành cấp huyện, các xã, thịtrấn Theo đó, UBND huyện đã ban hành các văn bản về việc giao chỉ tiêu phát triểnđối tượng BHXH, BHYT năm 2020 cho các xã, thị trấn và việc tăng cường pháttriển đối tượng tham gia BHXH, BHYT trên địa bàn; đồng thời chỉ đạo UBND các

xã, thị trấn khẩn trương thành lập, kiện toàn ban chỉ đạo BHXH huyện đã phối hợpvới Bưu điện huyện tổ chức tuyên truyền; phối hợp với Bệnh viện Đa khoa huyệntrong giám định khám bệnh, chữa bệnh BHYT nhằm nâng cao tinh thần tráchnhiệm, thái độ phục vụ đối tượng có thẻ BHYT đến khám chữa bệnh

Xác định công tác tuyên truyền sâu rộng trong các tầng lớp Nhân dân là khâuthen chốt để người dân hiểu rõ những chủ trương, chính sách ưu đãi của Nhà nướctrong việc hỗ trợ người dân mua BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình, từ đầu năm

2020 đến nay, BHXH huyện Quảng Ninh đã triển khai đồng bộ các giải pháp và đạtđược những kết quả ghi nhận BHXH huyện đã phối hợp với UBND các xã, thị trấnđôn đốc thành lập Ban Chỉ đạo Vận động phát triển đối tượng tham gia BHXH tựnguyện, BHYT hộ gia đình và đến nay đã có 07 xã, thị trấn thành lập, đi vào hoạtđộng, gồm Võ Ninh, Lương Ninh, Hiền Ninh, Vĩnh Ninh, Hàm Ninh, Xuân Ninh,Quán Hàu; phối hợp với Bưu điện huyện tổ chức 03 đợt tuyên truyền chế độ chínhsách, phát triển đối tượng tham gia BHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình và tổ chức

lễ ra quân thực hiện “Tháng vận động triển khai BHXH toàn dân” Cùng với đó,BHXH huyện phối hợp xây dựng, phát sóng chuyên mục BHXH định kỳ hàng thángtrên Đài Truyền thanh - Truyền hình huyện

Thông qua công tác tuyên truyền về chính sách BHXH, BHYT đã làm chuyểnbiến về nhận thức và hành động trong cán bộ, đảng viên, giúp Nhân dân, người laođộng nhận thức đầy đủ hơn về vai trò, quyền lợi, trách nhiệm của việc tham giaBHXH tự nguyện, BHYT hộ gia đình, góp phần đảm bảo chính sách an sinh xã hội.BHXH huyện cũng đã tham mưu kịp thời cho UBND huyện chỉ đạo các xã, thịtrấn vận động đối tượng bị ảnh hưởng sự cố môi trường biển tham gia BHYT khi hếthạn, chỉ đạo thực hiện chỉ tiêu bao phủ BHYT năm 2020 Bên cạnh đó, căn cứ vào

dữ liệu quản lý, BHXH huyện đã chuyển danh sách đối tượng bị ảnh hưởng môitrường biển, cung cấp cho các xã, thị trấn và nhân viên Đại lý thu theo dõi để vậnđộng tiếp tục tham gia Đến nay, toàn huyện có 76.888 người tham gia BHYT, đạt

tỷ lệ hơn 94% kế hoạch BHXH tỉnh giao năm 2020; tỷ lệ bao phủ BHYT toàn dânđạt

87% (Cổng thông tin điện tử BHXH tỉnh Quảng Bình, http:// w

w w.qua n gbin h baohiemx a hoi.gov v n).

1.2.2 Bài học kinh nghiệm về quản lý thu bảo hiểm y tế hộ gia đình cho BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai

Trên cơ sở nghiên cứu kinh nghiệm của BHXH huyện Điện Biên, tỉnh ĐiệnBiên và BHXH huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình, có thể rút ra một số bài họckinh nghiệm cho BHXH huyện Bảo Yên trong việc quản lý thu BHYT hộ gia đìnhnhư sau:

Một là, tham mưu kịp thời cho chính quyền địa phương các cấp để lãnh đạo,

chỉ đạo, phối hợp chặt chẽ với các ban, ngành có liên quan, UBND các xã, thịtrấn thực hiện có hiệu quả công tác phát triển đối tượng BHXH tự nguyện, BHYT

hộ gia đình;

Hai là, tăng cường công tác tuyên truyền về chính sách BHXH tự nguyện,

BHYT hộ gia đình, tập trung vào nhóm đối tượng là người lao động chưa tham giaBHXH, BHYT;

Ba là, mở rộng và nâng cao chất lượng mạng lưới Đại lý thu để người dân dễ

dàng tham gia

Bốn là, phối hợp chặt chẽ với các Hội, đoàn thể để mở rộng Đại lý thu đồng

thời tăng cường công tác tuyên truyền, vận động người dân tham gia BHYT hộgia đình

Năm là, chủ động phối hợp với ngành Y tế chỉ đạo các cơ sở khám chữa bệnh

BHYT tập trung nâng cao chất lượng KCB, tạo sự tin tưởng cho người dân khi thamgia BHYT

Chương 2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

2.1 Câu hỏi nghiên cứu

- Thực trạng công tác quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện Bảoyên, tỉnh Lào Cai giai đoạn 2017 - 2019?

- Những yếu tố nào ảnh hưởng đến quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXHhuyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai?

- Cần có những giải pháp gì nhằm tăng cường quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai?

2.2 Phương pháp nghiên cứu

2.2.1 Phương pháp thu thập thông tin

2.2.1.1 Số liệu thứ cấp

Thu thập từ Chi cục Thống kê huyện Bảo Yên các dữ liệu về tổng số hộ gia đình các năm 2017, 2018, 2019 và dự báo về số lượng hộ gia đình trên địa bàn nghiên

cứu

Thu thập từ cơ quan BHXH huyện Bảo Yên các tài liệu liên quan tới thôngtin chung về cơ quan BHXH huyện Bảo Yên, các số liệu về số hộ gia đình đangtham gia BHYT, số nợ đọng BHYT hộ gia đình trên địa bàn tỉnh và các huyện thuộctỉnh,… trong giai đoạn 2017 - 2019 qua Báo cáo tổng kết tình hình thực hiện nhiệm

vụ và báo cáo quyết toán thu BHXH, BHYT, BHTN hằng năm của BHXH huyệnBảo Yên

Thu thập từ UBND huyện Bảo Yên các thông tin về tình hình KT-XH củahuyện giai đoạn 2017 – 2019

Thu thập từ cổng thông tin điện tử của Chính phủ, cơ quan BHXH Việt Nam

để nắm được các chủ trương, chính sách của Nhà nước về BHYT

Ngoài ra, số liệu thứ cấp còn được thu thập từ các tạp chí khoa học, tạp chíchuyên ngành BHXH; các bài báo chuyên ngành đăng trên các mạng internet để cóđược thông tin về quản lý thu BHYT hộ gia đình tại các địa phương khác,…

2.2.1.2 Số liệu sơ cấp

- Mục đích điều tra: có thêm thông tin về tình hình quản lý thu BHYT hộ gia

đình trên địa bàn huyện Bảo Yên để có được những đánh giá chính xác, khách quan

về công tác quản lý thu BHYT hộ gia đình trên địa bàn huyện

- Đối tượng điều tra: tác giả tiến hành thu thập thông tin từ 2 đối tượng: hộ

gia

đình và cán bộ quản lý thu BHYT.

- Số lượng mẫu điều tra:

- BHXH tỉnh Lào Cai: 02 người Trong đó:

01 người là Giám đốc/Phó Giám đốc phụ trách quản lý thu BHYT và 01 ngườilà

Trưởng phòng/Phó Trưởng phòng Quản lý thu của BHXH tỉnh Lào

Cai

- BHXH huyện Bảo Yên: toàn bộ cán bộ chuyên môn của BHXH huyện BảoYên, tổng số: 15 người

- Đại lý thu: 12 người

Trên địa bàn huyện Bảo Yên có tất cả 05 đại lý thu với tổng số 11 điểm thu

Do đó, tác giả tiến hành khảo sát tất cả các điểm thu Hiện nay, tại mỗi điểm thu có

01 nhân viên thu và duy nhất có điểm thu Bưu cục Bảo Yên có 02 nhân viên thu, tácgiả tiến hành khảo sát toàn bộ nhân viên tại các điểm thu BHXH tự nguyện Vậy, cótất cả 12 người là nhân viên tại các điểm thu BHXH tự nguyện trên địa bàn huyệnBảo Yên

- Hộ gia đình: Hiện nay, số lượng hộ gia đình trên địa bàn huyện Bảo Yên làkhá lớn, do đó tác giả sử dụng công thức Slovin để xác định quy mô mẫu như sau:

n = N/(1+N* e2)Trong đó: n: cỡ mẫu

N: Tổng thể mẫu

e2: Sai số

Do điều kiện thời gian có hạn nên trong luận văn tác giả sử dụng sai số 5%,theo tác giả đây cũng là con số khá vững chắc để đảm bảo có ý nghĩa thống kê Nhưvậy e = 0,05

Với N = 21.537 hộ gia đình (2019), xác định được số lượng mẫu n = 393 hộ.Như vậy, số lượng mẫu tối thiểu cần điều tra là 393 hộ gia đình Để đảm bảotính đại diện, tác giả sẽ tiến hành điều tra 408 hộ Do huyện Bảo Yên có tất cả 17đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, do đó tác giả sẽ khảo sát ngẫu nhiên mỗi xã, thịtrấn

24 hộ, mỗi hộ gia đình sẽ khảo sát 01 người là chủ hộ, nếu chủ hộ đi vắng sẽ phỏng vấn 1 thành viên khác trong gia đình có độ tuổi từ 18 tuổi trở lên

Như vậy, tổng số lượng điều tra là 437 người, trong đó có 29 người là cán bộ

quản lý và 408 hộ gia đình.

- Nội dung khảo sát: đã được chuẩn bị sẵn thông qua bảng hỏi (Phụ lục số 01

và số 02)

- Các thước đo và thang đo được sử dụng

Để đánh giá công tác quản lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện BảoYên, tác giả sử dụng thang đo Likert 5 điểm Cụ thể:

Các biến quan sát trong phiếu điều tra được trả lời theo thang đo 5 mức độ từ 1đến 5 với quy ước: 1 - rất không đồng ý; 2 - không đồng ý; 3 - bình thường; 4 - đồngý; 5 - rất đồng ý

- Kết quả điểm số trung bình của các đối tượng điều tra theo từng biến quansát sẽ phản ánh mức độ cảm nhận đối với công tác quản lý thu BHYT hộ gia đình tạiBHXH huyện Bảo Yên Ý nghĩa của điểm số trung bình như sau:

Bảng 2.1: Ý nghĩa của điểm số trung bình

- Phương pháp điều tra mẫu: Điều tra trực tiếp hoặc gửi qua mail cho cán bộ

quản lý thu BHYT Đối với các hộ gia đình, tác giả tiến hành khảo sát trực tiếp

- Thời gian khảo sát: tác giả bắt đầu khảo sát từ tháng 05/2020, thời gian

khảo sát trong khoảng 01 tháng

2.2.2 Phương pháp xử lý số liệu

Thông tin sau khi thu thập được, tác giả tiến hành phân loại, thống kê thông tintheo thứ tự ưu tiên về mức độ quan trọng của thông tin Đối với các thông tin là sốliệu được nhập vào máy tính và tiến hành tổng hợp, tính toán, phân tích, đánh giáthông qua các phần mềm như Excel,

2.2.3 Phương pháp phân tích

a Phương pháp thống kê mô tả

Đây là phương pháp dùng để mô tả những đặc tính cơ bản của dữ liệu thuthập được Thống kê mô tả cung cấp những tóm tắt đơn giản về mẫu và các thước

đo Cùng với phân tích đồ họa đơn giản, tạo ra nền tảng của mọi phân tích địnhlượng về số liệu, giúp tác giả có thể hiểu được số liệu và đưa ra các kết luận, giảipháp đúng đắn cho bài luận văn của mình Các phương pháp cơ bản của mô tả dữliệu:

- Biểu diễn dữ liệu bằng đồ họa trong đó các đồ thị mô tả dữ liệu hoặc giúp sosánh dữ liệu

- Biểu diễn dữ liệu thành các bảng số liệu tóm tắt về dữ liệu

- Thống kê tóm tắt (dưới dạng các giá trị thống kê đơn nhất) mô tả dữ liệu

b Phương pháp so sánh

Đây là phương pháp đối chiếu các chỉ tiêu, các hiện tượng kinh tế đã đượclượng hóa có cùng nội dung, tính chất để xác định mức, xu hướng biến động của nótrên cơ sở đánh giá thông qua tính toán các tỷ số, so sánh thông tin từ các nguồnkhác nhau ở các thời gian và không gian khác nhau, chỉ ra các mặt ổn định haykhông ổn định, phát triển hay không phát triển, hiệu quả hay không hiệu quả để tìm

ra giải pháp tối ưu cho vấn đề

Thông qua phương pháp so sánh nhằm đánh giá và kết luận về tình hình quản

lý thu BHYT hộ gia đình tại BHXH huyện Bảo Yên qua các năm 2017, 2018, 2019.Biểu hiện: biểu hiện bằng giá trị tuyệt đối, số lần hoặc tỷ lệ phần trăm

Phương pháp so sánh gồm:

- So sánh kết quả thực hiện với nhiệm vụ, kế hoạch

- So sánh số liệu qua các giai đoạn khác nhau

- So sánh các đối tượng tương tự,…

2.3 Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu

2.3.1 Các chỉ tiêu phản ánh tình hình kinh tế - xã hội huyện Bảo Yên

- Chỉ tiêu phản ánh cơ cấu kinh tế huyện Bảo Yên các năm 2017, 2018, 2019

- Chỉ tiêu phản ánh tốc độ tăng tưởng kinh tế huyện Bảo Yên

2.3.2 Các chỉ tiêu phản ánh công tác quản lý thu BHYT hộ gia đình huyện Bảo Yên

2.3.2.1 Đối với quản lý lập kế hoạch

- Số kế hoạch về số người tham gia BHYT hộ gia đình

- Số kế hoạch về số tiền thu BHYT hộ gia đình

2.3.2.2 Đối với quản lý tổ chức thu

- Số người tham gia BHYT hộ gia đình:

Chỉ tiêu này cho biết số lượng người tham gia BHYT hộ gia đình các năm

- Số tiền thu BHYT hộ gia đình:

Chỉ tiêu này cho biết số tiền thu được từ những người tham gia BHYT hộ giađình các năm

- Tỷ lệ bao phủ BHYT hộ gia đình

Ý nghĩa: Chỉ tiêu này cho biết quy mô của đối tượng phải tham gia tự đóng100% tiền mua thẻ BHYT theo hộ gia đình và thực tế độ bao phủ BHYT trên đốitượng này là bao nhiêu %, nó cũng cho biết tiềm năng số người sẽ phải vận độngtham gia thời gian tiếp theo với đối tượng tự đóng BHYT theo hộ gia đình

Công thức xác định:

= Số người đã tham gia BHYT hộ gia đình x100%

Tổng số người thuộc diện phải tham gia BHYT hộ gia đình

- Tốc độ tăng tiền thu BHYT hộ gia đình qua các năm.

Ý nghĩa: Chỉ tiêu này cho biết tốc độ tăng trưởng về tiền thực thu về BHYT

hộ gia đình, để đánh giá chất lượng, hiệu quả quản lý thu BHYT hộ gia đình nămnay so với năm trước về tiền thu

Số tiền thu BHYT hộ gia đình năm N-1

2.3.2.3 Đối với quyết toán thu

- Tỷ lệ % hoàn thành kế hoạch về người tham gia BHYT hộ gia đình

Ý nghĩa: chỉ tiêu này cho biết mức độ hoàn thành kế hoạch về số người tham gia BHYT hộ gia đình trên địa bàn huyện Bảo Yên

Công thức xác định:

= Số người đã tham gia BHYT hộ gia đình x100%

Số kế hoạch

- Tỷ lệ % hoàn thành kế hoạch về số tiền thu BHYT hộ gia đình

Ý nghĩa: Chỉ tiêu này cho biết BHXH huyện Bảo Yên có hoàn thành kế hoạch về số tiền thu BHYT hộ gia đình hay không và mức độ hoàn thành là bao nhiêu %

Công thức xác định:

= Số thực thu tiền BHYT hộ gia đình x100%

Số kế hoạch về số tiền thu BHYT hộ gia đình

Cả 02 chỉ tiêu này rất quan trọng và thường xuyên được sử dụng để đánh giámức độ hoàn thành kế hoạch khai thác, phát triển số người tham gia và số tiền thựcthu so với kế hoạch đề ra về thu BHYT hộ gia đình

2.3.2.4 Đối với kiểm tra thu

- Số lần thực hiện kiểm tra về BHYT hộ gia đình.

Chỉ tiêu này cho thấy mức độ thực hiện công tác kiểm soát BHXH huyện, đại

lý thu, hộ gia đình về chấp hành quy định của pháp luật BHYT và các quy định củaBHXH Việt Nam

- Tỷ trọng các cuộc kiểm tra đột xuất, định kỳ

Ý nghĩa: Chỉ tiêu này cho biết trong tổng số các cuộc kiểm tra trong năm, cóbao nhiêu % là các cuộc kiểm tra đột xuất, % là các cuộc kiểm tra định kỳ

Công thức xác định:

= Số cuộc kiểm tra đột xuất/định kỳ x100%

Tổng số cuộc kiểm tra trong năm

Chương 3 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ THU BẢO HIỂM Y TẾ HỘ GIA ĐÌNH

TẠI BẢO HIỂM XÃ HỘI HUYỆN BẢO YÊN, TỈNH LÀO CAI

3.1 Đặc điểm tự nhiên, kinh tế - xã hội huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai

3.1.1 Điều kiện tự nhiên huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai

a Vị trí địa lý

Huyện Bảo Yên là cửa ngõ phía Đông của tỉnh Lào Cai, huyện lỵ là thị trấnPhố Ràng nằm trên Quốc lộ 70, cách thành phố Lào Cai 75 km về hướng Tây Bắc,cách Hà Nội 263km Huyện có diện tích tự nhiên là 818 km2 kéo dài từ 2205’ đến

22030’ vĩ độ Bắc, từ 104015’ đến 104037’ kinh Đông Độ cao trung bình của huyện

từ 300 đến

400m so với mực nước biển Điểm cao nhất là 1.120m trên dãy núi Con Voi (thuộc

xã Long Khánh), điểm thấp nhất là 50m, độ dốc bình quân toàn huyện từ 30 - 350

Về tính chất tiếp giáp:

- Phía Đông Nam giáp huyện Lục Yên - tỉnh Yên Bái

- Phía Đông giáp huyện Quang Bình - Tỉnh Hà Giang

- Phía Tây Nam giáp huyện Văn Yên - tỉnh Yên Bái

- Phía Bắc giáp huyện Bảo Thắng và Bắc Hà - tỉnh Lào Cai

- Phía Tây Bắc giáp huyện Văn Bàn - tỉnh Lào Cai

b Địa hình

Địa hình Bảo Yên khá phức tạp, nằm trong hai hệ thống núi lớn là Con Voi

và Tây Côn Lĩnh chảy theo hướng Tây Bắc - Đông Nam, cao ở phía bắc, thấp dần

về phía nam Nằm giữa hai hệ thống núi này là hai con sông lớn, sông Hồng vàsông Chảy Sông Hồng (xưa gọi là sông Nhĩ Hà) chảy qua 3 xã Cam cọn, Kim Sơn,Bảo Hà với tổng chiều dài 35 km, lưu lượng dòng chảy khá lớn Sông Chảy (còngọi là sông Trôi) chảy theo hướng đông bắc - tây nam, có độ dốc lớn, dòng chảyxiết, là thượng nguồn chính của thuỷ điện Thác Bà, có nhiều thác ghềnh ở phía bắc.Đoạn sông Chảy chảy qua 8 xã và thị trấn Phố Ràng của huyện chiều dài 50 km

Trên địa bàn huyện có trục đường Quốc lộ 70 chạy qua trung tâm huyện theohướng Bắc - Nam; tuyến đường sắt Hà Nội - Lào Cai chạy dọc qua 02 xã Bảo Hà,Kim Sơn; Quốc lộ 279 chạy theo hướng Đông - Tây kết nối với trục đường cao tốc