giao an lich su day du

C©u 1: LËp b¶ng thèng kª c¸c cuéc khëi nghÜa tiªu biÓu trong phong trµo CÇn V¬ng..[r]

Tiết 1 Ngày soạn: 09-09-2007

Phần I Lịch sử thế giới cận đại (tiếp theo)

Chơng I

Các nớc châu á, châu Phi và khu vực Mĩ Latinh

(Thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX)

Bài 1Nhật Bản I.Mục tiêu bài học:

3 Kỷ năng:

- Gíúp học sinh nắm vững khái niệm “cải cách”,biết sử dụng bản đồ để trình bày các

sự kiện có liên quan đến bài học

-Rèn kỷ năng quan sát tranh ảnh t liệu rút ra nhận xét đánh giá

II.Thiết bị và tài liệu dạy-học:

- Gv chuẩn bị:

+ Lợc đồ về sự bành trớng của đế quốc Nhật cuối TkXIX-đầu TkXX

+ Tranh,ảnh t liệu về NB cuối TkXIX-đầu TkXX

*Biểu hiện:

- kinh tế:

Gv: Những biểu hiện nào chứng tỏ

sự suy yếu của chế độ Mạc phủ ?

HS: Tim hiểu trả lời

Gv: Sự suy yếu của nhật bản ở nửa

đầu tk 19 trong bối cảnh thế giới

Gv: Những biểu hiện nào chứng tỏ

NB đã chuyển sang giai đoạn đế

quốc chủ nghĩa ?

HS: Trả lời

Gv: Giới thiệu về công ti mít-xi

+ Nông nghiệp:lạc hậu,tô thuế nặng nề,mấtmùa, đói kém thờng xuyên xảy ra

+ Công nghiệp:kinh tế hàng hóa pháttriễn,công trờng thủ công xuất hiện ngày càngnhiều.kinh tế Tbcn phát triễn nhanh chóng

- Xã hội: Nổi lên mâu thuẫn gia Thiên hoàng và

2 Cuộc duy tân Minh Trị

Tháng 01/1868Thiên hoàng Minh Trị trở lại nắmquyền,thực hiện một loạt cải cách :

-Về kinh tế : Xóa bỏ độc quyền ruộng đất của

phong kiến , thống nhất tiền tệ và thị trờng , pháttriển kinh tế t bản chủ nghĩa

-Về quân sự : Tổ chức và huấn luyện theo kiểu

phơng tây,chú trọng đóng tàu chiến và sản xuất vũkhí đạn dợc

-Về GD: Thi hành chính sách giáo dục bắt

buộc,chú trọng nội dung KH-KT,cử học sinh giỏi

đi du học

* Tính chất và ý nghĩa : Là một cuộc cách mạng

t sản,mở đờng cho chủ nghĩa t bản phát triển ởNhật

3 Nhật Bản chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa

- Trong 30 năm cuối tk19 chủ nghĩa t bản pháttriển nhanh chóng ở Nhật, quá trình tập trung trongcác ngành : Công nghiệp, thơng nghiệp,ngân hàng

đa đến sự ra đời các công ty độc quyền chi phối

đời sống kinh tế,chính trị

- Đối ngoại:

+ Thi hành chính sách bành trớng và xâm lợcthuộc địa

+ Xóa bỏ những hiệp ớc bất bình đẳng với nớcngoài

- Đối nội: Bóc lột nặng nề quần chúng lao động,

nhất là giai cấp công nhân dẫn tới nhiều cuộc đấutranh của công nhân

sau khi học xong bài học,yêu cầu hs cần:

- Hiểu đợc nguyên nhân của phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc diên ra mạnh

mẽ ở ấn độ

- Hiểu rõ vai trò của giai cấp t sản ấn độ,đặc biệt là Đảng Quốc đại trong phong tràogiải phóng dân tộc.tinh thần đấu tranh anh dũng của nhân dân ấn độ,đặc biệt là của nôngdân,binh lính và công nhân chống thực dân Anh đợc thể hiện rõ nét qua các cuộc khởinghĩa

- Biết giải thích khái niệm”châu á thức tỉnh”

- Biết sử dụng lợc đồ để trình bày các cuộc khởi nghĩa tiêu biểu

II.Thiết bị và tài liệu dạy- học:

- Lợc đồ phong trào cách mạng ở ấn độ cuối tk19-đầu tk20

- Tranh ảnh về đất nớc ấn độ cuối tk19-đầu tk20

- Các nhân vật lịch sử cận đại ấn độ

III.Tiến trình tổ chức dạy học :

1 Kiểm tra bài cũ:

- Tại sao trong hoàn cảnh lịch sử châu á,NB thoát khỏi thân phận thuộc địa trở thànhnớc đế quốc?

- Những sự kiện nào chứng tỏ cuối tk19 NB chuyển sang giai đoạn đế quốc chủnghĩa?

2 Vào bài mới

cai trị của thực dân Anh ở ấn độ?

HS: Theo dõi sgk trả lời

Gv: Dùng một số t liệu để minh họa

Gv: Những chính sách thống trị của

thực dân Anh đa đến hậu quả gì?

HS trả lời

HĐ1: Nhóm

Gv: Giải thích khái niệm “Xipay”

Gv: Chia nhóm và giao nhiệm vụ

- Nhóm 3: Nguyên nhân thất bại

của cuộc khởi nghĩa?

- Nhóm 4:ý nghĩa lịch sử của cuộc

khởi nghĩa?

Các nhóm tìm hiểu và cử đại diện

trình bày

Gv: Nhận xét và chốt ý

1 Tình hình ấn độ nữa sau tk19

- Đầu TK17 chế độ phong kiến ở ấn độ suyyếu

- Giữa tk19 Anh hoàn thành xâm lợc và đặt

ách cai trị ấn độ

* Chính sách cai trị : -Về kinh tế: Mở rộng quy mô khai thác, ra sức

vơ vét lơng thực, nguyên liệu và bóc lột nhâncông nhằm biến ấn độ thành thuộc địa quantrọng nhất của Anh

- Về chính trị-xã hội:

+ Chính phủ Anh năm quyền cai trị trực tiếp

ấn độ

+ Thực hiện chính sách chia để trị,khơi sâu

sự cách biệt về chủng tộc,tôn giáo và đẳng cấptrong xã hội

binh lính nổi dậy đấu tranh

* Diễn biến

-10-5-1857 khởi nghĩa bùng nổ ở Mirut

- Cuộc khởi nghĩa lan rộng khắp miền Bắc vàmiền Trung,lập chính quyền và tồn tại trong vòng

2 năm

- Lực lợng tham gia: Binh lính và nông dân

- Kết quả: Thất bại

* ý nghĩa:

Thể hiện lòng yêu nớc,tinh thần đấu tranh bất

Gv: Cuối tk19-đầu tk 20 phong trào

đấu tranh giải phóng dân tộc ở ấn độ

diễn ra dới sự lãnh đạo của 1 tổ chức

chính Đảng mới:Đảng Quốc đại

HĐ1: Cả lớp,cá nhân

Gv: Em hay nêu chủ trơng đấu tranh

của Đảng trong 20 năm đầu? Chủ

tr-ơng đó đa đến kết quả gì?

HS: Trả lời

Gv ; Yêu cầu học sinh đọc đoạn chữ

nhỏ trong sgk giới thiệu về Tilăc

Gv hỏi: Những nét chính của phong

trào dân tộc đâù tk 20

HS: Trả lời

Gv: Tờng thuật diễn biến cuộc bãi

công ở Bombay

Gv: Em hãy so sánh phong trào cách

mạng 1885-1908 với cuộc khởi

nghĩa Xipay?(lực lợng tham gia,lãnh

đạo,đờng lối,mục tiêu,kết quả)

khuất,mở đầu cho phong trào giải phóng dân tộcrộng lớn sau này

3.Đảng Quốc đại và phong trào dân 1908)

đầu và chính sách 2 mặt của chính quyền Anh,nội

bộ Đảng bị phân hóa thanh 2 phái:ôn hòa và pháicực đoan

- Dặn dò: HS làm bài tập,học bai cũ, chuẩn bị bài mới.

Tiết 3 Ngày soạn 15-09-2007

Bài 3

Trung quốc

I.Mục tiêu bài học:

1.Kiến thức:

Sau khi học song bài học, yêu cầu hs nắm đợc:

- Nguyên nhân tại sao Trung Quốc trở thành nớc nửa thuộc địa nửa phong kiến

- Diễn biến và hoật đông của các phong trào đấu tranh chống đế quốc và phongkiến.ý nghĩa lịch sử của các phong trào đó

- Các khái niệm “nửa thuộc địa nửa phong kiến”, “Vận động Duy tân”, “chủ nghĩaTam dân”

II.Thiết bị,tài liệu dạy- học:

- Bản đồ TQ,lợc đồ cách mạng Tân Hợi,lợc đồ “phong trào Nghĩa Hòa đoàn”

- Tranh ảnh,tài liệu tham khảo

Hớng dẫn hs theo dõi bức tranh

1.Trung Quốc bị các n ớc đế quốc xâm l ợc

* Quá trình các nớc đế quốc xâm chiếm TQ

- Các nớc đế quốc dùng mọi thủ đoạn,tìm cách épchính quyền Mãn Thanh phải mở cửa,cắt đất

- Đi đầu là thực dân Anh,buộc nhà Thanh phải kíhiệp ớc Nam Kinh(1842)chấp nhận các điều khoản

có lợi cho chúng

- Đi sau thực dân Anh,các nớc đế quốc đua nhauxâu xé TQ:

+ Đức chiếm Sơn Đông + Anh chiếm vùng châu thổ sông Dơng Tử + Pháp chiếm Sơn Nam,Quảng Tây,Quảng Đông + Nga-Nhật chiếm vùng Đông Bắc

* Hậu quả: Xã hội TQ nổi lên 2 mâu thuẫn cơ bản:

“các nớc đế quốc xâu xé TQ”

Gv giai thích: Sở dĩ không một nớc

t bản nào một mình xâm chiếm và

thống trị TQ là vì:mặc dù TQ đã rát

suy yếu,nội bộ bị chia rẽ nhng dẫu

sao mảnh đất này vẫn là “một

miếng mồi quá to mà không một

cái mõm dài nào của chủ nghĩa

thực dân nuốt trôi ngay đợc cho

nên ngời ta phải cắt vụn nó ra.cách

kê theo mẫu sau:

nội dung Kn TBTQ Pt Duy Tân Pt NHĐ

thất bại của các phong trào trên

Các nhóm cử đại diện trình bày

- Gv: Giới thiệu về 2 đại diện tiêu

biểu của phong trào Duy

Tân:Khang Hữu Vi,Lơng Khải Siêu

sau đó treo bảng thống kê đã chuẩn

bị sẵn,yêu cầu hs theo dõi,bổ sung

với bài của mình để chỉnh sửa

Nhân dân TQ >< đế quốc Nông dân >< phong kiến

phong trào đấu tranh chống đế quốc,phong kiến

2 Phong trào đấu tranh của nhân dân TQ từ giữa tk19-đầu tk20

* Khởi nghĩa Thái bình Thiên quốc:

- Bùng nổ 1/1/1851 tại Kim Điền(QuảngTây)lan rộng ra cả nớcbị đàn áp1864 thất bại

- Lãnh đạo: Hồng Tú Toàn

- Lực lợng: Nông dân

- Tính chất-ý nghĩa:Là cuộc khởi nghĩa nông dân

vĩ đại chống phong kiến, làm lung lay triều đìnhphong kiến Mãn Thanh

* Phong trào Duy tân:

- Năm 1898 diễn ra cuộc vận động Duy tân,tiếnhành cải cách để cứu vãn tình thế

- Lãnh đạo: Khang Hữu Vi, Lơng Khải Siêu

- Lực lợng:quan lại,sĩ phu tiến bộ,vua Quang Tự

- Tính chất -ý nghĩa: Cải cách dân chủ t sản,khởixớng khuynh hớng dân chủ t sản ở TQ

HĐ1: Cả lớp,cá nhân

Gv; Yêu cầu hs theo dõi sgk và

giới thiệu về Tôn Trung Sơn

Gv: Em hãy nêu đờng lối đấu tranh

và mục tiêu của Đồng minh hội?

- 8/1905 Tôn Trung Sơn tập hợp giai cấp t sản

TQ thành lập Đồng minh hội-chính Đảng của giaicấp t sản TQ

- Cơng lĩnh chính trị: Theo chủ nghĩa Tam dâncủa Tôn Trung Sơn

- Mục tiêu: Đánh đổ Mãn Thanh thành lập dânquốc,bình quân địa quyền

Gv: Em hày trình bày một số diễn

+ Trớc thắng lợi của cách mạng,t sản thơng lợngvới nhà Thanh,đế quốc can thiệp.vua Thanh thoáivị,Tôn Trung Sơn từ chức,Viên Thế Khải làm tổngthống

* Tính chất: Là cuộc cách mạng t sản không triệt

để

* ý nghĩa:

- Lật đổ phong kiến,mở đờng cho CNTB phát triễn

- ảnh hởng đến phong trào giải phóng dân tộc ởcác nớc châu á

4.Sơ kết bài học :

- Củng cố: Nguyên nhân dẫn đến cuộc đấu tranh chống đế quốc,phong kiến ở Trung

Quốc.tính chất,ý nghĩa của cách mạng Tân Hợi

- Dặn dò: HS làm bài tập,học bài cũ,chuẩn bị bài mới

- Thấy rõ vai trò của các giai cấp(đặc biệt là t sản dân tộc và giai cấp công

nhân)trong cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc

- Nắm đợc những nét chính về các cuộc đấu tranh giải phóng tiêu biểu cuối tk19-đầutk20 ở các nớc ĐNA

2.T t ởng,tình cảm :

- Nhận thức đúng về thời kỳ phát triễn sôi động của phong trào giải phóng dân tộc chống chủ nghĩa đế quốc,chống chủ nghĩa thực dân.

- Có tinh thần đoàn kết,hữu nghị,ủng hộ cuộc đấu trnah vì độc lập,tự do,tiến bộ của nhân dân các nớc trong khu vực

II.Thiết bị,tài liệu dạy và học

- Lợc đồ ĐNA cuối tk19-đầu tk20

- Các tai liệu tham khảo

- Tranh ảnh các nhân vật,sự kiện lịch sử có liên quan đến bài học

GV: Treo lợc đồ ĐNA cuối tk19-đầu

tk20 cho hs quan sát,sau đó hỏi:em

ách thống trị

-3 Phi-lip-pin: TBN,Mĩ

giữa tk16 TBN thống trị + Năm 1898: Mĩ gây chiến tranh với TBN,hất cẳng TBN khỏi Phi-lip-pin

+ Năm1899-1902: Mĩ gây chiến tranh với lip-pin và biến quần đảo này thành thuộc địa của Mĩ

- Miến Điện: Anhnăm 1885 Anh thôn tính Miến Điện

- Ma-lai-xi-a: Anh

đầu tk19 Ma-lai-xi-a trở thành thuộc địa của Anh

- VN-Lào-Campuchia: Phápcuối tk19 Pháp hoàn thành xâm lợc 3 nớc Đông Dơng

- Xiêm(Thái Lan): Anh-Pháp tranh chấpXiêm

HĐ1: Cá nhân

GV: Giới thiệu một số nét chính về

đất nớc In-đô-nê-xi-a

GV: Yêu cầu hs theo dõi sgk lập niên

biểu thống kê các cuộc đấu tranh của

nhân dân In-đô-nê-xi-a

thời gian Pt đấu tranh

GV: Mở rộng nói về cuộc khởi nghĩa

A-chê

GV hỏi: Những nét mới trongphong

trào đấu tranh của nhân dân

Inđônêxia cuối tk19-đầu tk20?

HS: Tìm hiểu trả lời

HĐ1: Cả lớp

GV: Giới thiệu về Phi-lip-pin

GV hỏi: Tại sao nhân dân Phi-lip-pin

phải đứng lên đấu tranh?

+1825-1830: Phong trào đấu tranh của nhân dân đảo A-chê

+1873-1909: Khởi nghĩa nổ ra ở Tây Xumatơra

+1878-1907: Đấu tranh ở Ba tắc +1884-1886: Đấu tranh ở Calimantan +1890: Khởi nghĩa nông dân do Samin lãnh

đạo

- Cuối Tk19-đầu tk20 xã hội In-đô-nê –xi-a phân hóa sâu sắc,giai cấp công nhân và t sản ra

đờiphong trào yêu nớc mang màu sắc mới,với

sự tham gia của công nhân và t sản

3.Phong trào chống thực dân ở Phi-lip-pin

*Nguyên nhân của phong trào:

- Thực dân TBN đặt ách thống trị trên 300 năm,khai thác bóc lột triệt để tài nguyên và sức lao độngmâu thuẫn giữa nhân dân Phi-lip-pin với thực dân TBNngày càng gay gắtphong trào

đấu tranh bùng nổ

*Phong trào đấu tranh:

- Năm1872 khởi nghĩa bùng nổ ở Ca-vi-tô,nghĩaquân làm chủ Ca-vi-tô đợc 3 ngày thì thất bại

- Vào những năm 90 của tk19,ở Phi-lip-pin xuất hiện 2 xu hớng chính trong phong trào giải phóngdân tộc

- Phong trào đấu tranh chống Mĩ:

+ Năm 1898: Mĩ gây chiến,hất cẳng TBN và

theo mẫu sau:

tên ptrào thời gian địa bàn hđ kết quả

gọi 1 số em lên trình bày.gv treo

bảng đã chuẩn bị trơc để giúp hs

chỉnh sửa

chiếm Phi-lip-pin + Nhân dân Phi-lip-pin anh dũng chống Mĩ.năm 1902 Phi-lip-pin trở thành thuộc địa của Mĩ

4.Phong trào đấu tranh chống thực dân Pháp của nhân dân Cam-pu-chia

- ách thống trị của Pháp làm cho nhân dân cam-pu-chia bất bình vùng dậy đấu tranh

* Phong trào đấu tranh:

- Khởi nghĩa Si-vo-tha (1861-1892)

địa bàn hoạt động:U-đông,Phnôm Pênhthất bại

-4 Khởi nghĩa A-cha Xoa(1863-1866)

địa bàn hoạt động:các tỉnh giáp biên giới VN,đợcnhân dân Hà Tiên ủng hộthất bại

-5 Khởi nghĩa Pu-côm-bô(1866-1867)

địa bàn hoạt động:lập căn cứ ở Tây Ninh(VN)sau

đó tấn công về Ca-pu-chia,kiểm soát Pa-man,tấn công U-đôngthất bại

5.Phong trào đấu tranh chống thực dân Pháp của nhân dân Lào đầu tk 20

GV: Yêu cầu hs theo dõi sgk lập

bảng thống kê các phong trào đấu

tranh chống Pháp của nhân dân Lào:

tên kn thời gian địa bàn hđ kết quả

GV: Mở rộng về cuộc khởi nghĩa

Ong Kẹo và Com-ma-đam:

- Cao nguyên Bô-lô-ven là vùng đất

rộng lớn,giàu có,thuận lợi cho cây

công nghiệp,lại có vị trí chiến lợc

quan trọng:nằm gần khu vực ranh

giới 3 nớc Đông Dơng.Sự chiếm

đóng và cai trị của thực dân Pháp đã

làm cho ngời dân rơi vào cảnh đói

khổ,năm 1902 có nơi trong vùng ngời

dân chết đói đến một nửaOng Kẹo

lãnh đạo nhân dân nổi dậy

- Ong Kẹo: Tên thờng gọi là My

hay Nai My.khi cuộc khởi nghĩa

bùng nổ nhân dân tôn kính gọi ông là

Ong Kẹo(có nghĩa là viên ngọc),quê

ở Cha-bản huyện Tha teng tỉnh

* Hoàn cảnh lịch sử:

- Giữa tk 19,chế độ phong kiến suy yếu,Lào phải thần phục Thái Lan

- Năm 1893 trở thành thuộc địa của Pháp

*Phong trào đấu tranh:

- Khởi nghĩa Pha-ca-đuốc(1901-1903)

địa bàn hoạt động:Xa-va-na-khet,Đờng 9,biên giới Việt-Làothất bại

- Khởi nghĩa Ong Kẹo và 1937)

Com-ma-đam(1901-địa bàn hoạt động:cao nguyên Bô-lô-venthất bại

- Khởi nghĩa Châu Pa-chay(1918-1922)

địa bàn hoạt động:Bắc Lào,Tây Bắc VNthất bại

Xaravẳn.Bạn chiến đấu của ông có

nhiều ngời,nổi bật nhất là

Com-ma-đam.Ong Kẹo hi sinh ngày

13/10/1907,Com-ma-đam trở thành

lãnh tụ thứ 2 của cuộc khởi nghĩa

- Com-ma-đam: Là lãnh tụ tài

năng,am hiểu về quân sự và chính

trị,có đầu óc tổ chức.năm 13 tuổi ông

bị Pháp bắt giam tại nhà lao Mờng

May.chính ở trong tù ông đã học

đọc,học viết.ra tù,ông gia nhập nghĩa

quân và trở thành lãnh tụ số 2 của

GV: Giới thiệu về đất nớc Thái lan

GV hỏi: Hoàn cảnh lịch sử Xiêm từ

- Ra-ma V(Chu-la-long-con ở ngôi 1910)thực hiện nhiều chính sách cải cách:

- Chính trị-xã hội:

+ Chính trị: Cải cách theo khuôn mẫu phơng Tây.dứng đầu nhà nớc vẫn là vua,giúp việc có hội

đồng nhà nớc(nghị viện).chính phủ có 12 bộ ởng

+ Xã hội: Xóa bỏ chế độ nô lệ vì nợ,giải phóngngời lao động

- Quân đội,tòa án,trờng học đợc cải cách theo khuôn mẫu phơng tây

- Đối ngoại:

+ Thực hiện chính sách ngoại giao mềm dẻo:

“ngoại giao cây tre”

tính chất: Là cuộc cách mạng t sản không triệt

để

+ Nguyên nhân dẫn đến phong trào giải phong dân tộc ở ĐNA

+ Cuối Tk XIX-đầu Tk XX,phong trào giải phóng dân tộc ở ĐNA bùng nổ mạnh mẽ nhng thất bại,song sẽ tạo tiền đề cho giai đoạn sau

- Dặn dò: Học bài,làm bài tập.

Tiết 5 Ngày soạn 25 – 09 - 2007

Sau khi học song bài học ,yêu cầu hs cần:

- Nắm đợc vài nét về châu Phi,khu vực Mĩ La-tinh trớc khi bị xâm lợc

- Hiểu đợc quá trình các nớc đế quốc xâm lợc và chế độ thực dân ở châu Phi,Mĩ La-tinh

- Phong trào đấu tranh giành độc lập ở châu Phi,Mĩ La-tinh cuối tk19-đầu tk20

2.T t ởng,tình cảm :

- Giáo dục thái độ đồng tình ủng hộ cuộc đấu tranh của nhân dân châu Phi,Mĩ

La-tinh.Lên án sự thống trị,áp bức bóc lột của chủ nghĩa thực dân.Giáo dục tinh thần đoàn kết quốc tế

3.Kỹ năng:

- Nâng cao kỹ năng học tập bộ môn,biết liên hệ kiến thức đã học với thực tiễn cuộc sống.II.Thiết bị-tài liệu dạy học:

- Bản đồ châu Phi,bản đồ khu vực Mĩ La-tinh

- Tranh ảnh,tài liệu có liên quan

GV: Dùng lợc đồ châu Phi cuối

tk19-đầu tk20 giới thiệu về châu

Phi

GV: Sử dụng lợc đồ thuộc địa của

các nớc đế quốc ở châu Phi cuối

tk19-đầu tk20 yêu cầu hs quan sát

và nhận xét:châu Phi chủ yếu là

thuộc địa của nớc nào?

HS: Trả lời

1.Châu Phi

* Các nớc đế quốc xâm lợc,phân chia châu Phi:

- Giữa tk19 thực dân châu Âu bắt đầu xâm lợc châu Phi

- Những năm 70-80 của tk 19 các nớc t bản

ph-ơng tây đua nhau xâu xé châu Phi

+ Anh: Chiếm Ai Cập,Nam Phi,Tây a,Bờ Biển Vàng,Gam-bi-a

+ Pháp: Tây ni-di

+ Đức: Ca-mơ-run,Tô-gô,Tan-da-ni-a + Bỉ: Công-gô

GV: Cung cấp số liệu về diẹn tích

ngọn lửa đấu tranh giành độc lập

của nhân dân châu Phi

GV: Yêu cầu hs theo dõi sgk lập

bảng thống kê phong trào đấu tranh

của nhân dân châu Phi theo mẫu:

thời gian pt đtranh kết quả

Ghi-* Các cuộc đấu tranh tiêu biểu của nhân dân châu Phi:

- 1830-1874: Cuộc đấu tranh của Ap-đen Ca-đê

ở Angiêri thu hut đông đảo lực lợng tham giaPháp mất nhiều thập niên mới chinh phục đợcnớc này

- 1879-1882: ở Ai Cập Atmet Arabi lãnh đạo phong trào “Ai Cập trẻ”

1882 các nớc đế quốc mới ngăn chặn đợc phong trào

- 1882-1898: Mu-ha-met At-met đã lãnh đạo nhân dâ Xu-Đăng chống thực đân Anh1898 phong trào bị đàn áp đẫm máuthất bại

- 1889: Nhân dân Ê-ti-ô-pi-a tiến hành kháng chiến chống thự dân Italia

1/3/1896 Italia thất bại Ê-tô-ê-pi-a giữ đợc độc lập

* Kết quả: Hầu hết đều thất bại do chênh lệch lực lợng,trình độ tổ chức thấp,bị thực dân đàn áp

* ý nghĩa: Thể hiện tinh thần yêu nớc tạo tiền đề cho phong trào đấu tranh ở giai đoạn sau

2.Khu vực Mĩ La-tinh

- MLT bao gồm toàn bộ vùng trung- nam châu

Mĩ và quần đảo Caribê

- Trớc khi bị xâm lợc MLT là khu vực có nền văn hóa lâu đời,giàu taì nguyên

* Chế độ thực dân ở Mĩ La-tinh

- Đầu tk 19,đa số các nớc Mĩ La-tinh đều là thuộc địa của TBN,BĐN

- Chủ nghĩa thực dân đã thiết lập chế độ thống trị phản động,dã man,tàn khốc:tàn sát,đuổi c dân

GV: Giới thiệu về khu vực Mĩ

“ngời TBN chúng tôi đau tim mà

vàng là thuốc chữa duy nhất”.cuối

tk16 gần 80% số kim loại quý cớp

GV hỏi: Sau khi giành đợc độc

lập,tình hinh Mĩ La-tinh nh thế nào?

HS: Trả lời

bản địa,chiếm đất đai,lập đồn điền

 cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc diễn ra quyếtliệt

* Phong trào đấu tranh:

- Năm1791: ở Haiti bùng nổ cuộc đấu tranh.năm1804 giành đợc thắng lợi,Haiti trở thànhnớc cộng hòa da đen đầu tiên ở Nam Mĩ

- 20 năm đầu tk19: Phong trào đấu tranh diễn ra sôi nổi quyết liệt.các quốc gia độc lập ở Mĩ La-tinh ra đời: Mêhicô 1821,Acghentina

1816,Urugoay1828,Paragoaiy1811,Braxin 1822,Pêru 1821,

* Tình hình Mĩ La-tinh sau khi giành độc lập và chính sách bành trớng của Mĩ

- Sau khi giành độc lập các nớc Mĩ La-tinh đã

có nhiều tiến bộ về kinh tế,xã hội

- Mĩ âm mu biến Mĩ La-tinh thành “sân sau” để thiết lập nền thống trị độc quyền của Mĩ ở Mĩ La-tinh bằng thủ đoạn:

+ Đa ra học thuyết “châu Mĩ của ngời châu Mĩ”,thành lập tổ chức “liên Mĩ”

+ Gây chiến và hất cẳng TBN khỏi Mĩ La-tinh + Thực hiện chính sách “cái gậy lớn”và “ngoại giao đồng đô la”để khống chế Mĩ La-tinh

4.Sơ kết bài học:

- Củng cố: Chủ nghĩa thực dân đã xâm lợc và thống trị châu Phi và Mĩ La-tinh nh thế nào?Nhân dân các dân tộc ở đây đã đấu tranh chông chủ nghĩa thực dân ra sao?

- Dặn dò: Học bài cũ,lam bài tập,chuẩn bị bài mới.

ChơngII

Chiến tranh thế giới thứ nhất

(1914-1918) Bài 6

Chiến tranh thế giới thứ nhất (1914-1918)

I.Mục tiêu bài học:

- Biết trình bày chiến sự qua bản đồ

- Phân biệt các khái niệm “chiến tranh đế quốc”, “chiến tranh cách mạng”, “chiến tranh chính nghĩa”, “chiến tranh phi nghĩa”

II.Thiết bị tài liệu dạy học:

- Lợc đồ CTTG I

- Bảng thống kê kết quả của chiến tranh

- Tranh ảnh lịch sử về CTTG I,tài liêu có liên quan

III.Tiến trình tổ chức dạy học:

1.Kiểm tra bài cũ

- Nêu những nét chính về tình hình châu Phi cuối tk19-đầu tk 20

- Phong trào đấu tranh giành độc lập ở Mĩ la-tinh cuối tk 19-đầu tk 20?

2.Tổ chức các hoạt đông dạy và học trên lớp:

Hoạt động của thầy và trò Kiến thức hs cần nắm vững

GV: Treo bản đồ “chủ nghĩa t

bản”hớng dẫn hs quan sát và hỏi:

Dựa vào lợc đồ em hãy rút ra những

đặc điểm mang tính quy luật của

CNTB?

HS: Dựa vào lợc đồ và sgk trả lời

GV hỏi: Sự phát triễn không đều và

mâu thuẫn trong sự phân chia thuộc

địa sẽ dẫn đến hậu quả gì?

HS suy nghĩ trả lời

GV nhấn mạnh: Đây là những cuộc

chiến cục bộ giứa các nớc đế

quốc.Nó chứng tỏ nhu cầu thị trờng

đối với các nớc đế quốc là nhu cầu

không thể thiếu,vì vậy mâu thuẫn về

thuộc địa là mâu thuẫn khó điều

hòa,chiến tranh giữa các đế quốc về

thuộc địa là khó tránh khỏi.Ngời ta

thờng ví những cuộc chiến tranh cục

bộ này nh “khúc dạo đầu của bản

hòa tấu đẫm máu,đó là CTTG I”

GV hỏi: Trong cuộc chạy đua giành

giật thị trờng đế quốc nào hung hãn

nhất?

HS suy nghĩ trả lời

GV: Qua tìm hiểu mối quan hệ quốc

tế cuối tk 19-đầu tk20,em hãy rút ra

đặc điểm nổi bật trong quan hệ quốc

tế và nguyên nhân sâu xa dẫn tới

chiến tranh?

GV hỏi: Nguyên nhân trực tiếp dẫn

tới chiến tranh là gì ?

HS suy nghĩ trả lời

HĐ1: Cả lớp,cá nhân

GV: Lúc đầu chỉ có 5 cờng quốc

tham chiến:

Anh,Pháp,Nga,Đức,Ao-Hung.Dần dần 33 nớc trên thế giới

và nhiều thuộc địa bị lôi kéo

GV: Tóm tắt diễn biến ở châu Âu

- Sự phát triễn không đều của CNTB làm thay đổisâu sắc so sánh lực lợng giữa các nớc đế quốc cuối

tk 19-đầu tk20

- Mâu thuẫn giữa các nớc đế quốc về vấn đề thuộc địa:các nớc đế quốc già(Anh,Pháp)nhiều thuộc địa,các nớc đế quốc trẻ(Đức,Mĩ)ít thuộc địa

các cuộc chiến tranh giành thuộc địa nổ ra ở nhiều nơi:

- Chiến tranh Trung-Nhật (1894-1895)

- Chiến tranh Mĩ-TBN (1898)

- Chiến tranh Anh-Bô ơ (1899-1902)

- Chiến tranh Nga-Nhật (1904-1905)

- Trong cuộc chạy đua giành giật thị trờng Đức là

kẻ hiếu chiến nhất,cùng với Ao-Hung,Italia thành lập “phe liên minh’,năm 1882 chuẩn bị chiến tranh chia lại thế giới

Để đối phó Anh kí với Ngavà Pháp những hiệp

-ớc tay đôi,hình thành phe hiệp -ớc (đầu tk 20)

cả 2 khối quân sự đối đầu,điên cuồng chạy đua

vũ trang,chuẩn bị chiến tranh chia lại thế giới

- Nguyên nhân trực tiếp:hoàng tử áo-Hung bị ám sát

II Diễn biến của chiến tranh

1.Giai đoạn thứ nhất (1914-1916)

*1914

- ở phía Tây: Đêm 3/8 Đức tràn vào Bỉ,đánh sang PhápĐức chiếm đợc Bỉ,một phần nớc Pháp,uy hiếp thủ đô Pari

-ở phía Đông: Nga tấn công Đông Phổcứu nguy cho Pari

*1915

ớc chiến tranh:

- 28/7/1914: Ao-Hung tuyên chiến

với Xec-bi

- 1/8/1914: Đức tuyên chiến với Nga

- 3/8/1914: Đức tuyên chiến với

Pháp

- 4/8/1914: Anh tuyên chiến với Đức

GV: Tờng thuật trận Vec-đoong

-Vec-đoong là 1 thành phố xung

yếu ở phía Đông Pari,Pháp bố trí

phòng thủ ở đây rất kiên cố:11 s

đoàn với 600 cỗ pháo.về phía Đức,ý

đồ của tổng t lệnh quân đội Đức

t-ớng Phan Ken Nhen chọn

Vec-đoong làm điểm quyết chiến chiến

l-ợc,thu hút phần lớn quân đội Pháp

vào đây để tiêu diệt,buộc Pháp phải

cầu hòa.vì vậy Đức huy động vào

đây một lực lợng lớn:50 s đoàn,1200

cỗ pháo,170 máy bay.Vec-đoong trở

thành chiến dịch mang tính chất

quyết định của quân Pháp chống cự

lại quân Đức trong CTTG I.Chiến

dịch Vec-đoong diễn ra vô cùng

quyết liệt từ ngày 2/12/1916

Để chống cự đợc với quân

Đức,Pháp đã phải sử dụng con đờng

quốc lộ từ phía Nam nớc Pháp lên

Vec-đoong “Con đờng thiêng liêng”

để vận chuyển quân đội,vũ

khí,thuốc men,lơng thực từ hậu

ph-ơng ra tuyền tuyến.Từ ngày

27/2/1916 trở đi,mỗi tuần 1 đoàn xe

tải gôm 3900 chiếc vận chuyển đợc

190 000 lính,25 000 tấn đạn,quân

trang quân dụng.Đây là cuộc vận

chuyển quy mô lớn đầu tiên trong

lịch sử chiến tranh.Trớc sự chống cự

ngoan cờng của quân Pháp,tớng Đức

Henđibuôc buuộc phải đình chỉ tấn

- Đức,Ao-Hung dồn toàn lực tấn công Nga2 bên ở thế cầm cự trên một mặt trận dài 1200km

*1916 -Đức chuyển mục tiêu về phia Tây,tấn công pháo

đài a Vec-đoongĐức không hạ đợc pháo đàiVéc-đoong,2 bên bị thiệt hại nặng

công Vec-đoong,nhân cơ hội đó

quân Pháp phản công lấy lại những

trận địa đã mất,12/1916 chiến dịch

Vec-đoong kết thúc,cả 2 bên bị thiệt

hại nặng nề

Trận Vec-đoong là trận địa tiêu hao

nhiều ngời và vũ khí của cả 2 bên

tham chiến.khu vực Vec-đoong bị

thiêu trụi tan hoang,mất hết sinh

khí,biến thành địa ngục.Số đạn đổ ra

GV: Trình bày tóm tắt diễn biến

GV hỏi: Tại sao đến thời điểm này

Mĩ mới tham chiến?

- 2/4/1917: Mĩ tuyên chiến với Đức,tham gia chiến tranh cùng phe Hiệp ớc.trong năm 1917 chiến sự diễn ra trên cả mặt trận Đông vàTây Âu.2bên ở thế cầm cự

-11/1917: Cách mạng tháng 10 Nga thành công.chình phủ Xô viết thành lập

-3/3/1918 chính phủ Xô viết kí với Đức Hiệp ớc Bretlitop Nga rut khỏi chiến tranh

- Đầu 1918 Đức tiếp tục tấn công Pháp.Pari l ại

11/11/ 1918 chính phủ Đức đầu hàng,chiến tranh kết thúc

III.Kết cục của CTTG I

* Hậu quả của CTTG I

- CTTG I kết thúc với sự thất bại của phe Liên minh,gây nên thiệt hại nặng nề về ngời và của:10

tr ngời chết,20 tr ngời bị thơng,tiêu tốn 85 tỉ đôla

- Cách mang thang 10 Nga thành công đánh dấubớc chuyển lớn trong cục diện chiến tranh

* Tính chất:

- Là cuộc chiến tranh đế quốc phi nghĩa

GV hái: Em cã suy nghÜ g× vÒ kÕt

côc cña chiÕn tranh?

HS tr¶ lêi

GV hái: Qua nguyªn nh©n,diÔn

biÕn,kÕt côc cña chiÕn tranh em h·y

+ DiÔn biÕn,tÝnh chÊt,kÕt côc cña chiÐn tranh

-DÆn dß: Häc bµi cò,chuÈn bÞ bµi míi

Tiết 7 Ngày soạn 05 – 10- 2007

Chơng III

Những thành tựu văn hóa thời cận đại

Bài 7

Những thành tựu văn hóa thời cận đại

I.Mục tiêu bài học:

1.Kiến thức:

Sau khi học xong bài,yêu cầu hs cần:

- Hiểu đợc những thành tựu văn học,nghệ thuật mà con ngời đã đạt đợc trong thời kìcận đại từ tk XVII-đầu tkXX

- Nắm đợc cuộc đấu tranh trên lĩnh vực t tuởng dẫn đến sự ra đời của CNXHKH

2.T t ởng,tình cảm :

- Trân trọng và phát huy những giá trị thành tựu văn học-nghệ thuật mà con ngời đã

đạt đợc trong thời kì cận đại

- Thấy đợc công lao của Mác-Engghen-Lênin trong việc cho ra đời CNXHKH,biếttrân trọng và kế thừa,ứng dụng vào thực tiễn CNXHKH

3.Kỹ năng:

- Biết sử dụng phuơng pháp đối chiếu,so sánh các sự kiện

- Biết trình bày một vấn đề có tính logic

- Biết tổng két kinh nghiệm rut ra bài học

II.Thiết bị,tài liệu dạy học:

- Cho hs su tầm tranh ảnh,các tác phẩm văn học nghệ thuật của thời kì cận đại

III.Tiến trình tổ chức dạy học:

1 Kiểm tra bài cũ:

2 Giới thiệu bài mới:

3 Tổ chức các hoạt động dạy và học trên lớp:

Hoạt động của thầy và trò Kiến thức hs cần nắm

HĐ1: Cá nhân

GV hỏi: Tại sao đầu thời cận đại nền

văn hóa thế giới,nhất là ở châu Âu

có điều kiện phát triễn?

- Trào lu triết học ánh sáng tk XVII-XVIII ở Pháp

biểu:Môngtexkio,Vônte,Rutxô

+ ở châu Âu: Cooc-nây,La e,Banzăc (Pháp);An-đec-xen(Đan Mạch);Pu-skin(Nga)

Phông-ten,Mô-li-t Phông-ten,Mô-li-tỏng?

Các nhóm thảo luận trình bày

GV hỏi: Những thành tựu văn hóa

thời cận đại có tác dụng gì?

HS suy nghĩ trả lời

HĐ1: Cá nhân

GV hỏi: Từ giữa tk19-đầu tk20 xuất

hiện những điều kiện gì cho văn học

nghệ thuật phát triễn và đạt nhiều

thành tựu?

H S trả lời

GV: Em hãy nêu những thành tựu

tiêu biểu về văn học,nghệ thuật?

HS dựa vào sgk trả lời

HĐ1: Cá nhân

GV: Cho hs đọc sgk,xem ảnh của

các nhà t tởng tiến bộ:Xanh

Xi-mông,Phu-ri-ê,O-oen và trả lời câu

+ Châu á: Tào Tuyết ,Môn-đê-a-môn(Nhật Bản);

Cần(TQ);Chi-ka-mat-x Phản ánh hiện thực xã hội ở các nớc thời kì cận

đại

- Hình thành quan điểm,t tởng của con ngời tsản,tấn công vào thành trì của chế độ phongkiến,góp phần vào thắng lợi của CNTB

2.Thành tựu của văn học nghệ thuật từ đầu tk XIX-đầu tk XX

- CNTB đợc xác lập trên phạm vi toàn thế giới và

buớc sang giai đọan chủ nghĩa đế quốc

- G/c t sản nắm quyền thống trị,mở rộng và xâmlợc thuộc địa.đời sống nhân dân lao động bị ápbức ngày càng cực khổ

+ Hô-xe Ri-dan(Philippin): Đừng động vào tôi + Hô-xê Mac-ti(1823-1893) : Nhà thơ nổi tiếngCuba

Xi-mông,Phu-không tởng vì họ không thể thực hiện đợc ý tởng

hỏi:T tỏng chính của các ông là gì?

nó có thể trở thành hiện thực trong

bối cảnh xã hội lúc bấy giờ không?

HS dựa vào sgk trả lời

GV: Chía lớp thành 4 nhóm và nêu

nhiệm vụ vho mỗi nhóm:

- Nhom1: Hoàn cảnh ra đời của

- Ađam Xmít,Ri-cac-đô mở đầu “lí luận về giátrị lao động”nhng chỉ mới chỉ nhìn thấy mối quan

hệ giữa vật với vật mà cha thấy mối quan hệ giữangời với ngời

* Chủ nghĩa xã hội khoa học:

- Hoàn cảnh:

+ Sự áp bức bóc lột của giai cấp t sản + Phong trào công nhân phát triễn + Học thuyết Mac và Engghên đợc Lênin pháttriễn

- Nội dung:

+ Kế thừa,phát triễn có chọn lọc những thànhtựu của KHXH và tự nhiên mà loài ngời đã đạt đợc + Học thuyết gồm 3 bộ phận chính:Triếthọc,kinh tế-chính trị học và CNXHKH

- Điểm khác: Xây dựng học thuyết của mình trênquan điểm,lập trờng giai cấp công nhân,thực tiễn

đấu tranh của phong trào cách mạng vô sản thếgiớihình thành hệ thống lí luận mới vừa khoahọc vừa cách mạng

-Vai trò:

Chủ nghĩa Mac-Lênin là đỉnh cao của trí tuệ loàingời,là cơng lĩnh cách mạng cho cuộc đấu tranhchống CNTB,xây dựng xã hội cộng sản và mở ra

kỉ nguyên mới cho sự phát triễn của khoa học

4.Sơ kết bài học:

- Củng cố: Nhấn mạnh những thành tựu mà con ngời đạt đợc trong thời cận đại và giá

trị của nó có ý nghĩa cho đến ngày nay

- Dặn dò: Học bài cũ,chuẩn bị bài ôn tập

Tiết 8 Ngày soạn 10 – 10 - 2007

II.Thiết bị,tài liệu dạy học:

- Bảng thống kê các sự kiện cơ bản của lịch sử thế giới cận đại

- Tranh ảnh.lợc đồ cho bài tổng kết

II.Tiến trình tổ chức dạy học:

1.Kiểm tra bài cũ

2.Giới thiệu bài mới

- Sự phát triễn của phong trào công nhân quốc tế

- Sự xâm lợc của CNTB và phong trào đấu tranhcủa các dân tộc chống chủ nghĩa thực dân

* Sự thắng lợi của cách mạng t sản và sự xác lậpcủa CNTB

- Nguyên nhân sâu xa:mâu thuẫn giữa lực lợng sảnxuất TBCN với quan hệ sản xuất phong kiến ngàycàng sâu sắc

GV: Hớng dẫn hs trả lời các câu hỏi:

1 Vì sao sau CMTS,giai cấp t sản

lại tiến hành CMCN.Vì sao CMCN

lại diễn ra sớm nhất ở Anh?

2 Sự phát triển của CNTB ở các nớc

âu-Mĩ những năm 1850-1870:

- Sự phát triễn kinh tế của các nớc

Anh,Pháp trong những

năm:1850-1860 thể hiện ở những sự kiện nào?

- Vì sao vào những thập niên cuối

4 Phong trào công nhân quốc tế

- Sứ mệnh lịch sử của giai cấp công

- Hệ quả: Kinh tế-xã hội

* Sự phát triển của CNTB ở các nớc âu-Mĩ vàonhững năm 1850-1870:

- Sự phát triễn kinh tế của các nớc Anh,Pháptrong những năm 1850-1870 thể hiện ở sự kiệnchuyển lên giai đoạn đế quốc chủ nghĩa

- Những thập niên cuối của tk 19,các nớc Mĩ,Đứcvợt Anh,Pháp do đã ứng dụng những thành tựuKHKT vào sản xuất

- Những thành tựu về KHKT

- Tình hình KT-CT và đặc điểm của CNĐQ ở cácnớc Anh,Pháp.Đức,Mĩ,Nhật

* Phong trào đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân:

- Do yêu cầu phát triễn của CNTB

- Chính sách cai trị và bóc lột

- Các phong trào đấu tranh tiêu biểu

hành xâm lợc thuộc địa(chủ yếu ở

Chơng I

Cách mạng tháng Mời Nga năm 1917 và công cuộc xây dựng chủ

nghĩa x hội ở Liên Xôã (1921-1941)

Bài 9 Cách mạng tháng Mời Nga 1917 và cuộc đấu tranh bảo vệ cách

- Nắm đợc nét chính về diễn biến cuộc cách mạng thang Hai và cách mạng tháng ới

M Thấy đợc nội dung cuộc đấu tranh chống thù trong giặc ngoài

- Hiểu đuợc ý nghãi lịch sử và ảnh hởng của cách mạng tháng Mời đến phong trào giải phóng dân tộc trên thế giới

2.T t ởng,tình cảm :

- Bồi dỡng cho hs nhận thức đúng đắn và tình cảm cách mạng đối với cuộc cách mạng XHCN tháng Muời Nga

- Giáo dục cho hs thấy đợc tinh thần đấu tranh và lao động của nhân dân LX

- Hiểu rõ mối quan hệ giữa cách mạng VN với cách mạng tháng Mời

3.Kỹ năng:

- Biết sử dụng,khai thác tranh ảnh,t liệu lịch sử,bản đồ,lợc đồ thế giới và nớc Nga

- Rèn luyện kỹ năng tổng hợp và hệ thống hóa các sự kiện lịch sử

II.Thiết bị,tài liệu dạy học:

- Bản đồ nớc Nga đầu tk 20

- Tranh ảnh về cách mạng tháng Mời Nga

- T liệu lịch sử về cách mạng tháng Mời và Lê-nin

III.Tiến trình tổ chức dạy học:

1 Kiểm tra bài cũ:

- Nội dung cơ bản của lịch sử thế giới cận đại bao gồm những vấn đề nào?

2 Vào bài mới

3 Tổ chức các hoạt động dạy-học trên lớp

Hoạt động của thầy và trò Kiến thức cơ bản hs cần nắm

HĐ1: Cả lớp ,cá nhân

GV: Sử dụng bản đồ đế quốc Nga 1914

để hs quan sát thấy đợc vị trí của nớc

Nga và giới thiệu những nét cơ bản về

dân Nga đầu tk 20”:phơng tiện canh

tác lạc hậu,phần lớn lao động ngoài

dồng là phụ nữ,đàn ông phải ra trận.ở

hình 23 sgk “Những ngời lính Nga

ngoài mặt trận,tháng 1/1917”:cảnh

t-ợng bãi xác binh lính Nga,chứng tỏ

ngoài mặt trận quân đội Nga đã thua

“nơi ở của nông dân Nga 1917”:họ

sống trong những túp lều lụp xụp,xiêu

vẹo nh nơi ở của những ngời nông nô

I.CM tháng M ời Nga 1917

- Kinh tế: Lac hậu,kiệt quệ vì chiến tranh.nạn

đói xảy ra ở nhiều nơi.công nghiệp nông nghiệp

đình đốn

- Xã hội:

+ Đời sống của nông dân,công nhân và các dân tộc trong đế quốc Nga vô cung cực khổ + Phong trào phản đối chiến tranh,đòi lật đổNga hoàng diễn ra khắp nơi

2.Từ cách mạng tháng Hai đến cách mạng

thời trung đại.Chứng tỏ sự lạc hậu

trong nông nghiệp và đời sống cực khổ

GV hỏi: Căn cứ vào diễn biến,kết quả

em hãy cho biết tính chất của cách

GV hỏi: Sau cách mạng tháng Hai,ở

nớc Nga có 2 chính quyền song song

tồn tại,đó là những chính quyền nào?

Cục diện đó có thể kéo dài đợc không?

Tại sao?

HS suy nghĩ trả lời

GV mở rộng: 2 chính quyền song song

tồn tại là hình thức độc đáo của nớc

Nga sau cách Mạng tháng Hai,2 chính

quyền này đại diện cho lợi ích của các

giai cấp đối kháng t sản-công nhân và

tháng M ời

* Cách mạng dân chủ t sản tháng 2/1917

- Ngày 3/2/1917 cách mạng bùng nổ bằng cuộc biểu tình của 9 vạn nữ công nhân Pê-tơ-rô-gơ-rát

- Phong trào nhanh chóng chuyển từ tổng bãi công chính trị sang khởi nghĩa vũ trang

- Lãnh đạo:Đảng Bôn-sê-vích

- Lực lợng tham gia là công nhân,nông dân,binh lính

* Cách mạng tháng Mời Nga 1917

- Sau cách mạng tháng Hai ở nớc Nga hình thành cục diện 2 chính quyền song song tồn tại + Chính phủ lâm thời (t sản)

+ Xô viết đại biểu (vô sản)

- Trớc tình hình đó Lê-nin và Đảng Bô-sê-vich

đã xác định: Chuyển từ CMDCTS sang CMXHCN

các tầng lớp nhân dân lao

động.27/2/1917 đại biểu các xô viết đã

họp và thành lập Xô viết

Pêtơrôgat,đảm nhận chức năng 1 chính

quyền.tuy nhiên,lúc này chiếm đa số

trong Xô viết là những ngời Mensêvich

và xã hội cách mạng,họ ủng hộ Chính

phủ lâm thời do Huân tớc Lơvôp làm

Thủ tớng.Trớc tình hình đó,Lênin đã

thông qua Đảng Bônsêvich,đề ra bản

Luận cơng tháng t,chỉ ra mục

tiêu,đ-ờng lối tiếp theo của cách mạng là

chuyển từ CMDCTS sang CMXHCN

GV bổ sung: Phơng pháp hòa bình mà

Lênin đa ra thực hiện vì:chính quyền

nằm trong tay gc CN,giai cấp t sản cha

giám sử dụng bạo lực đối với quần

chúng,vũ khí nằm trong tay nhân dân

và binh lính

GV yều cầu hs tóm tắt diễn biến,kết

quả khởi nghĩa

GV: Minh họa thêm về cuộc tấn công

cung điện Mùa Đông: Đêm

25/10(7/11) vào lúc 9h40’ đại bác của

các đơn vị cận vệ đã bắt đầu nã đạn

vào cung điện Mùa Đông.1h50’ sáng

26/10,cánh của gian phòng,nơi các Bộ

trởng ẩn nấp đã bị lật tung.Ngời chỉ

huy đội cận vệ đỏ Antônốp Ôpsenkô

dõng dạc tuyên bố: “nhân danh ủy ban

viện,một trơng dòng nổi tiếng cho các

nữ quý tộc đợc chính nữ hoàng bảo

trợ,trong cách mạng,Xmôni là đại bản

doanh của ủy ban Trung ơng Xô viết

- Trớc hết,chủ trơng đấu tranh hòa bình để tập hợp lực lợngquần chúng đã tin theo Lênin và

Đảng Bônsêvich

- Đầu 10/1917 không khí cách mạng đã bao trùm cả nớc.Lênin về nớc trực tiếp lãnh đạo khởi nghĩa vũ trang giành chính quyền

*Diễn biến:

- Đêm 24/10/1917 khởi nghĩa bắt đầu

- Đêm 25/10 tấn công cung điện Mùa Đông bắt giữ các bộ trởng của chính phủ t sảnkhởi nghĩa Pêtơrôgat giành thắng lợi

- 3/11/1918 chính quyền Xô viết giành thắng lợi trên khắp nớc Nga

* Tính chất: Mang tính chất của cuộc CMXHCN

II Cuộc đấu tranh xây dựng và bảo vệ chính quyền Xô viết

1.Xây dựng chính quyền Xô viết

- Đêm 25/10/1917 chính quyền Xô viết đợc thành lập do Lênin đứng đầu

* Chính sách của chính quyền:

- Thông qua sắc lệnh hòa bình và sắc lệnh ruộng đất

- Đập tan bộ máy nhà nớc cũ,xây dựng bộ máy nhà nớc mới

- Thủ tiêu những tàn tích của chế độ phong kiến,đem lại quyền tự do dân chủ cho nhân dân

- Thành lập Hồng quân để bảo vệ chính

toàn Nga và của Xô viết

Pêtơrôgrat.Lênin đã trực tiếp chỉ đạo

cách mạng tại đây

GV hỏi: Chính quyền Xô viết đã làm

đuợc những việc gì và đem lại lợi ích

cho ai?

HS suy nghĩ trả lời

Những việc làm của chính quyền Xô

viết dã mang lại lợi ích cho nhân dân

lao động,thể hiện tính u việt tiến bộ

của một chính quyền mới,chính quyền

của dân do dân vì dân.khắc hẳn và đối

lập với những chính quyền cũ của giai

cấp phong kiến,t sản ở nớc Nga cũng

nh các nớc khác ở châu Âu.sự ra đời

của nhà nớc Xô viết khiến các đế quốc

lo lắng.chúng tìm mọi cách câu kết với

bọn phản động trong nớc pháhoại

chính quyền mới này

GV hỏi: Nớc nga đã làm gì để bảo vệ

cách mạng?

HĐ1: Cả lớp

GV hỏi: Em hãy nêu nội dung cơ bản

của chính sách “cộng sản thời chiến”?

2.Bảo vệ chính quyền Xô viết

- Cuối 1918,quân đội 14 nớc đế quốc câu kết với bọn phản động trong nớc,tấn công tiêu diệt nớc Nga

- Để chống thù trong giặc ngoài,nớc Nga đã thực hiện chính sách “cộng sản thời chiến”

* Nội dung:

- Nhà nớc kiểm soát toàn bộ nền công nghiệp

- Trng thu lơng thực thừa của nông dân

- Thi hành chế độ cỡng bức lao động

* Tác dụng: Chính sách đã động viên tối đa nguồn của cải nhân lực của đất nớc,tạo nên sức mạnh tổng hợp.cuối 1920 Nga đã đẩy lùi sự canthiệp của các nớc đế quốc,bảo vệ chính quyền non trẻ

3 ý nghĩa của cách mạng tháng M ời

* Đối với nớc Nga:

- Đập tan ách thống trị,áp bức bóc lột của phong kiến,t sản,giải phóng công nhân,nhân dân lao động

- Đa công nhân,nông dân lên nắm chính quyền,xây dụng CNXH

* Đối với thế giới:

- Làm thay đổi cục diện thế giới

- Cổ vũ và để lại nhiều bài học kinh nghiệm cho cách mạng thế giới

- Củng cố: Tại sao năm 1917 ở nớc Nga lại diễn ra cuộc cách mạng XHCN?diễn

biến,kết quả,ý nghĩa?

- Dặn dò: Học bài cũ,lam bài tập,chuẩn bị bài mới

2007

Bài 10 Liên Xô xây dựng chủ nghĩa xã hội (1921-1941)

I.Mục tiêu bài học:

1.Kiến thức:

Sau khi học xong bài học,yêu cầu hs cần:

- Thấy rõ tác dụng của chính sách kinh tế mới

- Nắm đợc những nội dung và thành tựu chủ yếu của công cuộc xây dựng CNXH ởLiên Xô trong vòng 2 thập niên (1921-1941)

- Lợc đồ Liên xô năm 1940

- Một số tranh ảnh về công cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xô

III.Tiến trình tổ chức dạy học:

1 Kiểm tra bài cũ:

- Nội dung chính sách “cộng sản thời chiến và ý nghĩa của nó’

-ý nghĩa lịch sử của CMT 10 Nga

2.Tổ chức các hoạt động dạy và học trên lớp

Hoạt động của thầy và trò Kiến thức hs cần nắm

HĐ1: Cả lớp

GV hỏi: Em hãy nêu tình hình nớc

Nga sau chiến tranh?

HS theo dõi sgk trả lời

GV hỏi: Chính sách kinh tế mới có

những nội dung gì?

HS dựa vào sgk trả lời

GV hỏi: Sự khác nhau cơ bản giữa

chính sách “cộng sản thời chiến” và

chính sách kinh tế mới là gì?

HS suy nghĩ trả lời

GV hỏi: Dựa vào bảng thống kê trong

sgk em hãy nhận xét và cho biết chính

sách kinh tế mới có tác dụng nh thế

I.Chính sách kinh tế mới và côngcuộc khôi phục kinh tế (1921-1925)

ở nhiều nơi

- Chính sách “cộng sản thời chiến” khôngcòn phù hợp,kìm hãm nền kinh tế khiến nhândân bất bình

nớc Nga Xô Viết lâm vào khủng hoảng

- 3/1921Đảng Bônsêvich quyết dịnh thực hiệnchính sách kinh tế mới do Lênin đề xớng

thực chất là chuyển nền kinh tế do nhà nớcnắm độc quyền sang nền kinh tế hàng hóa nhiềuthành phần do nhà nớc kiểm soát

*Tác dụng,ý nghĩa:

- Thúc đẩy nền kinh tế quốc dân,giúp nhândân Xô Viết vợt qua khó khăn,hoàn thành khôiphục kinh tế

- Để lại nhiều kinh nghiệm cho công cuộc xâydựng CNXH ở Liên Xô và 1 số nớc trên thế giới

nào ?

HS trả lời

HĐ1: Cả lớp,cá nhân

GV hỏi: Tại sao phải thành lập Liên

bang?sự thành lập Liên bang có ý

nghĩa gì?

HS dựa vào sgk trả lời?

GV: Sau công cuộc khôi phục kinh tế

ra dới sự lãnh đạo của chính đảng vô

2.Sự thành lập Liên bang CHXHCN Xô viết

-12/1922 Đại hội Xô viết toàn Nga tuyên bốthành lập Liên bang CHXHCN Xô viết (LiênXô) gồm 4 nớc cộng hòa (1940 có thêm 11 nớc)

- ý nghĩa: Sự ra đời LBXV là 1 sự kiện quantrọng,có ý nghĩa hết sức to lớn trong việc thúc

đẩy công cuộc khôi phục kinh tế,xd CNXH vàcủng cố quốc phòng.sức mạnh của nhà nớc XV

đợc củng cố và tăng cờng

II.Công cuộc Xd CNXH ở LiênXô(1925-1941)

1.Những kế hoạch 5 năm đầu tiên

* Trong công nghiệp:thực hiện CNH XHCN

- Sau công cuộc khôi phục kinh tế LX vẫn là 1nớc nông nghiệp lạc hậu,kinh tế bị bao vây,kĩthuật thiết bị phụ thuộc vào nớc ngoài ĐCS đề

ra nhiệm vụ CNH XHCN

- Mục đích: Đa LX trở thành 1 nớc côngnghiệp.có những ngành công nghiệp chủ chốt

- Biện pháp:

+u tiên phát triễn công nghiệp nặng + Có mục tiêu cụ thể cho từng kế hoạch dàihạn (1928-1932),(1933-1937)

- Kết quả: LX trở thành cờng quốc công nghiệpXHCN.năm 1937 sản lợng công nghiệp chiếm77,4% tổng sản phẩm quốc dân

* Trong nông nghiệp:

- u tiên tập thể hóa nông nghiệp,đa 93% sốnông hộ với 90% diện tích đất canh tác vào nềnnông nghiệp tập thể hóa

*Văn hóa-giáo dục:

- Thanh toán nạn mù chữ,phát triễn mạng lới

sản,nhằm cải tạo sản xuất,phát triễn

cải tạo sản xuất chủ yếu trớc đây nhằm

tổ chức nông dân cá thể theo con đờng

kể,song trong quá trình thực hiện có

nhiều sai lầm nghiêm trọng:vi phạm

nguyên tắc tự nguyện,nóng vội,đốt

cháy giai đoạn,gây nên những bất bình

trong nông dân nh cỡng bức hành

chính buộc nông dân tập thể háo cả

nhà cửa,gia súc có sừng và gia súc

nhỏ,có nơi thành lập nông trang tập thể

quálớn trong khi tổ chức sản xuất

yếu.Một số địa phơng lại đề ra khẩu

hiệu “tập thể hóa trong thời hạn ngắn

nhất”.Nhà nớc XV kịp thời phát hiện

- Từ 1937 LX tiếp tục thực hiện KH 5 năm lần3.6/1941 Đức tấn công LX,công cuộc xdCNXH bị gián đoạn

2.Quan hệ ngoại giao của Liên Xô

- LX từng bớc xác lập quan hệ ngoại giao với

1 số nứơc láng giềng ở châu A,châu Âu

- Từng bớc phá vỡ chính sách bao vây cấmvận,cô lập kinh tế ngoại giao của các nớc đếquốc

+ 1925:LX thiết lập quan hệ ngoại giao với

20 nớc + 1933 đặt quan hệ ngoại giao với Mĩ

gì trong quan hệ ngoại giao

HS dựa vào sgk trả lời

4.Sơ kết bài học:

- Củng cố:+ Tác dụng của chính sách kinh tế mới đối với nớc Nga

+ Thành tựu của công cuộc xd CNXH ở LX (1921-1941)

+ý nghĩa

- Dặn dò: Học bài cũ,làm bài tập,đọc trớc bài mới

Tiết 12 Ngày 20/11/2007

Chơng II Các nớc t bản chủ nghĩa giữa hai cuộc chiến tranh thế giới

(1918-1939) Bài 11 Tình hình các nớc t bản giũa hai cuộc chiến tranh thế

giới (1918-1939) I.Mục tiêu bài học:

1.Kiến thức:

Sau khi học xong bài học,yêu cầu hs cần:

- Nắm đợc quá trình phát triễn với nhiều biến động to lớn dẫn tới CTTG II của các

n-ớc t bản

- Hiểu đợc sự thiết lập một trật tự thế giới mới theo hệ thống hòa ớc sinh-tơn chứa đựng đầy mâu thuẫn và không vững chắc

Vec-xai-Oa Nắm đợc nguyên nhân ra đời của tổ chức Quốc tế Cộng sản đối lập với CNTB

- Thấy rõ nguy cơ 1 cuộc chiến tranh thế giới mới

- Phong trào mặt trận nhân dân chống phát xít và nguy cơ chiến tranh thu đợc kếtquả khác nhau ở các nớc t bản

2.T t ởng,tình cảm:

- Nhìn nhận khách quan về quá trình phát triễn và bản chất của CNTB

- ủng hộ cuộc đấu tranh vì sự tiến bộ và giải phóng của nhân dân thế giới

3.Kỹ năng:

- Biết quan sát,khai thác bản đồ,tranh ảnh để phân tích và rút ra kết luận

- Biết tổng hợp,khái quát các sự kiện để rut ra con đờng và nguyên nhân dẫn đếncuộc CTTG II

II.Thiết bị,tài liệu dạy học:

-Bản đồ chính trị châu Âu 1914-1923

-Tranh ảnh,tài liệu tham khảo

III.Tiến trình tổ chức dạy học:

1.Kiểm tra bài cũ:

-Nêu những nội dung của chính sách Kinh tế mới và tác động của nó đối với nềnkinh tế nớc Nga?

2 Vào bài mới

GVhỏi: Với hệ thống hòa ớc

Vecxai-Oasinhtơn trật tự thế giới mới đợc thiết

lập nh thế nào?em có nhận xét gì về

tính chất của hệ thống này?

HS suy nghĩ trả lời

GV khai thác lợc đồ trong sgk:

- Với hòa ớc Vecxai-Oasinhtơn,Đức

mất 1/8 đất đai,gần 1/2dân số,1/3 mỏ

sắt,gần 1/3 mỏ than,2/5 sản lơng

gang,gần 1/3 sản lợng thép và gần 1/7

diện tích trồng trọt.Đế quốc Ao-Hung

bị tách thành 2 nớc nhỏ khác nhau là

Ao và Hunggari với diện tích nhỏ hơn

trớc rất nhiều.Trên đất đai Ao-Hung cũ

nhiều nớc mới đợc thành lập:Tiệp

Khắc,Nam T.Một số đất đai khác thì

cắt thêm cho Rumani và Italia,Ba Lan

cũng đợc thành lập với các vùng đất

thuộc Ao,Đức,Nga

Nh vậy hệ thống Vecxai-Oasinh tơn

mang tính chất đế quốc chủ nghĩa,nó

mang lại quyền lợi nhiều nhất cho các

nớc Anh,Pháp Mĩ.xâm phạm chủ

quyền và lãnh thổ của nhiều quốc

gia,dân tộc,gây nên những mâu thuẫn

sâu sắc trong nội bộ các nớc đế quốc

HĐ1: Cả lớp,cá nhân

GV hỏi: Nguyên nhân nào làm bùng

nổ cao trào cách mạng 1918-1923 ở

các nớc t bản?

HS theo dõi sgk trả lời

GV giải thích: Sau CTTG I,các nớc

châu Âu,kể cả các nớc thắng trận và

bại trận đều suy sụp về kinh tế.Pháp

tuy thắng trận nhng bị tổn thất nặng nề

1,4 tr ngời chết,10 tỉnh công nghiệp

phát triễn nhất bị tàn phá,tổng số thiệt

hại về vật chất lên tới 200 tỉ

frăng Đức bại trận,với 1,7 tr nguời

- Sau CTTG I,các nớc t bản tổ chứchội nghị hòa bình ở Vecxai (1919-1920) và Oasinhtơn (1921-1922) đểphân chia quyền lực.một trật tự thế giớimới đợc thiết lập mang tên hệ thốngVexai-Oasinhtơn

- Hệ thống này mang lại nhiềuquyền lợi cho các nớc thắng trận,xáclập sự nô dịch,áp đặt với các nớc bạitrận.gây nên mâu thuẫn giữa các nớc

đế quốc

2.Cao trào cách mạng 1918-1923 ở các n ớc t bản.quốc tế cộng sả n

- Trong những năm 1918-1923 các

n-ớc t bản lâm vào khủng hoảng kinhtếcao trào cách mạng bùng nổ

chết,mất toàn bộ thuộc địa,cắt 1/8 lãnh

dậy đấu tranh

GV hỏi: Mặc dù không giành thắng lợi

nhng cao trào cách mạng 1918-1923

đ-a tới hệ quả gì?

HS suy nghĩ trả lời

GV hỏi: Qua nội dung của ĐH II và

ĐH VII,nêu nhận xét của em về vai trò

của QTCS đối với phong trào cách

HS dựa vào sgk trả lời

GV hỏi: Cuộc khủng hoảng kinh tế đã

gây ra những hậu quả nh thế nào?tại

sao cuộc khủng hoảng này lại dẫn tới

nguy cơ 1 cuộc CTTG mới?

HS thảo luận trả lời

cả năm 1929.để giữ giá hàng hóa bọn

- Hệ quả: Nhiều ĐCS ra đời ở các ớc,đòi hỏi phải có 1 tổ chức quốc tếlãnh đạo.2/3/1919 QTCS đợc thành lập

từ 1919-1943 QTCS tiến hành 7 lần

đại hội,vạch ra đờng lối đúng đắn,kịpthời cho từng thời kì phát triễn củacách mạng thế giới

- Vai trò: QTCS có công lao to lớntrong việc thống nhất và phát triễnphong trào cách mạng thế giới

3.Cuộc khủng hoảng kinh tế

1929-1933 và hậu quả của nó

- Nguyên nhân: Trong những năm1924-1929,các nớc t bản ổn định vềchính trị và đạt mức tăng trởng cao vềkinh tế.nhng do sản xuất ồ ạt,chạy đualợi nhuận dẫn đến tình trạng hàng hóa

ế thừa,cung vợt quá cầu.10/1929khủnghoảng kinh tế bùng nổ ở Mĩ,sau đó lan