Tài liệu Giáo án Tin học 8 (HKII)

+ Hiểu hoạt động của câu lệnh lặp với số lần biết trước for…do… trong Pascal..  HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC: Nội dung - Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Hoạt động 1: tìm hiểu câu

Ngày soạn: //2009 Ngày dạy: //2009 Tiết 37, 38 – Tuần XX

CÂU LỆNH LẶP

 MỤC TIÊU:

+ Biết nhu cầu cần có cấu trúc lặp trong ngôn ngữ lập trình

+ Biết ngôn ngữ lập trình dùng cấu trúc lặp để chỉ dẫn máy tính thực hiện lặp

đi lặp lại công việc nào đó một số lần

+ Hiểu hoạt động của câu lệnh lặp với số lần biết trước for…do… trong

Pascal

+ Viết đúng được lệnh for…do… trong một số tình huống đơn giản giản.+ Biết lệnh ghép trong Pascal

 CHUẨN BỊ:

- Giáo viên: sách Tin học THCS (quyển 3), giáo án, một số chương trình

mẫu, máy tính, máy chiếu Projector

- Học sinh: sách Tin học THCS (quyển 3).

 PHƯƠNG PHÁP:

- Diễn giải, minh họa

 HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC:

Nội dung - Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh

Hoạt động 1: tìm hiểu câu lệnh lặp (10 phút)

 HS biết nhu cầu cần có câu lệnh lặp

trong ngôn ngữ lập trình và ngôn ngữ lập

trình sử dụng câu lệnh lặp như thế nào

 GV đặt vấn đề, HS trả lời, từ đó rút ra

kết luận

 GV hướng dẫn HS tìm các VD thực tế

mang tính chất lặp đi lặp lại

GV tiếp tục giới thiệu bài toán vẽ hình

vuông (trong SGK)

Từ đó GV rút ra kết luận về sự cần thiết

của phải có câu lệnh lặp trong ngôn ngữ

lập trình

Cấu trúc lặp được sử dụng để chỉ thị cho

máy thực hiện lặp lại một vài hoạt động

HS lấy VD

(Tiếng gà gáy, tiếng chim kêu,

tiếng đồng hồ báo thức, mỗi buổi sáng đến lớp, lao động vệ sinh môi trường vào các buổi chiểu, )

HS quan sát và lắng nghe

HS lắng nghe

HS ghi vở

Bài 

nào đó cho đến khi một điều kiện nào đó

được thỏa mãn.

Hoạt động 2: câu lệnh lặp for…do… (25 phút)

 HS biết hoạt động của câu lệnh lặp với

số lần biết trước for…do… trong Pascal.

 GV giới thiệu, HS thảo luận rút ra kết

luận

GV giới thiệu câu lệnh for…do…

For <biến đếm>:= <giá trị đầu> to <giá trị cuối>

do <câu lệnh> ;

Trong đó:

- for, to, do là các từ khóa.

- biến đếm là biến đơn có giá trị nguyên.

- giá trị đầu và giá trị cuối là các biểu

thức có cùng kiểu với biến đếm và giá trị

đầu không được lớn hơn giá trị cuối.

- câu lệnh có thể đơn hoặc ghép.

GV dùng chương trình mẫu hướng dẫn HS

tìm hiểu hoạt động của câu lệnh

HS quan sát và lắng nghe

HS ghi vở

HS quan sát chương trình minh họa, thảo luận và rút ra kết luận

Ban đầu biến đếm được gán bằng

giá trị đầu, câu lệnh sau từ khóa do

được thực hiện và biến đếm tăng lên một đơn vị, câu lệnh được thực hiện cho đến khi biến đếm lớn hơn

giá trị cuối

Hoạt động 3: ví dụ về câu lệnh lặp (10 phút)

 HS hiểu hoạt động của câu lệnh lặp với

số lần biết trước for…do… trong Pascal.

 GV hướng dẫn HS

GV đưa chương trình Lap (SGK) và thực

hiện từng bước để HS quan sát HS quan sát

Hoạt động 4: bài tập (40 phút)

 HS viết đúng được lệnh for…do… trong

một số tình huống đơn giản giản và biết

lệnh ghép trong Pascal

 GV hướng dẫn bài tập

GV đưa chương trình mẫu Tinh_tong như

SGK và yêu cầu HS nêu ý nghĩa từng câu

lệnh trong chương trình

GV cần chú ý giải thích câu lệnh:

S:=0;

for i:=1 to N do S:=S+i;

Tương tự như vậy, trong chương trình

câu lệnh:

P:=1;

for i:=1 to N do P:=P*i;

GV đưa chương trình mẫu Chao_hoi như

Write(‘Ban ten gi? ’); Readln(ten);

Writeln(‘Chao ban ’,ten);

end;

Readln

End.

GV thực hiện chương trình và có thể cho

một số HS lên máy tính và nhập tên của

mình vào

Qua bài tập, GV giới thiệu câu lệnh ghép.

begin

Write(‘Ban ten gi? ’); Readln(ten);

Writeln(‘Chao ban ’,ten);

end;

Mỗi khi biến đếm i trong câu lệnh lặp

nhận một giá trị thì của các câu lệnh nằm

trong cặp từ khóa begin, end đều được

Giải đáp các câu hỏi trang 60, 61 SGK

Dặn dò HS chuẩn bị cho tiết bài tập

HS lắng nghe

HS lắng nghe

 RÚT KINH NGHIỆM:

Ngày soạn: //2009 Ngày dạy: //2009 Tiết 39, 40 – Tuần XXI

Viết các câu lệnh thực hiện các công việc

sau đây (dùng câu lệnh for…do…):

GV yêu cầu HS trình bày kết quả

Sau khi HS trình bày kết quả, GV nhận

for i:=1 to 10 do S:=S+i;

c) for i:=0 to 9 do write(i);

d) P:=1;

for i:=2 to 6 do P:=P*i;

HS trả lời

xét và yêu cầu HS cho biết số lần lặp, giá

trị của biến đếm i sau khi kết thúc câu

lệnh lặp ở từng trường hợp

GV đưa bài tập trắc nghiệm

Câu lệnh nào sau đây không hợp lệ? Vì

sao?

a) for i:=-1 to 1 do write(‘A’);

b) S:=0;

for i:=0.5 to 1.5 do S:=S+i;

c) for i:=1 to -5 do;

d) var y: real;

for y:=0 to 9 do write(y);

a) Số lần lặp là 7 Kết thúc i=8 b) Số lần lặp là 10 Kết thúc i=11 c) Số lần lặp là 10 Kết thúc i=10 d) Số lần lặp là 5 Kết thúc i=7.

HS quan sát và suy nghĩ trả lời

a) là hợp lệ.

b) không hợp lệ vì giá trị đầu và giá trị cuối không phải số nguyên c) không hợp lệ vì giá trị đầu lớn hơn giá trị cuối.

d) biến y là biến số thực không dùng làm biến đếm trong câu lệnh lặp được.

Hoạt động 3: viết chương trình (40 phút)

 Rèn luyện kỹ năng viết chương trình

 GV hướng dẫn HS luyện tập

GV hướng dẫn HS viết chương trình xuất

ra dãy số 0123456789

GV có thể thêm câu lệnh đặt màu văn bản

(textcolor) và câu lệnh tạm dừng (delay)

cho chương trình thêm sinh động

Ngày soạn: //2009 Ngày dạy: //2009 Tiết 41, 42 – Tuần XXII

- Giáo viên: sách Tin học THCS (quyển 3), giáo án, bài tập mẫu, phòng

máy tính, máy chiếu Projector

- Học sinh: sách Tin học THCS (quyển 3).

 Viết câu lệnh lặp thực hiện tính tổng

S=-1+0+1+2 và cho biết kết quả.

HS trả lời

HS khác nhận xét, cho điểm

Hoạt động 2: bài tập 1 (40 phút)

GV hướng dẫn HS nhập chương trình vào

máy tính, sửa lỗi và thực thi chương trình

Khi thực thi chương trình, GV chú ý

hướng dẫn HS nhập giá trị N nhỏ (từ 1

đến 10)

GV hướng dẫn HS thảo luận tìm hiểu ý

nghĩa của các câu lệnh trong chương trình

GV đưa ra bài tập mẫu (như yêu cầu của

bài tập 2 SGK) giới thiệu lệnh gotoxy(a,b)

và chỉ số wherex, wherey để HS biết.

nhiên chẵn không lớn hơn 10.

GV hướng dẫn HS viết chương trình tính

HS quan sát

HS viết chương trình theo hướng Bài thực hành 5

tổng 10 số tự nhiên đầu tiên.

if (i mod 2 = 0) then S:=S+i;

write(‘Tong cac so tu nhien chan khong lon hon 10

la’,S);

Qua bài tập GV kết luận

Trong chương trình, câu lệnh điều kiện và

câu lệnh lặp có thể kết hợp với nhau.

dẫn

HS hoàn thành bài tập

HS chú ý ghi nhớ

Hoạt động 4: bài tập 3 (15 phút)

GV cho HS nhập chương trình vào máy

Qua chương trình, GV kết luận

Trong chương trình, câu lệnh lặp cũng có

Ngày soạn: //2009 Ngày dạy: //2009 Tiết 43,44,45,46,47,48 – Tuần XXIII,XXIV,XXV

HỌC VẼ HÌNH VỚI PHẦN MỀM GEOGEBRA

+ HS biết cách sử dụng phần mềm để vẽ các hình hình học trong chươngtrình Toán lớp 8

+ HS có ý thức ứng dụng phần mềm trong việc học tập của mình

 CHUẨN BỊ:

- Giáo viên: sách Tin học THCS (quyển 3), giáo án, bài tập mẫu, phòng

máy đã cài đặt phần mềm GeoGebra (bảng tiếng Việt), máy chiếuProjector

- Học sinh: sách Tin học THCS (quyển 3).

 PHƯƠNG PHÁP:

- Hướng dẫn thực hành

 HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC:

Nội dung - Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh

(Buổi học thứ nhất: Tiết 43, 44 – Tuần XXIII)

Hoạt động 1: giới thiệu phần mềm (10 phút)

 HS tìm hiểu màn hình làm việc, giao

diện phần mềm

 GV giới thiệu, HS quan sát

GV khởi động và mô tả màn hình làm

việc, các công cụ,… của phần mềm

GV giới thiệu các thao tác tạo mới, mở,

lưu, … của phần mềm để HS nắm

HS quan sát và lắng nghe

HS quan sát, lắng nghe và ghi nhớ

Hoạt động 2: tìm hiểu công cụ điểm, đoạn thẳng, đường thẳng (25 phút)

 HS biết sử dụng các công cụ điểm, đoạn

thẳng, đường thẳng

 GV giới thiệu, làm mẫu, HS quan sát và

Phần mềm học tập

GV đưa yêu cầu HS

- Vẽ đường thẳng qua hai điểm.

- Vẽ đoạn thẳng khi biết trước hai điểm.

- Vẽ đoạn thẳng khi biết 1 điểm và độ dài.

- Dựng đường thẳng song song, vuông

góc của một đoạn thẳng, đường thẳng.

- Dựng các đường trong tam giác.

HS chú ý

(Buổi học thứ hai: Tiết 45, 46 – Tuần XXIV)

Hoạt động 4: tìm hiểu công cụ đường tròn, công cụ biến đổi đối xứng (35 phút)

 HS biết sử dụng các công cụ tạo đường

tròn, công cụ biến đổi đối xứng qua tâm,

qua trục

 GV giới thiệu, làm mẫu, HS quan sát và

thực hành theo

GV giới thiệu

GV cho HS thực hành làm quen công cụ

HS lắng nghe, quan sát và ghi nhớ

GV đưa yêu cầu HS

- Vẽ đường tròn nội tiếp, ngoại tiếp tam

(Buổi học thứ ba: Tiết 47, 48 – Tuần XXV)

Hoạt động 6: tìm hiểu đối tượng hình học (40 phút)

 HS hiểu đối tượng hình học và biết cách

thay đổi thuộc tính của đối tượng

 GV giới thiệu

GV giới thiệu

Đối tượng hình học là điểm, đoạn thẳng,

đường thẳng,… của một hình hình học.

GV lấy VD minh họa và giới thiệu khái

niệm đối tượng tự do và đối tượng phụ

HS lắng nghe

HS quan sát, lắng nghe và ghi nhớ

VD: cho trước đường thẳng d, sau đó xác

định điểm A thuộc đường thẳng d.

GV tiếp tục giới thiệu các thuộc tính của

các đối tượng hình học

GV chú ý hướng dẫn HS sử dụng thuộc

tính dấu vết khi di chuyển.

HS quan sát và ghi nhớ cách thay đổi

GV yêu cầu HS mở bài tập đã làm ở các

tiết trước và hướng dẫn thực hành

GV cũng giới thiệu thêm các công cụ

HS làm theo yêu cầu

Ngày soạn: 11/3/2009 Ngày dạy: 12/3/2009 Tiết 49, 50 – Tuần XXVI

LẶP VỚI SỐ LẦN CHƯA BIẾT TRƯỚC

- Giáo viên: sách Tin học THCS (quyển 3), giáo án, một số chương trình

mẫu, máy tính, máy chiếu Projector

- Học sinh: sách Tin học THCS (quyển 3).

 PHƯƠNG PHÁP:

- Diễn giải, minh họa

 HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC:

Nội dung - Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh

Hoạt động 1: tìm hiểu câu lệnh lặp với số lần chưa biết trước (10 phút)

 HS biết nhu cầu cần có câu lệnh lặp với

số lần chưa biết trước trong ngôn ngữ lập

Hoạt động 2: câu lệnh lặp while…do (25 phút)

 HS biết hoạt động của câu lệnh lặp với

số lần lặp chưa biết trước while…do trong

- while, do là các từ khóa.

- điều kiện thường là một phép so sánh.

- câu lệnh có thể đơn hoặc ghép.

GV dùng chương trình mẫu hướng dẫn HS

tìm hiểu hoạt động của câu lệnh

GV giới thiệu lưu đồ của câu lệnh while…

do.

HS quan sát chương trình minh họa, thảo luận và rút ra kết luận

B1: Kiểm tra điều kiện.

B2: Nếu điều kiện SAI thì bỏ qua

câu lệnh Nếu điều kiện ĐÚNG thì

thực hiện câu lệnh và quay lại B1.

HS quan sát và ghi vở

Hoạt động 3: ví dụ về câu lệnh lặp (40 phút)

 HS hiểu hoạt động của câu lệnh lặp với

số lần biết trước while…do trong Pascal.

 GV hướng dẫn HS

GV đưa chương trình mẫu Chao_hoi như

sau để minh họa

Write(‘Ban ten gi? ’); Readln(ten);

Writeln(‘Chao ban ’,ten);

Write(‘Tiep tuc khong? c/k’); Readln(tl);

Hoạt động 4: lỗi lặp vô hạn lần (5 phút)

 HS biết lỗi lặp vô hạn lần trong câu lệnh

lặp với số lần chưa biết trước là lỗi lập

Sai

Điều kiện

Câu lệnh

Đúng

trình cần tránh.

 GV lấy VD minh họa

GV sử dụng VD trong SGK để minh họa

và phân tích nguyên nhân gây lỗi là do

điều kiện trong câu lệnh luôn luôn đúng.

Giải đáp các câu hỏi trang 71 SGK

Dặn dò HS chuẩn bị cho bài thực hành 6

HS lắng nghe

HS lắng nghe

 RÚT KINH NGHIỆM:

Ngày soạn: 19/3/2009 Ngày dạy: 20/3/2009 Tiết 51, 52 – Tuần XXVII

SỬ DỤNG LỆNH LẶP WHILE…DO

 MỤC TIÊU:

+ Viết chương trình Pascal có sử dụng câu lệnh lặp while…do

+ Tiếp tục rèn luyện kỹ năng đọc hiểu chương trình, tìm hiểu tác dụng của các câu lệnh

 CHUẨN BỊ:

- Giáo viên: sách Tin học THCS (quyển 3), giáo án, bài tập mẫu, phòng

máy tính, máy chiếu Projector

- Học sinh: sách Tin học THCS (quyển 3).

GV hướng dẫn HS thảo luận xác định

Input, Output của bài toán

GV hướng dẫn HS thảo luận mô tả thuật

toán

HS thực hiện theo yêu cầu

HS thảo luận và đưa ra kết quả

Từ đó GV hướng dẫn HS xác định biến và

kiểu dữ liệu của chúng sẽ dùng trong

chương trình

GV cho HS nhập và chạy chương trình

với các bộ dữ liệu GV đưa ra

GV hướng dẫn HS đọc hiểu từng câu lệnh

của chương trình và thay câu lệnh while…

HS thực hiện yêu cầu

HS nhập chương trình, kiểm tra lỗi

và chạy chương trình theo yêu cầu

HS thực hiện yêu cầu

Hoạt động 3: bài tập 2 (40 phút)

GV cho HS đọc đề và tìm hiểu ý tưởng bài

toán (SGK)

GV nhắc lại thuật toán kiểm tra tính

nguyên tố của một số tự nhiên.

trong khi N mod i  0 còn đúng thì ii+1;

B4: nếu N=i thì “N là nguyên tố”, ngược lại “N

GV hướng dẫn HS đọc hiểu từng câu lệnh

một của chương trình, chú ý đến câu lệnh

HS thực hiện theo hướng dẫn

HS thực hiện theo hướng dẫn

Ngày soạn: 26/3/2009 Ngày dạy: 27/3/2009 Tiết 53, 54 – Tuần XXVIII

Dùng câu lệnh while…do viết các câu

lệnh thực hiện các công việc sau đây:

a) Tính tổng 10 số tự nhiên lẻ đầu tiên.

S:=S+i; i:=i+2; dem:=dem+1; end;

b) P:=1; i:=2

GV nhận xét.

GV đưa bài tập trắc nghiệm

Hãy cho biết các câu lệnh sau đúng hay

P:=P*i; i:=i+1;

end;

c) S:=0; i:=1;

while S<100 do begin

S:=S+i; i:=i+1;

end;

HS lắng nghe

HS thảo luận

HS đưa ra câu trả lời

a) sai ở điều kiện câu lệnh (phép so sánh, không phải lệnh gán).

b) đúng.

c) đúng nhưng câu lệnh sẽ lặp vô hạn lần Lỗi được sửa như sau: P:=1; i:=1;

while P<50 do

begin i:=i+1; P:=P*i;

end;

Hoạt động 3: viết chương trình (40 phút)

 Rèn luyện kỹ năng viết chương trình

Ngày soạn: //2009 Ngày dạy: //2009 Tiết 55 – Tuần XXIX

KIỂM TRA VIẾT 1 TIẾT

 MỤC TIÊU:

Đánh giá kiến thức về các câu lệnh lặp đã học

 CHUẨN BỊ:

- Giáo viên: bài kiểm tra (số lượng đủ cho mỗi HS một bản).

- Học sinh: ôn tập kỹ kiến thức câu lệnh lặp đã học.

? ĐỀ KIỂM TRA:

 NỘI DUNG ĐỀ

A – TRẮC NGHIỆM (2đ).

Chọn phương án đúng nhất bằng cách khoanh tròn vào A, B, C hoặc D.

1) Có mấy loại câu lệnh lặp đã học?

2) Từ khóa nào không được dùng trong câu lệnh lặp biết trước số lần lặp?

3) Với i là biến số nguyên, cú pháp nào sau đây đúng?

A For i:=1 To 10 Do B While i<=10 Do i:=i+1

C Cả A, B đều đúng D Cả A, B đều sai

4) Với i là biến số thực, cú pháp nào sau đây đúng?

A For i:=1.5 To 2 Do B While i<=5 Do i:=i+1

C For i=1.5 To 2 Do D While i<=5 Do i=i+1

B1: Kiểm tra điều kiện.

B2: Nếu điều kiện SAI thì bỏ qua câu lệnh Nếu điều kiện ĐÚNG thì thựchiện câu lệnh và quay lại B1

Ngày soạn: 2/4/2009 Ngày dạy: 3/4/2009 Tiết 56,57 – Tuần XXIX,XXX

LÀM VIỆC VỚI DÃY SỐ

 MỤC TIÊU:

+ Biết được khái niệm mảng

+ Biết cách khai báo mảng, nhập, xuất, truy cập các phần tử của mảng

+ Hiểu thuật toán tìm số lớn nhất, số nhỏ nhất của một dãy số

 CHUẨN BỊ:

- Giáo viên: sách Tin học THCS (quyển 3), giáo án, một số ví dụ mẫu, máy

tính, máy chiếu Projector

- Học sinh: sách Tin học THCS (quyển 3).

 PHƯƠNG PHÁP:

- Diễn giải, minh họa

 HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC:

Nội dung - Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh

Hoạt động 1: tìm hiểu khái niệm biến mảng (10 phút)

 HS biết khái niệm mảng

 GV giới thiệu, HS lắng nghe và phân

tích

GV hướng dẫn HS tìm hiểu VD1 SGK

GV có thể đưa thêm một vài VD khác để

HS thấy được sự khó khăn trong việc sử

dụng nhiều biến để xử lý các dãy số

Từ đó GV giới thiệu khái niệm mảng

trong các NNLT

Dữ liệu kiểu mảng là một tập hợp hữu

hạn các phần tử có thứ tự và mọi phần tử

đều có cùng một kiểu dữ liệu.

HS tìm hiểu theo hướng dẫn

HS phân tích theo hướng dẫn và lắng nghe

HS lắng nghe và ghi vở

Hoạt động 2: sử dụng mảng (30 phút)

 HS biết cách khai báo mảng, nhập, xuất,

truy cập các phần tử của mảng

 GV giới thiệu, HS tìm hiểu và ghi nhớ

GV giới thiệu câu lệnh cách khai báo biến

mảng.

Var <tên mảng>: array[<chỉ số đầu>

<chỉ số cuối>] of <kiểu dữ liệu>;

Trong đó:

- array, of là các từ khóa.

HS quan sát và ghi vở

Bài 

- <chỉ số đầu>, <chỉ số cuối> có giá trị

nguyên và thỏa mãn <chỉ số đầu> không

lớn hơn <chỉ số cuối>.

- <kiểu dữ liệu> có thể là real hoặc

integer.

GV lấy VD và giải thích

VD: Khai báo biến mảng Diem để lưu

điểm môn Tin học của HS khối 8.

Var Diem: array[1 55] of real;

GV giới thiệu cách truy cập đến biến

mảng, VD như Diem[13] nghĩa là truy

của mảng Diem o trên:

For i:=1 to 55 do readln(Diem[i]);

Hay xuất giá trị của 10 phần tử đầu tiên

trong mảng Diem:

For i:=1 to 10 do writeln(Diem[i]);

HS quan sát và lắng nghe VD

HS quan sát, lắng nghe và ghi nhớ

HS quan sát, ghi vở và lấy VD theoyêu cầu của GV

Hoạt động 3: bài toán tìm giá trị lớn nhất, giá trị nhỏ nhất của dãy số (40 phút)

 HS hiểu thuật toán tìm số lớn nhất, số

nhỏ nhất của một dãy số

 GV hướng dẫn HS

GV đưa bài toán như SGK

GV hướng dẫn HS tìm hiểu thuật toán

GV giải thích về thuật toán

- Đầu tiên tạm xem số lớn nhất là số thứ

nhất, gán giá trị này cho Max.

- So sánh Max với số thứ 2, nếu Max nhỏ

hơn thì gán giá trị số thứ 2 cho Max Lúc