I.§äc-t×m hiÓu chung 1.Đọc: - Đọc to, rõ, ngắt nhịp đúng thể thơ lục bát vµ néi dung các câu thơ thể hiện, đồng thời thể hiện tâm tr¹ng bøc xóc, ngét ng¹t v× mÊt tù do, n¸o nøc híng ra c[r]
Trang 1Chương trình học kỳ II Tiết 73
Ngày soạn: 5/1/2012
Ngày dạy: 13/1/2012
Nhớ rừng.
( Thế Lữ )
A Mục tiêu bài học
1 Kiến thức:
- Sơ giản về phong trào Thơ mới
- Chiều sõu tư tưởng yờu nước thầm kớn của lớp thế hệ trớ thức Tõy học chỏn ghột thực tại, vươn tới cuộc sống tự do
- Hỡnh tượng nghệ thuật độc đỏo, cú nhiều ý nghĩa của bài thơ “Nhớ rừng”
2 Kỹ năng:
- Nhận biết được tỏc phẩm thơ lóng mạn
- Đọc diễn cảm tỏc phẩm thơ hiện đại viết theo bỳt phỏp lóng mạn
- Phõn tớch được những chi tiết nghệ thuật tiờu biểu trong tỏc phẩm
3 Thỏi độ:
- Lũng yờu quờ hương, yờu nước mónh liệt
- Giỏo dục học sinh tỡnh yờu nước, yờu tự do và trõn trọng những gỡ tốt đẹp của lịch sử
B Kĩ năng sống:
- Kĩ năng giao tiếp: trao đổi, trỡnh bày suy nghĩ về nỗi chỏn ghột thực tại tầm thường, tự tỳng; Trõn
trọng niềm khao khỏt tự do của nhõn vật trữ tỡnh trong bài thơ
- Kĩ năng suy nghĩ sỏng tạo: phõn tớch, bỡnh luận về giỏ trị nội dung và nghệ thuật của bài thơ
- Kĩ năng tự quản bản thõn: quý trong cuộc sống, sống cú ý nghĩa
C Chuẩn bị:
- Giỏo viờn: Nghiờn cứu SGK, SGV và cỏc tài liệu liờn quan, bảng phụ, phiếu học tõp, tranh ảnh
- Học sinh: Đọc SGK, soạn bài
D Tiến trỡnh tổ chức cỏc hoạt động dạy và học:
* Hoạt động 1: Khởi động:
1 Ổn định lớp:
8A 8B
2 Kiểm tra bài cũ:
? Đọc thuộc lũng và diễn cảm bài thơ “ ễng đồ”?
? Nờu giỏ trị nghệ thuật và nội dung của bài thơ “ ễng đồ”?
3 Bài mới: Gv giới thiệu bài:
Giai đoạn 30-45 là giai đoạn đỏnh dấu bước phỏt triển rực rỡ nhất của phong trào thơ mới , với sự gúp mặt của một thế hệ nhà thơ trẻ đầy phong cỏch Nổi lờn trong số đú là nhà thơ Thế Lữ
- Gv hướng dẫn hs cách đọc
Đọc to , rõ, chính xác, ngắt nhịp phù hợp
với nội dung , đồng thời kết hợp thể hiện
tâm trạng của con hổ
- Gv đọc mẫu - gọi hs đọc có nhận xét
- Gv và hs kết hợp giải thích một số chú
thích về các từ Hán Việt và từ cổ trong
sgk
- Gọi hs đọc chú thích ( * ) sgk
? Hãy nêu những tóm tắt hoặc hiểu biết
của em về tác giả, tác phẩm và phong trào
" Thơ mới " ?
I.Đọc- tìm hiểu chung.
1 Đọc:
2 - Chú thích:Sgk/6
a Tác giả
- Thế Lữ ( 1907 - 1989 ).Tên là Nguyễn Thứ Lễ, quê ở Hà Nội
- Với hồn thơ lãng mạn, ông đã góp tiếng nói
Trang 2- Gv giới thiệu một số thông tin về tác
giả và tác phẩm cùng phong trào " Thơ
mới" trong cuốn" Thi nhân Việt Nam "
? Nêu hoàn cảnh sáng tác bài thơ?
?E biết gì về bài thơ này?
? Bài thơ có thể chia làm mấy phần? Nêu
nội dung chính từng phần?
?Bài thơ được làm theo thể thơ nào?
- Hs đọc khổ thơ 1 & 4
? Hổ cảm nhận những nỗi khổ nào khi bị
nhốt trong cũi sắt ở vườn bách thú ?
? Theo em, trong các nỗi khổ đó, nỗi khổ
nào có thể biến thành " khối căm hờn" ?
Vì sao ?
? Hãy phân tích cảm xúc của con hổ qua
hình ảnh thơ " Gậm một khối căm hờn " ?
? Từ nội dung phân tích đó, em hãy cho
biết thái độ và nhu cầu sống của hổ là gì ?
? Quan sát đoạn thơ 4 và cho biết cảnh
vườn bách thú được diễn tả qua các chi
tiết nào ?
? Các cảnh tượng đó có gì đặc biệt ?
? Nhận xét về giọng thơ, từ ngữ, nhịp thơ ?
Tác dụng ?
? Đặt trong hoàn cảnh sáng tác bài thơ,
cảnh vờn bách thú gợi cho em liên tưởng
đến vấn đề gì ?
? Từ kết quả phân tích hai khổ thơ trên,
em hiểu gì về tâm sự của con hổ ở vườn
bách thú và thái độ của tác giả ?
quan trọng vào việc đổi mới thơ ca và đem lại chiến thắng cho " Thơ mới ".
b.Tác phẩm.
- Là bài thơ tiêu biểu của Thế Lữ và là tác phẩm góp phần mở đường cho sự chiến thắng Thơ mới
- Bài thơ sáng tác năm 1934 in trong tập mấy vần thơ
- 3 Bố cục:
- Đoạn 1&4: cảnh vườn bách thú, nơi con hổ bị giam cầm.
- Đoạn 2&3: cảnh núi non hùng vĩ, nơi con hổ tung hoành những ngày còn làm chúa sơn lâm.
- Đoạn 5: Nỗi khát khao, nuối tiếc về một thời oanh liệt.
+ Cấu trúc đối lập của bài thơ rất phù hợp với diễn biến tâm trạng con hổ và thể hiện tốt chủ đề
- Thể loại:thơ mới tám chữ (tiếng)/câu
II Tìm hiểu văn bản
1 Tâm sự u uất của hổ khi ở vườn bách thú.
- Nỗi khổ của hổ:
+ Gậm một khối căm hờn, ta nằm dài, trông ngày tháng dần qua: Không được hoạt động, phải ở trong
một không gian tù hãm, thời gian kéo dài
+ Lũ người gưiơng mắt bé giễu oai linh rừng thẳm
-> Nỗi nhục bị biến thành trò chơi cho thiên hạ tầm thường
+ Ngang bầy cùng bọn gấu dở hơi, cặp báo vô tư lự
: Nỗi bất bình vì bị ở chung với bọn thấp kém
- Nỗi nhục bị biến thành trò chơi lạ mắt cho lũ
ng-ười ngạo mạn vì hổ là chúa sơn lâm khiến cho cả người cũng phải khiếp sợ
- Thể hiện cảm xúc căm hờn kết đọng trong tâm hồn, luôn đè nặng, nhức nhối không có cách nào giải thoát phải ngày ngày đau đớn " gậm ".
- Chán ghét cuộc sống tầm thường tù túng, luôn khao khát tự do, được sống với đúng phẩm chất của mình
- Hoa chăm, cỏ xén, lối phẳng, cây trồng- dải nước
đen giả suối chẳng thông dòng - Len dưới nách những mô gò thấp kém.
- Cảnh đơn điệu, nhàm tẻ, nhân tạo nhỏ bé, vô hồn "
tầm thường, giả dối ".
- Giọng thơ như giễu nhại, từ ngữ có tính liệt kê liên tiếp, ngắt nhịp lúc dồn dập, lúc kéo dài góp phần thể hiện nỗi chán chường, khinh miệt của con hổ
đối với hoàn cảnh sống
- Đó chính là thực tại xã hội đương thời
- Con hổ ngao ngán, chán ghét cao độ đối với cảnh vườn bách thú, khao khát được sống tự do, chân thật
Trang 3và đó cũng là tâm sự của con người trước thực tại xã
hội
4 Củng cố
? Hãy đọc diễn cảm bài thơ.( Chú ý giọng điệu, ngắt nhịp, tâm trạng của con hổ
trong từng hoàn cảnh cụ thể ).
- Gọi 2 hs đọc ( Có nhận xét )
5- Hướng dẫn
- Về nhà học bài, học thuộc lòng bài thơ
- Tiếp tục soạn bài để giờ sau học tiếp
Tiết 74
Ngày soạn: /1/2012
Ngàydạy: 14/1/2012
Nhớ rừng( tiếp )
A Mục tiêu bài học
1 Kiến thức:
- Sơ giản về phong trào Thơ mới
- Chiều sõu tư tưởng yờu nước thầm kớn của lớp thế hệ trớ thức Tõy học chỏn ghột thực tại, vươn tới
cuộc sống tự do
- Hỡnh tượng nghệ thuật độc đỏo, cú nhiều ý nghĩa của bài thơ “Nhớ rừng”
2 Kỹ năng:
- Nhận biết được tỏc phẩm thơ lóng mạn
- Đọc diễn cảm tỏc phẩm thơ hiện đại viết theo bỳt phỏp lóng mạn
- Phõn tớch được những chi tiết nghệ thuật tiờu biểu trong tỏc phẩm
3 Thỏi độ:
- Lũng yờu quờ hương, yờu nước mónh liệt
- Giỏo dục học sinh tỡnh yờu nước, yờu tự do và trõn trọng những gỡ tốt đẹp của lịch sử
.B Kĩ năng sống:
- Kĩ năng giao tiếp: trao đổi, trỡnh bày suy nghĩ về nỗi chỏn ghột thực tại tầm thường, tự tỳng; Trõn
trọng niềm khao khỏt tự do của nhõn vật trữ tỡnh trong bài thơ
- Kĩ năng suy nghĩ sỏng tạo: phõn tớch, bỡnh luận về giỏ trị nội dung và nghệ thuật của bài thơ
- Kĩ năng tự quản bản thõn: quý trong cuộc sống, sống cú ý nghĩa
C Chuẩn bị:
- Giỏo viờn: Nghiờn cứu SGK, SGV và cỏc tài liệu liờn quan, bảng phụ, phiếu học tõp, tranh ảnh
- Học sinh: Đọc SGK, soạn bài
D Tiến trỡnh tổ chức cỏc hoạt động dạy và học:
* Hoạt động 1: Khởi động:
4 Ổn định lớp:
8A 8B
5 Kiểm tra bài cũ:
6 Bài mới: Gv giới thiệu bài:
*Hs đọc khổ thơ 2, 3
? Cảnh sơn lâm đợc gợi tả qua những chi tiết nào
? Tác giả sử dụng các biện pháp nghệ thuật gì ?
Tác dụng ?
? Hình ảnh " chúa tể muôn loài" hiện lên ntn trớc
cảnh sơn lâm đó?
2 Hình ảnh con hổ trong chốn giang sơn hùng vĩ.
- Bóng cả, cây già, tiếng gió gào ngàn, giọng nguồn hét núi.
->điệp từ "với", động từ mạnh chỉ đặc điểm
hành động có tác dụng gợi tả sức sống mãnh liệt của núi rừng bí ẩn
- Bước chân dõng dạc, đường hoàng, tấm thân
Trang 4? Nhận xét gì về từ ngữ, nhịp điệu của lời thơ
miêu tả" chúa tể muôn loài " ?
? Từ đó hình ảnh chúa tể của muôn loài được
khắc hoạ mang vẻ đẹp ntn?
* Hs đọc đoạn thơ 3
? Cảnh rừng, nơi con hổ sống " thời oanh liệt "
được miêu tả có vẻ đẹp đặc biệt ntn ?
? Cảnh thiên nhiên hiện lên ntn?
? Giữa cảnh thiên nhiên ấy, chúa tể muôn loài đã
sống một cuộc sống ntn ?
? Đại từ ta lặp lại trong các lời thơ trên có ý nghĩa
gì?
? Tìm và phân tích tác dụng các biện pháp nghệ
thuật đợc sử dụng trong khổ thơ ?
- Gv giới thiệu tranh minh hoạ sgk trang 4
- Gọi hs đọc tiếp khổ thơ cuối bài thơ " Nhớ rừng
".
? ở khổ thơ cuối có hai tâm trạng đối lập nhau
trong con hổ, hãy tìm hai tâm trạng đó ?
? Giấc mộng ngàn của hổ hớng về một không
gian ntn?
? Các câu cảm thán ở đầu và kết đoạn có ý nghĩa
gì trong việc thể hiện " giấc mộng ngàn " của con
hổ
? Tâm sự của con hổ có gì gần gũi với tâm sự của
ngời dân VN đơng thời ?
? Căn cứ vào nội dung đã phân tích, hãy giải thích
vì sao tác giả lại mợn lời của con hổ ở vờn bách
thú ? Tác dụng ?
? Bài thơ có thành công gì về NT ?
Gv hướng dẫn hs làm trong vở Bt ngữ văn
sóng cuộn nhịp nhàng,vờn bóng, mắt thần quắc, khiến mọi vật đều im hơi
- NT: sử dụng liên tiếp từ ngữ gợi tả hình dáng, tính cách của hổ, nhịp thơ ngắn, thay đổi
=>Hình ảnh " chúa tể muôn loài" ngang tàng,
lẫm liệt giữa núi rừng uy nghiêm, hùng vĩ
- Đêm vàng, mưa chuyển bốn phương, bình minh cây xanh nắng gội, chiều lênh láng máu sau rừng
- Cảnh thật rực rỡ, huy hoàng, náo động, hùng
vĩ và bí ẩn
- Say mồi, lặng ngắm giang sơn ta đổi mới, tiếng chim ca giấc ngủ ta tưng bừng, ta đợi chết
- Thể hiện khí phách ngang tàng làm chủ, tạo nhạc điệu rắn rỏi hùng tráng
->Tác giả đã sử dụng h/ ảnh thơ giàu chất tạo hình, điệp từ" ta", điệp ngữ" nào đâu, đâu những", thán từ " than ôi " cứ lặp đi, lặp lại,
diễn tả thấm thía nỗi nhớ tiếc khôn nguôi của con hổ đối với những cảnh không bao giờ còn thấy nữa
3 Nỗi niềm khao khát giấc mộng ngàn
- Tâm trạng chán chờng, bất hoà sâu sắc với thực tại và nỗi khát khao tự do mãnh liệt
- Oai linh hùng vĩ, thênh thang Đó là một không gian trong mộng
- Bộc lộ trực tiếp nỗi nhớ về rừng xanh và càng làm rõ hơn niềm đau xót, bất lực khi không thực hiện được khát vọng sống chân thật cuộc sống của chính mình , trong xứ sở của mình
- Tâm trạng của con hổ cũng chính là tâm trạng của người dân VN mất nước khi đó ( sống trong cảnh nô lệ nên phải " gậm một khối căm hờn " và nhớ tiếc khôn nguôi chiến công chống giặc ngoại xâm vẻ vang trong lịch sử )
III Tổng kết
* Ghi nhớ(sgk)
1.Nội dung:
- Mượn lời của hổ để diễn tả sâu sắc nỗi chán ghét thực tại tầm thường và niềm khát khao tự
do mãnh liệt
-> Tác dụng : Khơi gợi lòng yêu nước thầm kín của người dân mất nước thuở ấy
2.Nghệ thuật:
Trang 5Cảm hứng thơ lãng mạn, hình tượng con hổ
đẹp có giá trị , hình ảnh thơ giàu chất tạo hình, ngôn ngữ nhạc điệu phong phú, các phép tu từ
có giá trị biểu cảm cao
IV.Luyện tập:hs làm trong vơ Bt ngữ văn.
4 Củng cố
? Hình ảnh con hổ hiện lên nh thế nào trong chốn giang sơn hùng vĩ ? Từ đó hãy khái quát lên khát vọng của Hổ và cũng là nỗi niềm của tác giả ?
5, Hớng dẫn.
- Về nhà học bài, học thuộc lòng bài thơ
- Chuẩn bị: Câu nghi vấn
Ngày soạn: /1/2012
Ngày dạy: /1/2012
Tiếng việt:
Tiết 75 : Câu nghi vấn
A Mục tiêu cần đạt.
1 Kiến thức
- Giúp hs hiểu rõ đặc điểm hình thức của câu nghi vấn và phân biệt câu nghi vấn với
các kiểu câu khác
2 Kỹ năng
- Nhận biết và nắm vững chức năng chính của câu nghi vấn: dùng để hỏi
3 Thái độ
- Giáo dục ý thức viết câu đúng mục đích, hoàn cảnh giao tiếp
B Chuẩn bị.
- GV: Sgk,sgv, giáo án, tài liệu
- HS: Đọc ví dụ, trả lời câu hỏi sgk
C Tiến trình dạy - học.
1 Tổ chức
Lớp 8B 8A
2 Kiểm tra: Việc chuẩn bị của hs
3 Bài mới
- Gv cung cấp bảng phụ ghi ví dụ sgk
- Hs đọc và quan sát kĩ các ví dụ
? Trong đoạn trích trên, câu nào là câu nghi
vấn ?
? Những đặc điểm hình thức nào cho ta biết
đó là câu nghi vấn ?
? Câu nghi vấn trong đoạn trích trên dùng để
làm gì ?
? Vậy thế nào là câu nghi vấn ?
? Hãy đặt một số câu nghi vấn ?
? Xác định câu nghi vấn? Những dặc điểm
hình thức cho biết đó là câu nghi vấn?
I Đặc điểm hình thức và chức năng chính.
1 Ví dụ :sgk
2 Nhận xét.
* Các câu nghi vấn:
- Sáng ngày ngời ta đấm u có đau lắm không ?
- Thế làm sao u cứ khóc mãi mà không ăn khoai ?
- Hay là u thơng chúng con đói quá ?
* Đặc điểm hình thức của câu nghi vấn:
- Đánh dấu kết thúc câu bằng dấu ? ( Khi viết )
- Có những từ nghi vấn: sao, không, hay là
- Chức năng chính : dùng để hỏi.
* Ghi nhớ: (sgk)
- Gv hệ thống hoá kiến thức
- Hs đọc
II Luyện tập.
Bài 1.
* C ác câu nghi vấn và đặc điểm hình thức của nó
Trang 6? Căn cứ vào đâu để xác định những câu trên
là câu nghi vấn?
? Trong các câu đó có thể thay từ hay bằng
từ hoặc đợc không?
? Có thể đặt dấu chấm hỏi cuối những câu
sau đợc không? Vì sao?
? Phân biệt hình thức, ý nghĩa của 2 câu
sau?
? Hãy cho biết sự khác nhau về hình thức và
ý nghĩa của 2 câu sau?
? Cho biết 2 câu nghi vấn sau đúng hay sai?
a.Chị khất tiền su đến mai có phải không ?
b. Tại sao con ngời lại phải khiêm tốn nh thế ?
c c.Văn là gì ? Chơng là gì ?
d Chú mình muốn cùng tớ đùa vui không? Đùa cái
gì? gì? Cái gì thế? Chị Cốc… hả?
Bài 2.
a.Căn cứ để xác định câu nghi vấn: có từ hay
b Hs thay từ " hay " bằng từ " hoặc ", từ đó rút ra
nhận xét
Trong các kiểu câu khác từ " hay " có thể thay thế
bằng từ " hoặc " Nhng trong kiểu câu nghi vấn
nếu thay từ hay bằng từ hoặc thì câu trở nên sai
ngữ pháp hoặc biến thành một câu khác thuộc kiểu câu trần thuật và có ý nghĩa khác hẳn
Bài 3
- Không thể đặt dấu chấm hỏi vì đó không phải là những câu nghi vấn
* Gv hớng dẫn hs phân biệt :
- Từ nghi vấn: ai, gì, không
- Từ phiếm định: ai trong " ai cũng biết "; gì trong
" Nó không tìm gì cả ";
- Tổ hợp : X( = ai, gì, nào, đâu, bao giờ ) cũng "
ai cũng thế "- bao giờ cũng có ý nghĩa khẳng định tuyệt đối ( X là từ phiếm định )
Bài 4
* Câu a,b khác nhau về từ nghi vấn: a- có…không? b- Đã… cha?
- Khác nhau về ý nghĩa:
a.Hỏi về thời điểm của một trạng thái thuộc hiện tại
b Hỏi về thời điểm của một trạng thái thuộc quá khứ
- Đối với câu a trả lời: rất khoẻ
- Đối với câu b trả lời: đã khoẻ
* Đặt một số câu tơng tự theo mô hình trên:
- An có quyển sách ấy không?
- An đã có quyển sách ấy cha?
Bài 5
- Hình thức: khác nhau ở trật tự từ
- ý nghĩa:+ câu a hỏi về thời điểm của một hành
động sẽ diễn ra trong tơng lai
+ Câu b hỏi thời điểm của một hành động
đã diễn ra trong quá khứ
Bài 6
- Hai câu nghi vấn này đúng, dùng để hỏi trong thực
tế có từ nghi vấn bao nhiêu Kết thúc dấu chấm hỏi
Về ý nghĩa chúng hỏi số lợng cụ thể để rõ thêm về tính chất đã biết của sự vật
4 Củng cố
? Khi nói , câu nghi vấn phải thể hiện giọng điệu ntn ? Ví dụ ?
Trang 75- Hớng dẫn
- Về nhà học bài Hoàn thiện hết các bài tập còn lại.
- Tìm hiểu trớc bài: " Viết đoạn văn trong văn bản thuyết minh ".
_
Tiết 76
Ngày soạn :2/1/2012
Ngày dạy: /1/2012
Viết đoạn văn trong văn bản thuyết minh.
A Mục tiêu bài học
1 Kiến thức
- Giúp hs biết cách sắp xếp ý trong đoạn văn thuyết minh cho hợp lí
2 Kỹ năng
- Nhận biết các ý, chủ đề của đoạn để tránh nhầm lẫn khi viết đoạn
3 Thái độ
- Giáo dục ý thức khi viết bài phải tách thành các đoạn cho phù hợp
B Chuẩn bị.
- GV: Sgk,sgv, giáo án, tài liệu
- HS: Đọc ví dụ, trả lời câu hỏi sgk
C Tiến trình dạy - học.
1 Tổ chức
Lớp 8B 8A
2 Kiểm tra: ? Thuyết minh một thể loại văn học cần chú ý điều gì?
3 Bài mới
- Gv cung cấp bảng phụ ghi ví dụ 4 đoạn
văn sgk
? Từ nào đợc nhắc lại trong các câu đó?
Dụng ý gì?
? Chủ đề của đoạn văn là gì? Câu nào là câu
chủ đề?
? Nội dung của các câu còn lại?
? Các câu trong đoạn văn có vai trò ntn
trong việc thể hiện và phát triển câu chủ đề
? Xác định câu chủ đề trong đoạn văn sau?
Từ ngữ nào là từ ngữ chủ đề?
? Các câu còn lại có vai trò gì?
I Đoạn văn trong văn bản thuyết minh.
1 Nhận dạng các đoạn văn thuyết minh.
a Ví dụ:Sgk
b Nhận xét.
* Đoạn văn a:
- Từ nước được nhắc lại trong các câu Đó chính là
từ quan trọng nhất thể hiện chủ đề của đoạn văn.
- Câu 1( Chủ đề ): nguy cơ thiếu nước sạch của thế giới
- Câu 2: cung cấp thông tin về lượng nước ngọt ít ỏi
- Câu 3: Lượng nước ấy bị ô nhiễm.
- Câu 4: Sự thiếu nước ở các nước thứ 3.
- Câu 5: Dự báo năm 2025 thì 2/3 ds thế giới thiếu nước.
=> Các câu sau bổ sung thông tin làm rõ ý câu chủ
đề Câu nào cũng nói về nước GV:Đoạn văn thuyết minh về một hiện tượng tự nhiên xã hội
* Đoạn văn b( Tơng tự )
- Câu 1 ( chủ đề ): PVĐ nhà cách mạng…lớn.
- Các câu tiếp theo cung cấp thông tin về PVĐ theo lối liệt kê các hoạt động đã làm
Câu 2: sơ lợc giới thiệu quá trình hoạt động Cộng hoà xã hội chủ nghĩa việt nam và cơng vị lãnh đạo
Đảng, nhà nớc mà đồng chí PVĐ trải qua.
Câu 3: nói về quan hệ của ông với Chủ tịch HCM
GV: là đoạn văn thuyết minh giới thiệu về một danh
Trang 8? Đoạn văn thuyết minh về cái gì?
? Cần đạt những yêu cầu gì?
? Đối chiếu với các chuẩn mực ấy đoạn văn
đã mắc những lỗi gì
? Theo em nên sửa lại ntn?
- Hs lập dàn bài vào vở - Gv kiểm tra, đôn
đốc
- Gv gọi hs đọc đoạn văn đã sửa để lấy
điểm
? Đoạn văn thuyết minh về cái gì?
? Cách sắp xếp các ý trong đoạn văn có hợp
lí không?
? Nêu cách sửa?
? Vậy khi viết bài văn thuyết minh phải viết
đoạn ntn ? Mỗi đoạn phải sắp xếp ntn ?
? Viết đoạn văn MB, KB cho đề bài: Giới
thiệu trờng em?
? Viết một đoạn văn với chủ đề: '' Hồ Chí
Minh tìm đờng cứu nớc"
- Gv gợi ý hs có thể mô phỏng đoạn văn viết
về PVĐ để viết tiếp
- Hs vận dụng kiến thức đã học để viết đoạn
- Gv đôn đốc - kiểm tra và gọi hs đọc để lấy
điểm
? Viết đoạn văn giới thiệu sách ngữ văn 8,
tập một?
nhân
2 Sửa lại các đoạn văn thuyết minh cha chuẩn.
a Ví dụ:
b Nhận xét.
* Đoạn văn a.
- Thuyết minh chiếc bút bi ( cấu tạo, công dụng, cách sử dụng)
- Đoạn văn không rõ câu chủ đề, các ý lộn xộn, thiếu mạch lạc
* Sửa lại: tách thành 2 đoạn:
- Đoạn 1: Phần ruột bút bi gồm đầu bút bi và ống mực, loại mực đặc biệt
- Đoạn 2: Phần vỏ gồm ống nhựa hoặc sắt để bọc ruột bút và làm cán bút viết Phần này gồm ống, nắp bút có lò so
* Đoạn văn b
- Thuyết minh về chiếc đèn bàn
- Cách sắp xếp các ý cha hợp lí
Sửa lại: tách thành 2 đoạn:
- Đoạn1: Phần đế đèn
- Đoạn2: phần đèn (có công tắc ,dây điện, bóng đèn,
đui đèn, , chao đèn)
* Ghi nhớ:
- Gv tổng hợp kiến thức
- Hs đọc ghi nhớ
II Luyện tập.
Bài 1
- MB: Nếu ai đi qua trục đờng lớn của xã, xin dừng
chân lại ghé thăm trờng tôi Đó là trờng THCS xã An Bình Ngôi trờng to, rộng nằm khuất sau hàng cây xà
cừ lá xanh um rợp mát
- KB: Chỉ còn một thời gian nữa thôi tôi sẽ phải xa
ngôi trờng này đề lên lớp vào trờng THPT Biết bao
kỉ niện đẹp của thầy cô, bạn bè đã lu dấu nơi đây Mỗi lần nghĩ vậy, tôi càng thấy gắn bó và yêu thơng hơn bao giờ hết mái trờng cấp 2 xinh xắn và thân thuộc này
Bài 2
* Có thể viết: Từ khi còn nhỏ tuổi, Ngời đã từng nung nấu ý chí phải tìm ra con đờng cứu nớc để giải phóng dân tộc Năm 1911, khi đã trang bị cho mình một số kiến thức, Ngời đã dũng cảm một mình lên thuyền sang Pháp với quyết tâm " muốn đánh đuổi
đ-ợc kẻ thù thì ta phải hiểu tờng tận về chúng " Chí Minh, lãnh tụ vĩ đại của nhân dân Việt Nam ".
Bài 3
- Sách ngữ văn 8 tập một có 17 bài trong đó mỗi bài chủ yếu có 3 phần: phần văn, tiếng việt và tập làm văn Phần văn gồm văn bản, đọc hiểu văn bản để chốt lại một số ghi nhớ và nội dung luyện tập Phần tiếng việt có bài tập thực hành đợc chia thành các đề mục để rút ra ghi nhớ về lí thuyết và luyện tập nhằm
Trang 9để củng cố lí thuyết đã học Còn phần tập làm văn
tr-ớc khi rút ra ghi nhớ cũng có nội dung bài tập Sau cùng là phần luyện tập
4 Củng cố
? Vậy khi viết bài văn thuyết minh phải viết đoạn ntn ?
5- Hớng dẫn
- Về nhà học bài Hoàn thiện các bài tập còn lại
- Soạn bài " Quê hơng "
Ngày soạn:12/1/2012
Ngày dạy: /1/2012
Tiết 77 : Quê hương
( Tế Hanh )
A Mục tiêubài học
1 Kiến thức
- Giúp hs cảm nhận được vẻ đẹp tươi sáng, giàu sức sống của một làng quê miền biển được miêu tả trong bài thơ và tình cảm quê hương đằm thắm của tác giả
- Thấy được những nét đặc sắc nghệ thuật của bài thơ
2 Kỹ năng
- Rèn kỹ năng phân tích thơ trữ tình
3 Thái độ
- Giáo dục tình yêu quê hương, đất nước
B Chuẩn bị.
- GV: Sgk,sgv, giáo án, tài liệu
- HS: Đọc văn bản và trả lời câu hỏi sgk
C Tiến trình dạy - học.
1 Tổ chức
Lớp 8B 8A
2 Kiểm tra:
? Đoc thuộc lòng bài Nhớ rừng ? Nêu giá trị nội dung, nghệ thuật?
3 Bài mới:
Giới thiệu bài…
- Gv hướng dẫn hs cách đọc
- Gv đọc mẫu - gọi hs đọc, có nhận xét
Gv gọi hs đọc chú thích (*) sgk
Chú thích: gv và hs cùng giải thích một số
chú thích khó
? Hãy tóm tắt những thông tin chính liên
quan đến tác giả và tác phẩm?
- Gv giới thiệu thêm một số thông tin từ
cuốn " Thi nhân VN ": chân dung, tác
phẩm, phong cách
I Đọc –tìm hiểu chung.
1.Đọc văn bản :
- Đọc to, rõ, chú ý ngắt nhịp của thể thơ 8 chữ, bên cạnh đó phải thể hiện đợc cảnh đẹp của quê hương và khí thế dũng mãnh của các chàng trai khi ra biển cùng nỗi nhớ làng quê của tác giả
2.Chú thích:sgk
a Tác giả.
Tế Hanh sinh 1921 tại làng chài ven biển Quảng Ngãi
- Thơ của ông thờng mang nặng nỗi buồn và tình yêu quê hơng thắm thiết
- Thơ của ông đã bền bỉ phục vụ cách mạng và từng
đ-ợc trao giải thƯởng HCM
Trang 10? Nêu xuất xứ văn bản?
?Bài thơ đc rút ra t tập thơ nào ?
? Hãy tìm bố cục bài thơ ?
?Nội dung chính từng phần?
? Mỗi nội dung đó đợc biểu hiện bằng
ph-ơng thức biểu đạt chính nào ?
?Bài thơ đc làm theo thể thơ nào?
- Gv yêu cầu hs đọc diễn cảm phần 1 của
bài thơ
? Hai câu thơ đầu, tác giả giới thiệu
làng tôi có đặc điểm đặc biệt gì ?
? ở khổ thơ tiếp theo, tác giả đã miêu tả
cảnh dân chài đi biển trong khung cảnh
ntn ?
? Hình ảnh đoàn thuyền ra khơi
đợc tác giả miêu tả ntn ?
? Em hãy phát hiện các biện pháp NT tác
giả đã sử dụng trong câu thơ và phân tích
tác dụng ?
? Em có nhận xét gì về cảnh lao động của
làng chài ?
? Chi tiết nào đặc tả con thuyền?
? Có gì độc đáo trong chi tiết này?
? Em có hình dung gì về con thuyền từ
những lời miêu tả trên ?
* Hs đọc khổ thơ tiếp
? Cảnh thuyền và ngời về bến đợc miêu tả
bằng những chi tiết nào ?
b Tác phẩm.
- Là bài thơ mở đầu cho các bài thơ viết về quê hơng của ông
- Bài thơ rút từ tập " Nghẹn ngào", sau in lại trong tập " Hoa niên".
4 Bố cục: : (2 phần)
- 16 câu đầu: Hình ảnh con ngời và cuộc sống làng chài quê hƯơng.
- 4 câu cuối: Nỗi nhớ khôn nguôi của nhà thơ khi xa quê hƯơng.
- Phần đầu: miêu tả
- Phần cuối: biểu cảm
5.Thể loại : - Thể 8 tiếng/ câu: 2,4,6,8 câu/ khổ
- Nhịp 3/2/3 hoặc 3/5
II Tìm hiểu văn bản
1 Hình ảnh con ngƯời và cuộc sống làng chài quê
h-Ương.
- Làng tôi: làm nghề chài lƯới, xung quanh là nƯớC, cách biển nửa ngày sông
=>Đây là một làng quê miền biển , nên nghề chính là
đi biển
- Khung cảnh: trời trong, gió nhẹ, sớm mai hồng
Khung cảnh thật đẹp, bầu trời cao rộng, trong trẻo, nhuốm nắng hồng bình minh của biển
*Hình ảnh đoàn thuyền:
Chiếc thuyền nhẹ hăng nh con tuấn mã
Phăng mái chèo, mạnh mẽ vợt trờng giang.
- NT: so sánh ( con tuấn mã ), kết hợp với việc sử dụng
một loạt các động, tính từ mạnh" hăng, phăng, vợt, mạnh mẽ ." để diễn tả thật ấn tợng khí thế băng tới
dũng mãnh của con thuyền ra khơi, toát lên một sức sống mạnh mẽ, một vẻ đẹp hùng tráng đầy hấp dẫn
- Bức tranh làng chài thật sinh động: cảnh thiên nhiên tơi sáng, cảnh lao động đầy hứng khởi và dào dạt sức sống
* Hình ảnh con thuyền:
Cánh buồm giơng to nh mảnh hồn làng.
Rớn thân trắng bao la thâu góp gió.
- Tác giả sử dụng NT so sánh và ẩn dụ để vẽ chính xác cái hình và hồn của con thuyền thật đẹp và lãng mạn
- Con thuyền là biểu tợng của linh hồn làng chài, nó
đ-ợc mọi ngời yêu quí, gắn bó, thân thiết, là linh hồn, sự sống của làng chài Một biểu tợng bay bổng, mang ý nghĩa lớn lao, giàu xúc cảm
* Dân làng: tấp nập, ồn ào, đón ghe về, cá đầy ắp, thân bạc trắng,
- Bức tranh lao động, náo nhiệt, đầy ắp niềm vui và sự sống, nhng cũng đầy lo toan, thử thách
" nhờ ơn trời biển lặng"
* Hình ảnh dân chài: làn da ngăm rám nắng, thân hình nồng thở vị xa xăm.