-Nhö vaäy caâu caûm thaùn laø caâu coù những từ ngữ cảm thán và dùng để bộc lộ trực tiếp cảm xúc của -Dựa vào những từ ngữ người nói người viết.. -Các em đã học câu nghi vấn, cầu cảm thá[r]
Trang 1CÂU CẢM THÁN
1 Ổn định lớp :
2 Kiểm tra bài cũ:
-Thế nào là câu cầu khiến ? Cho VD
-Nêu đặc điểm và chức năng của câu cầu khiến
3 Giới thiệu bài:
Giáo viên đọc một đọan thơ có câu cảm thán
Bài học hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu về câu cảm thán
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi bảng
HOẠT ĐỘNG 1:
-Gọi hs đọc các VD trong SGK
-Treo bảng phụ : có ghi các đọan
trích
a và b
Em hãy xác định câu cảm thán
trong các VD trên
+Dấu hiệu, hình thức nào cho em
biết đó là câu cảm thán ?
(có những từ ngữ cảm thán như :
than ôi, hỡi ơi…)
(Khi viết thường được kết thúc
bằng dấu chấm than (Tuy nhiên
không phải tất cả các câu cảm
thán đều kết thúc bằng dấu chấm
than)
VD: Đau đớn thay phận đàn bà
+HS cho VD
HOẠT ĐỘNG 2 :
+Trong đọan trích a tác giả mở
đầu bằng câu: Hỡi ơi Lão Hạc !
nhằm thể hiện điều gì ?
-Như vậy câu cảm thán là câu có
những từ ngữ cảm thán và dùng
để bộc lộ trực tiếp cảm xúc của
người nói người viết.
-HS đọc to các đọan trích a
b trang 43
+Câu cảm thán:
Hỡi ơi Lão Hạc ! Than ôi !
+Có những từ ngữ cảm thán: hỡi ơi, than ôi, ôi…
-Câu cảm thán dùng để bộc lộtrực tiếp cảm xúc của người nói, người viết (2,3 hs nhắc lại)
-Dựa vào những từ ngữ
I.ĐẶC ĐIỂM VÀ CHỨC
NĂNG:
Ví dụ:
a)Hỡi ơi lão Hạc!
b)Than ôi!Thời oanh liệt nay còn đâu?
Là những câu cảm thán
-Thể hiện bằng các từ ngữ cảm thán:ôi, than ôi, chao(ôi), trời ơi…
-Bộc lộ trực tiếp cảm xúc của người nói/ viết
II GHI NHỚ:SGK /TR 44
Trang 2cảm xúc Vậy muốn phân biệt câu
cảm thán ta dựa vào đâu ?
-Biểu thị bằng phương tiện đặc
thù từ ngữ cảm thán :
ôi, than ôi, hỡi ơi, thay, biết bao
Hs cho VD ,GV gợi tình huống
BT3 /tr 45
HOẠT ĐỘNG 3:
-Khi viết đơn từ, biên bản hợp
đồng hay trình bày kết quả 1 bài
toán, em có dùng câu cảm thán
không ?
-Sử dụng ngôn ngữ tư duy logic,
thuật ngữ khoa học, không biểu lộ
cảm xúc nên không dùng câu cảm
thán
+Câu cảm thán thường sử dụng ở
những lọai văn bản nào ?
Đêm thu buồn lắm chị
Hằng ơi !
-Tình yêu mẹ dành cho con thật thiêng liêng biết bao!
-Ôi một mặt trời đỏ rực!
-Không dùng vì đó là những loại văn bản hành chính, khoa học, không sử dụng ngôn ngữ biểu lộ cảm xúc
-Trong ngôn ngữ nói hằng ngày, trong các tác phẩm văn chương
-HS đọc lại phần ghi nhớ trang 44
III LUYỆN TẬP :
1 Chỉ có những câu cảm thán sau :
a) Than ôi! Lo thay! Nguy thay!
b) Hỡi cảnh rừng ghê gớm của ta ơi !
c) Chao ôi …mình thôi
Vì có những từ ngữ cảm thán và bộc lộ trực tiếp cảm xúc của người nói 2.Câu hỏi tu từ mang tính chất của câu cảm thán vì nó cũng bộc lộ cảm xúc a) Lời thở than
b) Tâm sự của người chinh phụ
c) Tâm trạng bế tắc…
d) Sự ân hận
3.Về nhà làm (GV đã hướng dẫn )
Trang 34.Củng cố: Thế nào là câu cảm thán? Nêu đặc điểm hình thức và chức năng 5.Dặn dò:Học và làm bài Soạn câu trần thuật.