ChuÈn bÞ -Gv so¹n bµi, chuÈn bÞ b¶ng phô -Hs tr¶ lêi c¸c c©u hái ë SGK D.TiÕn tr×nh lªn líp I.ổn định tổ chức: Nắm sĩ số lớp 8a: 8b: 8c: II.KiÓm tra bµi cñ: * KiÓm tra bµi cò : KiÓm tra [r]
Trang 1Tiết 37
Ngày soạn: 30/10/2010
NểI QUÁ
A Mục tiêu
%& vi () *+, - / ! phỏp tu 0 núi quỏ
-Tỏc *+, - / ! phỏp tu 0 núi quỏ
3.Thỏi @ Cú ý khi trỡnh bày 1 'E F nào " thỡ nờn () *+, 8 E &
B Phương pháp
Tìm hiểu ví dụ - Thảo luận- Rút ra bài
học-C Chuẩn bị
-Giáo viên soạn bài ,- tầm thêm 1 số câu nói có sử dụng biện pháp nói quá
L; sinh: Mọc "#-6' bài
D.Tiến trình lên lớp
I.ổn định tổ chức : (N (O PQ 8a: 8b: 8c:
II.Kiểm tra bài củ:
Kết hợp bài mới
III.Bài mới:
* Giới thiệu bài mới
hoạt động của thầy & trò kiến thức cơ bản
Hoạt động 1
Tìm hiểu về nói quá và tác dụng
của nói quá
-Giỏo viờn : Yêu cầu h/s tìm hiểu
VD trong sgk và trả lời câu hỏi
* Ví dụ :
- Đêm… đã sáng
- Ngày… đã tối
- Mồ hôi thánh thót… ruộng cày
? Cách nói của các câu tục ngữ, ca
dao có đúng sự thật không?
? Thực chất nói cách ấy nhằm mục
đích gì?
? Cách nói trên có tác dụng gì?
I Nói quá và tác dụng của nói quá
=> Không đúng với sự thật
T E & (7 'E vó - , J nụng dõn khi cày
'Q ngày G - I, thỏng khỏc
=> Tác dụng : Nhấn mạnh quy mô, kích
Trang 2? Vậy theo em nói quá có đặc điểm
gì?
Cho VD và phân tích
? Nói quá có tác dụng gì?
H/s đọc to ghi nhớ
Hoạt động2
H/s làm bài tập 1,2
H/s làm bài tập 3, 4 theo nhóm
1 Nói quá: Là biện pháp tu từ phóng đại mức
tăng sức biểu cảm
2 Tác dụng của nói quá
- Chức năng nhận thức, làm rõ hơn bản chất
VD : “Lỗ mũi rắc đầu”
nhận thức sự việc chính xác, them chí làm
cảm
VD : “Thuận vợ… cạn”
II Luyện tập :
Bài tập 1 :
a, Sỏi đá… cơm : Thành quả của lao động gian khổ, vất vả, nhọc nhằn => niềm tin vào lao động
lý gì, không phải bận tâm
c, Thét ra lửa : Kẻ có quyền sinh, quyền sát
Bài tập 2 :
a, Chó ăn đá gà ăn sỏi
b, Bầm gan tím ruột
c, Ruột để ngoài ra
d, Nở từng khúc ruột
e, Vắt chân lên cổ
IV.Củng cố:
- H/s làm bài tập 5, 6
V-Dặn dò:
- Chuẩn bị soạn bài ôn tập truyện ký Việt Nam
Tiết 38
Trang 3Ngày soạn: 30/10/2010
Ôn tập truyện ký Việt Nam
A Mục tiêu
MH 8 - 0, nhõn '6 trong 0, 9$D!
3.Thỏi
B Phương pháp:
C Chuẩn bị
-Gv soạn bài, chuẩn bị bảng phụ
-Hs trả lời các câu hỏi ở SGK
D.Tiến trình lên lớp
I.ổn định tổ chức: (N (O PQ 8a: 8b: 8c:
II.Kiểm tra bài củ:
* Kiểm tra bài cũ : Kiểm tra việc chuẩn bị của HS
III.Bài mới:
Hoạt động 1
-Hướng dẫn ôn tập theo 3 câu hỏi của sgk
+Giỏo viờn:
truện (truyện ngắn, tiểu thuyết) và kí (hồi kí, phóng sự, tuỳ bút…)
Câu 1 : Lập bảng thống kê các văn bản truyện kí Việt Nam đã học theo mẫu đã cho
ở sgk
G/v kiểm tra phần chuẩn bị của h/s, gọi một h/s lên trình bày phần chuẩn bị của mình về từng văn bản theo từng mục cụ thể H/s nhận xét, g/v tổng hợp kết quả đúng lên máy chiếu(g/v lập bảng thống kê theo mẫu)
TT
Tên
văn
bản
Tên tác giả
Năm xuất bản
Thể loại
Nội dung chủ yếu Đặc sắc nghệ thuật
1 Tôi đi
học Thanh Tịnh 1941 Truyện ngắn
Những kỉ niệm trong sáng về ngày đầu tiên đi học
Tự sự kết hợp với trữ tình, kể truyện kết hợp với miêu tả
và biểu cảm, đánh giá Những hình ảnh
Trang 4so sánh mới mẻ và gợi cảm
2 Trong
lòng mẹ Nguyên Hồng 1940 Hồi kí
Nỗi cay đắng- tủi cực và tình yêu
liệt của bé Hồng khi xa mẹ, khi C-9' nằm trong lòng mẹ
- Tự sự kết hợp với trữ tình Kể truyện kết hợp miêu tả và biểu cảm, đánh giá
- Cảm xúc và tâm trạng nồng nà, mãnh liệt, sử dụng những hình ảnh so sánh,
3 Tức
bờ
Ngô Tất
Tố 1939 thuyết Tiểu
- Vạch trần bộ mặt tàn ác, bất nhân của chế độ thực dân nữa phong kiến, tố cáo chính sách thuế khoá vô nhân
đạo
- Ca ngợi những phong cách cao quý và sức mạnh quật khởi tiềm tàng, mạnh mẽ của chị Dậu, cúng
là của phụ nữ Việt Nam "#-6' cách mạng
- Ngòi bút hiện thực khoẻ khoắn, giàu "-
- Xây dung tình huống truyện bất ngờ, có cao trào giải quyết hợp lí
- Xây dung, miêu tả nhân vật chủ yếu qua ngôn ngữ và hành động, trong các nhân vật khác
4 Lão
Hạc Nam cao 1943 Truyện ngắn
Số phận đau chất cao quý của
cùng khổ trong xã
hội Việt Nam
"#-6' cách mạng tháng 8 Thái độ trân trọng của tác giả đối với họ
Tài năng khắc hoạ nhân vật rất cụ thể, sống động, đặc biệt
là miêu tả và phân tích diễn biến tâm lí của một số nhân vật Cách kể truyện mới
mẻ linh hoạt Ngôn ngữ kể truyện và
chân thực, đậm đà chất nông thôn, nông dân và triết lí nhiên
Câu 2 : Cho HS đọc yêu cầu của bài tập 2
Trang 5+Giỏo viờn: yêu cầu h/s nhắc lại các tác phẩm truyện kí trung đại ở lớp 6 (Mẹ hiền dạy con, con hổ có nghĩa, thầy thuốc giỏi, cốt ở tấm lòng…)
+Giỏo viờn: yêu cầu h/s nhắc lại các tác phẩm tryện kí ở lớp 7
-Ra đời thời kì 1900 – 1945 (truyện kí hiện đại Việt nam) : Sống chết mặc bay của Phạm Duy Tiến, Dế mèn phiêu - kí của Tô Hoài, một món quà của lúa non : Cốm của Thạch Lam
- Từ đó Giỏo viờn: cho ; sinh so sánh, phân tích thấy rõ những điểm giống
1 Giống nhau :
a, Thể loại văn bản tự sự
b, Thời gian ra đời : (1930 - 1945)
c, Đề tài, chủ đề :
e, Giá trị nghệ thuật Bút pháp chân thực, hiện thực gần gũi với đời sống, ngôn ngữ rất giãn dị, cách
-G/v tổng hợp, kết luận :
Đó là đặc điểm của dòng văn xuôi hiện thực Việt Nam "#-6' cách mạng tháng
8 -dòng văn học C-9' khơi nguồn vào những năm 20, phát triển mạnh mẽ rực rỡ vào những năm 1930 - 1945, trong đó văn học hiện thực phê phán Việt Nam đã góp phần
đáng kể vào quá trình hiện đại hoá văn học Việt Nam về nhiều mặt : Đề tài, chủ đề, thể loại đến xây dung nhân vật, ngôn ngữ
ọi HS đọc và nhận xột
Câu 3 : HS đọc phần chuẩn bị của mình "#-6' lớp, GV nhận xét, sữa chữa
Hoạt động 2
Hướng dẫn học ở nhà
làm nhan đề cho đoạn trích học có thoả đáng không? Vì sao?
(HS viết đoạn văn ngắn)
2, Viết phần kết truyện khác cho truyện ngắn lão Hạc
3, Soạn bài : Thông tin ngày trái đất năm 2000
Tiết 39
Ngày soạn: 30/10/2010
Thông tin về ngày trái đất năm 2000
Trang 6A Mục tiêu
nguy
lụng
-Tớnh > thi trong I, F Z$E tỏc , > trỡnh bày
5 ! dựng 0 ,I *h 8$< , > thớch X , > mà sỏng _ và /O + H i< X7
lý
3.Thỏi @ Giỏo *+ ý '6 @, ; , J khụng hỳt $O là
B Phương pháp
Đọc - Vấn đáp - Thảo luận
C Chuẩn bị
+Giỏo viờn: :& bài, ( $ j @ (O tranh > 'F phong trào O, $O lỏ
L; sinh: M; và (:& bài theo cõu _ SGK
D.Tiến trình lên lớp
I.ổn định tổ chức : 8 tra (N (O PQ 8a: 8b: 8c:
II.Kiểm tra bài củ:
? Đọc đoạn văn “Hai cây phong” em có cảm nhận C-9' vẻ đẹp nào của tự nhiên và
III.Bài mới:
* Giới thiệu bài mới:
Giỏo viờn , Q !$ 54 /> (:& >: *7 trờn / thụng ! - ?X quan nhà Q và Y phi chớnh - phỏt hành ngày 22/4/2000 4 j$ tiờn ' ! nam tham gia ngày trỏi
hoạt động của thầy & trò kiến thức cơ bản
Hoạt động 1
m_ ràng, &
õm chớnh xỏc
-Cho HS ; 0 khú n SGK V- ý chú thích 1,
2
Nếu văn bản thuyết minh nhằm trình bày tri
xã hội, thì theo em
? Văn bản này có thuộc văn bản kiểu thuyết
minh không? Vì sao?
về căn cứ rõ ràng về tác hại của việc dùng bao
bì ni lông và việc hạn chế sử dụng chúng
I Tìm hiểu chung
1.Đọc :
2 Từ khó :
3 Thể loại :
- Văn bản thuyết minh :
Trang 7? Tính nhật dung của văn bản này biểu hiện ở
vần đề xã hội nào mà nó muốn đề cập?- Sự
đề thời sự đang C-9' đặt ra trong xã hội tiêu
dùng hiện đại
? Theo em nờn chia văn bản nhật dụng này
thành mấy đoạn ?í của mối đoạn ?
Hoạt động 2
; HS ; j n bài
? Những sự kiện nào ?@ thông báo?
? Văn bản này chủ yếu nhằm thuyết minh cho
sự kiện nào?
? Nhận xét cách trình bày sự kiện đó?
? Từ đó em nhận ?@ những nội dung quan
trọng nào ?@ nêu trong phần đầu văn bản?
-HS ; j thõn bài
? Nguyên nhân cơ bản khiến cho việc dùng bao
bì ni lông có thể gây hại đối với môi $?H và
sức khoẻ con
4 Bố cục : 3 phần
- Đoạn 1 (Mở bài): Từ đầu ni lông => Thông báo về ngày trái
đất
- Đoạn 2 (Thân bài): Tiếp theo
=> Tác hại của việc dùng bao bì
ni lông và những biện pháp hạn chế sử dụng chúng
- Đoạn 3 (Kết bài): Còn lại => Kiến nghị về việc bảo vệ môi
II Phân tích 1.Thông báo về ngày trái đất
- Ngày 22 -4 hàng năm : Ngày trái đất mang chủ đề bảo vệ môi
- Năm 2000, Việt Nam tham gia với chủ đề “một ngày không sử dụng bao bì ni lông”
* Vấn đề thuyết minh : Một ngày không dùng bao bì ni lông
Thuyết minh bằng: có 3 ý + Số liệu cụ thể
+ Thông tin về khái quát và cụ thể + Lời thông báo trực tiếp ngắn gọn
=> Thế giới rất quan tâm đến vần
Việt Nam cùng hành động “Một ngày không dùng bao ni lông” để
tỏ rõ sự quan tâm này
2 Tác hại của việc dùng bao bì
ni lông và những biện pháp bảo
vệ hạn chế chúng
* Tác hại : Do tính không phân huỷ của Pla – xtíc
Trang 8? Từ đó những >?D tiện gây hại nào của
bao bì ni lông ?@ thuyết minh
? Ngoài những dẫn liệu ở sgk về tác hại của
việc dùng bao bì ni lông, em còn biết thêm tác
hại nào nữa?
? Hãy xác định rõ >?D pháp thuyết minh
của đoạn văn này trong các >?D pháp sau
(liệt kê, phân tích, kết hợp liệt kê và phân tích)
? Nêu tác dụng của cách thuyết này
? Sau khi đọc ?@ những thông tin này, em thú
nhận những kiến thức nào về hiểm hoạ của việc
dùng bao bì ni lông?
? Theo em co cách nào tránh ?@ những hiểm
hoạ đó?(H/s tự bộc lộ)
trình bày nội dung gì?
? Tác giả đã ? ra những biện pháp nào ?
? Theo em biện pháp nào có hiệu quả nhất?
? Nhận thức của em về các biện pháp hạn chế
sử dụng bao bì ni lông $?. và sau khi đọc
thông tin này ? (H/s tự bộc lộ)
? Nội dung của phần này là gì?
? Văn bản đã ? ra những kiến nghị nào để
+ Lẫn vào đất làm cản trở quá
đến xói mòn
thải
=> Làm muỗi phát sinh, lây truyền dịch bệnh, làm chết sinh vật khi chúng nuốt phải
+ làm ô nhiểm thực phẩm, gây tác hại cho não, là nguyên nhân gây nên ung
"-+ Khí đốt => gây ngộ độc…ung
"- tạo ra chất Đi - ô - xin
H/s bộc lộ
=> Kết hợp liệt kê tác hại của việc dùng bao bì ni lông và phân tích cơ sở thực tế và khoa học của những tác hại đó
=> Vừa mang tính khoa học, vừa mang tính thực tiễn, sáng rõ, ngắn gọn nên dễ hiểu, dễ nhớ
Dùng bao bì ni lông bừa bãi sẽ phát sinh nhiều bệnh hiểm nghèo
- - vậy dùng ni lông bừa bãi rất
có hại cho sự trong sạch của môi
* Các biện pháp nhằm hạn chế tác hại của bao bì ni lông
- Hạn chế tối đa dùng bao bì ni lông
về hiểm hoạ của việc lạm dụng
3 Kiến nghị về việc bảo vệ môi
Trang 9thuyết phục
trái đất khỏi nguy cơ ô nhiểm
? Tại sao nhiệm vụ chung ?@ nêu $?. hành
động cụ thể nêu ra
? Các câu cầu khiến ở cuối văn bản có ý nghĩa
gì?
Hoạt động 3
? Văn bản này đã ? lại cho em hiểu biết mới
mẻ nào về việc “Một ngày ni lông”
? Em sẽ làm gì, hành động cụ thể nào sau khi
đọc văn bản này?
? Hãy nêu những hành động, việc làm thiết
thực mà em biết nhằm bảo vệ môi $?H trái
đất trên thế giới và ở địa >?D em?
H/s đọc ghi nhớ
“Một ngày… ni lông”
- Nhiệm vụ to lớn của chúng ta là bảo vệ trái đất khỏi nghuy cơ ô nhiểm => Nhấn mạnh nhiệm vụ to
- Hàng động : “Một ngày ni lông”
=> hạn chế dùng bao bì ni lông là công việc "#-6' mắt
=> Sử dụng yêu cầu khiến hãy
Có tác dụng : Khuyên bảo, yêu cầu, đề nghị
III Tổng kết - ghi nhớ
1, Nhứng tác hại của việc dùng bao bì ni lông và lợi ích của việc giảm bớt chúng
- Hạn chế dùng chúng là hành
động tích cực góp phần bảo vệ H/s tự bộc lộ
IV.Củng cố:
- Làm bài tập 3 :
V-Dặn dò:
- Soạn bài : Ôn dịch thuốc lá
- $ j tranh >< tài P !$ 'F tỏc & - ' ! dựng bao bỡ ni lon làm ụ
Tiết 40
Ngày soạn: 30/10/10
Nói giảm nói tránh
A Mục tiêu
-Tỏc *+, - / ! phỏp tu 0 núi trỏnh
Trang 103.Thỏi
B Phương pháp
Phân tích - Nhận xét - Rút ra bài học
C Chuẩn bị
+Giỏo viờn: Soạn bài, - tầm một số câu nói giảm, nói tránh Bảng phụ
+H;c sinh: Đọc "#-6' bài
D.Tiến trình lên lớp
I.ổn định tổ chức 8 tra (N (O PQ 8a: 8b: 8c:
II.Kiểm tra bài củ:
? Thế nào nói quá? Cho VD? Phân tích phép tu từ nói quá ?@ sử dụng trong VD
III.Bài mới:
hoạt động của thầy & trò kiến thức cơ bản
Hoạt động 1
Tìm hiểu khái niệm nói giảm nói tránh và tác
dụng của biện pháp tu từ này
-Cho HS ; vớ *+ SGK
? Những từ ngữ in đậm trong VD có ý nghĩa gì?
? Tại sao
diễn đạt đó?
? Tìm những từ đồng nghĩa với từ chết có tính
chất giảm nhẹ, tránh đi sự đau buồn
-? Vì sao câu văn trên tác giả dùng từ “Bầu sữa”
mà không dùng một từ khác cùng nghĩa?
? Cách nói nào trong VD 3 nhẹ nhàng, tế nhị
hơn đối với
? Vậy nói giảm nói tránh là gì ?Tác dụng của
nói giảm nói tránh ?
H/s đọc to ghi nhớ
? Từ phân tích VD trên theo em có những cách
nói giảm nói tránh nào? Cho VD?
I Nói giảm nói tránh và tác dụng của nói giảm nói tránh
-
=> Điều đó nói về cái chết => Nói phần nào đau buồn
* Chết : Đi, về, quy tiên, từ trần…
* Bầu sữa => Tránh sự thô tục
* Cách nói thứ hai tế nhị, nhẹ
Ghi nhớ : sgk
2 Các cách nói giảm nói tránh
*Dùng từ đồng nghĩa hoặc từ Hán Việt
VD:
- Chết : Quy tiên, từ trần…
- Chôn : Mai táng, an táng
* Dùng cách nói phủ định từ trái nghĩa
VD : Bài thơ của anh dở lắm => Bài thơ của anh '-$ C-9' hay
Trang 11Hoạt động 2
P$D! tập
? Trong văn ?D nói giảm nói tránh ?@
xem ? là một phép tu từ (nó có giá trị nghệ
thuật nhất định)
Hãy lấy ví dụ và phân tích
-Giỏo viờn 8$ kết về tác dụng của dùng nối
giảm nói tránh
* Dùng nói giảm nói tránh thể hiện thái độ lịch
phần tạo phong cánh nói năng đúng mực của
lắm
*Nói vòng : Anh còn kém lắm => Anh còn phải cố gắng hơn
* Nói trống :
sống C-9' lâu nữa đâu chị ạ => Anh ấy thế thì không C-9' lâu nữa đâu chị ạ
II Luyện tập
* Trong tác phẩm “Lão Hạc” của Nam Cao viết :
- Cậu vàng đi đời rồi, ông giáo à!
=> Đi đời : Bị giết => dùng nói giảm nói tránh không gây cảm
nghe vừa hàm ý xót xa, luyến tiếc C-9 chút mỉa mai cái thân phận
vì cảnh ngộ chớ trêu mà đành bán
nó đi của nhân vật lão Hạc
- vậy ở đay tác giả dùng nói giảm nói tránh cho nhân vật phản
ánh đúng tâm trạng của nhân vật trong từng tình huống cụ thể
Bài tâp 1 : GV ,; HS lên bảng chữa từng câu
a, … đi nghỉ
b, … chia tay nhau
c, … khiếm thị
d, … có tuổi
Bài tập 2 : HS làm cá nhân
a2 b2 c1 d1 e2
Bài tập 3 : H/s làm theo nhóm (chơi trò tiếp sức)
Bài tập 4 : H/s thảo luận, phát biểu
Khi cần thiết phải nói thẳng, nói đúng mức đọ sự thật thì không nên nói giảm nói
IV.Củng cố:
- Tìm các câu thơ, câu văn có sử dụng nói giảm, nói tránh
- Phân tích giá trị của biện pháp tu từ ấy
V-Dặn dò:
- Chuẩn bị ôn tập tốt để kiểm tra phần văn
Tiết 41
... đặc điểm dịng văn xi thực Việt Nam " #-6 '' cách mạng tháng8 -dòng văn học C-9'' khơi nguồn vào năm 20, phát triển mạnh mẽ rực rỡ vào năm 1930 - 1945, văn học thực phê phán Việt Nam góp...
-Giỏo viờn : Yêu cầu h/s tìm hiểu
VD sgk trả lời câu hỏi
* Ví dụ :
- Đêm… sáng
- Ngày… tối
- Mồ hôi thánh thót… ruộng cày
? Cách nói câu tục ngữ, ...
- Tìm câu thơ, câu văn có sử dụng nói giảm, nói tránh
- Phân tích giá trị biện pháp tu từ
V-Dặn dị:
- Chuẩn bị ơn tập tốt để kiểm tra phần văn