- HS hiểu được nội dung, ý nghĩa truyện “ Em bé thông minh” và một số điểm tiêu biểu của nhân vật thông minh trong truyện2. Kỹ năng - Rèn kĩ năng kể.[r]
Trang 1+ Lòng nhân đạo, yêu hoà bình
3 Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy và trò
Hoạt động 1: Khởi động
* Mục tiêu: tạo hứng thú cho HS vào bài.
Nhân vật thông minh là nhân vật phố biến
trong truyện cổ tích Truyện gần như không có
yếu tố thần kỳ,nhân vật chính trải qua một chuỗi
thử thách bộc lộ thông minh, tài trí hơn người
Hoạt động 2: Đọc hiểu văn bản
* Mục tiêu: hiểu được nội dung, ý nghĩa truyện
“ Em bé thông minh” và một số điểm tiêu biểu
của nhân vật thông minh trong truyện
GV hướng dẫn cách đọc
GV đọc mẫu -> HS đọc - HS nhận xét -> GV
nhận xét
Gọi HS kể tóm tắt
Yêu cầu HS xem các chú thích trong SGK
(?) Theo em văn bản này nên chia làm mấy phần?
Nội dung từng phần?
- Đ1: đầu -> về tâu vua: thử thách 1
- Đ2: tiếp -> ăn mừng với nhau rồi: thử thách 2
- Đ3: tiếp -> ban thưởng rất hậu: thử thách 3
Trang 2(?) Hình thức dùng câu đố để thử tài nhân vật có
phổ biển trong truyện cổ tích không? Tác dụng
của hình thức này
III Tìm hiểu văn bản 1.Tác dụng của hình thức ra câu đố
- Tạo thử thách để nhân vật bộc
lộ tài năng, phẩm chất
- Tạo tình huống cho cốt truyện
- Gây hứng thú, hồi hộp cho người nghe
4 Củng cố: 2'
GV nhắc lại nội dung bài
5 Hướng dẫn học bài:2'
- Học bài cũ, tự tóm tắt và kể sáng tạo văn bản
- Chuẩn bị tiếp các câu hỏi trong SGK
- - - -
Trang 31 Thầy: PT: SGK + SGV + bài soạn
PP: Nêu vấn đề,phân tích,đàm thoại,bình-giảng
2 Trò: SGK + vở ghi + vở soạn
C Ti ến trình daỵ học
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra: 5'
Hãy tóm tắt ngắn gọn văn bản “ Em bé thông minh”
3 Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy và trò
Hoạt động 1: Khởi động
* Mục tiêu: tạo hứng thú cho HS vào bài
Trong giờ học trước các em đã được tìm hiểu
về vai trò, tác dụng của hình thức câu đố trong
truyện cổ tích
Hoạt động 2: Đọc hiểu văn bản
* Mục tiêu: hiểu được nội dung, ý nghĩa truyện
“ Em bé thông minh” và một số điểm tiêu biểu
của nhân vật thông minh trong truyện
(?) Em bé thông minh đã trải qua mấy lần thử
thách và cách giải đố của em bé?
TG1
20
Nội dung ghi bảng
III Tìm hiểu văn bản
1 Tác dụng của hình thức câu đố
2 Nhân vật em bé thông minh
Ghi chú
Lần
1 Trâu cày một ngày được mấy đường? Đố lại quan: ngưaj một ngày đi được mấy
bước đẩy thế bí vể người ra câu đố
2 Nuôi ba con trâu đực một năm phải đẻ được 9
vua thấy điều phi lý
3 Giết một con chim sẻ làm thành ba mâm cỗ Rèn một cây kim thành một con dao để mổ
chim đố lại đẩy thế bí về người ra câu đố
4 Xâu một sợi chỉ mảnh qua vỏ một con ốc vặn
Trang 4- Đẩy thế bí về phía người ra đố
- Làm cho người ra đố tự thấy sự vô lý ở điều mà họ nói
- Những lời giải đố không dựa vào kiến thức sách vở mà
dựa vào kiến thức, kinh nghiệm đời sống
- Làm cho người ra đố, người chứng kiến ngạc nhiên, bất
ngờ( giản dị, hồn nhiên của những lời giải đố)
(?) Hãy nêu ý nghĩa của truyện “ Em bé thông minh”?
- Những lời giải đố dựa vào kiến thức, kinh nghiệm đời sống, giản dị,hồn nhiên gây bất ngờ và hứng thú trong truyện
III Ghi nhớ
IV Luyện tập
Bài tập:
Đánh dấu vào ô trống trước câu trả lời mà em cho là đúng nhất
BT1: Tại sao em bé thông minh được hưởng vinh quang
Nhờ may mắn và tinh ranh
Nhờ sự giúp đỡ của thần linh
Nhờ có vua yêu mến
Nhờ thông minh hiểu biết và kinh nghiệm của bản thân
BT2: Mục đích chính của truyện “ Em bé thông minh “ là gì?
Gây cười
Phê phán những kẻ ngu dốt
Khẳng định sức mạnh của con người
Ca ngợi, khẳng định trí tuệ, tài năng của con người
BT3: Sức hấp dẫn của truyện “Em bé thông minh “ chủ yếu tạo ra từ đâu?
Trang 5Gạch chân những từ không có tác dụng đúng trong các câu sau:
a Những yếu tố kỳ ảo tạo nên giá trị tản mạn trong truyện cổ tích
b Đô vật là những người có thân hình lực lưỡng
3 Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy và trò
Hoạt động 1: Khởi động
* Mục tiêu: tạo hứng thú cho HS vào bài
Trong khi làm bài có rất nhiều bạn HS dùng
từ sai,nguyên nhân nào dẫn đến lỗi đó, chúng ta
cùng tìm hiểu bài hôm nay
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới
* Mục tiêu: nhận ra được những lỗi thông
thường về nghĩa của từ
GV sử dụng bảng phụ
Gọi HS đọc BT SGK
(?) Trong BT những từ nào dùng sai? Gạch chân
những từ ngữ đó? Giải thích nghĩa của các từ đó?
a Yếu điểm: điểm quan trọng
b Đề bạt: giữ chức vụ cao hơn
c Chứng thực: xác nhận là đúng sự thật
(?) Hãy thay những từ sai bằng những từ khác
cho đúng và giải nghĩa các từ đó?
BT nhanh:
Ngày 2.9.1945 Bác Hồ đọc bảng tuyên ngôn tại
vườn hoa Ba Đình
(?) Từ nào dùng sai trong câu trên và sửa lại?
bảng tuyên ngôn bản tuyên ngôn
(?) Nguyên nhân nào dẫn đến mắc lỗi trên?
TG1
Ghi chú
Trang 6Hoạt động 3: Luyện tập
* Mục tiêu: củng cố kiến thức
HS đọc bài tập 1.
Áp dụng kỹ thuật dạy học" Lập sơ đồ tư duy"
HS đọc bài tập 2 Chọn từ thích hợp điền vào
II Luyện tập Bài tập 1
Trang 7Néi dung kiÕn thøc
NhËn biÕt Th«ng hiÓu VËn dông Tæng ®iÓm theo ND Tr¾c
nghiÖm
Tù luËn
Tr¾c
nghiÖm
Tù luËn
Tr¾c
nghiÖm
Tù luËn
Khoanh tròn vào chữ cái đứng trước câu trả lời mà em cho là đúng ( mỗi câu đúng cho 0,25 điểm)
Câu 1: Truyền thuyết là gì?
A Là loại truyện dân gian kể về các nhân vật, sự kiện liên quan đến lịch sử, thường có yếu tố tưởng tượng, kì ảo
B Không có yếu tố tưởng tượng, kì ảo
C Thể hiện ước mơ, niềm tin của nhân dân về chiến thắng của cái thiện và cái ác
D Thể hiện thái độ, cách đánh giá của nhân dân đối với sự kiện, nhân vật được kể
Câu 2: Truyện Thạch Sanh kể về nhân vật nào?
A Nhân vật thông minh và ngốc nghếch
D Từ những người đấu tranh quật khởi
Câu 4: Em bé thông minh thuộc kiểu nhân vật nào trong truyện cổ tích
A Nhân vật mồ côi, bất hạnh
B Nhân vật khoẻ mạnh
Trang 8C Nhân vật thông minh, tài giỏi
Câu 8: Nhân vật chính trong truyện “ Em bé thông minh” là ai?
A Hai cha con
B Em bé
C Viên quan
D Nhà vua
II Tự luận ( 6 điểm)
Câu 1( 3 đ) So sánh điểm giống và khác nhau giữa truyền thuyết và cổ tích
Câu 2: ( 5 đ) Tóm tắt truyện Thạch Sanh ( 10 dòng) Lập bảng thống kê văn bản “ Thạch Sanh” theo
- Đều là truyện dân gian
- Đều có yếu tố kì ảo, hoang đường
* Khác :
- Truyển thuyết: kể về sự kiện, nhân vật liên quan đến lịch sử thái độ, cách đánh giá của nhân dân
- Cổ tích: kể về cuộc đời của một số kiểu nhân vật ước mơ, niềm tin của nhân dân về chiến thắng cuối cùng của cái thiện-ác , tốt xấu
Câu 2: (5 điểm)
- Tóm tắt đúng yêu cầu ( 1 điểm)
Trang 9- HS nờu đầy đủ 4 lần thử thỏch ( mỗi ý được 1 điểm)
4 Củng cố: GV nhắc lại nội dung của bài
5 Hướng dẫn học bài: chuẩn bị bài “ luyện núi….” đề 1,3
Ngày soạn: 24/09/2010
I Mục tiêu cần đạt:
1 Kiến thức:
- HS lập đợc dàn bài cho bài văn kể chuyện bằng lời cho một đề bài cho sẵn
- Biết kể theo dàn bài
2 Kĩ năng
- Rèn luyện kĩ năng nói, kể trớc tập thể sao cho to, rõ ràng, mạch lạc, chú ý phân biệt lời ngời
kể chuyện và nhân vật nói trực tiếp
3 Thái độ
Trang 10- Có thái độ tự tin khi đứng trớc đông ngời.
2 Kiểm tra bài cũ.( 2')
- Kiểm tra việc chuẩn bị bài ở nhà của học sinh
3 Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học
Khởi động.
*Mục tiêu: Thấy đợc tầm quan trọng của kĩ thuật
trình bày VB nói Có hứng thú tìm hiểu để nói tốt
hơn
* Cách tiến hành
Bớc 1 Khi nói ấp úng, nói lắp hay rời rạc thì ngời
nghe có hiểu đợc nội dung bài nói k?
Bài nói k mạch lạc, rõ ràng có hấp dẫn ngời nghe
k?
Bớc 2 Dẫn dắt vào bài: Nói là một hoạt động phát
ngôn trực tiếp, do đó yêu cầu khi nói phải mạch
lạc, liên kết , không đợc tuỳ tiện Luyện nói giúp ta
tự tin trong quá trình giao tiếp trong xã hội
HĐ 1: H ớng dẫn HS chuẩn bị luyện nói
*Mục tiêu: HS làm đợc dàn ý cho một số đề văn
theo yêu cầu
4.Kể về một ngày hoạt động của mình
B2.Hớng dẫn HS tìm hiểu một số dàn bài tham
khảo
- H ớng dẫn HS tham khảo đề bài số 1
* Mở bài:
- Lời chào: (xin chào tất cả các bạn, Nếu có thầy ,
cô giáo thì kính tha các thầy , cô giáo trớc sau đó
đến chào các bạn)
*Thân bài:
- Giới thiệu tên tuổi
- Học lớp nào? trờng nào?
- Giới thiệu chung về gia đình (Kể về nghề nghiệp
và đặc điểm của từng ngời)
Trang 11- Vai trò của bản thân mình trong gia đình.
- Lời mời các bạn đến gia đình mình chơi
*Kết bài:
- Tình cảm của mình đối với gia đình
- Lời cảm ơn và lời chào tạm biệt
H ớng dẫn HS tham khảo đề bài số 3:
- Giới thiệu về ngời bạn của mình.(Tên, trờng, lớp
bạn đang học, địa chỉ nhà bạn)
- Giới thiệu những nét nổi bật về ngời bạn: Học
giỏi, gơng mẫu, hát hay, dịu dàng
- Giới thiệu về tình cảm và sự đánh giá của mình
đối với ngời bạn đó
- Hẹn một ngày gần đây sẽ đa bạn đến gặp gỡ các
bạn
- Lời chào tạm biệt
- GV lu ý với HS khi luyện nói đề số 4:
H
ớng dẫn HS tham khảo đề bài số 4:
- Giới thiệu những việc chính trong ngày
- Không kể tỉ mỉ , lặt vặt, nhàm chán
- Dừng lại lâu ở những việc và thời gian thú vị
- Khi trình bày cần xen lẫn cảm xúc
Mỗi tổ tự tập nói và luyện trong tổ 15 phút
B2 GV gọi 4 HS của 4 tổ lên nói trớc lớp
- GV lu ý HS nói to, rõ ràng, tự tin, tự nhiên
- T thế: mắt nhìn vào mọi ngời
B3 GV gọi HS nhận xét
-B4 GV uốn nắn, sửa chữa và cho điểm
B5.Gọi HS đọc một số bài luyện nói tham khảo
? Em có nhận xét gì về các bài nói đó?
- Ngắn gọn, giản dị, nội dung mạch lạc
rõ ràng , phù hợp với việc tập nói
Trang 12- Hiểu được nội dung, ý nghĩa của truyện: “ Cõy bỳt thần”
- Nắm được một số chi tiết nghệ thuật tiờu biểu, đặc sắc của truyện
1 Thầy : SGK + SGV + bài soạn + tranh ảnh
Đọc diễn cảm,nờu vấn đề,phõn tớch,đàm thoại,bỡnh-giảng
3 Tiến trỡnh tổ chức cỏc hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy và trũ
Hoạt động 1: Khởi động
* Mục tiờu: Tạo hứng thỳ cho HS vào bài Hớng
sự chú ý của HS vào việc tìm hiểu một nội dung
mới của chuyện cổ tích: Ước mơ của con ngời
trong CS
Cách tiến hành:
B1.E có ớc mơ gì? vì sao lại ớc điều đó?
- Khi cha có đợc những cái mình cần , thật cần
thiết, ngời ta thờng mơ ớc, khát khao mong có
đ-ợc
B2.Dẫn dắt vào bài
- “Cây bút thần” Là một câu chuyện cổ tích của
Trang 13Trung Quốc, một đất nớc có nhiều nét tơng đồng
về văn hoá với nớc ta Truyện thể hiện quan niệm
của nhân dân về công lí, xã hội về mục đích tài
năng nghệ thuật Đồng thời thể hiện những ớc mơ,
khả năng kì diệu của con ngời Sức hấp dẫn của
câu chuyện cổ tích này không chỉ ở nội dung, ý
nghĩa mà còn ở rất nhiều chi tiết cổ tích độc đáo,
lung linh
Hoạt động 2: Đọc hiểu văn bản
* Mục tiêu:
-Học sinh tóm tắt đợc văn bản, hiểu các chú
thích khó Phân tích đợc nội dung và nghệ thuật
của chuyện.từ đó có lòng say mê nghệ thuật và
lòng nhân ái
* ĐDDH: SGK, bảng phụ
* Cách tiến hành
B1 Hớng dẫn HS cách đọc, tóm tắt văn bản:
- Giọng đọc chậm rãi, bình tĩnh, chú ý phân biệt
lời kể của một số nhân vật trong truyện
Đ3: tiếp -> phúng như bay: Mó Lương dựng bỳt
thần chống lại tờn địa chủ
Đ4: tiếp -> lớp súng hung dữ: Mó Lương dựng bỳt
thần chống lại tờn vua hung ỏc, tham lam
Đ5: cũn lại: những truyền tụng về Mó Lương và
cõy bỳt thần
(?) Truỵờn kể về kiểu nhõn vật nào?
- Nhõn vật cú tài năng kỡ lạ, dựng tài năng ấy làm
việc thiện giỳp đời
(?) Tỡm những chi tiết giới thiệu về Mó Lương?
- Mồ cụi, nghốo khổ, cú năng khiếu vẽ
(?) Mó Lương học vẽ như thế nào?
- Chăm chỉ luyện vẽ, vẽ ở mọi nơi, mọi chỗ
(?) Mó Lương cú được cõy bỳt thần như thế nào?
- ễng tiờn cho bỳt thần
(?)Điều gỡ giỳp Mó Lương vẽ đẹp như vậy?
- Nguyờn nhõn (1) là thực tế, nguyờn nhõn (2) là
thần kỳ
(?) Hai nguyờn nhõn này cú quan hệ với nhau như
thế nào?
- Quan hệ chặt chẽ, cõy bỳt thần là biểu tượng của
sức mạnh thần kỳ, là bỏu vật thiờng liờng giỳp Mó
Trang 14Lương cũng như người dân lao động biến ước mơ
+ Ông tiên ban cho bút thần
báu vật giúp Mã Lương biến ước mơ thành hiện thực
- Truyện Cổ tích Trung
Quốc-A Mục tiêu:
1 Kiến thức
- Hiểu được nội dung, ý nghĩa của truyện: “ Cây bút thần”
- Hiểu được một số chi tiết nghệ thuật tiêu biểu, đặc sắc của truyện
1 Thầy : SGK + SGV + bài soạn + tranh ảnh
- PP:Nêu vấn đề,phân tích,đàm thoại,bình-giảng
3 Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy và trò
Hoạt động 1: Khởi động
* Mục tiêu: Híng sù chó ý cña HS vµo t×m hiÓu
ND vµ NT cña truyÖn
Trong giờ trước các em đã được tìm hiểu về
nguyên nhân khiến Mã Lương vẽ giỏi, hôm nay
chúng ta tiếp tục tìm hiểu các ND tiếp theo
Hoạt động 2: Đọc hiểu văn bản
TG1
Nội dung ghi bảng
III.Tìm hiểu văn bản
1 Nhân vật Mã Lương 1.1 Mã Lương học vẽ và có
Ghi chú
Trang 15B2 Hớng dẫn học sinh tìm hiểu Mã Lơng vẽ cho
ngời nghèo
- GV gọi hs đọc phần 2
? Khi đã thành tài, lại có thêm cây bút thần thì
Mã Lơng đã vẽ những gì cho ngời nghèo?
TL: Vẽ cho họ cày, cuốc, thùng múc nớc, vẽ
những dụng cụ lao động hàng ngày
* GV tích hợp: Mã Lơng vẽ cày, cuốc là danh từ
chỉ sự vật trong tiết sau chúng ta sẽ cùng tìm hiểu
- GV yêu cầu hs quan sát bức tranh trong sgk
trang 81 và nhận xét nội dung của tranh
? Vì sao Mã Lơng không vẽ cho họ những của
cải có sẵn mà lại vẽ những đồ vật đó?
TL: Mã Lơng là ngời lao động, nên coi trọng lao
động, tin ở việc lao động sẽ làm ra của cải
? Nếu có cây bút thần em sẽ vẽ những gì cho
ng-ời nghèo?
-TL: Đồng ruộng, dòng sông, mảnh vờn, sách vở…
? Qua việc Mã Lơng vẽ cho ngời nghèo nhân
dân muốn ta nghĩ gì về mục đích của tài năng?
TL: Tài năng phải phục vụ ngời nghèo, phục vụ
nhân dân
B1 Hớng dẫn học sinh tìm hiểu Mã Lơng dùng cây
bút thần chống lại tên địa chủ
- GV yêu cầu hs theo dõi phần 3:
? Khi biết Mã Lơng là ngời có tài tên địa chủ đã
bắt mã Lơng Tại sao tên địa chủ lại bắt ML?
TL: Để buộc Mã Lơng vẽ theo ý muốn của hắn
? Em thử hình dung tên địa chủ sẽ bắt Mã Lơng
vẽ theo những ý muốn nào của hắn?
TL: Vẽ nhà cao cửa rộng, các vựa thóc, trâu bò,
? Sau khi thoát khỏi nhà địa chủ, mã Lơng lại bị
vua bắt Vì sao vua bắt Mã Lơng ?
TL: Vì cậy quyền lực và ham của cải
? Mã Lơng đã thực hiện lệnh vua nh thế nào?
TL: + Bắt vẽ rồng > < vẽ cóc ghẻ
+ Bắt vẽ phợng > < vẽ gà trụi lông
+ Vẽ thuyền buồm, vẽ sóng biển, vẽ biển đông
> < vẽ gió bão, sóng lớn, dìm chết bọn vua, quan
? Em có nhận xét gì về con ngời Mã Lơng qua
việc trừng trị bọn vua?
* GV cho học sinh quan sát tranh
* GV giảng giải: Qua sự việc Mã Lơng vẽ để trừng
trị bọn vua quan độc ác, nhân dân ta muốn thể hiện
quan niệm tài năng không thể phục vụ bọn ngòi có
quyền thế mà phải đợc dùng để trừng ttrị cái ác
* H ớng dẫn học sinh tìm hiểu ý nghĩa của văn
bản:
Thảo luận nhóm 3’
? Truyện cây bút thần thể hiện sâu sắc quan
niệm và mơ ớc của nhân dân về tài năng con
ng-ời Theo em đó là những quan niệm và mơ ớc
nào?
- Đại diện nhóm trình bày – nhận xét
- GV nhận xét - kết luận
? Truyện cây bút thần xây dựng bằng trí tởng
t-ợng kì diệu tạo nên những chi tiết kì ảo khiến ta
bất ngờ và lí thú Hãy chỉ ra những chi tiết em
cho là thích thú nhất?
7
15
cõy bỳt thần 1.2.Mã L ơng vẽ cho ng ời nghèo:
- Mã Lơng vẽ cho ngời nghèonhững dụng cụ lao động hàngngày
1.3 Mã L ơng dùng cây bút thần chống lại tên địa chủ và tên vua độc ác tham lam:
- Mã Lơng không vẽ theo yêucầu của tên địa chủ
- Vẽ trái ngợc với yêu cầu củatên vua
- Mã Lơng căm ghét tên địachủ và tên vua tham lam, độc
ác Mã Lơng khẳng khái, dũngcảm thông minh không sợ
Trang 16Tl: + Mã Lơng vô tình để giọt mực rơi vào mắt cò
thế là cò mở mắt và xoè cánh bay đi
+ Vua muốn vẽ thỏi vàng thành mãng xà miệng
há hốc đỏ lòm
+ Mã Lơng vẽ chấm chấm biển hiện lên bao
nhiêu là cá
HĐ 3: Tổng kết- ghi nhớ
*Mục tiêu:HS ghi nhớ kiến thức về ND và NT
của chuyện Giải quyết đợc yêu cầu của bài tập.
* Cách tiến hành.
B1 HS ghi nhớ kiến thức về ND và NT của
chuyện
? Em hãy nêu những nét nghệ thuật chính của
truyện? Em hãy nêu nội dung , ý nghĩa của
- GV yêu cầu học sinh đọc bt 2
- GV gọi hs nhắc lại định nghĩa truyện cổ tích và
ý nghĩa của truyện:
- Thể hiện quan niệm của nhândân về công lí, xã hội
- Khẳng định nghệ thuật chânchính thuộc về nhân dân, nghệthuật ấy có khả năng kì diệu
- Thể hiện ớc mơ niềm tin vềkhả năng kì diệu của con ngời
- Học bài cũ + học ghi nhớ + đọc diễn cảm văn bản
- Chuẩn bị bài “ Danh từ “ + “ Ngụi kể trong văn tự sự”
Trang 173 Tiến trỡnh tổ chức cỏc hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy và trũ
B2.Dẫn dắt vào bài ở bậc tiểu học , các em đã
đ-ợc học về danh từ Để hiểu rõ thêm về các đặc
điểm của danh từ và cách phân loại danh từ , ta sẽ
tìm hiểu trong bài ngày hôm nay
TG2
Nội dung ghi bảng Ghi chỳ
Trang 18HĐ1 : H ớng dẫn HS hình thành kiến thức
mới.
* Mục tiêu: Hình thành cho HS thấy: Đặc điểm
của danh từ Các nhóm danh từ chỉ đơn vị, chỉ sự
? Dựa vào kiến thức về danh từ dã học ở TH
hãy xác định danh từ trong cụm danh từ in
đậm dới đây.
- GV ghi cụm danh từ lên bảng
+Ba con trâu ấy.
hiểu ở bài sau
? Em hãy tìm thêm các danh từ khác trong
để tạo thành cụm danh từ
? Hãy đặt câu với các danh từ mà em vừa tìm
đợc?
- Làng tôi có rất nhiều tre
- Tôi là học sinh lớp 6E
? Qua phần tìm hiểu trên, em hãy nêu lên đặc
điểm chung nhất về danh từ?
- GV ghi các cụm danh từ lên bảng
? Nghĩa của các danh từ in đậm dới đây có gì
khác so với các danh từ đứng sau?
1 Bài tập.
- SGK trang 86
Trang 19- Các danh từ: Con, viên, thúng, tạ: chỉ đơn vị
- Khi thay một từ chỉ đơn vị quy ớc bằng một từ
khác ( ở ví dụ 3,4) đơn vị tính đếm, đo lờng thay
đổi
Trờng hợp nào thì đơn vị tính đếm , đo lờng
không thay đổi? Vì sao?
- Khi thay một từ chỉ đơn vị tự nhiên ( ở VD 1,2)
thì đơn vị tính đếm , đo lờng không thay đổi
? Vì sao có thể nói: Nhà có ba thúng gạo rất
đầy mà không thể nói có 6 tạ gạo rất nặng?
- 6 tạ gạo là đơn vị quy ớc chính xác thì không
thể miêu tả số lợng rất nặng
- Ba thúng gạo rất đầy(Sự việc đợc tính đếm), đo
lờng ớc chừng thì có thể miêu tả , bổ sung về số
lợng rất đầy
? Qua phần tìm hiểu BT trên, em hiểu nh thế
nào về danh từ chỉ đơn vị và danh từ chỉ sự
đếm, đo lờng thay đổi
- Khi thay một từ chỉ đơn vị tự nhiênthì đơn vị tính đếm , đo lờng khôngthay đổi
ng Ngài, viên, ngời em
+ Chuyên đứng trớc danh từ chỉ sựvật:
- Quyển, quả, chiếc
3 Bài tập 3:
+ Chỉ đơn vị quy ớc chính xác: Tạ,tấn, ki lô mét
+ Chỉ đơn vị quy ớc chung: Hũ, bó,vốc, gang, đoạn
4.Bài tập 4.5.
- Chính tả:
Trang 20(?) Danh từ cú những đặc điểm cơ bản nào?
(?) Cú mấy nhúm danh từ chỉ đơn vị
+ Hiểu đợc đặc điểm và ý nghĩa của ngôi kể trong văn tự sự
+ Biết lựa chọn và thay đổi ngôi kể thích hợp trong văn tự sự
2 Kĩ năng
- Rèn luyện kĩ năng phân tích các ngôi kể trong các truyện đã học, chuẩn bị cho việc lựa chọn,
sử dụng ngôi kể thích hợp trong bài viết của mình
Trang 212 Trũ: SGK + vở ghi + vở soạn
C Tổ chức dạy học
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra: 2'
- GV kiểm tra việc chuẩn bị bài của HS
3 Tiến trỡnh tổ chức cỏc hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy và trũ
B1.Em đã kể chuyện cho ai nghe cha? khi kể
em có thể dung đại từ nhân xng nào?
Khi đọc chuyện em có phát hiện ngời kể
chuyện dùng ngôi thứ mấy để kể k?
Cách thay đổi ngôi kể có ý nghiã và tác dụng
nh thế nào trong kể chuyện?
B2.Trong văn tự sự, ngôi kể giữ một vai trò
quan trọng Trong kể chuyện ngời ta thờng kể
ngôi thứ nhất và ngôi thứ ba Mỗi ngôi kể có
-u thế gì? Nó liên q-uan đến sắc thái biể-u cảm
của bài văn nh thế nào? chúng ta cùng học bài
B1.Hớng dẫn HS tìm hiểu về Ngôi kể và vai
trò của ngôi kể trong văn tự sự
- GV giảng: Ngôi kể là vị trí giao tiếp mà
ng-ời kể sử dụng trong khi kể chuyện
- Khi ngời kể xng “ Tôi” thì đó là kể theo ngôi
thứ nhất
- Khi ngời kể dấu mình, gọi sự vật bằng tên
của chúng, kể nh “ ngời ta kể ” thì đó là kể
theo ngôi thứ ba
- GV gọi 2 HS đọc bài tập trong SGK trang
88
- Hớng dẫn HS tìm hiểu bài tập
- Đoạn văn 1 kể theo ngôi nào? Dựa vào
dấu hiệu nào để nhận biết ra điều đó?
- Đoạn văn 1 kể theo ngôi thứ ba
- Dấu hiệu: Ngời kể dấu mình, không biết ai
kể, nhng ngời kể có mặt ở khắp nơi, nh ngời
ta kể
- Đoạn văn 2 kể theo ngôi nào? Làm sao
nhận ra điều đó?
- Đoạn văn 2 kể theo ngôi thứ nhất
- Ngời kể hiện diện, xng “ Tôi”
Ngời xng “ Tôi” ở trong đoạn văn 2 là
nhân vật Dế Mèn Hay là tác giả Tô Hoài ?
- Ngời xng “ Tôi” ở trong đoạn văn 2 là nhân
vật Dế Mèn Không phải là tác giả Tô Hoài
? Trong hai ngôi kể trên, ngôi nào có thể
kể tự do, không bị hạn chế?
- Ngôi kể thứ ba
I Ngôi kể và vai trò của ngôi kể trong văn tự sự.
1 Bài tập:
- SGK trang 88
*Nhận xét.
- Đoạn văn 1 kể theo ngôi thứ ba
- Đoạn văn 2 kể theo ngôi thứ nhất
- Ngôi kể thứ ba có thể kể tự do,không bị hạn chế
Ghi chỳ
Trang 22? Ngôi kể nào chỉ kể đợc những gì mình
biết và đã trải qua?
- Ngôi kể thứ nhất
? hãy đổi ngôi kể trong đoạn văn 2 thành
ngôi kể thứ ba? (Thay “Tôi” bằng Dế
Mèn).
Lúc đó em thấy đoạn văn nh thế nào?
- GV yêu cầu HS đcọ đoạn văn khi đã thay
đổi ngôi
- Nếu thay vào ngôi kể thứ ba, đoạn văn
không thay đổi đợc nhiều, chỉ làm cho ngời
kể dấu mình
? Có thể đổi ngôi kể thứ ba trong đoạn văn
1 thành ngôi kể thứ nhất xng “ Tôi” đợc
không?
- Khó đổi vì: Khó tìm một ngời có thể có mặt
ở tát cả mọi nơi nh vậy
- Khi xng “ Tôi”, ngời kể chỉ có thể kể đợc
những gì trong phạm vi mình biết và cảm
thấy (Biết mình ăn uống điều độ và làm việc
có chừng có mực, biết mình cờng tráng và
càng mẫm bóng, những cái vuốt cứng dần lên,
cánh dài ra, vỗ canchs nghe phành phạch.)
Những điều mà ngời ngoài có thể không để ý
hoặc không thấy đợc
B2 H ớng dẫn HS hình thành ghi nhớ.
? Qua việc tìm hiểu bài tập trên , em hiểu
gì về ngôi kể và vai trò của ngôi kể trong
*Mục tiêu: Biết vận dụng kiến thức đã hoc
vào giải quyết yêu cầu của BT
- Thay “Thanh” , “Chàng” bằng “ Tôi”
- Ngôi thứ nhất tô đạm sắc thái tìnhcảm của đoạn văn
4.Bài tập 4.SGK trang 89.
- Trong truyện cổ tích, truyền thuyếtngời ta thờng kể chuyện theo ngôi thứ3.Vì:
+ Giữ không khí cổ tích, truyềnthuyết
Trang 23* Đọc thêm.
- SGK trang 90
4 Củng cố:2'
(?) Ngụi kể là gỡ? Thế nào là kể theo ngụi
(?) Ngụi kể cú vai trũ như thế nào trong bài văn tự sự?
+ Thứ tự kể chuyện qua hai cách
- Theo trình tự thời gian
- Không theo trình tự thời gian
- Ưu, nhợc điểm của từng cách
Thế nào là kể theo ngụi thứu nhất và thứ ba? Tỏc dụng?
- Khi gọi cỏc nhõn vật bằng tờn gọi của chỳng, người kể tự dấu mỡnh đi, tức là kể theo ngụi thứ
ba, người kể cú thể linh hoạt, tự do những gỡ diễn ra với nhõn vật
- Khi tự xưng là “ tụi” kể theo ngụi thứ nhất, người kể cú thể trực tiếp kể ra những gỡ mỡnh nghe, mỡnh thấy, mỡnh trải qua, cú thể trực tiếp núi ra cảm tưởng, ý nghĩ của mỡnh
3 Tiến trỡnh tổ chức cỏc hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy,trũ
Hoạt động 1: Khởi động
* Mục tiêu:Thấy đợc tầm quan trọng của việc
sắp xếp thứ tự sự việc trong khi kể để từ có có ý
thức kể chuyện có đầu có cuối
* ĐDDH:
* Cách tiến hành:
B1.Nếu khi kể chuyện, ngời kể k chú ý đến logic
của tình tiết sự việc, nhớ đâu kể đấy thì có hấp
dẫn ngời nghe k?, nội dung câu chuyện còn đảm
TG1
Nội dung ghi bảng Ghi chỳ
Trang 24bảo tính chính xác k?
B2.Để làm tốt bài văn kể chuyện, ngời viết không
chỉ lựa chọn đúng ngôi kể, sử dụng tốt lời kể mà
còn phải chọn thứ tự kể phù hợp Vậy, thứ tự kể là
nh thế nào, chúng ta cùng tìm hiểu trong bài ngày
hôm nay
HĐ1: Hình thành kiến thức mới.
* Mục tiêu:: Thứ tự kể chuyện qua hai cách
- Theo trình tự thời gian
- Không theo trình tự thời gian
- Ưu, nhợc điểm của từng cách
+ Giới thiệu ông lão đánh cá
+ Ông lão bắt đợc cá vàng và thả cá, nhận lời hứa
của cá vàng
+ 5 lần ra biển gặp cá và kết quả của mỗi lần
? Các sự việc trong truyện đợc kể theo trình tự
nào?
- Các sự việc trong truyện đợc kể theo trình tự
thời gian
? Cách kể đó tạo nên hiệu quả nghệ thuật gì ?
- Đó là quá trình tự gia tăng của lòng tham ngày
càng táo tợn của mụ vợ ông lão đánh cá và cuối
cùng bị trả giá, ý nghĩa phê phán rất rõ
? Nếu không theo trình tự đó có thể làm cho
nội dung ý nghĩa của câu chuyện nổi bật đợc
không?
- Nếu không theo trình tự đó không thể làm cho
nội dung ý nghĩa của câu chuyện nổi bật đợc
? Tóm tắt các sự việc đợc kể trong bài “ Thằng
Ngỗ”
+ Ngỗ mồ côi cha mẹ, không ai rèn cặp
+ Lêu lổng, h hỏng bị mọi ngời xa lánh
+ Ngỗ trêu trọc, đánh lừa mọi ngời làm mất lòng
- Nhấn mạnh gây ấn tợng cho ngời đọc về bài
học: “Nói dối hại thân”
1 Lời văn giới thiệu nhân vật.
-Nhấn mạnh gây ấn tợng cho ngời
đọc về bài học: “Nói dối hại thân”
Trang 25- HS đọc yêu cầu bài tập 2.
+ Truyện đợc kể theo ngôi thứnhất
+ Yếu tố hồi tởng đóng vai trò cơ
sở cho việc kể ngợc
2 Bài tập 2.
- Kể câu chuyện: “Lần đầu em đợc
đi chơi xa”
4 Củng cố:2'
GV nhắc lại nội dung của bài học
(?) Thế nào là kể xuụi, kể ngược, tỏc dụng của kể ngược
5 Hướng dẫn học bài1'
- Học ghi nhớ
Trang 261 Thầy: - PT: SGK + SGV + bài soạn + tranh ảnh
- PP: Nờu vấn đề,phõn tớch,đàm thoại,bỡnh-giảng
Đề bài : Nờu ý nghĩa truyện “ Cõy bỳt thần”?
- Truyện thể hiện quan niệm của nhõn dõn về cụng lý xó hội, về mục đớch của tài năng nghệ thuật đồngthời thể hiện ước mơ về những khả năng kỡ diệu của con người
3 Tiến trỡnh tổ chức cỏc hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy và trũ
Hoạt động 1: Khởi động
* Mục tiêu: HS chú ý vào vấn đề sắp tìm hiểu:
Quy luật nhân - quả trong cuộc sống
- “Ông lão đánh cá và con cá vàng” đợc xây dựng
từ một truyện cổ tích Nga quen thuộc cùng mô típ
quen thuộc với các chuyện cổ tích của Đức, Đan
Mạch, Na uy, Thuỵ Điển… Nhng A.Puskin đã gia
công sáng tạo khá nhiều Đặc biệt, ông đã khéo
léo gửi gắm cả những vấn đề thời sự của nớc Nga
đơng thời (Đầu thế kỉ XIX vào truyện bằng
những vần thơ vô cùng trong sáng và vang lên
nhạc điệu khác thờng
HĐ2: H ớng dẫn HS đọc - hiểu VB
* Mục tiêu: - Rèn luyện kĩ năng đọc, kể tóm tắt
truyện và kĩ năng phân tích một câu chuyện cổ
tích
- Hiểu và phân tích đợc nội dung , ý nghĩa của
truyện “ Ông lão đánh cá và con cá vàng”.Biện
pháp nghệ thuật chủ đạo của truyện Một số chi
tiết nghệ thuật tiêu biểu của truyện
* ĐDDH: Bảng phụ
I Đọc và thảo luận chú thích.
Ghi chỳ
Trang 27* Cách tiến hành:
B1 Hớng dẫn HS cách đọc văn bản:
- Giọng đọc kịch tính, chú ý phân biệt rõ các tình
huống truyện, lời kể của các nhân vật trong
truyện.( Mụ vợ ông lão, cá vàng…)
- A.Puskin - một đại thi hào Nga
- Là một nhà thơ Nga thiên tài, khơi nguồn cảm
hứng từ văn học dân gian, tiếp nối truyền thống
của các nhà thơ Nga nh nớc đại dơng đón nhận
n-ớc của trăm nghìn sông suối A.Puskin đã trở
thành ngời đặt nền móng cho ngôn ngữ và văn
học Nga phong phú, đậm đà bản sắc dân tộc
- A.Puskin sinh ra trong một gia đình quý tộc lâu
đời, ông mê làm thơ từ nhỏ, có nhiều bài thơ và
báo đợc đăng từ khi 15 tuổi
? Nêu hiểu biết của em về tác phẩm?
- Tác phẩm đợc kể bằng 205 câu thơ trên cơ sở
truyện dân gian Nga Truyện vừa giữ đợc nét chất
phác, dung dị của nghệ thuật dân gian Nga vừa
thể hiện đợc tài năng sáng tạo của A.Puskin
- Hớng dẫn HS tìm hiểu những chú thích:
1,2,4,5,9,13,14
B4, Tìm hiểu bố cục
? Theo em, VB này đợc chia làm mấy phần?
Nội dung chính của từng phần?
- VB chia làm 4 phần
Phần 1: Từ đầu… “kéo sợi”.
*Nội dung: Giới thiệu vợ chồng ông lão đánh cá.
Phần 2: Tiếp … “Chẳng cần gì”.
*Nội dung: Ông lão bắt đợc con cá vàng.
Phần 3: tiếp… “ý muốn của mụ”
*Nội dung: Lòng tham lam và bội bạc của mụ
+ Giới thiệu ông lão đánh cá
+ Ông lão bắt đợc cá rồi thả cá xuống biển, nhận
lời hứa của cá vàng
+ 5 Lần ông lão ra biển gặp cá vàng và kết quả
Trang 28? Mấy lần mụ vợ bắt ông lão ra biển bắt cá
Lần 5: Đòi Long vơng, bắt cá vàng hầu hạ
? Theo em , trong 5 lần đó, lần nào đáng đợc
cảm thông, lần nào đáng ghét?
Lần 1: Đòi cái máng lợn Bình thờng, đáng thơng
- Các lần sau tham lam , muốn giàu sang và quyền
lực, đáng ghét
? Em có nhận xét gì về nghệ thuật Lặp cũng
nh tính chất mức độ đòi đền ơn của mụ vợ ông
lão?
-Việc lặp của truyện có chủ ý với tác dụng:
+ Tạo tình huống hồi hộp cho ngời nghe
- Lặp lại tăng tiến
- Tô đậm tính cách nhân vật và cấp độ của truyện
- Tính chất, mức độ của mụ vợ tăng dần: Từ đòi
giàu sang đến đòi quyền lực
? Điều đó cho thấy đặc điểm gì trong tính cách
của mụ vợ?
- Lòng tham không đáy
? Em có nhận xét gì về cách sống của mụ vợ?
- Là kẻ thực dụng, ích kỉ
? Ngoài lòng tham lam, thực dụng ích kỉ mụ vợ
còn có thói xấu đáng ghét nào nữa?
? Sự bội bạc của mụ vợ đối với cá vàng đợc thể
hiện qua chi tiết nào?
Làm Long vơng bắt cá vàng hầu hạ
? Theo em, cá vàng trừng phạt mụ vợ vì tham
lam hay vì bội bạc?
- Cả hai Nhng chủ yếu là sự bội bạc
GV: ở mụ vợ sự tham lam ngày càng tăng thì tình
nghĩa càng giảm
? Theo em, qua nhân vật này nhân dân muốn
thể hiện thái độ nào đối với lòng tham lam và
thái độ bội bạc?
* áp dụng KTDH " Động não"
-HS phát biểu->GV nhận ghi các ý kiến lên
bảng-> nhận xét và kết luận-bảng-> đa ra câu trả lời đúng
- Phê phán, lên án lòng tham , sự bội bạc và điều
đó sẽ bị trừng phạt
- GV: Đối lập với mụ vợ là nhân vật nào? tính
cách của họ ra sao? Giờ sau chúng ta sẽ cùng tìm
hiểu
III Tìm hiểu văn bản.
1Nhân vật mụ vợ ông lão đánh cá
- Mụ vợ bắt ông lão ra biển bắt cávàng đền ơn 5 lần
- Là ngời tham lam, độc ác, quá
Trang 294 Củng cố: 1'
GV nhắc lại nội dung của bài học
5 Hướng dẫn học bài1'
- Xác định nội dung, nghệ thuật tác phẩm
- Giờ sau học tiếp tiết 2
- HS hiểu được nội dung, ý nghĩa của truyện
- Hiểu được một số biện pháp nghệ thuật chủ đạo và một số chi tiết nghệ thuật đặc sắc của truyện, kể lại được truyện
1 Thầy: - PT: SGK + SGV + bài soạn + tranh ảnh
- PP: Nêu vấn đề,phân tích,đàm thoại,bình-giảng
3 Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy và trò TG Nội dung ghi bảng Ghi chú
Trang 30Hoạt động 1: Khởi động
- GV: Trong tiết trớc , chúng ta đã tìm hiểu về nhân
vật mụ vợ với tính cách tham lam và bội bạc, không
có tình nghĩa, vậy đối lập với nhân vật này la nhân
vật nào? có tính cách nh thế nào Hôm nay chúng ta
sẽ cùng tìm hiểu tiết 2 văn bản “ Ông lão đánh cá và
- Ông là ngời tốt bụng, không tham lam
? Việc ông lão phải 5 lần đi ra biển cầu xin cá
vàng giúp dỡ đã nói lên điều gì?
- Ông là ngời hiền lành và sợ vợ đến mức nhu nhợc
? Tác giả xây dựng tính cách nhân vật ông lão
nh vậy nhằm mục đích gì?
- Làm nổi bật tính xấu của mụ vợ
? Nếu em là ông lão , em có hành động nh vậy
không? Vì sao?
- Nếu em là ông lão , em sẽ không hành động nh vậy
vì: Tính nhu nhợc của ông lão đã tiếp tay cho tính
tham lam , bội bạc đến mức tàn nhẫn của mụ vợ
- Tợng trng cho khả năng kì diệu của con ngời
? Bốn lần cá vàng thoả mãn điều kiện của mụ vợ
nói lên điều gì?
- Lòng biết ơn sâu nặng đối với ông lão , ngời đã tha
mạng cho mình
? Tại sao lần thứ 5 cá vàng không đáp ứng đòi
hỏi của mụ vợ? Điều đó nói lên cái gì?
- Cá vàng không thể thoả mãn yêu cầu , ý muốn của
kẻ tham quyền lực nhng vong ân, bội nghĩa, cá vàng
rất sáng suốt
? Theo em, qua hai nhân vật: (Ông lão và cá
vàng ) nhân dân ta thể hiện thái độ nào trớc điều
tốt và điều xấu?
- Thể hiện lòng tốt và lòng biết ơn đối với ngời làm
việc tốt
- Lên án sự tham lam, bội bạc
- GV chuyển ý: Trong truyện có một hiện tợng thiên
nhiên độc đáo đó là biển cả, cảnh biển thay đổi thái
độ tơng ứng với lòng tham tăng dần của mụ vợ
? Em hãy chỉ ra điều đó trong bảng sau:
- Đại diện cho cái tốt , cái thiện
Trang 31truyện và thaí độ của nhân dân về công lí.
H
ớng dẫn HS tìm hiểu ý nghĩa của truyện.
? Câu chuyện kết thúc nh thế nào?
- Mụ vợ lại ngồi bên cái máng lợn sứt mẻ ngày xa
- GV cho HS quan sát bức tranh ( Trang 95).và nhận
xét
? Đây có phải là một câu chuyện có kết thúc có
hậu hay không?
- Kết thúc có hậu, kẻ tham lam, bội bạc không đợc
hởng giàu sang phú quý
* Thảo luận nhóm 3’
? Em hãy nêu ý nghĩa của truyện?
- Đại diện nhóm trả lời
* Mục tiêu: HS nắm đợc nội dung và nghệ thuật của
Vb sau khi tìm hiểu
* ĐDDH: SGK
* Cách tiến hành:
B1 Hãy nêu những nét đặc sắc của truyện?
B2.Nội dung, ý nghĩa của truyện?
Trang 32(?) Hóy nờu giỏ trị nội dung và đặc sắc nghệ thuật của văn bản?
(?) Hóy túm tắt lại văn bản?
2 Kiểm tra bài cũ.
- Kiểm ta vở viết văn cuả HS
3.Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy học
* GV chép đề lên bảng
A Đề bài:
Em hãy kể về một thầy giáo hay một cô giáo mà em quý mến
B Đáp án.
- Bài viết phải có bố cục rõ ràng ( 3 phần)
-Kể chân thật, ngắn gọn, hấp dẫn, câu chuyện kể phải có ý nghĩa, tuỳ chọn ngôi kể
+ Mở bài:
Trang 33- Giới thiệu chung về ngời thầy giáo hay cô giáo đã để lại cho em nhiều ấn tợng nhất.
Trang 34- HS Hiểu đợc định nghĩa truyện ngụ ngôn.
- Hiểuvà phân tích đợc nội dung , ý nghĩa của truyện “ ếch ngồi đáy giếng” Một số chi tiếtnghệ thuật tiêu biểu của truyện
- Biết liên hệ truyện với những tình huống, hoàn cảnh thực tế thích hợp
2 Kĩ năng.
- Rèn luyện kĩ năng đọc , kể tóm tắt truyện và kĩ năng phân tích một câu chuyện ngụ ngôn đểhiểu đợc nội dung và nghệ thuật của truyện
3 Thái độ
- Giáo dục học sinh phải biết mở rộng tầm hiểu biết, không chủ quan, kiêu ngạo, không nên
đánh giá sự việc một cách phiến diện
B Chuẩn bị
1.Giáo viên:
- Soạn bài Tài liệu tham khảo
- PP: Nờu vấn đề,phõn tớch,đàm thoại,bỡnh-giảng
? Nờu ý nghĩa truyện “ễng lóo đỏnh cỏ và con cỏ vàng”
- Truyện sử dụng những biện phỏp nghệ thuật rất tiờu biểu của truyện cổ tớch như : sự lặp lại tăng tiến của cỏc tỡnh huống cốt truyện, sự đối lập giữa cỏc nhõn vật, sự xuất hiện cỏc yếu tố tưởng tượng hoangđường Truyện ca ngợi lũng biết ơn đối với những người nhõn hậu và nờu ra bài học đớch đỏng cho những kẻ tham lam, bội bạc
3 Tiến trỡnh tổ chức cỏc hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy và trũ
- Truyện ngụ ngôn là một trong những truyện kể dân
gian đợc mọi ngời yêu thích, vì nó có nội dung, ý
nghĩa sâu sắc, tự nhiên, độc đáo
- Những câu chuyện ngụ ngôn trong SGK lớp 6 là
những truyện rất tiêu biểu cho nội dung và cách giáo
huấn của truyện ngụ ngôn
- Trong giờ ngày hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu về
câu chuyện “ ếch ngồi đáy giếng”
TG1
Nội dung ghi bảng
I Đọc và thảo luận chú thích.
Ghi chỳ
Trang 35HĐ2: Đọc -Hiểu VB
* Mục tiêu: Rèn kĩ năng đọc , kể tóm tắt truyện ,
hiểu đợc nghĩa của một số từ khó trong VB
HS hiểu và phân tích đợc một câu chuyện ngụ
ngôn để hiểu đợc nội dung và nghệ thuật của truyện
- HS Hiểu đợc định nghĩa truyện ngụ ngôn
- Hiểuvà phân tích đợc nội dung , ý nghĩa của truyện
“ ếch ngồi đáy giếng” Một số chi tiết nghệ thuật tiêu
biểu của truyện
- Biết liên hệ truyện với những tình huống, hoàn cảnh
? Truyện ngụ ngôn là truyện nh thế nào?
- Là loại truyện kể bằng văn xuôi hoặc văn vần, mợn
chuyện về loài vật, đồ vật hoặc về chính con ngời để
nói bóng , nói gió, kín đáo chuyện về con ngời, nhằm
khuyên nhủ, răn dạy con ngời ta một bài học nào đó
B3 H ớng dẫn HS tìm hiểu bố cục của VB.
? VB này có thể chia làm mấy phần? Nôi dung
Em hãy tìm những chi tiết đó?
- Xung quanh chỉ có vài con nhái, cua, ốc nhỏ
- Hàng ngày ếch cất tiếng kêu ồm ộp khiến các con
vật kia rất sợ
? Giếng là một không gian nh thế nào?
- Là một không gian chật hẹp , không thay đổi
* GV tích hợp GD môi trờng( môi trờng sống của
các loại sinh vật sống dới nớc,giếng nớc ăn…)
Cuộc sống của ếch trong giếng là một cuộc sống
nh thế nào?
- Chật hẹp, trì trệ, đơn giản
? Trong môi trờng ấy, ếch ta thấy mình nh thế
nào?
- oai nh một vị chúa tể, bầu trời chỉ nh một cái vung
? Điều này cho ta thấy đặc điểm gì trong tính
- Cuộc sống chật hẹp, trì trệ,
đơn giản
Trang 36chuyện con ngời.
- Môi trờng hạn hẹp dễ khiến con ngời ta kiêu ngạo,
không biết thực chất về mình
- Gọi HS đọc phần 2
? ếch ra khỏi giếng bằng cách nào?
- Ma to, nớc tràn giếng, đa ếch ra ngoài
? Cách ra ngoài đó thuộc về ý muốn khách quan
hay chủ quan của ếch?
- ý muốn khách quan, không phải ý muốn chủ quan
những cử chỉ nào của ếch chứng tỏ điều này?
- Nhâng nháo nhìn lên bầu trời chẳng thèm để ý gì
đến xung quanh
? Tại sao ếch lại có thái độ đó?
- Vì ếch tởng bầu trời đó là “Bầu trời giếng của
mình”.xung quanh là xung quanh giếng của mình với
cua, ốc nhỏ nhoi tầm thờng ếch ta vẫn tởng mình là
chúa tể của bầu trời ấy, xung quanh ấy
? Kết cục , chuyện gì đã xảy ra với ếch?
- Bị một con trâu đi qua dẫm bẹp
? Qua đó , em nhận xét gì về tính cách của ếch?
- Kiêu ngạo , chủ quan
GV Giảng: Mợn câu chuyện này dân gian muốn
khuyên con ngời: Không nhận thức rõ giới hạn của
mình thì sẽ dễ bị thất bại thảm hại
? Theo em, truyện: “ếch ngồi đáy giếng” ngụ ý
phê phán , răn dạy điều gì?
* áp dụng KTDH " Khăn trải bàn".
- Đại diện nhóm trình bày
- GV nhận xét, kết luận
- Phê phán những kẻ hiểu biết nông cạn, hẹp hòi mà
lại huyênh hoang
- Khuyên nhủ ngời ta phải biết mở rộng tầm hiểu
biết, không đợc chủ quan , kiêu ngạo
? Qua câu chuyện này, em hiểu gì về nghệ thuật
? Hãy nêu những nét đặc sắc của truyện?
?Nội dung, ý nghĩa của truyện?
- Câu 2: “Nó nhâng nháo a… đi qua dẫm bẹp”
đ-2 Bài tập 2
Trang 38- PT: Soạn bài Tài liệu tham khảo
- PP: Nờu vấn đề,phõn tớch,đàm thoại,bỡnh-giảng
Nờu nội dung, ý nghĩa văn bản “Ếch ngồi đỏy giếng”
- Phờ phỏn những kẻ hiểu biết hạn hẹp lại huờnh hoang, khuyờn nhủ người ta phải cố gắng mở rộng tầm hiểu biết của mỡnh, khụng được chủ quan, kiờu ngạo
3 Tiến trỡnh tổ chức cỏc hoạt động dạy học
Hoạt động của thầy và trũ
HĐ1 Khởi động.
* Mục tiêu: HS biết thêm một số chuyện ngụ
ngôn khác nhng vẫn có đặc điểm chung của thể
loại
* ĐDDH:
* Cách tiến hành:
Bớc 1.? Trong giờ trớc chúng ta đã đợc tìm
hiểu về truyện ngụ ngôn nào?
- Truyện “ ếch ngồi đáy giếng”
Bớc 2 Hôm nay ta tiếp tục tìm hiểu về lĩnh vực
truyện ngụ ngôn , câu chuyện “ Thầy bói xem
- Giọng đọc rõ ràng, thể hiện đợc giọng của từng
thầy, tuy giọng của mỗi thầy khác nhau nhng
giọng nào cũng hết sức quả quyết , đầy tự tin,
hăm hở và mạnh mẽ
TG 1
Trang 39* Mục tiêu: HS xác định đúng bố cục 3 phần của
VB, nắm đợc nội dung cơ bản của từng phần
* ĐDDH: SGK
* Cách tiến hành:
? Theo em, VB này đợc chia làm mấy phần?
Nôi dung chính của từng phần?
+ Kết quả 2: Đánh nhau toác đầu
? Theo em, kết quả nào có hại hơn?
+ Kết quả 1: Nhận thức sai sự vật
B ớc 5 H ớng dẫn HS tìm hiểu VB.
* Mục tiêu:
HS hiểu và phân tích đợc một câu chuyện ngụ
ngôn để hiểu đợc nội dung và nghệ thuật của
truyện
- Biết liên hệ truyện với những tình huống, hoàn
cảnh thực tế thích hợp
- Giáo dục học sinh phải biết xem xét vấn đề từ
nhiều phía không nên đánh giá sự việc một cách
phiến diện, một chiều
* ĐDDH: SGK, Bảng phụ Giấy A4
- ế hàng, ngồi tán gẫu, có voi đi qua
? Nh vậy ở đây việc xem voi có sẵn dấu hiệu
nào không bình thờng?
+ Ngời mù lại muốn xem voi
+ Vui chuyện, tán gẫu chứ không có ý định
chuyện các thầy bói xem voi.)
Phần 2: Tiếp… “Cái chổi sể cùn”.
(Các thầy bói phán về voi.)
Phần 3: Còn lại( Hậu quả của việc
xem và phán về voi)
III Tìm hiểu văn bản.
1 Các thầy bói xem voi.
Trang 40- Sờ vòi, sờ ngà, sờ chân, tai, đuôi của voi.
? Có gì khác thờng trong cách xem ấy?
- Xem bằng tay, mỗi ngời chỉ sờ đợc một bộ phận
của voi
? Mợn chuyện xem voi oái oăm này nhân dân
ta muốn thể hiện thái độ gì đối với các thầy
GV : Nhận thức đã sai nhng thái độ của các thầy
khiến nhận thức của họ lại càng sai hơn
? Thái độ đó đợc biểu hiện qua những lời nói
Muốn nhận thức đúng sự vật phải dựa trên sự tìm
hiểu toàn diện về sự vật đó
- GV yêu cầu HS chú ý phần 3
? Em hãy tìm những chi tiết nói về hậu quả
của việc xem voi và phán về voi?
- GV: tất cả đều cho rằng mình đã nói đúng, nhng
tất cả đều nói sai
? Qua câu chuyện này, theo em, nhân dân ta
muốn thẻ hiện thái độ gì?
? Hãy nêu những nét đặc sắc của truyện?
- Mợn chuyện không bình thờng của con ngời để
khuyên răn ngời đời một bài học nào đó trong
* Mục tiêu: HS giải quyết đợc các yêu cầu của
- Sờ vòi, sờ ngà, sờ chân, tai, đuôicủa voi
- Giễu cợt, phê phán nghề thầy bói
2 Các thầy bói phán về voi.
- Lời nói chủ quan dẫn đến nhậnthức sai
3.Hậu quả của việc xem voi.
- Đánh nhau toác đầu , chẩy máu