SINH TỔNG hợp LIPID (hóa SINH)

• Thoái hoá Amino acid tạo acetyl-CoA bào tương• Oxy hoá AB tạo acetyl-CoA ty thể • Pyruvate bào tương, sản phẩm của thoái hoá G chuyển thành acetyl-CoA trong ty thể • Chuỗi pư Citrate-m

SINH TỔNG HỢP LIPID

Tổng hợp Acid Béo

• Tổng hợp và thoái hoá acid béo theo 2 con đường và 2 cách khác nhau

• Thoái hoá Amino acid tạo acetyl-CoA bào tương

• Oxy hoá AB tạo acetyl-CoA ty thể

• Pyruvate bào tương, sản phẩm của thoái hoá G chuyển thành acetyl-CoA trong ty

thể

• Chuỗi pư Citrate-malate-pyruvate cung cấp

Nhóm Acetate được hoạt hoá để đi vào con đường

tổng hợp acid béo nhờ Malonyl-CoA

• AB được tổng hợp từ những mẩu 2-Carbon:

Acetyl-CoA Carboxylase

"ACC enzyme" chuy ển acetate th ành AB

• Carboxyl hoá acetyl-CoA để tạo thành dạng

malonyl-CoA không đảo ngược được Bước chuyển quan trọng trong tổng hợp AB

• ACC s ử dụng bicarbonate and ATP (v à biotin)

• Enzyme động vật là một polypeptide c ó 3 chức năng - mang biotin carboxyl, biotin carboxylase

Acetyl-CoA Carboxylase II

• ACC được kiểm soát chặt chẽ

• Sản phẩm Palmitoyl-CoA thiên về

monomers

• Phosphoryl hoá điều chỉnh hoạt hoá

citrate và sự ức chế palmitoyl-CoA

• Enz không phosphoryl hoá có ái lực thấp với citrate và được hoạt hoá với nồng độ citrate thấp

• Enz không phosphoryl hoá có ái lực cao với palm-CoA và cần nồng độ cao palm-CoA ức chế

• E Phosphoryl hoá có ái lực cao với citrate và cần nống độ cao citrate để hoạt hoá

Tổng hợp AB

T ổng hợp AB nhờ một phức hợp

enzym-multienzyme

• Dimer của 250 kD polypeptides đa chức năng

• Vai tr ò của vị trí hoạt đông serin trên AT & MT

• C ơ chế xúc tác và vai trò của ACP

• B ước 3-6 được nhăc lại để kéo dài chuỗi

(Tổng hợp và thoái hoá)

• Sự tổng hợp gián tiếp thông qua liên kết với nhóm -SH của acyl carrier proteins (so với -SH của CoA)

• Tổng hợp tại cytosol; thoái hoá tại ty thể

• Enzymes tổng hợp là một polypeptide

• Sinh tổng hợp cần NADPH/NADP+; thoái hoá cần NADH/NAD+

Protein mang Acyl

L à chất vận chuyển trung gian trong quá trình tổng hợp AB-ACP

• Phát hiện bởi P Roy Vagelos – là 1

protein 77aa tìm thấy ở E.coli – có 1

phosphopantetheine

• Là một phân tử CoA lớn

• Hình so sánh ACP và CoA

• QUá trình kéo dài AB xảy ra trong ty thể

AB

chưa

bão

hoà

• Malonyl-CoA bất hoạt carnitine

acyltransferase và vì vậy ức chế beta-oxi

hoá

• Citrate hoạt hoá acetyl-CoA carboxylase

• Acyl-CoAs ưc chế acetyl-CoA carboxylase

• Hormones điều hòa ACC

• Glucagon hoạt hoá lipases/ức chế ACC

Tổng hợp Glycerolipid

• Phosphatidic acid là chất tiền thân để

tổng hợp các loại glycerolipids trong tế bào có nhân

• PA được tạo thành từ DAG và

CDP-DAG

• Vai trò của CDP-choline và

CDP-ethanolamine trong tổng hợp PC và PE

ở hình sau

• Tổng hợp Cholesterol bắt đầu bằng phản ứng TH mevalonate từ acetyl- CoA trong bào tương

• Bước 1: Pư thiolase

• Bước 2: tạo HMG-CoA

• Bứơc 3: HMG-CoA reductase

• HMG-CoA reductase biến 6 đơn vị

• Điều hoà Enz này là điều hoà khâu quan

tr ọng trong quá trình TH Cholesterol

• 1) Phosphorylation by cAMP-dependent

kinases inactivates the reductase

• 2) Thoaid ho á HMG-CoA reductase – c ó

half-life l à 3hrs v à phụ thuộc nồng độ

cholesterol

• 3) Bi ểu hiện Gene (s ản phẩm mRNA) được

ức chế tổng hợp Cholesterol

Merck và câu chuyện Lovastatin

• HMG-CoA reductase có vai trò quan trong trong TH cholesterol

• Lovastatin (mevinolin) khoá HMG-CoA

reductase và TH cholesterol

• Lovastatin là 1 lactone

• Trong cơ thể, lactone bị thuỷ phân thành

Lipoproteins là các chất mang lipids của cơ thể

• Lipoprotein – là một cụm lipids, thường ở dạng màng monolayer, kết hợp với

apolipoprotein

• HDL, VLDL tạo thành ở ER của tế bào gan

• Dạng Chylomicrons ở ruột non

• LDL Không tạo thành trực tiếp mà từ VLDL

• Chylomicrons chủ yếu mang triglycerides

• LDLs chất mang ester

• Tương quan lượng HDL và LDL ảnh

hưởng đến cholesterol và sự hình thành mảng cholesterol và cholesterol vữa xơ động mạch

• Tỷ lệ cholesterol/HDL rất quan trọng: nếu lớn hơn 4.5 là yếy tố nguy cơ cho bệnh

• Tập thể dục thường xuyên làm tằng HDLs và

Tho ái hoá nhờ lipases

• Lipoprotein lipases thuỷ phân triglycerides

từ lipoproteins, tạo lipoprotein nhỏ hơn và tăng tỷ trọng của nó trong mao mạch của

cơ và tế bào mỡ

• Vì vậy chylomicrons và VLDL biến đổi dần thành IDL và sau đó là LDL, các chất này quay lại gan để lại được gửi tới tổ chức mỡ

• Là 1 phưc hợp protein màng

• LDL gắn đoạn có N-tận

• N-nối với đoạn oligosaccharide

• Bất hoạt hay không có LDL receptors dẫn đến hypercholesterolemia: H/c tăng

Cholesterol máu có tính gia đình

Dạng acid Carboxylic của cholesterol

• Quan tr ọng cho tiêu hoá thức ăn đặc

biệt dung dịch hoá chất béo

• Được tổng hợp từ cholesterol

• Cholic acid kết hợp với taurine và glycine

để tạo taurocholic và glycocholic acids

• Oxy hoá cholesterol