GIÁO ÁN MÔN ÂM NHẠC LỚP 8

Các em đã được làm quen với nhạc sĩ Mô- da trong chương trình âm nhạc 6 – là người nổi tiếng về tài sáng tác âm nhạc và kĩ năng biểu diễn các loại đàn khi mới 5 – 6 tuổi, giai đoạn này ô[r]

Trang 1

- HS hát đúng giai điệu, lời ca của bài hát.

2 Kĩ năng: HS biết trình bày bài hát qua vài cách hát tập thể như hát hoà giọng,

lĩnh xướng và đối đáp

3 Thái độ: Thông qua nội dung bài hát giáo dục các em tình cảm gắn bó với

mái trường, hướng các em đến tình cảm yêu mến tháng năm đi học về những kỉniệm đẹp về mái trường sẽ khắc sâu trong trí nhớ các em

II CHUẨN BỊ CỦA GV VÀ HS:

1 Chuẩn bị của GV: - Bảng phụ chép bài hát

- Đài, đàn, đĩa nhạc có bài hát và một số bài hát của nhạc

sĩ Vũ Trọng Tường

2 Chuẩn bị của HS: Chuẩn bị SGK, thanh phách

III TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:

1 Ổn định: 8a……8b…….8c…

2 Kiểm tra bài cũ (Không kiểm tra)

* Đặt vấn đề vào bài mới (1’):

Những tháng năm đi học là thời gian đẹp nhất trong cuộc đời mỗi chúng ta,khi thời gian đó trôi qua chúng ta mới nhận thấy điều đó.Hình ảnh về thầy cô vàmái trường, kỉ niệm đẹp về những ngời bạn thân sẽ lắng đọng trong tâm trí mỗicon ngời Bài hát đầu tiên trong năm học sẽ làm ta nhớ về mái trường thân thuộc

trong một ngày khó quên “ngày khai trường”

3 Dạy nội dung bài mới (36’):

GV

?

GV

?

Giới thiệu: “Mùa thu ngày khai trường” ta như

nghe thấy tiếng trống trường vang lên rộn rã,

nhộn nhịp thúc giục HS đến trường

Tác giả Vũ Trọng tường có nhiều ca khúc

thiếu nhi như: “Lời ru của mẹ”, “Chị Hằng”,

Trang 2

Trình bày suy nghĩ của mình

Bài hát “Mùa thu ngày khai trường” có giai

điệu và lời ca trong sáng thể hiện niềm vui của

các em khi được đến trường gặp lại bạn bè và

thầy cô

- Cho HS luyện thanh khởi động giọng

- Phân tích: Bài hát chia làm hai đoạn

+ Đoạn a: Từ đầu “tiếng hát mùa thu”: Hát

với tính chất sôi nổi hào hứng

+ Đoạn b: còn lại Hát với tình cảm tha thiết,

Đảo phách: “xao xuyến”, “trong tiếng”

=> Ghép C1+2 (Cả đoạn a) Sau C1: ngân 2

Sau C2: ngân 3

Đoạn b:

C3: “ Mùa thu ơi! … ước mơ”

Đảo phách: “thu ơi”, “đi xây”

C4: “ Tung bay … vai em”

Đảo phách: “bay màu”, “rỡ trên”

=> Ghép C3+4

C5: “ Mùa thu … sách mới”

Đảo phách: “thu ơi”, “thơm trong”

C6: “ Tiếng hát … trời thu”

Đảo phách: “hát ngày”, “sáng như”

=> Ghép 5+6 – cả đoạn b – cả bài hát

- Cả lớp hát hoàn chỉnh + gõ phách

- Cả lớp hát hoàn chỉnh + gõ nhịp

Gợi ý thể hiện sắc thái tình cảm:

+ Đoạn 1: Là hình ảnh mùa hè còn vương lại,

cần hát với sự sôi nổi, nhiệt tình

+ Đoạn 2: Là hình ảnh mùa thu ,cần thể hiện

sự tha thiết, mênh mang

(HS hát theo yêu cầu vàhướng dẫn của GV)

Trang 3

3 Củng cố, luyện tập (3’):

* HS hát: - Lần1: + Nửa lớp hát đoạn a - Nửa lớp hát đoạn b (đổi lại)

+ 1 dãy C1 đoạn a – 1 dãy C2 đoạn a – cả lớp đoạn b

- Lần 2:Một hs nữ hát lĩnh xướng đoạn a - Cả lớp hát hoà giọng đoạn2

- Lần 3: Hát nối tiếp xen kẽ giữa nam và nữ

* - HS trả lời câu hỏi: Kể tên 1 số bài hát về mùa thu mà em biết

- GV bổ sung, trích hát 1 số bài: “Chiều thu nhớ trường” (Cao Minh Khanh),

“Gặp nhau dưới trời thu Hà Nội” (Phạm Tuyên), “ Hà Nội mùa thu” (Vũ Thanh),

“Nhớ mùa thu Hà Nội (Trịnh Công Sơn)…

4 Hướng dẫn HS tự học ở nhà (1’):

- Các em về nhà học thuộc bài hát, tập biểu diễn theo nhóm

- Hát thuộc bài “ Chiếc đèn ông sao” (Phạm Tuyên)

Ngày giảng:

- HS tiếp tục trình bày bài hát qua cách hát hoà giọng, lĩnh xướng, đối đáp;

thể hiện sắc thái theo nội dung từng đoạn bài hát

- Củng cố cho HS nắm chắc vị trí các nốt nhạc trên khuông

* Tích hợp giáo dục tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh:

Chủ đề: Sự quan tâm chăm sóc của Bác Hồ với các em thiếu niên, nhi

đồng

3 Thái độ:

HS có ý thức trong việc học tập và hướng về ngày tết trung thu

1 Chuẩn bị của GV:

- Nghiên cứu, xử lí sắc thái, tình cảm của bài hát

- Bảng phụ chép TĐN số 1; đàn

2 Chuẩn bị của HS:

Thuộc bài hát, thanh phách

1 Ổn định: 8a……8b…….8c…

2 Kiểm tra bài cũ (Trong phần 1 bài mới)

Trang 4

Theo âm lịch tháng 8 là tháng giữa mùa thu và ngày 15 tháng 8 là ngàychính giữa mùa thu, bởi vậy người xưa coi đó là ngày lành để làm lễ tế thần mặttrăng Các nhạc sĩ có rất nhiều bài hát lấy cảm xúc từngày này, trong đó có bài

“Chiếc đèn ông sao” của nhạc sĩ Phạm Tuyên Bài TĐN số 1 hôm nay là đoạntrích trong bài hát này

Đàn và thể hiện lại bài hát để HS nghe và

so sánh để sửa chữa những chỗ chưa đạt

- Hát cả bài

- Đoạn a: HS nam nữ hát đối đáp

Đoạn b: cả lớp hát hoà giọng

Lĩnh xướng đoạn a + động tác phụ hoạ

Hoà giọng đoạn b

Một vài HS hoặc 1 – 2 nhóm trình bày bài

Bài TĐN số 1 CHIẾC ĐÈN ÔNG SAO

(Trích) Nhạc và lời: Phạm Tuyên

Âm hình tiết tấu chủ đạo?

Đọc + gõ theo âm hình tiết tấu

Bài viết ở giọng gì? Thang âm của bài?

Trang 5

- Đọc thang âm lên, xuống, âm trụ, quãng 3

nhiều lần theo hướng dẫn của GV

Đoạn nhạc sử dụng những kí hiệu nào?

Dấu nhắc lại, dấu luyến,dấu chấm dôi

- Đoạn nhạc viết ở Cdur 5 âm, chia 4 tiết nhạc,

- 1 dãy đọc nhạc – 1 dãy hát lời + gõ phách

- 1 dãy đọc nhạc + gõ tiết tấu – 1 dãy hát lời +

gõ nhịp

- Cá nhân (xung phong) đọc bài

Sửa sai, cho điểm

* Liên hệ, lồng ghép và giáo dục HS học tập

và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí

Minh:

Chủ tịch Hồ Chí Minh trọn đời phấn đấu hi

sinh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc, vì nhân

dân, vì Tổ quốc Việt Nam Người luôn quan

tâm, chăm sóc, dành nhiều tình cảm cho các

em thiếu niên, nhi đồng trên khắp mọi miền,

mọi dân tộc khác nhau của đất nước luôn tỏ

lòng kính yêu và biết ơn vô hạn đối với Bác

Bác như vì sao “tỏa sáng khắp nơi nơi”

giống nội dung bài hát “Chiếc đèn ông sao” các

em vừa học

- GV điều khiển để HS nhận biết từng câu và TĐN: Đàn giai điệu 1 số nốtđầu tiên mỗi câu – HS nhận biết đó là câu mấy và đọc đầy đủ cả câu; đối với đốitượng yếu hơn, GV đàn cả câu – HS đọc hát câu tiếp theo

- HS (1 số em khá) lên đọc bài (GV nhận xét, sửa sai, cho điểm hệ số 1)

- Cùng HS hát cả bài “ Chiếc đèn ông sao” => Hằng năm có tết thiếu nhi(Ngày sum họp đoàn viên) Tết trung thu vào 15/8 âm lịch, ngày đó các em đượcrước đèn, ăn bánh kẹo và thưởng thức ánh trăng ngọt ngào, trong trẻo

4 Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà (1’):

- Về hát thuộc bài hát và TĐN trong bài

Trang 6

- GV hướng dẫn HS đọc bài đọc thêm: “ Bát âm thời cổ và dàn bát âm”: đọc

và trả lời câu hỏi: “Bát âm là gì?”, “Thế nào là dàn bát âm?” …

- Sưu tầm những bài hát của nhạc sĩ Trần Hoàn

-Ngày giảng:

TIẾT 3

ÔN TẬP BÀI HÁT: “MÙA THU NGÀY KHAI TRƯỜNG”

ÔN TẬP TẬP ĐỌC NHẠC: TĐN SỐ 1 – ÂM NHẠC THƯỜNG THỨC: NHẠC SĨ TRẦN HOÀN VÀ BÀI HÁT: “MỘT MÙA XUÂN NHO NHỎ”

I MỤC TIÊU:

1 Kiến thức:

- HS hát thuộc bài hát “Mùa thu ngày khai trường” và thể hiện đúng tốc độ,

sắc thái, tình cảm khác nhau ở 2 đoạn a và b của bài hát

- HS đọc đúng giai điệu, ghép lời ca bài TĐN số 1, kết hợp vỗ tay theophách

- Thông qua bài hát “Một mùa xuân nho nhỏ”, học sing biết vài nét về nhạc

sĩ Trần Hoàn và một vài sáng tác của ông

1 Chuẩn bị của GV: - Nhạc cụ quen dùng, Tranh ảnh nhạc sĩ Trần Hoàn.

- Băng đĩa nhạc của nhạc sĩ Trần Hoàn

2 Chuẩn bị của HS: - Hát thuộc bài hát “Mùa thu ngày khai trường”

- Đọc thuộc bài TĐN số 1

1 Ổn định: 8a……8b…….8c…

2 Kiểm tra bài cũ (Kiểm tra trong phần 1, 2 bài mới)

Trong các nhạc sĩ của thời kì tân nhạc, có một nhạc sĩ có những đóng góprất lớn vì những ca khúc mang chất liệu dân và viết về Bác khá thành công – đó lànhạc sĩ Trần Hoàn, chúng ta sẽ tìm hiểu trong phần Âm nhạc thường thức

Trang 7

Đệm đàn cho HS hát lại toàn bộ bài 1 lần.

- Thi đua giữa các nhóm:

Nhóm 1: Trình bày theo cách hát đối đáp.

Nhóm 2: Trình bày hát lĩnh xướng - hoà

đuổi vào sau 2,5 phách

Đọc gam Cdur lên, xuống, âm trụ, quãng 3

nhiều lần:

I III V (I)

- Cả lớp đọc nhạc – hát lời + gõ phách

- Cả lớp đọc nhạc – hát lời + gõ nhịp

Sửa sai (nếu có)

4 em (lần lượt) lên đọc bài

Nhận xét, cho điểm hệ số 1 (không hạn

chế nếu còn thời gian)

Cả lớp hát cả bài “ Chiếc đèn ông sao”:

- Đặt một số câu hỏi để HS củng cố phân

môn âm nhạc thường thức:

Bản giao hưởng đầu tiên nhiều chương

của Việt Nam có tên là gì? Ai là tác giả?

“Quê hương” của Nhạc sĩ Hoàng Việt

Vở nhạc kịch đầu tiên của Việt Nam tên là

gì? Ai là tác giả?

Vở nhạc kịch đầu tiên của Việt Nam tên là

Vở “Cô sao” của nhạc sĩ Đỗ Nhuận

Ai là tác giả bài hát Đường chúng ta đi?

Bài hát “Đường chúng ta đi” do nhạc sĩ

Trang 8

Trả lời qua việc chuẩn bị bài ở nhà

Bổ sung, trích hát hoặc mở đĩa cho HS

nghe

Cho HS nghe bài hát “ Một mùa xuân nho

nhỏ” một lần

Hãy nói cảm nhận của em về bài hát?

Ghi nhận ý kiến của HS và bổ sung, nhấn

mạnh: Bài hát như một lời thúc giục cả

nước lên đường với khí thế hào hùng, tràn

đầy niềm tin và chiến thắng

* Nhạc sĩ Trần Hoàn:

- Tên thật Nguyễn Tăng Hích(Bút danh Hồ Thuận An).Sinh 1929 (Quảng Trị) – mất23-11-2003 (Hà Nội)

- Tác phẩm: “Sơn nữ ca”,

“Lời người ra đi”, “Lời rutrên nương”, “Thăm bến nhàrồng”, “Giữa mạc tư khoanghe câu hò ví dặm”

- Được nhà nước truy tặnggiải thưởng Hồ Chí Minh vềvăn học nghệ thuật

* Bài hát: “Một mùa xuân nho nhỏ”:

Phổ thơ Thanh Hải năm 1980,chất dân ca Huế

3 Củng cố, luyện tập (Đã củng cố luyện tập trong bài dạy)

4 Hướng dẫn HS tự học ở nhà (1’):

- Học thuộc bài hát đã học và bài TĐN số 1

- Sưu tầm những bài dân ca Nam Bộ

Ngày giảng:

-TIẾT 4

HỌC HÁT: BÀI “LÍ DĨA BÁNH BÒ”

I MỤC TIÊU:

1 Kiến thức: - HS biết bài “Lí dĩa bánh bò” là dân ca Nam Bộ

- HS hát đúng giai điệu, lời ca và thể hiện được tính chất vuitươi, nhí nhảnh của bài hát

2 Kĩ năng: HS biết trình bày qua cách hát tập thể hoà giọng, lĩnh xướng với

tính chất vui, dí dỏm

3 Thái độ: Thông qua bài hát, HS thêm hiểu về dân ca Nam Bộ Có ý thức giữ

gìn, phát huy làm phong phú thêm kho tàng dân ca Việt Nam

1 Chuẩn bị của GV: - Nhạc cụ quen dùng, đài, băng đĩa nhạc.

Trang 9

- Hát chuẩn xác bài hát, đàn thuần thục.

2 Chuẩn bị của HS: - Đọc lời ca bài hát.

1 Ổn định: 8a……8b…….8c…

* Đặt vấn đề vào bài mới (1’): (GV treo bản đồ hành chính Việt Nam – giới thiệu

về dân ca Nam Bộ)

Đồng bằng Nam Bộ là đồng bằng lớn nhất nước, là vựa thóc của khu vực,hằng năm xuất khẩu hàng ngàn tấn thóc gạo Ở Nam Bộ có rất nhiều làn điệu dân

ca, trong đó “Lí” là khúc dân ca chiếm vị trí quan trọng trong sinh hoạt tinh thần

của đòng bào Trung và Nam Bộ Tiết này, các em sẽ học một bài dân ca nam Bộ

Dân ca là những bàt hát như thế nào? Kể tên

những bài dân ca Nam Bộ em biết?

Dân ca là những bài hát do nhân dân sáng tác

- Ghi bảng, trích hát một số bài HS không hát

được và một số bài “lí”: “Lí cây đa”, “Lí con

sáo” “Lí ngựa ô” …

- Giới thiệu về bài hát “Lí dĩa bánh bò” được

hình thành từ hai câu thơ lục bát:

“Hai tay bưng dĩa bánh bò

Giấu cha, giấu mẹ cho trò đi thi”

Giải thích:

- “dĩa” theo tiếng Nam Bộ là đĩa

- “bánh bò” là 1 loại bánh làm bằng bột gạo

=> Lời hát gợi lên hình ảnh cô gái tốt bụng,

thương anh học trò nghèo ở trọ nên giấu cha mẹ

mang đĩa bánh bò tới cho anh Chắc hẳn đây là

lần đầu tiên làm việc này nên cô còn lúng túng,

chân bước ngập ngừng nhưng với tình thương

chân thật cô gái đang vượt lên sự rụt rè để thể

hiện mong muốn của mình

- Treo bảng chép bài hát

- GV đàn và hát mẫu cho hs nghe 1-2 lần và

phân tích: bài hát chỉ có 1 đoạn, thơ gồm 2 câu

cũng là 2 câu hát

Cả lớp đứng tại chỗ luyện giọng

1 Giới thiệu tác giả, tác phẩm (8’):

(HS ghi nhận)

2 Học hát (29’):

Trang 10

C1: “Hai tay bưng dĩa bánh bò”

1a: “Hai tay bánh bò”

1b: “Giấu cha cho trò”

(Giữa 2 tiết nhạc nghỉ 1/2 phách)

C2: “ I i i là trò i i i”

Đảo phách: “tang tang là”

=> Ghép cả bài hát

- Lưu ý và giúp HS hát đúng chỗ có dấu chấm

dôi và luyến 4 nốt nhạc: “dĩa í”, “mẹ chân”,

“né tối”, “té lén”

- Hát ghép cả bài + gõ phách đều đặn

- Hát cả bài + gõ nhịp

Hát + động tác biểu diễn

Em hãy nói cảm nhận về bài hát?

Giai điệu vui tươi, lời ca hóm hỉnh

- Đứng tại chỗ hát và thực hiện động tác như

GV vừa hướng dẫn

- Một dãy câu 1a – một dãy câu 1b – cả lớp câu

2

- Đội văn nghệ biểu diễn

Góp ý cho HS biểu diễn đẹp, hát đúng tính chất

bài hát

Cá nhân (xung phong + GV khích lệ) lên biểu

diễn

Tuyên dương, cho điểm hệ số 1 không hạn chế

(HS hát theo yêu cầu và hướng dẫn của GV)

- GV phân tích; Cũng như các vùng khác: Quan họ Bắc Ninh (Bắc Bộ) –Trung Bộ - Nam Bộ đều có nét riêng về dân ca mỗi vùng (cùng HS trích hát 1 sốbài HS cũng thuộc)

- Câu hỏi 2 / SGK: GV hát lời mới cho HS tham khảo và hướng dẫn cách đặtlời từ 2 câu thơ Ví dụ:

“Quê hương hai tiếng sáng ngời Chúng em gắng học xây đời mai sau”

“Quê hương hai tiếng (í a) sáng ngời Chúng em gắng học thi đua quyết tiến tháng ngày mong ước lớn khôn xây đời (i…) xây đời (là đời) mai sau (i…) xây đời tình tính tang tang (là đời, là đời) mai sau (i…)”.

- Hát chính xác cao độ, trường độ của bài hát

- Viết lời mới theo chủ đề tự chọn

- Ôn tập về gam Cdur, giọng dur, TĐN số 7 “Quê hương” – lớp 7

Trang 11

Ngày giảng:

TIẾT 5

ÔN TẬP BÀI HÁT: “LÍ DĨA BÁNH BÒ”

NHẠC LÍ: GAM THỨ, GIỌNG THỨ TẬP ĐỌC NHẠC: TĐN SỐ 2

I MỤC TIÊU:

1 Kiến thức: - HS hát thuộc bài “Lí dĩa bánh bò” và thể hiện được sắc thái,

tình cảm của bài hát

- HS biết được tính chất, cấu tạo của gam moll, giọng moll

- HS đọc đúng giai điệu và ghép lời ca bài TĐN số 2

2 Kĩ năng: - Hát hoà giọng, lĩnh xướng, đơn ca với tính chất vui tươi, dí dỏm.

- Luyện đọc gam moll và biết tìm vài bài hát viết ở giọng moll

3 Thái độ: Có ý thức học tập, yêu thích và phát triển các làn điệu dân ca Việt

Nam

1 Chuẩn bị của GV: - Thuộc bài hát “Trở về Su-ri-en-tô”

- Bảng phụ chép TĐN số 2

- Một số bài hát viết ở giọng dur, moll; đàn

2.Chuẩn bị của HS: - Hát thuộc bài hát “Lí dĩa bánh bò”

- Nắm chắc cấu tạo gam Cdur

1 Ổn định: 8a……8b…….8c…

2 Kiểm tra bài cũ ( Kiểm tra trong phần 1 bài mới).

Bài hát “Lí dĩa bánh bò” các em học ở tiết trước là một bài hát viết ở giọngdur với tính chất vui tươi, dí dỏm, chất nhạc trong sáng Trong âm nhạc còn một

số bài dịu êm, tha thiêt như bài “Quê hương” – dân ca Ucraina (lớp 7) mang tínhtrữ tình viết ở giọng moll Vậy giọng moll có tính chất cung và nửa cung như thếnào, tiết này các em cùng tìm hiểu

GV

HS

GV

HS

- Cho HS nghe nhạc dạo để lần lượt

mỗi tổ trình bày bài một lần

- Nhận xét ưu, nhược điểm và hướng

Trang 12

em đang học được viết trên hệ thống

giọng thứ và giọng trưởng Bài hát viết

ở giọng moll thường diễn tả sự du

dương, tha thiết, giọng dur thường có

tình cảm sôi nổi, tươi sáng Tuy nhiên

điều này cũng chỉ mang tính chất

tương đối vì còn tuỳ thuộc vào nhiều

yếu tố khác trong sáng tác âm nhạc

- Hát minh hoạ:

+ Bài hát viết ở giọng dur: “Chú chim

nhỏ dễ thương”, “Tiếng ve gọi hè”,

“Chiếc đèn ông sao”

+ Bài hát viết ở giọng moll: “Xuân về

trên bản”, “Quê hương”, “Ca-chiu-sa”

Sự khác nhau giữa giọng trưởng và

giọng thứ?

Giọng trưởng: Sáng, giai điệu vui tươi

Giọng thứ: Tha thiết nhẹ nhàng

=> Giọng dur và moll khác nhau ở

công thức cấu tạo (biểu hiện về mặt

cao độ)

Em hãy nhắc lại cấu trúc gam dur?

I II III IV V VI VII VIII(I)

1c 1c 1/2c 1c 1c 1c 1/2c

- Từ gam dur – sáng tác giai điệu cụ

thể => giọng dur + tên âm chủ

- Ghi cấu tạo (công thức) giọng moll

lên bảng và giải thích: Âm ổn định

nhất là bậc I (âm chủ) Ví dụ gam

Amoll âm chủ sẽ là “La”

- Treo bảng chép TĐN số 7 “Quê

hương” (lớp 7) và phân tích: Bài hát

viết ở Amoll: âm chủ là “La”, hoá biểu

không có #, b, kết bài ở “La” => Đây

cũng chính là dấu hiệu nhận biết bản

Trang 13

- Trích hát “Mùa thu ngày khai

trường” (lớp 8), “Niềm vui của em”

(lớp 6)

Bài hát viết ở giọng moll có tính chất

như thế nào?

Êm dịu hơn so với giọng dur

- Cả giọng moll và dur đều là một

quãng 8 đúng nhưng khác nhau ở cấu

trúc cung và nửa cung:

* Các bậc âm trong gam thứ dùng

để xây dựng thành một giai điệucủa bài hát, bản nhạc được gọi là

giọng thứ kèm tên âm chủ.

3 Tập đọc nhạc: TĐN số 2 (18’):

Trở về Su-ri-en-tô

(Trích) Bài hát ItaliaBài TĐN số 2

Trang 14

- Ghép lời ca theo giai điệu bằng hình thức: một

dãy đọc nhạc – một dãy ghép lời – cả lớp hát

- Hát cho HS nghe cả bài hát và giải thích: Bài

nhạc do nhạc sĩ người I-ta-li-a tên là Ernesto De

Curtis sáng tác vào khoảng cuối thế kỉ 17

Người dân Ý yêu thích và coi nó như một bài

dân ca Với giai điệu tha thiết, bồng bềnh như

những làn sóng Địa Trung Hải, bài hát diễn tả

tình yêu sâu nặng của con người với mảnh đất

quê hương

- Bài TĐN là đoạn đầu của bài hát “Trở về

Su-ri-en-tô”

- Đàn giai điệu từng câu cho HS nghe và ghi

nhớ lại giai điệu

- Cả lớp đọc nhạc + gõ phách – hát lời

- Cả lớp đọc nhạc + hát theo tay chỉ huy của GV

- Nửa lớp đọc nhạc – nửa kia hát lời (đổi lại)

- Cả lớp đọc nhạc + gõ đệm – hát lời

ghép lời ,một nửa đọc nhạc (đổi lại)

Chú ý sửa sai cho HS

- GV chỉ định: + 2 HS ngồi gần nhau đứng dậy trình bày: 1 đọc nhạc – 1 hát lời(đồng thời) và cùng HS khác nhận xét, hướng dẫn lại chỗ chưa đạt

+ 4 em: 2 em đọc 2 câu đầu – 2 em đọc 2 câu cuối

2 em hát 2 câu đầu – 2 em hát 2 câu cuối đối đáp nhau

- HS xung phong đọc bài (GV nhận xét sửa sai và cho điểm hệ số 1 khuyếnkhích các em)

- Đọc chính xác cao độ, trường độ bài TĐN số 2; trả lời câu hỏi 2 trong SGK

- Sưu tầm những bài hát thiếu nhi do nhạc sĩ Hoàng Vân sáng tác

Ngày giảng:

-TIẾT 6

ÔN TẬP BÀI HÁT: “LÍ DĨA BÁNH BÒ”

Trang 15

ÔN TẬP ĐỌC NHẠC: TĐN SỐ 2

ÂM NHẠC THƯỜNG THỨC:

NHẠC SĨ HOÀNG VÂN VÀ BÀI HÁT: “HÒ KÉO PHÁO”

I MỤC TIÊU:

1 Kiến thức: - HS hát thuộc và biểu diễn bài hát “Lí dĩa bánh bò”

- HS đọc đúng giai điệu và ghép lời ca bài TĐN số 2

- HS biết sơ lược cề tiểu sử nhạc sĩ Hoàng Vân và vài bài hát

“Hò kéo pháo”

2 Kĩ năng: Rèn đọc nhạc và biểu diễn âm nhạc

3.Về thái độ: Giáo dục HS trân trọng, yêu quý các anh hùng đã anh dũng hi

sinh cho Tổ quốc qua các tác phẩm âm nhạc

- Đài, đàn, đĩa nhạc có bài hát của nhạc sĩ Hoàng Vân sáng tác cho thiếu nhi

- Tranh ảnh về chiến dịch Điện Biên Phủ

Học thuộc bài hát “Lí dĩa bánh bò” và TĐN số 2

1 Ổn định: 8a……8b…….8c…

2 Kiểm tra bài cũ (Trong phần 1, 2 bài mới).

Tiết học này chúng ta lại tiếp tục ôn tập lại bài hát “Lí dĩa bánh bò” và bàiTĐN số 2 sao cho thuần thục Ngoài ra, chúng ta cùng tìm hiểu về một nhạc sĩ cónhiều đóng góp cho nền âm nhạc Việt Nam hiện đại – nhạc sĩ Hoàng Vân quaphần âm nhạc thường thức

Thực hiện theo nhóm,cá nhân, bàn

Cùng HS dưới lớp nhận xét, đánh giá, cho

Trang 16

- Cho HS chơi trò chơi nhận biết câu nhạc:

đàn 1 số nốt đầu tiên của mỗi câu; nhận

biết, hát lời câu đó

- Khắc sâu kiến thức về giọng moll: bài

TĐN viết ở thang 7 âm, bắt đầu “La”, kết

thúc “La”, hoá biểu không có #, b – đây là

giọng moll tự nhiên dễ nhất

Tự đọc phần giới thiệu SGK

- Ghi ra 3 câu tóm tắt để giới thiệu về nhạc

sĩ Hoàng Vân

- Đọc kết quả tự tiến hành

- Nhận xét phần giới thiệu của HS => Nhạc

sĩ Hoàng Vân có nhiều đóng góp cho nền

âm nhạc Việt Nam, thành công cả mảng âm

nhạc thiếu nhi và người lớn

- Trích hát hoặc mở đĩa cho HS nghe 1 số

tác phẩm của nhạc sĩ Hoàng Vân

Cùng hát những bài thuộc

- Treo tranh ảnh chiến dịch Điện Biên Phủ:

giới thiệu về hoàn cảnh ra đời của bài hát

“Hò kéo pháo” và qua tranh ảnh

3 Âm nhạc thường thức (15’):

* Nhạc sĩ Hoàng Vân:

- Tên thật Lê Văn Ngọ - bútdanh Y Na – sinh 24/7/1930(Hà Nội)

- Những ca khúc nổi bật:

“Quảng Bình quê ta ơi”,

“Tình ca Tây Nguyên”, “Bài

ca người giáo viên nhândân” “Ca ngợi Tổ quốc”,

“Mùa hoa phượng nở”, “Emyêu trường em”…

- Được nhà nước trao tặnggiải thưởng Hồ Chí Minh vềvăn học nghệ thuật

* Bài hát “Hò kéo pháo”:

Sáng tác trong kháng chiếnchống Pháp

Trang 17

GV

HS

- Mở đĩa cho HS nghe 1 lần

Hãy nói cảm nhận của em sau khi nghe bài

hát?

Ghi nhận ý đúng, bổ sung đầy đủ nội dung:

Bài hát “Hò kéo pháo” được nhạc sĩ Hoàng

Vân sáng tác bắt nguồn từ những làn điệu

dân ca tạo nên âm hưởng gần gũi, nồng ấm

quen thuộc nhưng mới mẻ Ngoài ra ông có

cách nhìn độc đáo trong các ca khúc dành

cho thiếu nhi

Nghe lại bài hát 1 lần

3 Củng cố, luyện tập (Đã củng cố luyện tập trong nội dung bài dạy).

- Ôn tập các bài hát, TĐN từ đầu năm (Hát theo nhóm, TĐN cá nhân)

- Đọc thành thục thang Cdur 5 âm và 7 âm

1 Kiến thức: - HS hát đúng giai điệu và thuộc lời ca của hai bài hát “Mùa thu

ngày khai trường”, “Lí dĩa bánh bò” Biết trình bày bài hát theo hình thức đơn ca,song ca, tốp ca

- HS biết cấu tạo của Gam thứ, Giọng thứ

- HS đọc đúng giai điệu, ghép lời ca bài TĐN số1, số 2 và ghinhớ hình tiết tấu có trong các bài TĐN

2 Kĩ năng: Luyện tập biểu diễn tốp ca và đọc nhạc

3 Thái độ: Cảm nhận cái hay, cái đẹp của cuộc sống qua âm nhạc

1 Chuẩn bị của GV: - Nội dung ôn tập

- Hình thức biểu diễn để HS tham khảo

2 Chuẩn bị của HS: - Hát thuộc các bài hát và TĐN đã học

- Thanh phách

1 Ổn định: 8a……8b……8c…

2.Kiểm tra bài cũ (Không kiểm tra)

Trang 18

Trong tiết ôn tập ngày hôm nay chúng ta cùng ôn tập lại hai bài hát đã học vàhai bài TĐN số 1 và số 2 sao cho thuần thục để chuẩn bị cho tiết sau kiểm tra mộttiết thực hành.

3.Dạy nội dung bài mới (43’):

Trong bài hát “Mùa thu ngày khai trường”

ở đoạn b những câu hát nào có tiết tấu

giống nhau?

Phát hiện 2 câu: “Tung bay màu khăn thắm

rực rỡ trên vai em” và “Tiếng hát ngày

khai trường trong sáng như trời thu”

Tổ chức cho HS hát theo nhóm

Thế nào là gam moll, giọng moll?

Nói công thức cấu tạo:

I II III IV V VI VII VIII (I)

1c 1/2c 1c 1c 1/2c 1c 1c

Khắc sâu qua bài hát “Ca-chiu-sa” – Âm

nhạc 7 và chốt lại tính chất giọng moll

Hãy viết 1 đoạn nhạc Amoll gồm 16 ô nhịp

3/4?

Làm bài

- Yêu cầu: viết đủ, không cần hay

- Dán bảng một số bài để HS thấy được

nhịp 3/4 và giọng moll

- Treo bảng bài TĐN số 1 và 2 cho HS nắm

được âm hình tiết tấu 2 bài TĐN

Đọc gam Cdur 5 âm và bài TĐN số 1

Trang 19

GV Luyện đọc cá nhân và theo nhóm- Giúp đỡ HS yếu đọc bài

- Khuyến khích 1 số nhóm lên biểu diễn và

gợi ý HS góp ý về hình thức biểu diễn cho

bạn

- Cho điểm 1 số em và nhóm hát

3 Luyện tập (13’):

3 Củng cố và luyện tập (Đã củng cố luyện tập trong nội dung bài dạy)

4 Hướng dẫn học sinh học bài ở nhà (1’):

- Về nhà các em học thuộc 2 bài hát ôn tập và bài TĐN số 1, 2 Chuẩn bị chotiết kiểm tra 1 tiết

-Ngày kiểm tra:

TIẾT 8

KIỂM TRA 1 TIẾT

I MỤC TIÊU BÀI KIỂM TRA:

1 Kiến thức: Kiểm tra việc tiếp thu, thể hiện bài hát và TĐN của HS; đánh giá

kết quả học tập của HS nửa đầu học kì I

2 Kĩ năng: Các em được thể hiện kĩ năng năng khiếu của mình.

3 Thái độ: Giúp các em tự tin trước tập thể.

II NỘI DUNG ĐỀ:

bài hát và tên tác giả

Hát đúng, đều, to rõ ràng thể hiện được nội dung, sắc thái và tình cảm của bài hát

Số câu:

Số điểm:

Tỉ lệ %:

1 1

1 2,5

2 3,5 35%

loại gam

đã học

Xác định được giọng bài hát

Số câu:

Số điểm:

Tỉ lệ %:

1 1

1 2

2 3 30%

Trang 20

Tập đọc

trường độ

và hát đúng lời ca theo giai điệu bài TĐN

1

2 20%

1

2,5 25%

1

2,5 25%

6

10 100%

2 Đề kiểm tra:

2.1 Đề kiểm tra lí thuyết (10’): (Yêu cầu làm ra giấy kiểm tra)

Câu 1: Gam thứ là hệ thống 7 bậc âm được sắp xếp liền bậc dựa trên công thức:

A I II III IV V VI VII VIII(I)

Câu 4: Câu hát “tan biến trong hoà ca” có trong bài hát nào? Tác giả bài hát?

2.2 Đề kiểm tra thực hành (30’): (HS bốc thăm đề kiểm tra: Phần TĐN thực hiện

cá nhân, phần hát theo nhóm của mình)

Phiếu 1: Hát bài hát “Lí dĩa bánh bò” và đọc bài TĐN số 2.

Phiếu 2: Hát bài hát “Mùa thu ngày khai trường” và đọc bài TĐN số 1.

Trang 21

III ĐÁP ÁN:

1 Phần kiểm tra lí thuyết (5 điểm):

Câu 1 (1 điểm): Đáp án: B

Câu 2 (2 điểm): Bài hát viết ở giọng Cdur Vì: bắt đầu bằng nốt Mi, kết thúc nốt

Đô, hoá biểu không có dấu #, b

Câu 3 (1 điểm): Đáp án: B

Câu 4 (2 điểm): Câu hát “tan biến trong hoà ca” có trong bài hát “Một mùa xuân

nho nhỏ” của nhạc sĩ Trần Hoàn

2 Phần kiểm tra thực hành (5 điểm):

- Hát đúng, đều, to rõ ràng thể hiện được nội dung, sắc thái và tình cảm của bài hát(2,5 điểm)

- Đọc đúng cao độ, trường độ và hát đúng lời ca theo giai điệu bài TĐN (2,5 điểm) *******************************

2 Kĩ năng: HS biết trình bày bái hát qua vài cách hát tập thể như hoà giọng,

lĩnh xướng và kĩ thuật hát hát liền tiếng và hát nảy

3 Thái độ: Giáo dục các em biết giữ gìn sự trong sáng của tuổi hồng, cố gắng

học thật giỏi, làm nhiều việc tốt và biết ước mơ hướng tới tương lai tươi đẹp

- Tìm hiểu về tiểu sử của tác giả; xuất xứ, nội dung của bài hát

- Một vài trích đoạn của nhạc sĩ Trương Quang Lục

Những ngày tháng cắp sách tới trường là khoảng thời gian thật hồn nhiên,trong sáng Chúng ta hay gọi thời gian đó bằng những từ thật đáng yêu như: tuổixanh, tuổi hồng, thời mực tím, thời áo trắng hay tuổi thần tiên Những bài hát viết

về đề tài này thường để lại trong lòng các em thiếu niên những cảm xúc thật đẹp.Nhạc sĩ Trương Quang Lục viết 2 bài hát để chúng ta nhớ mãi về chuỗi kỉ niệm

Trang 22

trong những ngày ngồi trên ghế nhà trường Đó là bài “Màu mực tím” và “Tuổihồng” Tiết này các em sẽ học bài hát “Tuổi hồng” của ông.

- Là hội viên hội nhạc sĩ Việt Nam đồng

thời là hội viên hội nhà báo Việt Nam

Cả lớp hát bài “Trái đất này của chúng em”

Treo bảng chép bài hát: là bài hát dành cho

lứa tuổi thiếu niên – lứa tuổi đẹp tựa mùa

xuân về trên cành lá, như khoảng trời bình

yên rộng cánh chim bay

Trong bài có các kí hiệu âm nhạc nào? Với

các kí hiệu đó thì bài hát này thực hiện theo

trình tự như thế nào?

Trong bài có các kí hiệu: Dấu nhắc lại và

khung thay đổi Với các kí hiệu đó thì bài

hát này thực hiện theo trình tự: Hát từ đầu

đến hết khung 1 sau đó quay lại từ đầu hát

vào khung 2 không hát khung 1 nữa

Bài hát này được chia làm mấy đoạn và

chia như thế nào?

Bài hát 2 lời, thể 2 đoạn đơn:

- Đoạn a: Từ “Vui sao bình minh rực

lên”: Mô tả bước chân các em tới trường

- Đoạn b: còn lại: Diễn tả niềm vui của các

em – lứa tuổi của những ước mơ tươi đẹp

Bài hát viết ở nhịp gì? Ý nghĩa? Kí hiệu

- Tác phẩm: “Cô gái LâmThao”, “Hoa sen Thápmười”, “Vàm cỏ đông”…

- Ca khúc thiếu nhi” “Nếu

em là”, “Xỉa cá mè”, “Tuổimười lăm”, “Màu mựctím”…

* Tác phẩm “Tuổi hồng”:

Trang 23

C1: “Vui sao ngày ngày”

Ngân 2,5: “này”, “ngày”

Giống giai điệu, khác lời ca

- Vậy hát như lời 1 nhưng bỏ khung thay

đổi 1 hát sang khung thay đổi 2

- Bắt nhịp cho HS hát lời 2 và uốn nắn, sửa

đoạn b lời 1 – cả lớp đoạn b lời 2

- Nhóm 1 lời 1 - Nhóm 2 gõ phách (đổi lại)

2 Học hát (33’):

(Hát theo yêu cầu và hướngdẫn của GV)

Trang 24

- 1 bàn lĩnh xướng câu 1, 2 đoạn a - lời 1

- 1 bàn lĩnh xướng câu 3, 4 đoạn a - lời 1

- Hát thuộc bài hát, tập biểu diễn theo nhóm

- Đọc thành thục gam Cdur và Amoll

*******************************************

Ngày giảng:

TIẾT 10

ÔN TẬP BÀI HÁT: “TUỔI HỒNG” – NHẠC LÍ:

GIỌNG SONG SONG, GIỌNG LA THỨ HOÀ THANH

TẬP ĐỌC NHẠC: TĐN SỐ 3

I MỤC TIÊU:

1 Kiến thức: - HS hát đúng giai điệu, lời ca bài hát “Tuổi hồng” và thể hiện

được sắc thái tình cảm của bài hát Biết hát kết hợp các hình thức gõ đệm

- HS biết được về giọng song song và giọng la thứ hoà thanh

- HS đọc đúng cao độ, trường độ và ghép lời ca bài TĐN số 3

2 Kĩ năng: - Luyện đọc gam.

- Tập thể hiện nội dung âm nhạc khác nhau của từng đoạn trongbài, biết hát liền tiếng và hát nảy

3 Thái độ: Có ý thức học tập, yêu thích môn học.

1 Chuẩn bị của GV: - Bảng phụ chép bài TĐN số 3; đàn, đài, đĩa nhạc 8

- Ví dụ về giọng song song và giọng Am hoà thanh

2 Chuẩn bị của HS: Học thuộc bài hát “Tuổi hồng” theo nhóm

1 Tổ chức : 8a 8b 8c…

2 Kiểm tra bài cũ (Kiểm tra trong phần 1 bài mới)

Khi sáng tác bài hát ở giọng moll, để bài hát mềm mại và hay hơn các nhạc

sĩ thường tăng lên thêm 1/2 cung Tiết này các em sẽ tìm hiểu giọng đó qua bàiTĐN số 3 và ôn lại bài hát “Tuổi hồng”

Trang 25

- Nghe GV trình bày bài hát 1 lần.

- Cả lớp trình bày bài hát theo chỉ

huy của GV

- Sửa sai (nếu có) và phân tích: Bài

hát có 2 đoạn nhạc, mỗi đoạn có nội

dung âm nhạc khác nhau, Muốn diễn

đạt được nội dung cần biết cách thể

hiện Bài hát này cần thể hiện tình

cảm hồn nhiên yêu đời, trong sáng và

lôi cuốn với kĩ thuật hát liền tiếng và

hát nẩy

- Hướng dẫn:

+ Nẩy: “Vui sao … Tương lai”

+ Liền tiếng: “Tuổi hồng đến với em

… rực lên”; “Tuổi hồng ơi! Đẹp

những ước mơ”; “Đẹp mùa hoa tuổi

hồng ơi!” và hát mẫu cho HS nghe

- Để biết thêm một số giọng khác

trong âm nhạc, biểu hiện tính chất

bài hát, ta tìm hiểu phần nhạc lí

Để xác định giọng điệu của bản

nhạc cần dựa vào yếu tố nào?

Để xác định giọng điệu của bản nhạc

cần dựa vào hoá biểu và nốt kết

thúc

Hoá biểu là gì? Cho ví dụ

Hoá biểu là khoá Son và dấu #, b

trên đầu khuông nhạc

Phân tích để HS thấy hoá biểu ở một

số bài hát trong SGK âm nhạc 8

Treo bảng chép gam Cdur và Amoll

Trang 26

Phân tích dẫn dắt đến khái niệm

giọng song song

- Lấy ví dụ, phân tích 2 cặp giọng

song song sẽ học ở lớp 9:

+ Fdur – Dmoll (1 dấu b Si)

+ Gdur – Emoll (1 dấu # Pha)

Giải thích: Son # chỉ là bất thường

cho dù tất cả các câu có Son đều #

(tăng lên 1/2cung )

Giọng Am hoà thanh là giọng như

thế nào?

- Cho HS đọc gam Am tự nhiên –

hoà thanh

- Mở rộng: Muốn biết bài hát nào đó

có viết ở giọng moll hoà thanh hay

I III V (I)

Amoll

Giọng song song là một giọng dur vàmột giọng moll có chung hoá biểunhưng khác chủ âm

* Giọng Am hoà thanh:

I III V (I) Amoll tự nhiên

I III V (I) Amoll hòa thanh

Có bậc VII tăng lên 1/2 cung so với

Am tự nhiên

Trang 27

không chỉ cần xem bậc VII của giọng

đó có tăng lên 1/2 cung hay

không.Ví dụ: Dm hoà thanh – Đô

(bậc VII) tăng 1/2 cung

- Đàn cho HS nghe Dm hoà thanh để

HS phân biệt rõ 2 âm cuối cùng Đô #

- Rê

- Ngoài ra còn Am giai điệu: cả bậc

VI, VII đều tăng 1/2 cung: Nửa trước

(4 âm): moll, nửa sau: dur (đàn và

đọc cho HS nghe Tương tự với

giọng dur cũng vậy, các em sẽ được

tìm hiểu dần trong chương trình âm

- Khắc sâu về gam: Bài viết ở giọng Am hoà

thanh vì có bậc VII (nốt Son) đã được tăng lên

1/2 cung (Son #)

- Bài TĐN số 3 là 2 câu đầu trong bài hát cùng

tên (Trình bày cả bài cho HS nghe)

- Bài TĐN gồm 2 câu - mỗi câu 4 nhịp

Hãy nhắc lại ý nghĩa nhịp bài hát?

Nhắc lại và khắc sâu nhịp 3/4

Bài viết ở những hình nốt nào? Tách âm hình

tiết tấu chủ đạo?

Gõ theo âm hình tiết tấu, gõ tiết tấu của bài +

Trang 28

Sửa sai, giúp HS đọc đúng tiết tấu

Thang âm của bài?

Đọc gam thành thục với sự trợ giúp của GV

Lấy giọng chuẩn vào bài TĐN và chỉ cho HS

đọc, giúp HS đọc đúng Son # và lưu ý bài

TĐN cần đọc với sắc thái du dương, mềm mại

- Đọc cao độ trong bài (theo thước chỉ của

GV)

- Đọc cao độ + trường độ (gõ phách)

Sửa sai giúp HS đọc đúng

- Đọc nhạc + gõ phách – hát lời ca theo giai

4 Hướng dẫn Hs tự học ở nhà (1’):

- Hát thuộc bài hát, TĐN trong bài

- Viết lại gam Cdur, Amoll, Amoll hoà thanh

- Tìm các giọng song song có 2 dấu #, b và thông tin về nhạc sĩ Phan Huỳnh

Điểu

Ngày giảng:

TIẾT 11

ÔN TẬP BÀI HÁT TUỔI HỒNG – ÔN TẬP TẬP ĐỌC NHẠC: TĐN SỐ 3

ÂM NHẠC THƯỜNG THỨC: NHẠC SĨ PHAN HUỲNH ĐIỂU

VÀ BÀI HÁT: “BÓNG CÂY KƠ-NIA”

I MỤC TIÊU:

1 Kiến thức:

- HS hát thuộc và biểu diễn bài hát “Tuổi hồng”

- HS đọc đúng giai điệu và ghép lời ca bài TĐN số 3 Biết về giọng song song

và giọng Am hoà thanh

- HS biết sơ lược về tiểu sử nhạc sĩ Phan Huỳnh Điểu và bài hát “Bóng câyKơ-nia”

2 Kĩ năng:

- HS thể hiện được sắc thái tình cảm khác nhau trong một bài hát có nhiềuphần, kết hợp vỗ tay theo phách ở đoạn cuối

Trang 29

- Rèn cho HS nghe và đọc quãng 2T, 2t; ghi nhớ gam Am hoà thanh

3 Thái độ:

Giáo dục HS có tình cảm yêu quý trân trọng những nhạc sĩ có nhiều đóng góp

cho nền âm nhạc nước nhà

1 Chuẩn bị của GV: - Tư liệu và các bài hát của nhạc sĩ Phan Huỳnh Điểu

- Đàn, đĩa hát có bài “Bóng cây Kơ Nia” và một số bàikhác của nhạc sĩ Phan Huỳnh Điểu

2 Chuẩn bị của HS: Hát thuộc bài hát “Tuổi hồng” và bài TĐN số 3

III.TIẾN TRÌNH BÀI DẠY:

1 Tổ chức : 8a 8b 8c…

2 Kiểm tra bài cũ (Trong phần 1, 2 bài mới ).

Trong bài 3 các em đã học hai tiết với hai nội dung: 1 bài hát và 1 bài TĐN.Tiết này các em cùng ôn lại các nội dung đó và tìm hiểu một nội dung về âm nhạcthường thức

- Hát lời 2 – áp dụng kĩ thuật hát liền

tiếng và hát nẩy (đoạn, câu hát nẩy: cả

lớp; đoạn, câu liền tiếng: 1 dãy)

- Gõ tiết tấu chính của bài TĐN số 3

- Đọc bài TĐN theo đàn có ghép lời ca

Uốn nắn, sửa sai và giúp HS đọc đúng

Trang 30

Bài TĐN số 3 viết ở Am hoà thanh căn cứ

vào yếu tố nào?

Bậc VII của Am (nốt Son) tăng lên 1/2

cung

Vậy 2 giọng dur và moll chung hoá biểu

là 2 giọng gì?

Giọng song song

Hai giọng dur và moll hoá biểu có 1 dấu

b Si là 2 giọng gì?

Fdur – Dmoll

Khắc sâu qua gam và TĐN số 3

Đọc – hát lời TĐN số 3 thành thục

Trong SGK âm nhạc 6 có một bài hát của

nhạc sĩ Phan Huỳnh Điểu, em hãy cho

biết đó là bài hát nào?

“Ngày vui mới”

Đọc thầm phần giới thiệu về nhạc sĩ Phan

Huỳnh Điểu trong SGK

- Nhạc sĩ Phan Huỳnh Điểu có thời gian

sáng tác âm nhạc rất dài từ trước năm

1945 đến nay

- Âm nhạc của ông chau chuốt trữ tình

mang đậm chất dân gian

- Trích hát cho HS nghe 1 số bài hát của

ông

- Sau 1954 đất nước ta tạm thời bị chia

cắt thành 2 miền, miền Bắc xây dựng chủ

nghĩa xã hội, miền Nam đấu tranh giải

phóng dân tộc Các chiến sĩ trên mặt trận

văn hoá cũng hăng hái trong sáng tác

- Bài hát “Bóng cây Kơ-nia” có tính nghệ

thuật cao, trong các cuộc thi đỉnh cao bài

hát thường được lựa chọn

- Bài hát mang ý nghĩa lịch sử sâu sắc và

đây cũng là bài hát mang đậm phong cách

của ông – là sự thể hiện sự rung cảm sâu

sắc giữa người nhạc sĩ với cuộc sống của

3 Âm nhạc thường thức (15’):

* Nhạc sĩ Phan Huỳnh Điểu

(11/11/1924)

- Tác phẩm: “Sợi nhớ sợithương”, “Cuộc đời vẫn đẹpsao”, “Thuyền và biển”, “Đoàn

vệ quốc quân”, “Nhớ ơn Bác”,

“Con chim hay hót”…

- Được nhà nước trao giảithưởng Hồ Chí Minh về vănhọc - nghệ thuật

* Bài hát “Bóng cây Kơ nia”

Trang 31

HS

GV

nhân dân

- Bài hát đậm chất âm nhạc Tây Nguyên,

ca khúc sâu lắng, trữ tình, lúc tha thiết,

nhớ nhung (đoạn đầu), lúc thôi thúc, dồn

dập (đoạn sau), lúc vang vọng nhắn nhủ

(đoạn kết)

Hãy nói cảm xúc của em sau khi nghe bài

hát?

Nói cảm nhận của mình

- Hình ảnh cô gái và bà mẹ ngày ngày lên

nương rẫy nhìn thấy bóng cây Kơ-nia lại

nhớ người thân mình đi xa, đây là sự phản

ánh tâm trạng của cả đồng bào miền Nam

đang hướng ra miền Bắc chờ đợi người

thân của mình trở về giải phóng quê

hương Đây là tác phẩm có sức sống lâu

bền trong đời sống âm nhạc của nhân dân

-TIẾT 12.

HỌC HÁT: BÀI “HÒ BA LÍ”

I MỤC TIÊU:

1 Kiến thức: - HS biết bài “Hò ba lí” là dân ca Quảng Nam.

- HS hát đúng giai điệu, lời ca của bài hát

2 Kĩ năng: HS hiểu Hò là một loại dân ca độc đáo của dân tộc ta, biết đặc

điểm và cách thể hiện của điệu “Hò”: hát hoà giọng và lĩnh xướng, hát đối đáp(xướng – xô)

3 Thái độ: Giáo dục các em biết giữ gìn những làn điệu dân ca bằng cách sử

dụng chúng thường xuyên trong sinh hoạt hàng ngày

1 Chuẩn bị của GV: - Hát thuộc bài hát “Hò ba lí” và vài điệu “Hò” khác để

Trang 32

1 Ổn định: 8a……8b…….8c…

Dân ca Việt Nam phong phú theo từng vùng miền, được lưu truyền và phổbiến rộng rãi “ Hò” là một khúc dân ca, thường được hát trong khi lao động “Hò”

để thúc đẩy nhịp độ lao động, để động viên, cổ vũ: “Mài dừa … tóc nàng”,

“Chuyến đò … có anh”; để giải trí khi làm việc mệt nhọc: “Thiếu tay … đừng cười”; để thể hiện tình yêu quê hương, đôi lứa: “Tình em … em chờ” (GV trích

hát) Đặc biệt những điệu “Hò” đều bắt nguồn từ những câu lục bát …

- Treo bản đồ hành chính Việt Nam và giới

thiệu địa danh Quảng Nam

- Giới thiệu tên các điệu “Hò”:

+ Lấy nội dung công việc để đặt tên cho bài

hò như: “Hò giã gạo”, “Hò kéo gỗ”, “Hò qua

sông hái củi” …

+ Lấy địa danh là nơi xuất xứ: “Hò Đồng

Em hãy nối về nhịp của bài hát?

Nhắc lại và khắc sâu nhịp 2/4; ô nhịp đầu

tiên thiếu 1,5 phách – lấy đà

- Khắc ssâu cho HS và nhấn mạnh: bài hát

viết ở thể 1 đoạn đơn, chia 5 câu

- Hướng dẫn HS hát (đàn giai điệu – hát mẫu

– HS hát)

C1: “Ba lí … tình tang”

Luyến 3: “lí”, “mà”

Luyến 2: “lí” (2 lần)

C2: “Trèo lên trên rẫy khoai lang”

Luyến 2: “trên”, “rẫy”, “khoai”

2 Học hát (30’):

(Hát theo yêu cầu và hướngdẫn của GV)

Trang 33

“Hò ba lí” là điệu hò được dùng các từ “ba

lí” làm câu “xô” được nhắc đi nhắc lại nhiều

lần

- “Hò” thường có 2 phần “xướng” và “xô”

+ “xướng” dành cho người có giọng hát tốt

+ “xô” là nhiều người vừa làm vừa hát theo

- HS lên trình bày theo nhóm hoặc tổ - GV cho điểm động viên

- Đội văn nghệ lên biểu diễn

- Hát thuộc bài hát theo nhóm

- Nắm chắc giọng dur, moll, hoá biểu, dấu hoá

Ngày giảng:

-TIẾT 13.

ÔN TẬP BÀI HÁT: “HÒ BA LÍ”

TẬP ĐỌC NHẠC: TĐN SỐ 4

Trang 34

I MỤC TIÊU:

1 Kiến thức: - HS hát thuộc bài “Hò ba lí” và thể hiện được sắc thái, tình cảm

của bài hát

- HS biết được có hai loại hoá biểu là hóa biểu có dấu thăng và

hóa biểu có dấu giáng; thứ tự ghi các dấu #, b trên hoá biểu.

- HS biết được về giọng cùng tên

- HS đọc đúng giai điệu và tập đánh nhịp bài TĐN số 4

2 Kĩ năng: Rèn kĩ năng đọc nhạc và viết kí hiệu âm nhạc

* Tích hợp giáo dục tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh: Chủ đề: Sự quan tâm

chăm sóc của Bác Hồ với các em thiếu niên, nhi đồng

3 Thái độ: Góp phần làm phong phú các làn điệu dân ca Việt Nam.

1 Chuẩn bị của GV: - Bảng phụ chép bài TĐN số 4

- Bảng viết các hoá biểu từ 1 – 5 dấu hoá

- Đàn

2 Chuẩn bị của HS: Nắm chắc cấu trúc gam dur, moll, hoá biểu, dấu hoá

1 Ổn định: 8a……8b…….8c…

2 Kiểm tra bài cũ (Trong phần 1 bài mới)

Trong tiết 9 các em biết 2 giọng (1 dur – 1 moll) cùng hoá biểu, khác chủ

âm là 2 giọng song song Vậy, 2 giọng cùng chủ âm, khác hoá biểu là giọng gì?

Sự xuất hiện các dấu #, b ở hoá biểu như thế nào? Tiết học hôm nay các em cùng

tìm hiểu

- Kiểm tra 1 số nhóm trình bày theo

hướng dẫn, lấy điểm hệ số 1

Hát điệu “Hò ba lí” bằng câu lục bát:

“Hỡi cô tát nước bên đàng Sao cô múc ánh trăng vàng đổ đi”

với cao độ có sự thay đổi chút ít (những

từ gách chân) để HS nghe và hướng dẫn

cách tìm câu lục bát để đặt lời mới

Nói qua nội dung bài học tiết 9

Trang 35

Để xác định giọng điệu của bản nhạc

cần dựa vào yếu tố nào?

Hoá biểu và nốt kết thúc

Hoá biểu là gì?

Là khoá Son và dấu #, hay b trên đầu

khuông nhạc

- Những dấu thăng và dấu giáng trong

hoá biểu cũng xuất hiện theo quy luật

nhất định Nếu bản nhạc có 1 dấu thăng,

nó sẽ nằm trên dòng thứ năm - vị trí nốt

Pha Thứ tự các dấu thăng, giáng như

sau:

- Treo bảng chép hoá biểu từ 1 – 4 dấu

hoá và giới thiệu tương tự như vậy với

các dấu khác xuất hiện

Sự xuất hiện các dấu #, b ở hoá biểu

theo quy luật nào?

Trả lời sự phát hiện của mình

- 2 em lên viết dấu #, b: 4 dấu

- HS dưới lớp cùng viết, so sánh kết quả

Amoll (Hóa biểu không có dấu #, b)

VD 2: giọng Cdur – Cmoll

* Giọng cùng tên:

- Ví dụ:

Trang 36

- Phân tích trên ví dụ kết hợp câu trả lời

của HS dẫn dắt đến khái niệm

- Hướng dẫn cách viết hoá biểu giọng

Kết luận: Bất kể bài TĐN (bài hát) nào

đó đều có 1 giọng thứ 2 song song và

cùng tên Ví dụ: TĐN số 3 Am // Cdur;

Am cùng tên Adur

- Treo bảng chép bài TĐN số 4 và giới

thiệu: Bài hát trích từ bài hát “Chim hót

đầu xuân” của nhạc sĩ Nguyễn Đình

Bài hát này được dùng làm nhạc hiệu

của Chương trình “Những bông hoa

nhỏ” – một chương trình dành cho thiếu

nhi của Đài Truyền hình Việt Nam trong

rất nhiều năm

Qua bài hát các em thấy hình ảnh nào

xuất hiện ấn tượng nhất? Vì sao?

Nói cảm nhận của mình

I III V Cdur (Hóa biểu không có

dấu #, b)

I III V (I) Cmoll (Hóa biểu có 3 dấu b)

- Khái niệm: Một giọng dur vàmột giọng moll khác hoá biểu,chung chủ âm là 2 giọng cùngtên

3 Tập đoc nhạc: TĐN số 4 (18’):

“Chim hót đầu xuân”

(Trích) Nhạc và lời: Nguyễn Đình Tấn

Trang 37

GV

Nhấn mạnh: Hình ảnh Bác Hồ hiện lên

trong các em thật gần gũi, thân thương

biết bao Dù bận trăm công nghìn việc,

Bác vẫn luôn dành những tình cảm thân

thương, trìu mến nhất cho các em thiếu

niên, nhi đông Việt Nam Các em thiếu

niên, nhi đồng trên khắp mọi miền của

đất nước luôn tỏ lòng kính yêu và biết

ơn vô hạn đối với Bác Hồ

Âm hình tiết tấu chủ đạo của bài?

Hướng dẫn thể hiện âm hình tiết tấu của bài

- Lần 1: gõ phách + đọc số

- Lần 2: gõ tiết tấu + đọc âm

Bài viết ở giọng gì ? Tại sao?

Giọng Cdur vì bắt đầu Son (bậc V), kết thúc

Đô, hoá biểu không có dấu #, b

Cho HS đọc thang âm Cdur

Bài TĐN được viết ở nhịp nào? Nêu ý nghĩa của nhịp đó?

- Đọc nhạc + gõ phách – hát lời + gõ nhịp

- 1 dãy đọc nhạc + lời C1 – 1 dãy C2 – cả lớp

“la la la la”

- Chia lớp thành 2 nhóm: Một nhóm đọc nhạcmột nhóm hát lời ca, sau đó đổi bên

Trang 38

3 Củng cố luyện tập (3’):

GV chỉ định vài HS đọc bài và cho điểm nếu đọc tốt

- Nắm chắc quy luật xuất hiện các dấu #, b ở hoá biểu; phân biệt giọng cùng

tên và giọng song song và học thuộc bài TĐN số 4

- Tìm câu thơ lục bát để hát theo điệu “Hò ba lí”

- Viết hoá biểu 2 giọng cùng tên: E và D

-Ngày giảng:

TIẾT 14.

ÔN TẬP BÀI HÁT: “HÒ BA LÍ” – ÔN TẬP TẬP ĐỌC NHẠC: TĐN SỐ 4

ÂM NHẠC THƯỜNG THỨC: MỘT SỐ NHẠC CỤ DÂN TỘC

I MỤC TIÊU:

1 Kiến thức: - HS hát thuộc và biểu diễn bài “Hò ba lí”.

- HS đọc đúng cao độ, trường độ và ghép đúng lời ca bài TĐN số4

- HS nhận biết được một số nhạc cụ dân tộc

2 Kĩ năng: Luyện đọc nhạc, hát dân ca

3 Thái độ: HS hứng thú học tập, tìm hiểu và bảo tồn các di sản văn hoá

- Tìm câu thơ lục bát để có thể hát được theo điệu “Hò ba lí

- Tranh ảnh, băng nhạc về 1 số nhạc cụ dân tộc

- Tập đặt lời mới cho bài hát “Hò ba lí”

- Hát thuộc bài hát và TĐN trong bài

1 Ổn định: 8a……8b…….8c…

2 Kiểm tra bài cũ (Trong phần 1, 2 bài mới)

Nhạc cụ là phương tiện để diễn tả âm nhạc Những nhạc cụ đầu tiên xuấthiện từ thời xa xưa và có nguồn gốc từ các công cụ lao động Mỗi dân tộc trên thếgiới đều có những nhạc cụ riêng của mình – đó là di sản quý giá cần được bảo vệ.Người Việt Nam đã tự chế tạo và sử dụng nhiều loại nhạc cụ độc đáo bằng nhiềuchất liệu khác nhau Tiết này các em cùng tìm hiểu …

GV - Đệm đàn để HS hát lại bài 2 lần theo hình

Trang 39

Đọc và hát lời mới của mình

- Sửa giúp HS hoàn chỉnh và có thể cho cả lớp

hát nếu hay; chấm lấy điểm hệ số 1 động viên

sự sáng tạo của HS

- Đưa ra ví dụ và hát theo câu lục bát:

1 “Trời mưa ướt lá trầu vàng

Ướt anh anh chịu, ướt nàng anh thương”

2 “Trời mưa ướt lá trầu hương

Ướt anh anh chịu, ướt người thương anh

buồn”

- Chỉ định 1 vài nhóm lên bảng trình bày và

nhận xét, đánh giá và cho điểm hệ số 1

- Kiểm tra HS trình bày bài TĐN số 4 (Nhận

xét, đánh giá, cho điểm)

- Hướng dẫn HS hát cả bài hát “Chim hót đầu

xuân”

Treo tranh vẽ 3 loại nhạc cụ

Tự đọc thông tin SGK kết hợp quan sát cấu

tạo, đặc điểm các nhạc cụ

Người ta dùng chất liệu nào để làm các nhạc

cụ?

Phát hiện qua tham khảo thông tin

Giải thích: đá, sắt, đất, gỗ, vỏ quả bầu, dây tơ,

dây da phát ra âm thanh nên được sử dụng làm

nhạc cụ

Em hãy giới thiệu vài nét về 1 trong 3 nhạc cụ

trên?

Giới thiệu về đặc điểm, cấu tạo, chất liệu …

tuỳ khả năng của mình

- Cồng, chiêng được coi là nhạc cụ thiêng để tế

thần linh, ngày nay được dùng trong cả lễ hội

dân gian Ở mỗi dân tộc, hình thức Cồng

Một số nhạc cụ dân tộc

- Cồng, chiêng bằng đồng,đường kính 20cm – 60cm,dùng dùi gỗ cuốn vải để

Trang 40

Chiêng có sự khác biệt Dân tộc này làm Cồng

có núm, dân tộc khác thì ngược lại Chúng ta

gọi chung là Cồng và Chiêng cho cả 2 loại

- T’rưng: âm sắc hơi đục, tiếng như suối chảy,

thác đổ, gió thổi

- Mở rộng: Đàn đá cổ ĐamBRi (Bảo Lộc –

Lâm Đồng) có 24 thanh bố trí theo âm giai 12

cung, chơi được nhạc ngũ âmTây Nguyên,

nhạc cổ điển châu Âu và cả nhạc trẻ (12 cung

châu Âu) Người phát hiện là Phan Trí Dũng –

giám đố công ti Pêtêch Êlectonic

(Lấy bát ăn cơm đựng nước mức khác nhau và

dùng thanh sắt để gõ sẽ phát ra âm thanh giống

đàn đá)

Trên thế giới nước nào nhiều nhạc cụ dân tộc

nhất?

Trung Quốc và Ấn Độ

Kích thước các nhạc cụ có liên quan gì đến

âm thanh của chúng không?

Trả lời theo sự hiểu biết của mình

- Giảng giải: Nhạc cụ chung chất liệu, hình

dáng, cấu trúc thì nhạc cụ nào có kích thước

lớn hơn âm thanh sẽ trầm hơn Ví dụ: tống cái

trầm hơn trống con; đàn xenlô trầm hơn đàn

violon; đàn T’rưng thanh to, dài trầm hơn

thanh ngắn, nhỏ …

- Mở rộng: Con người: độ dài dây thanh đới

quyết định độ cao (thanh) thấp (trầm) của

giọng nói Dây thanh ngắn thì giọng cao

+ Trẻ em: dây thanh trung bình 12mm: giọng

cao, trong đến tuổi dậy thì và tuổi phát triển

dây thanh dài dần ra nên giọng nói ồm ồm

+ Tuổi trưởng thành: phụ nữ dây thanh dài

17mm; đàn ông dài 22mm

=> Tóm tắt nội dung bài học: khắc sâu kiến

thức về thứ tự dấu #, b và giọng cùng tên

- Thu 1 số bài tập viết hoá biểu giọng E, D –

sửa sai (nếu có)

- Cho HS nghe âm thanh các nhạc cụ

đánh

- Đàn T’rưng làm bằngnứa (1 đầu bịt kín, đầu kiavót nhọn ), dùng dùi gỗ đểđánh

- Đàn đá bằng đá, dùngbúa để gõ

3 Củng cố luyện tập (Đã củng cố luyện tập trong nội dung bài dạy).

- Hát thuộc bài hát và TĐN trong bài 4

Định dạng
Số trang	97
Dung lượng	5,7 MB