Ngày soạn :Ngày dạy : Chuyên đề : Rèn luyện kĩ năng vẽ biểu đồ Tiết 1: Kĩ năng vẽ biểu đồ hình tròn I- Mục tiêu bài học - Nhằm giúp học sinh : + Hệ thống lại toàn bộ kĩ năng vẽ biểu đồ đ
Trang 1Ngày soạn :
Ngày dạy :
Chuyên đề : Rèn luyện kĩ năng vẽ biểu đồ
Tiết 1: Kĩ năng vẽ biểu đồ hình tròn
I- Mục tiêu bài học
- Nhằm giúp học sinh :
+ Hệ thống lại toàn bộ kĩ năng vẽ biểu đồ đã đợc học
+ Nắm đợc vai trò cũng nh lựa chọn cách vẽ biểu đồ thích hợp đối với từng bài tập + Nắm đợc các bớc vẽ biểu đồ hình tròn,cách vẽ biểu đồ hình tròn nhanh nhất ,chính xác nhất
II- Ph ơng tiện dạy học
- Thớc dài
- Com pa
- Thớc hình bán nguyệt
III- Tiến trình tiết dạy
1- Kiểm tra bài cũ
- Nhắc lại các dạng biểu đồ đã đợc học ở lớp 9
2- Giới thiệu bài
3- Bài mới
Trang 2Hoạt động Thầy –trò Ghi bảng
HĐ1: Cá nhân
?; Theo em khi nào thì nên lựa chọn
vẽ biểu đồ hình tròn ?
HĐ2: Cả lớp
?: Theo em khi vẽ biểu đồ hình tròn
cần lu ý điểm gì
HĐ3: Cặp
Bài tập :Cho bảng số liệu sau : Diện
tích gieo trồng phân theo nhóm cây
( Nghìn ha )
?: Hãy vẽ biểu đồ thích hợp thể hiện
cơ cấu diện tích gieo trồng các nhóm
cây
Các
nhóm cây
Tổng số 9040,0 12831,4
Cây lơng
thực
6474,6 8320,3
Cây công
nghiệp
1199,3 2337,3
Cây TP
,cây ăn
quả ,cây
khác
1366,1 2173,8
?: Lựa chọn biểu đồ thích hợp là
biểu đồ hình gì
?: Nêu các bớc tiến hành vẽ biểu đồ
hình tròn
GV: Gọi 2 học sinh lên bảng dùng
máy tính xử lí số liệu – Các học sinh
khác khác xử lí số liệu ghi vào vởGV:
Yêu cầu học sinh khác vẽ vào vở
1- Vai trò của biểu đồ hình tròn
- Dùng để thể hiện cơ cấu thành phần của một tổng thể
2- Những điều cần l u ý khi vẽ biểu đồ hình tròn
- Nếu bài cho số liệu thô thì việc đầu tiên phải xử lí sang số liệu tinh
- Nếu phải vẽ nhiều hình tròn cần chú ý xem hình tròn đó có nhất thiết phải có phải
vẽ với độ lớn khác nhau ko
- Cần lựa chọn các kí hiệu thích hợp để thể hiện các thành phần trên biểu đồ Sau khi
vẽ xong phải có chú giải để giải thích các
kí hiệu đợc sử dụng trên biểu đồ
3- Các b ớc vẽ biểu đồ và bài tập rèn luyện kĩ năng vẽ biểu đồ hình tròn a- Bài tập :
b- Cách vẽ :
- Lựa chọn biểu đồ : Hình tròn
* B
ớc 1 : Xử lí số liệu
Loại cây Cơ cấu diện tích gieo trồng Số độ
Tổng
Lơng
Công nghiệp
Thực phẩm
* B ớc 2:
+ Vẽ theo quy tắc từ tia số 12 giờ theo chiều thuận kim đồng hồ
+ Các hình tròn tơng ứng với tỉ trọng từng phần ,ghi trị số %vào hình quạt tơng ứng ,vẽ đến đâu tô màu , thiết lập bảng chú giải ghi tên biểu đồ
Trang 3IV- Đánh giá
- Giáo viên thu 1 số bài của học sinh để chấm điểm – Nhận xét ,sửa sai
V- Hoạt động nối tiếp- Xem lại các dạng biểu đồ hình cột
Ngày soạn :
Ngày dạy :
Tiết 2: Kĩ năng vẽ biểu đồ hình cột ( Cột thờng )
I-Mục tiêu bài học
- Sau bài học học sinh cần nắm đợc :
+ Kĩ năng vẽ biểu đồ hình cột
+ Vai trò của hình cột ,cách nhận biết các dạng bài vẽ biểu đồ hình cột
+ Những điều cần lu ý khi vẽ biểu đồ hình cột
II- Ph ơng tiện dạy học
+ Thớc dài
III- Tiến trình tiết dạy
1- Kiểm tra bài cũ
?: Nêu các bớc vẽ biểu đồ hình tròn ?
2- Giới thiệu bài
3- Bài mới
HĐ1: Cá nhân
? Theo em biểu đồ hình tròn thờng
đ-ợc dùng để làm gì?
HS trả lời GV chuẩn xác kiến thức
HĐ2: Cả lớp
?: Theo em khi vẽ biểu đồ hình cột
cần phải lu ý điểm gì ?
HS trả lời GV chuẩn xác kiến thức
•
•
•
1- Vai trò của hình cột
- Biểu đồ hình cột ( hoặc thanh ngang )
có thể đợc sử dụng để thể hiện động thái phát triển ,so sánh tơng quan về độ lớn giữa các đại lợng hoặc thể hiện cơ cấu thành phần của một tổng thể Tuy nhiên loại biểu đồ này thờng hay đợc sử dụng
để thể hiện tơng quan về độ lớn giữa các
đại lợng hơn cả
2- Những điều cần l u ý khi
vẽ biểu đồ hình cột
- Chọn kích thớc biểu đồ ( Đặc biệt chú
ý đến sự tơng quan giữa chiều ngang và chiều cao của các cột ) sao cho phù hợp với khổ giấy vẽ ,đảm bảo tính mĩ thuật
3- Các b ớc vẽ biểu đồ và bài tập rèn luyện kĩ năng vẽ biểu đồ hình cột
Trang 4a-Bài tập : Dựa vào bảng số liệu về
bình quân lơng thực theo đầu ngời
trên toàn quốc ,Đồng Bằng Sông
Hồng ,ĐBSCL dới đây(Đơn vị
:Kg/ngời )
-Vẽ biểu đồ so sánh bình quân lơng
thực theo đầu ngời trên toàn quốc, ở
ĐBSH,ĐBS
quốc
ĐBSH ĐBSCL
1992
1995
1997
349 373 398
346 355 374
727 809 848
?: Nêu cách vẽ biểu đồ hình cột
GV Gọi 2 học sinh lên bảng vẽ – các
HS còn lại vẽ vào vở – Nhận xét các
bạn lên bảng vẽ
GV : Chỉnh sửa –Nếu cần thiết
a- Bài tập
b- Cách vẽ :
* Lựa chọn biểu đồ thích hợp nhất : Biểu
đồ hình cột
*B
ớc 1 : + Kẻ trục tung :Đơn vị
:Kg/ngời + Trục hoành : Năm
*B
ớc 2 : Kẻ lần lợt các cột (Chú ý : Vẽ
chiều ngang giữa các cột phải giống nhau ) Vẽ đến đâu ghi trị số lên trên các cột và tô màu (Kí hiệu ) khác nhau.Vẽ xong làm chú giải và ghi tên biểu đồ
IV- Đánh giá
- Ra 1 bài tập tơng tự –Học sinh làm ( Nếu Ko còn thời gian –HS về nhà làm
V- Hoạt động nối tiếp
- Học sinh tiếp tục vẽ
- Về nhà xem lại cách vẽ biểu đồ đờng biểu diễn
Trang 5Ngày soạn :
Ngày dạy :
Tiết 3: Kĩ năng vẽ biểu đồ đờng biểu diễn
I-Mục tiêu bài học
- Sau bài học học sinh cần nắm đợc :
+ Kĩ năng vẽ biểu đồ đờng biểu diễn
+ Vai trò của đờng biểu diễn cách nhận biết các dạng bài vẽ biểu đồ đờng biểu diễn + Những điều cần lu ý khi vẽ biểu đồ đờng biểu diễn
II- Ph ơng tiện dạy học
+ Thớc dài
III- Tiến trình tiết dạy
1- Kiểm tra bài cũ
?: Nêu các bớc vẽ biểu đồ hình cột ?
2- Giới thiệu bài
3- Bài mới
HĐ1: Cá nhân
? Theo em biểu đồ đờng biểu diễn thờng
đợc dùng để làm gì?
HS trả lời GV chuẩn xác kiến thức
HĐ2: Cả lớp
?: Theo em khi vẽ biểu đồ đờng biểu diễn
cần phải lu ý điểm gì ?
HS trả lời GV chuẩn xác kiến thức
1- Vai trò của biểu đồ đ - ờng biểu diễn
-Biểu đồ đờng biểu diễn :Thờng dùng để thể hiện tiến trình ,động thái phát triển của một hiện tợng
địa lí qua thời gian
2- Những điều cần l u ý khi vẽ biểu đồ đ ờng biểu diễn
+Đờng biểu diễn đợc vẽ trên hệ trục toạ độ vuông góc ,trục đứng thể hiện
độ lớn các đại lợng (số ngời ,số dân ),trục ngang thể hiện các năm + Cần xác định tỉ lệ thích hợp cả hai trục sao cho phù hợp với khổ giấy + Khivẽ cần chia khoảng cách các năm trên trục nằm ngang cho đúng tỉ
Trang 6a)Bài tập: Dựa vào bảng sau:
Năm
Tiêu chí 1995 1998 2000 2002
Dân số 100.0 103.5 105.6 108.2
Sản lợng lơng
thực 100.0 117.7 128.6 131.1
Bình quân lơng
thực theo đầu
ngời
100.0 113.8 121.8 121.2
Vẽ biểu đồ thích hợp thể hiện tốc độ tăng
dân số ,sản lợng lơng thực ,bình quân lơng
thực theo đầu ngời ở ĐBSH
?: Nêu cách vẽ biểu đồ đờng biểu diễn
GV Gọi 2 học sinh lên bảng vẽ – các HS
còn lại vẽ vào vở – Nhận xét các bạn lên
bảng vẽ
GV : Chỉnh sửa –Nếu cần thiết
lệ + Nếu đề yêu cầu thể hiện hai đờng biểu diễn có các đại lợng khác nhau thì vẽ hai trục đứng ở hai bên biểu đồ mỗi trục thể hiện 1 đại lợng
+Nếu biểu đồ có nhiều đờng biểu diễn cần chọn tỉ lệ hợp lí để các đờng biểu diễn khỏi trùng lên nhau Mỗi đ-ờng biểu diễn phải đợc thể hiện bằng
1 kí hiệu khác nhau
3- Các b ớc vẽ biểu đồ và bài tập rèn luyện kĩ năng vẽ biểu đồ đ ờng biểu diễn
a- Bài tập
b- Cách vẽ :
Lựa chọn biểu đồ thích hợp nhất là : biểu đồ đờng biểu diễn
*B
ớc 1 : + Vẽ trục tung : %
+ Trục hoành : Năm ( chú ý khoảng cách giữa các năm )
*B
ớc 2 : Vẽ lần lợt từng tiêu chí
một Vẽ đến đâu ghi chú giải ra đầu của đờng biểu diễn hoặc thiết lập bảng chú giải Chú ý mỗi đờng biểu diễn phải đợc vẽ bằng một màu khác nhau
IV- Đánh giá
- Ra 1 bài tập tơng tự –Học sinh làm ( Nếu Ko còn thời gian –HS về nhà làm
V- Hoạt động nối tiếp
Trang 7- Học sinh tiếp tục vẽ
- Về nhà xem lại cách vẽ biểu đồ miền
Ngày soạn :
Ngày dạy :
Tiết4: Kĩ năng vẽ biểu đồ miền
I-Mục tiêu bài học
- Sau bài học học sinh cần nắm đợc :
+ Kĩ năng vẽ biểu đồ miền
+ Vai trò của biểu đồ miền cách nhận biết các dạng bài vẽ biểu đồ miền
+ Những điều cần lu ý khi vẽ biểu đồ miền
II- Ph ơng tiện dạy học
+ Thớc dài
+ Máy tính
+ Màu
III- Tiến trình tiết dạy
1- Kiểm tra bài cũ
Khi vẽ biểu đồ đờng biểu diễn cần lu ý điểm gì ?
2- Giới thiệu bài
3- Bài mới
HĐ1: Cá nhân
? Theo em biểu đồ miền thờng đợc dùng để làm gì?
HS trả lời GV chuẩn xác kiến thức
HĐ2: Cả lớp
?: Theo em khi vẽ biểu đồ miền cần phải lu ý điểm
gì ?
HS trả lời GV chuẩn xác kiến thức
1- Vai trò của biểu đồ miền
-Đợc sử dụng để thể hiện đồng thời cả hai mặt : Cơ cấu và động thái phát triển của đối tợng
2- Những điều cần l
u ý khi vẽ biểu
đồ miền
+Ranh giới giữa các miền phải đợc vẽ nh khi vẽ các
đờng biểu diễn + Giá trị của đại lợng trên trục đứng là tỉ lệ % nếu đề cho số liệu thô phải xử lí
Trang 8a-Bài tập: Cho bảng số liệu sau:Cơ cấu GDPnớc ta
thời kỳ 1991-2002(%)
Năm 1991 1993 1995 1997 1999 2001 2002
TS 100 100 100 100 100 100 100
N-L-NN
40.5 29.9 27.5 25.8 25.4 23.3 23.0
CN-XD 23.8 28.9 28.8 32.1 34.5 38.1 38.5
DV 35.7 41.2 44.0 42.1 40.1 38.6 38.5
?: Nêu cách vẽ biểu đồ miền
GV Gọi 2 học sinh lên bảng vẽ – các HS còn lại vẽ
vào vở – Nhận xét các bạn lên bảng vẽ
GV : Chỉnh sửa –Nếu cần thiết
sang tỉ lệ % + Mỗi miền phải đợc thể hiện bằng một màu hoặc
kí hiệu khác nhau
3- Các b ớc vẽ biểu
đồ và bài tập rèn luyện kĩ năng vẽ biểu đồ miền
a- Bài tập
b- Cách vẽ :
Lựa chọn biểu đồ thích hợp : Biểu đồ miền B
ớc1 :Vẽ khung biểu đồ là một hình chữ nhật hoặc hình vuông.Trục đứng thể hiện(%), trục ngang thể hiện( năm)
B
ớc2: Vẽ lần lợt từng đối tợng :vẽ đối tợng 1 từ dới lên, sau đó vẽ đối tợng 3
từ trên xuống B
ớc3: Vẽ xong điền ký hiệu, lập bảng chú giải
IV- Đánh giá
- Ra 1 bài tập tơng tự –Học sinh làm ( Nếu Ko còn thời gian –HS về nhà làm
V- Hoạt động nối tiếp
- Học sinh tiếp tục vẽ
- Ôn lại toàn bộ các dạng biểu đồ đã học
Trang 9Ngày soạn :
Ngày dạy :
Tiết5: Kiểm tra 1 tiết I-Mục tiêu bài học
- Qua bài kiểm tra giúp học sinh rèn luyện kĩ năng làm bài ,rèn đợc tính
tự giác độc lập trong quá trình làm bài
- Giúp học sinh củng cố lại toàn bộ kiến thức đã học ,kĩ năng lựa chọn các biểu đồ thích hợp cho mỗi 1 bài tập
II- Ph ơng tiện dạy học
- Học sinh : Chuẩn bị máy tính ,bút chì ,thớc kẻ ,com pa
- GV: Ra đề
III- Tiến trình tiết dạy
1- Kiểm tra bài cũ( Ko kiểm tra)
2- Giới thiệu bài
3- Bài mới
Đề bài:
Câu1: Theo em biểu đồ đờng biểu diễn thờng đợc dùng để làm gì?Khi vẽ
đờng biểu diễn chúng ta cần lu ý điều gì ?
Câu2: Nêu các bớc vẽ biểu đồ hình cột ?
Câu3: Dựa vào bảng số liệu sau : Giá trị sản xuất công nghiệp ở Trung du
và miền núi Bắc Bộ ( đơn vị : tỉ đồng )
Năm
a- Vẽ biểu đồ thích hợp thể hiện giá trị sản xuất công nghiệp ở Trung du
và miền núi Bắc Bộ
b- Rút ra nhận xét từ biểu đồ đã vẽ
Đáp án Câu1( 3,5 điểm )
Trang 10-Vai trò : Thờng đợc dùng để thể hiện tiến trình động thái phát triển của
một đối tợng địa lí qua thời gian .( 1điểm )
- L
u ý :
+ Vẽ trên 1 hệ trục vuông góc ,trục đứng thể hiện độ lớn các đại lợng ,trục ngang thể hiện các năm
+ Cần xác định tỉ lệ thích hợp ở cả hai trục sao cho phù hợp với khổ giấy + Khi vẽ cần chia khoảng cách trên trục nằm ngang cho đúng tỉ lệ
+ Nừu đề yêu cầu thể hiện 2 đờng biểu diễn có các đại lợng khác nhau thì
vẽ trục đứng ở hai bên biểu đồ mỗi trục thể hiện 1 đại lợng
+ Nếu biểu đồ có nhiều đờng biểu diễn cần lựa chọ tỉ lệ hợp lí để các đờng biểu diễn khỏi nằm trùng lên nhau Mỗi đờng phải đợc thể hiện bằng 1 kí hiệu khác nhau
(Mỗi ý đúng cho 2,5 điểm )
Câu2:(2,5 điểm )
Nêu các bớc vẽ biểu đồ hình cột :
B
ớc 1: ( mỗi ý đúng 0,75 điểm )
+Trục tung : Thể hiện đơn vị nh : Kg/ngời ,tạ/ha
+Trục hoành :Năm
B
ớc 2 : Kẻ lần lợt các cột (Chú ý vẽ chiều ngàng giữa các cột phải giống
nhau ) Vẽ đến đâu ghi trị số lên trên các cột và tô màu ( kí hiệu ) khác nhau ,vẽ xong làm chú giải ,ghi tên biểu đồ .( 1điểm )
Câu3:(4 điểm )
a- Chọn biểu đồ thích hợp là hình tròn ( 0,5 điểm )
- Vẽ đẹp ,chính xác ,có chú giải ,tên biểu đồ ( 2 điểm )
b- Nhận xét : - Giá trị sản xuất công nghiệp ở vùng tiểu vùng Tây Bắc chiếm tỉ trọng nhỏ hơn so với tiểu vùng Tây Bắc Tuy nhiên qua các năm chúng đều tăng
+ Tiểu vùng Tây Bắc từ năm 1995-2002 tăng 2,2 lần
+ Tiểu vùng Đông Bắc : Tăng 2,3 lần
( Mỗi ý đúng 0,5 điểm )
IV- Đánh giá
-Thu bài : Nhận xét giờ làm bài ,rút kinh nghiêm cjo lần sau
V- Hoạt động nối tiếp
- Ôn lại toàn bộ các dạng biểu đồ đã học