Mục tiêu của môn học: Môn học nhằm cung cấp cho sinh viên kiến thức và những khả năng sau: * Kiến thức : Các trường phái và các học thuyết tâm lý học nhân cách quan trọng: Học thuyết Ph[r]
Trang 1TRƯỜNG ĐH KHXH&NV
KHOA TÂM LÝ HỌC
ĐỀ CƯƠNG CHI TIẾT MÔN HỌC
1 Tên môn học: Tâm lý học Nhân Cách – Psychology of Personality
2 Số tín chỉ: 3 TC
3 Trình độ: Dành cho SV năm thứ 2 hoặc 3; Môn học này thuộc khối kiến thức chuyên ngành, bắt
buộc
4 Phân bổ thời gian:
- Lý thuyết: 30 tiết
- Thực hành: 15 tiết
5 Điều kiện tiên quyết:
Sinh viên buộc phải học môn Tâm lý học đại cương và Tâm lý học phát triển trước khi học môn này
6 Mô tả vắn tắt nội dung môn học:
Tâm lý nhân cách là môn học tập trung vào các học thuyết khác nhau về nhân cách, chủ yếu bàn về bản chất con người, những tác động ảnh hưởng đến sự hình thành và phát triển nét độc đáo trong kiểu hành xử của từng cá nhân
7 Mục tiêu và kết quả dự kiến của môn học
Mục tiêu của môn học: Môn học nhằm cung cấp cho sinh viên kiến thức và những khả năng sau:
* Kiến thức : Các trường phái và các học thuyết tâm lý học nhân cách quan trọng: Học thuyết Phân
tâm , học thuyết Adler, Hoc thuyết Nhân Văn, Học thuyết Hiện Sinh, Học thuyết Nhận thức và nhận thức xã hội, Thuyết Hành vi, Học thuyết về các nét tính cách
* Khả năng - thực hành:
- Sinh viên ứng dụng các học thuyết đã học vào việc khám phá bản thân trong quá trình phát triển và trưởng thành tâm lý
- Sinh viên ứng dụng các học thuyết vào việc phân tích con người trên bình diện nhận thức, cảm xúc, hành vi, nhu cầu, động cơ và ý nghĩa trong cuộc sống con người và nhận diện được những dấu hiệu của một nhân cách lành mạnh hay không lành mạnh
Kết quả dự kiến của môn học:
Sau khi hoàn tất môn học, sinh viên có thể:
Hiểu bản chất con người, những đặc nét tính cách, và những xu hướng khác nhau trong nhận
thức, tình cảm, và hành vi theo những học thuyết khác nhau
● Hiểu hơn về những yếu tố tác động đến nhân cách
Trang 2● Nhận dạng và mô tả những biểu hiện lành mạnh và thiếu lành mạnh trong nhân cách theo
các học thuyết khác nhau
● Ứng dụng những khái niệm lý thuyết vào việc quan sát bản thân, hiểu rõ hơn về những năng động bên trong đã và đang hướng dẫn kiểu nhận thức, tình cảm, và hành vi của bản thân
mình
8 Quan hệ chuẩn đầu ra, giảng dạy và đánh giá:
STT Kết quả dự kiến/Chuẩn đầu ra của môn học Các hoạt động dạy và học Kiểm tra, đánh giá
sinh viên
1 Hiểu bản chất con người, những đặc
nét tính cách, và những xu hướng khác nhau trong nhận thức, tình cảm, và hành vi theo những học thuyết khác nhau
Thuyết trình Thảo luận nhóm
Bài thi cuối khóa: Trắc nghiệm và tự luận
2 ● Hiểu hơn về những yếu tố tác động
đến nhân cách
Thuyết trình Thảo luận nhóm
Hiểu và trả lời được những câu hỏi trên lớp
3 ● Nhận dạng và mô tả những biểu hiện
lành mạnh và thiếu lành mạnh trong nhân cách theo các học thuyết khác nhau
Xem phim Thảo luận nhóm Bài tập phân tích tính cách
Phân tích được tính cách các nhân vật trong phim theo những học thuyết được chọn
4 ● Ứng dụng những khái niệm lý thuyết
vào việc quan sát bản thân, hiểu rõ hơn về những năng động bên trong đã
và đang hướng dẫn kiểu nhận thức, tình cảm, và hành vi của bản thân mình
Bài tập khám phá bản thân Thảo luận nhóm
Chiều sâu và kiến thức thể hiện trong bài tập thực hành phân tích các khía cạnh khác nhau trong quá trình định hình và phát triển nhân cách
9 Tài liệu phục vụ môn học:
Tiếng Việt
1 Nguyễn Văn Siêm (2002), Từ điển Y học Anh-Pháp-Việt, Tâm thần học và tâm lý học, Hà
Nội, NXB Từ điển Bách Khoa
Tiếng Anh
1 Feist, J., Feist, G.J (2006) Theories of Personality (6th Ed), New York: McGraw-Hill
Trang 32 Corr P G., & Mathews G (2009) The Cambridge hand book of personality psychology.
Cambridge University Press
3 Schultz, D P., & Schultz, S E (2005) Theories of personality (8th Ed) NY: Thomson Learning
4 Sartre, J P (2002) Being and Nothingness, an Essay on Phenomenological Ontology NY:
Routledge
5 Nhiệm vụ của sinh viên:
6 - Dự lớp đầy đủ
7 - Làm tất cả các bài tập được giao tại lớp và tại nhà, bao gồm đọc tài liệu để chuẩn bị bài và tiếp cận tài liệu với óc phê bình và cởi mở, thảo luận nhóm
8 Quan sát, suy tư về bản thân, chia sẻ hoặc viết cảm nhận cá nhân
10 Tiêu chuẩn đánh giá sinh viên:
- Kiểm tra giữa kỳ: 30% tổng điểm
- Thi hết môn: 70% tổng điểm
- Dự lớp: Để được dự thi, sinh viên phải tham dự tối thiểu 70% các buổi học lý thuyết
- Thảo luận nhóm và thuyết trình
● Bài thi giữa khoá Giữa khoá học sẽ có một bài thi, nội dung bao gồm ½ chương trình Hình thức
thi: Trắc nghiệm và tự luận Trong phần tự luận, các anh chị sẽ phân tích tính cách nhân vật trong phim theo một học thuyết nhân cách chỉ định (30%, trong đó khoảng 50% là điểm trắc nghiệm, 50% điểm tự luận)
● Bài thi cuối khoá: Cuối khoá học sẽ có một bài thi, nội dung bao gồm toàn bộ chương trình Hình
thức thi: Trắc nghiệm và tự luận Trong phần tự luận, các anh chị sẽ đọc một đoạn mô tả ngắn về một hoặc nhiều người và sẽ trả lời một sồ câu hỏi phân tích về những nhân vật đó (70%, trong đó 50% điểm trắc nghiệm, 50% điểm tự luận)
Cách chấm điểm thi tư luận
1 Nội dung chính xác và đầy đủ
1 Từ chuyên môn chính xác
2 Kiến thức và chiều sâu
3 Mạch lạc và logic
Thang điểm 10, điểm đạt tối thiểu: 5/10
Xếp loại đánh giá:
Trang 49-10 đ: xuất sắc
8-9 đ: giỏi
7-8 đ: khá
6-7 đ: trung bình khá
5-6 đ: trung bình
Dưới 5 đ: Rớt
11 Yêu cầu/Quy định đối với sinh viên
11.1 Nhiệm vụ của sinh viên
- Sinh viên phải đi học đúng giờ quy định
- Tham dự tối thiểu 70% thời gian lên lớp
- Đọc tài liệu và chuẩn bị cho mỗi buổi học trước khi vào lớp
- Thực hiện đúng những yêu cầu về lượng giá của GV
11.2 Quy định về thi cử, học vụ
- Không có kiểm tra bù giữa kỳ và cuối kỳ
- Bài làm sẽ không được nhận
- Các tài liệu trích dẫn phải ghi rõ xuất xứ
- Tuyệt đối không sao chép một phần hay toàn bộ bài làm của các sinh viên khác, dù là cùng hay khác khóa, cùng trường hay khác trường Bài làm vi phạm những điều trên sẽ xử lý theo quy định của Bộ GD-ĐT
11.3 Quy định về lịch tiếp SV ngoài giờ và liên hệ trợ giảng (nếu có)
- Sinh viên có thắc mắc hay có nguyện vọng trao đổi thêm về môn học có thể email hẹn trao đổi trên skype với giảng viên
12 Nội dung chi tiết môn học:
Chương I: Dẫn nhập
1.1 Khái niệm Nhân Cách
1.2 Sự hình thành nhân cách
1.3 Ảnh hưởng của nhân cách trên cuộc sống đa diện của con người
1.4 Các góc nhìn khoa học khác nhau về nhân cách: Các học thuyết nhân cách
Trang 51.5 Các tiêu chí đánh giá một học thuyết nhân cách
Chương II: Trường phái phân tâm học
2.1 Tiểu sử của Signmund Freud
2.2 Quan điểm của Freud
2.3 Học Thuyết nhân cách của Freud
2.3.1 Các vùng tâm trí
2.3.1 Cấu trúc nhân cách
2.3.1 Quá trình hình thành nhân cách
2.3.2.1 Giai đoạn môi miệng
2.3.2.2 Giai đoạn hậu môn
2.3.2.3 Giai đoạn dương vật
2.3.2.4 Giai đoạn tiềm tàng
2.3.2.5 Giai đoạn phát dục
2.3.3 Những cản trở cho quá trình phát triển nhân cách
2.4 Sự xung đột tâm lý và các cơ chế phòng vệ
2.5 Các dạng nhân cách
2.4 Ứng dụng của phân tâm học
2.4.1 Lâm sàng
2.4.2 Nghiên cứu
2.5 Đánh giá học thuyết phân tâm
Chương III: Hậu Phân tâm: Thuyết phát triển tâm lý xã hội - Erikson
3.1 Tiểu sử của Eric Erikson
3.2 Quan điểm của Erikson về sự phát triển con người
3.3 Tám giai đoạn phát trển tâm lý xã hội
3.3.1 Giai đoạn 0-1: tin hay không tin
3.3.2 Giai đoạn 1-3: Tự lập hay nghi ngờ và xấu hổ
3.2.3 Giai đoạn 3-6: Sáng tạo hay mặc cảm tội lỗi
2.3.4 Giai đoạn 6-11: Cảm thức hiệu quả
2.3.5 Giai đoạn 12-18: Xác lập hay rối loạn căn tính
2.3.6 Giai đoạn 18-35: Quan hệ thân mật hay cô đơn
2.3.7 Giai đoạn 35-60/65 Tác tạo hay trì trệ
2.3.8: Giai đoạn trên 60/65: Trọn vẹn hay thất vọng
3.4 Ứng dụng học thuyết Nhân văn
3.4.1 Trị liệu
3.4.2 Giáo dục và hướng nghiệp
Trang 63.5 Đánh giá học thuyết Nhân văn
Chương IV: Trường phái Nhân Văn
4.1 Tiểu sử của Abraham Maslow và Carl Rogers
4.2 Quan điểm của thuyết nhân văn về con người và sức khỏe tâm lý 4.3 Học thuyết nhân cách của Maslow và Rogers
4.4 Nhu cầu và động cơ
4.4 Ứng dụng học thuyết của Maslow và Rogers
4.4.1 Trị liệu theo trường phái thân chủ trọng tâm
4.4.2 Nghiên cứu
4.5 Đánh giá học thuyết Nhân văn
Chương V: Học thuyết Hiện Sinh
5.1 Bối cảnh hình thành học thuyết Hiện Sinh
5.2 Ý nghĩa của sự sống và sự tồn tại
5.3 Tự do và trách nhiệm
5.4 Ý thức về hồi kết: cái chết
5.5 Tình yêu và ý chí
5.6 Sự trống rỗng hiện sinh
5.7 Khủng hoảng hiện sinh
5.8 Ứng dụng của thuyết hiện sinh: Trị liệu theo thuyết Hiện Sinh 5.9 Phê bình học thuyết Hiện Sinh
Chương VI: Trường Phái Hành vi
6.1 Tiểu sử và sự nghiệp B F Skinner và Watson
6 2 Các đặc tính nổi trội của thuyết Hành vi
6.3 Các định đề quan trọng
6.3.1 Hành vi và bản chất con người
6.3.2 Các kiểu hành vi
6.3.3 Điều chỉnh hành vi
6.3.3.1 Củng cố hành vi
6.3.3.2 Phạt
6.3.3.3 Giảm thiểu - dập tắt hành vi
6.4 Ứng dụng của học thuyết hành vi
6.4.1 Giáo dục
6.4.2 Trị liệu theo thuyết hành vi
6.5 Nghiên cứu trên nền tảng của thuyết hành vi
6.6 Phê bình học thuyết Hành vi
Trang 7Chương VII: Trường phái học tập nhận thức xã hội
7.1 Sự hình thành các học thuyết nhận thức xã hội
7.2 Những tiền đề quan trọng
7.3 Tính cảnh huống của hành vi
7.4 Những biến số nhận thức
7.5 Những chiến lược giải mã và những nét tính cách giúp hình thành vi
7.6 Những biến số nhận thức của con người
7.7 Sự kỳ vọng nơi bản thân
7.8 Trì hoãn việc thỏa mãn nhu cầu
7.9 Bandura
7.9.1 Học tập qua quan sát và làm mẫu
7.9.2 Các tiêu chuẩn của hành vi
7.9.3 Gương bạo lực
7.9.4 Sự bắt chước nơi người lớn
7.9.5 Sự bắt chước nơi trẻ em
7.9.6 Các quá trình ảnh hưởng đến việc học
7.9.7 Các quá trình tự điều tiết
7.9.8 Ứng dụng của trường phái học tập nhận thức xã hội
7.9.8.1 Trị liệu cảm thức hiệu quả nơi bản thân
7.9.9 Nghiên cứu
7.9.10 Phê hình trường phái học tập nhận thức xã hội
Chương VIII: Trường phái Đặc nét tính cách
8.1 Các tác giả về các học thuyêt đặc nét tính cách
8.2 Giới thiệu về cuộc sống và quan điểm của các học thuyết đặc nét tính cách
8.3 Các quan điểm về con người và sự phát triển nhân cách theo các học thuyết tính cách
8.4 Các định đề chính trong các học thuyết đặc nét tính cách
8.5 Ứng dụng các học thuyết đặc nét tính cách
8.5.1 Tham vấn và trị liệu
8.5.2 Giáo dục
8.5.3 Nghiên cứu
8.6 Đánh giá các học thuyết đặc nét tính cách
13 Kế hoach giảng dạy và học tập cụ thể:
Buổi/
Tuần
Số tiết
trên lớp
Nội dung bài học Hoạt động dạy và học
Hoặc Nhiệm vụ của SV
Tài liệu cần đọc
(mô tả chi tiết)
Trang 81 5 Giới thiệu khoá học
Tổng quan về Tâm lý Nhân cách (TLNC) Freud: Phân tâm học
Giảng viên thuyết trình Thảo luận nhóm Phân tích ca
Đọc: Phân tâm học Freud: Psychoanalysis
2 5 Freud: Phân Tâm Học Giảng viên thuyết trình
Thảo luận nhóm Phân tích ca
Đọc: Phân tâm học Freud: Psychoanalysis
tâm: Thuyết phát triển tâm lý xã hội
Giảng viên thuyết trình Làm việc nhóm: Quan sát và tổng kết Những nét đặc biệt của từng lúa tuổi
Đọc: Thuyết phát triển tâm lý xã hội
Làm việc nhóm: Quan sát
và tổng kết Những nét đặc biệt của từng lúa tuổi
Adler: Tâm lý học cá nhân
Giảng viên thuyết trình Thảo luận nhóm Phân tích ca
Đọc: Tâm lý cá thể/cá nhân
(Individual psychology) Xem phim: Đáp đền tiếp nối
Nhân Văn Rogers: Thuyết Con người là trọng tâm
Giảng viên thuyết trình Thảo luận nhóm Phân tích ca
Đọc: Thuyết Nhân Văn (Humanistic/ Holistic-Dynamic Theory) Thuyết Con người là trọng tâm
(Person-centered Theory) Xem phim: Tiếng tơ đồng
Sinh
Giảng viên thuyết trình Thảo luận nhóm Phân tích ca
Đọc: Thuyết Hiện Sinh Xem phim: Luyện ngục
vi
Giảng viên thuyết trình Thảo luận nhóm Phân tích ca
Đọc: Thuyết Hành vi (Behavioral Analysis)
thức Xã hội
Giảng viên thuyết trình Thảo luận nhóm Phân tích ca
Đọc: Thuyết học tập Nhận Thức Xã hội
Eysenck, McCare, và Costa: Thuyết đặc nét
Giảng viên thuyết trình Đọc: Thuyết đặc nét tính
cách và nhóm tính cách (Trait and Factor
Trang 9tính cách và nhóm tính cách
Theories)
TP Hồ Chí Minh, ngày 26 tháng 04 năm 2016.
Trưởng Khoa Trưởng Bộ môn Người biên soạn
Hoàng Minh Tố Nga
* Ghi chú tổng quát:
Trường hợp đề cương môn học cần được phát cho sinh viên hoặc môn học chỉ có một GV tham gia giảng dạy thì có thể bổ sung ngay từ đầu phần sau đây (đưa lên phần đầu của đề cương):
Giảng viên phụ trách môn học (có thể dùng bảng hoặc không)
Họ và tên: Hoàng Minh Tố Nga Học hàm, học vị: Tiến sĩ
Địa chỉ cơ quan: Khoa Tâm Lý, trường
ĐHKHXHNV, TPHCM
10-12 Đinh Tiên Hoàng Phường Bến Nghé, Q
1, TPHCM
Điện thoại liên hệ: 0919190139 (TỪ 8:30-11:30 AM, 2:00-5:00PM)
Email: info@123doc.org
info@123doc.org
Trang web:
Nơi tiến hành môn học: