Gãy xương chi trên

Gãy xương đòn... Chức năng Tăng sức mạnh cho chi trên khi cánh tay hoạt động ở tầm trên vai.. Bảo vệ cấu trúc mạch máu thần kinh dưới đòn.. Tham gia cử động đai vai... + Trực tiếp: d

ThS.BS VŨ XUÂN THÀNH

bsxthanh@yahoo.com.vn , 0908606525

Bộ môn Chấn Thương Chỉnh Hình , ĐH Y Dược Tp.HCM Khoa Chi Trên, BV Chấn Thương Chỉnh Hình Tp.HCM Bài giảng Y5

Nội dung

1) Gãy xương đòn

2) Gãy đầu trên xương cánh tay

3) Gãy thân xương cánh tay

4) Gãy đầu dưới xương cánh tay

5) Gãy 2 xương cẳng tay

6) Gãy Monteggia

7) Gãy Galeazzi

8) Gãy đầu dưới xương quay

Gãy xương đòn

Chức năng

Tăng sức mạnh cho chi trên khi cánh tay hoạt động

ở tầm trên vai

Bảo vệ cấu trúc mạch máu thần kinh dưới đòn

Là chổ bám cho một số cơ lớn treo đai vai và khớp vai

Tham gia cử động đai vai

Thẩm mỹ

 Trước đây, gãy xương đòn hầu như điều trị bảo tồn, kết quả tốt

 Băng đeo vai hoặc đai số 8

 Hầu hết xương lành, và cal lệch xấu

 Đa số gãy 1/3 ngoài và 1/3 giữa

Tổn thương thường gặp 4-10% gãy xương người lớn

Gãy 1/3 giữa 72-80% gãy xương đòn

Gãy 1/3 ngoài 25-30%

Gãy 1/3 trong: hiếm chỉ khoảng 2%

Cơ chế

Cơ chế chấn thương

+ Trực tiếp: do vật nặng đập trực tiếp vào xương đòn + Gián tiếp: 80% do ngã đập vai, chống tay tư thế dạng vai.

Phân loại

Allman và Neer cải tiến

Nhóm III – gãy 1/3 trong

lực kéo gây di lệch gãy 1/3 giữa

lực kéo gây di lệch gãy 1/3 ngoài

Type I gãy 1/3 ngoài

type IIA gãy 1/3 ngoài

type IIB gãy 1/3 ngoài

 Gãy xương đòn cũng có thể do chấn thương mạnh hoặc

đa chấn thương

 Các tổn thương khác:

 Gãy xương sườn,

 Gãy xương bả vai

 Gãy xương khác ở đai vai,

 Dập phổi,

 Tràn dịch, tràn khí màng phổi

 Chấn thương đầu

Lâm sàng

 Sưng đau, mất cơ năng khớp vai: Không dơ tay lên đầu được

 Vai xệ: Tay lành đỡ tay đau

 Sờ thấy xương gãy gồ lên dưới da: Biến dạng kiểu bậc thang

 Ấn đau chói và có tiếng lạo xạo

 Dấu hiệu phím đàn

 Đo chiều dài mỏm cùng-xương ức ngắn hơn bên lành

Lâm sàng

Hình ảnh học Xquang

AP view

45-degree cephalad and caudal views

Stress views

Hình ảnh học Xquang

AP view

45-degree cephalad and caudal views

Stress views

Điều trị

Bảo tồn

Đai nâng đỡ 6 tuần

 Vân động vai quả lắc đồng hồ

 Vận động chủ động khuỷu và bàn tay

Sau 6 tuần, tập thụ động vai và tiến tới chủ động

Biến chứng

 Thoracic outlet syndrome

biến chứng của không lành xương, cal lệch xấu, hoặc cal xù quá mức

 Thoracic outlet là nơi bó mạch dưới đòn và đám rối thần kinh cánh tay chui qua

 Giới hạn của thoracic outlet

là cơ thang, xương sườn 1

và xương đòn