Tiết 40 Nói giảm nói tránh

TiÕt 40 Bµi 10: Nói giảm nói tránhI.Nói giảm nói tránh trong đảng và bầu bạn khắp nơi điều khỏi cảm thấy đột ngột... Ghi nhớ Ghi nhớ SGK Nói giảm nói tránh là biện pháp tu từ dùng cách

Thế nào là nói quá ? Cho biết tác dụng của

nói quá ?

Nói quá là biện pháp tu từ phóng đại mức

độ, quy mô, tính chất của sự vật, hiện tượng

được miêu tả để nhấn mạnh , gây ấn tượng, tăng sức biểu cảm

Kiểm tra bài cũ

Lêi nãi ch¼ng mÊt tiÒn mua,

Lùa lêi mµ nãi cho võa lßng nhau.

Ng÷ v¨n 8 - TiÕt 40

Bµi 10

TiÕt 40 Bµi 10: Nói giảm nói tránh

I.Nói giảm nói tránh

trong đảng và bầu bạn khắp nơi điều khỏi cảm thấy đột ngột

I Núi giảm núi trỏnh và tỏc

dụng của núi giảm núi trỏnh

Tiết 40 Bài 10 : Núi giảm núi trỏnh

VD3:

a Con dạo này lười lắm b.Con dạo này khụng được chăm chỉ cho lắm.

(Nguyờn Hồng, Những ngày thơ ấu)

sự thô tục ,thiếu lịch sự và gợi cảm xúc

thân thươngtrìu mến khi nói về mẹ

TiÕt 40 Bµi 10 : Nói giảm nói tránh

I.Nói giảm nói tránh và tác dụng

của nói giảm nói tránh

1 VÝ dô

2.NhËn xÐt

3 Ghi nhớ Ghi nhớ (SGK)

Nói giảm nói tránh là biện pháp tu từ dùng cách

diễn đạt tế nhị, uyển chuyển,

diễn đạt tế nhị, uyển chuyển, tránh gây cảm

giác quá đau buồn, ghê sợ, nặng nề; tránh thô

tục, thiếu lịch sự.

4.L­u ý

TiÕt 40 Bµi 10 : Nói giảm nói tránh

I.Nói giảm nói tránh

- Hãy quan sát tranh minh hoạ trên màn hình và dùng phép nói giảm nói tránh để diễn đạt lại các câu trong những tình huống sau và cho biết ở mỗi tình huống đó, em đã sử dụng cách nói giảm nói tránh nào?

Bµi tËp nhanh

TèNH H u ỐNG 1

Nói giảm nói tránh bằng cách phủ định từ ngữ trái nghĩa

những đứa trẻ nay bố mẹ chết hết rồi, thật

đáng thương

những đứa trẻ mồ côi này thật

đáng thương

TèNH HUỐNG 3.

Núi giảm núi trỏnh bằng cỏch dựng từ Hỏn Việt

đồng nghĩa

TÌNH HUỐNG 4.

Nãi gi¶m nãi tr¸nh b»ng c¸ch nãi vßng

I Nói giảm nói tránh và tác

dụng của nói giảm nói tránh

TiÕt 40 Bµi 10 : Nói giảm nói tránh

a Các cách nói tránh:

b.Tình huống không nên

sử dụng nói giảm nói tránh:

1* Trong một cuộc họp lớp kiểm điểm

bạn Hải hay đi học muộn, bạn Loan nói:

“Từ nay cậu không được đi học muộn nữa vì như vậy không những ảnh hưởng đến việc rèn luyện đạo đức của bản thân cậu mà còn ảnh hưởng đến phong trào thi đua của lớp”. Bạn Trinh cho rằng Loan nói như vậy là quá gay gắt, chỉ nên nhắc nhở bạn Hải :”Cậu nên đi học

đúng giờ”. Em đồng tình với ý kiến nào?

Vì sao?

4 L­u ý

2* Trong khi nhận xét về những nhược

điểm của các bạn víi cô giáo chủ nhiệm, bạn lớp trưởng chØ nªu như sau:” Tuần qua, một số bạn đi học không được đúng giờ lắm ” Nãi nh­ vËy cã nªn không? Vì sao?



1 VÝ dô

2.NhËn xÐt

3.Ghi nhí

I Nói giảm nói tránh và tác

dụng của nói giảm nói tránh

TiÕt 40 Bµi 10 : Nói giảm nói tránh

a Các cách nói tránh:

b Tình huống không nên sử dụng

nói giảm nói tránh:

I Núi giảm núi trỏnh và tỏc

dụng của núi giảm núi trỏnh

Tiết 40 Bài 10 : Núi giảm núi trỏnh

a Cỏc cỏch núi trỏnh:

b. Cỏc t ỡnh huống khụng nờn

sử dụng núi giảm núi trỏnh:

4 Lưu ý

II Luy n t p: ệ ậ

Sử dụng nói giảm nói tránh phù hợp

sẽ vừa tạo cho con người có phong cách nói năng đúng mực, có văn hoá nhã nhặn, lịch sự trong giao tiếp, vừa thể hiên sự quan tâm, tôn trọng của người nói với người nghe.

Trong văn chương nói giảm nói tránh là một biện pháp tu từ Cái tài ,cái tinh tế của tác giả là tìm được những cách nói phản ánh đúng tâm trạng,thái độ của nhân vật,của tác giả trong từng tình huống cụ thể



1 Ví dụ

2.Nhận xét

3.Ghi nhớ

Bài tập:1(SGK):

A / Khuya rồi, mời bà

B / Cha mẹ em từ ngày em còn rất bé,

em về ở với bà ngoại.

C / Đây là lớp học cho trẻ em

D / Mẹ đã rồi, nên chú ý giữ gìn sức khoẻ.

E / Cha nó mất, mẹ nó , nên chú nó rất thương nó.

đi nghỉ chia tay nhau

khiếm thị

có tuổi

đi bước nữa

TiÕt 40 Bµi 10 : Nói giảm nói tránh

II Luyện tập:

I Nãi gi¶m nãi tr¸nh vµ t¸c dông cña nãi gi¶m nãi tr¸nh

Điền các từ ngữ nói giảm nói tránh cho sau đây vào chỗ trống: đi nghỉ, khiếm thị, chia tay nhau, có

a 1/ /Anh phải hoà nhã vớí bạn bè!

c 1/Xin đừng hút thuốc trong phòng học!

c 2/Cấm hút thuốc trong phòng học!

a 2/ Anh nên hoà nhã với bạn bè!

cách nói giảm nói tránh?

TiÕt 40 Bµi 10 : Nói giảm nói tránh

I Nãi gi¶m nãi tr¸nh vµ t¸c dông cña nãi gi¶m nãi tr¸nh

II Luyện tập:

Hãy phân tích cái hay của việc sử dụng phép nói giảm nói tránh trong đoạn trích sau :

“Hôm sau, lão Hạc sang nhà tôi Vừa thấy tôi, lão bảo ngay:

- Cậu Vàng đi đời rồi ông giáo ạ !”

( Nam Cao – Lão Hạc )

Hàm ý xót xa, luyến tiếc

và đượm chút mỉa mai…

Dùng từ ngữ đồng nghĩa

Viết đoạn hội thoại (3-5 câu) trong đó có sử dụng phép nói giảm nói tránh.

Bài tập Bổ sung 2

Cñng cè

Nãi gi¶m nãi tr¸nh

C¸c c¸ch nãi gi¶m nãi tr¸nh C¶m nhËn gi¸ trÞ nghÖ thuËt

vµ vËn dông nãi gi¶m nãi tr¸nh

Nãi gi¶m nãi

a Các chiến sĩ đã chết để bảo vệ quê hương.

b Kiến thức toán của em còn kém lắm!

c Bác sỹ pháp y đang mổ xác chết.

.

cách diễn đạt cã sö dông nói giảm nói tránh?

Bµi tËp cñng cè

Nãi gi¶m nãi tr¸nh cã thÓ ®­îc dïng trong nh÷ng lÜnh vùc nµo sau ®©y:

b / Lão Hạc ơi! Lão hãy yên lòng mà nhắm mắt!

( Lão Hạc, Nam Cao)

a/ Theo gót Binh Tư : Đây là câu nói của ông giáo khi đang hiểu nhầm về lão Hạc : lão Hạc cũng bị tha hoá, cũng định làm nghề ăn trộm như Binh Tư nhưng vì là người có học lại rất yêu quý lão Hạc nên ông giáo đã nói tránh đi sự thật (nói trống)

HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ

- Sưu tầm một số cõu thơ cõu văn cú sử dụng phộp núi giảm núi trỏnh

- Học bài chu đáo.

- Chuẩn bị tốt cho bài kiểm tra ngữ văn (Tiết 41)