DAY TICH HOP - VAN - TTHCM

phần một, Đất N ớc trong suy niệm của nhà thơ đ ợc cấu thành bởi 3 ph ơng diện: không gian địa lý, thời gian lịch sử, truyền thống văn hoá; sang đến phần hai, trong đoạn thơ này, tác gi

kÝnh chµo c¸c ThÇy c« gi¸o!

Cïng toµn thÓ c¸c em häc sinh th©n mÕn !

Bïi Huy HiÕu

GV v¨n-THPT §èng §a-2010

1.Phần một: Đất n ớc là gì? 2.Phần hai: Đất n ớc do ai làm ra?

Những cuộc đời đã hoá núi sông ta.

phần một, Đất N ớc trong suy niệm của nhà thơ đ ợc cấu thành bởi 3 ph ơng diện:

không gian địa lý, thời gian lịch sử, truyền thống văn hoá; sang đến phần hai, trong đoạn thơ này, tác giả cảm nhận Đất

a.không gian địa lý

Câu hỏi 2: theo em, nột đặc sắc của đoạn thơ này là

Những cuộc đời đã hoá núi sông ta.

+ liệt kê c ỏc danh lam thắng cảnh:

- núi Vọng phu; hòn Trống Mái

- t r ăm ao đầm; đất Tổ Hùng v ơng

- Hạ Long; Ông Đốc,Ông Trang,Bà Đen,Bà Điểm

- núi Bút non Nghiên

Phác hoạ bản đồ Đất

N ớc với những thắng cảnh;từ Bắc chí Nam, từ miền xuôi cho đến miền ng ợc,

từ rừng cho

đến biển

II.Đọc – Hiểu Văn Bản

2.Phần hai

2.Phần hai: Đất n ớc do ai làm ra?

a.không gian địa lý

Câu hỏi 3: Theo em, những hình

ảnh núi Vọng phu, hòn Trống Mái; trăm ao đầm, đất Tổ Hùng V ơng; núi Bút non Nghiên t ợng tr ng cho

điều gì?

* hình ảnh :

+ núi Vọng phu, hòn Trống Mái:

Tình yêu chung thuỷ, nghĩa

ng ời.

a.không gian địa lý

Những ng ời vợ nhớ chồng còn góp cho Đất N ớc những núi vọng phu

Cặp vợ chồng yêu nhau góp nên hòn Trống Mái

Gót ngựa Thánh Gióng đi qua còn trăm ao đầm để lại

Chín m ơi chín con voi góp mình dựng đất Tổ Hùng V ơng Những con rồng nằm im góp dòng sông xanh thẳm

Ng ời học trò nghèo góp cho Đất N ớc mình núi Bút non

a.không gian địa lý

Kết cấu lạ: Độ dài ngắn khác nhau nh ng đều có điểm

chung là chia làm hai nửa liên kết với nhau bằng từ góp ( chung việc làm, ý chí thống nhất)

Sự hoá thân kỳ diệu của nhân dân để làm nên Đất N ớc huy hoàng:nhân dân đông đảo thế, đa dạng thế mà chỉ có một việc duy nhất là góp sức, chung lòng xây dựng nên Đất n ớc

a.không gian địa lý

Và ở đâu trên khắp ruộng đồng gò bãi Chẳng mang một dáng hình, một ao ớc, một lối sống ông cha

Ôi Đất N ớc sau bốn nghìn năm đi đâu ta cũng thấy

Những cuộc đời đã hoá núi sông ta…

Và ở đâu trên khắp ruộng đồng gò bãi

Chẳng mang một dáng hình, một ao ớc, một lối

sống ông cha

Ôi Đất N ớc sau bốn nghìn năm đi đâu ta cũng

thấy

Những cuộc đời đã hoá núi sông ta…

Từ những hình ảnh cụ thể khái quát nâng

lên tầm triết luận : chính những con ng ời bình

dị với tâm hồn, cuộc đời đã tạo nên hình sông

thế núi-dáng hình Việt Nam

- Nhân Dân là ng ời tạo nên g

ơng mặt Đất N ớc

Câu hỏi 6: Nếu nh đoạn thơ trên, Nguyễn

Khoa Điềm cảm nhận ở khía cạnh không gian

địa lý thì trong đoạn thơ này, tác giả cảm nhận Đất N ớc ở ph ơng diện nào?

Thời gian lịch sử

b.Thêi gian lÞch sö

C©u hái 7: Trong ®o¹n th¬:

Em ¬i em H·y nh×n rÊt xa Vµo bèn ngh×n n¨m §Êt N íc N¨m th¸ng nµo còng ng êi ng êi líp líp Con g¸i, con trai b»ng tuæi chóng ta CÇn cï lµm lông

Khi cã giÆc ng êi con trai ra trËn

Ng êi con g¸i trë vÒ nu«i c¸i cïng con.

Tác giả đã làm nổi bật điều gì?

Năm tháng nào cũng ng ời ng ời lớp lớp

Con gái, con trai bằng tuổi chúng ta

Cần cù làm lụng

Khi có giặc ng ời con trai ra trận

Ng ời con gái trở về nuôi cái cùng con

hình ảnh của nhân dân lao

động xây dựng, bảo

vệ Đất N ớc trong suốt bốn

nghìn năm lịch sử.

b.Thời gian lịch sử

đoạn thơ:

Em ơi em

………

Ng ời con gái trở về nuôi cái cùng con

Câu hỏi 8:Theo em, nét đặc sắc trong đoạn

thơ này là gì? tác dụng?

+ giọng điệu tâm tình (em ơi em)

+ từ láy:ng ời ng ời, lớp lớp.

Tất cả đã tạo nên một âm h ởng sâu lắng, nh vậy lịch sử bốn nghìn năm của dân tộc đ ợc tạo nên bởi bốn nghìn thế hệ anh dũng chiến đấu bảo vệ Đất N ớc.

Đại từ nhân x ng anh,em gợi nên sự đồng cảm

giữa quá khứ và hiện tại.

quen, họ có thể là anh, là tôi, là

chúng ta: Họ sống giản dị; chết

bình tâm, hy sinh một cách thầm lặng, nh ng chính sự sống- chết của họ “đã làm ra Đất N ớc”,

đó là một chân lý không thể chối cãi

đ ợc

b.Thêi gian

lÞch sö

§o¹n th¬:Hä gi÷ vµ truyÒn cho ta h¹t lóa ta trång

Hä chuyÒn löa qua mçi nhµ, tõ hßn than qua con cói

Hä truyÒn giäng ®iÖu cña m×nh qua con tËp nãi

Hä g¸nh theo tªn x·, tªn lµng theo mçi chuyÕn

b.Thêi gian

lÞch sö

§o¹n

th¬:

Hä gi÷ vµ truyÒn cho ta h¹t lóa ta trång

Hä chuyÒn löa qua mçi nhµ, tõ hßn than qua

cuéc ch¹y ®ua tiÕp søc dùng x©y §Êt N íc cña biÕt bao thÕ hÖ

ng êi ViÖt.ChÝnh nh©n d©n lµ ng

êi kiÕn t¹o, đóng vai trò quyết định đến sù t ồn vong

c ủa §Êt N íc.

II.Đọc – Hiểu Văn Bản

2.Phần hai

2.Phần hai: Đất n ớc do ai làm ra?

Câu hỏi 11: Tin t ởng, đề cao vai trò

của nhân dân đối với lịch sử dân

tộc, từ đó trở thành hệ t t ởng của

thời đại, tr ớc Nguyễn Khoa Điềm,đã

có tác gia với tác phẩm tiêu biểu nào

mà em đã đ ợc biết đến?

tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh :lấy dân làm gốc, tin

tưởng tuyệt đối vào sức mạnh của nhân dân trong công cuộc dựng xây và bảo vệ Đất N íc.ChÝnh t t ëng nµy lµ kim chØ nam cho v¨n nghÖ c¸ch m¹ng, vµ, NguyÔn Khoa §iÒm

lµ nhµ th¬ kÕ thõa xuÊt s¾c t t ëng nµy trong b¶n tr êng

ca cña m×nh

Câu hỏi 12:Từ sự phân tích ở trên, theo

em, nét đặc biệt trong cảm xúc, suy

niệm của nhà thơ về lịch sử dựng n ớc và giữ n ớc của dân tộc đ ợc thể hiện nh thế nào trong đoạn thơ này?

Thời gian lịch sử

+ Suy niệm về những trang sử hào hùng

trong bốn nghìn năm dựng n ớc và giữ n ớc,

Nguyễn Khoa Điềm không hề nêu ra

những sự kiện lớn lao gắn liền với những

tên tuổi của các vị anh hùng lừng

dân là ng ời viết nên những trang sử chói

lọi đó.

đ ợc tạo nên bởi Nhân Dân

Gợi trăm màu trên trăm dáng sông xuôi.

Câu hỏi 13:Trong đoạn thơ này,Nguyễn Khoa

Điềm cảm nhận về Đất N ớc qua ph ơng diện

nào? Đoạn thơ sử dụng chất liệu đặc biệt

nào? Tác dụng?

* Sử dụng chất liệu văn học dân gian, cụ thể là m

ợn tứ ca dao nhằm nêu bật truyền thống, tinh thần

đẹp đẽ của dân tộc đ ợc ấp iu qua biết bao thế

Dân

ca cũng chính là yêu tâm

hồn người Việt, yêu truyền thống dân tộc; Bác Hồ kính yêu của của chúng ta là

một người như thế.Em có

biết câu chuyện nào về tình yêu dân ca của Bác không? cảm xúc của em về câu

chuyện này?

Giáo viên: Bùi Huy Hiếu Tr ờng THPT Đống Đa

a.Không gian địa lý

b.Thời gian lịch sử

c.Truyền thống văn hóa

Câu hỏi 15: Từ các đoạn a,b,c chúng ta vừa tìm hiểu, em xác định t t ởng phần 2?

- Nhân Dân

Để Đất N ớc này là Đất N ớc Nhân dân

Đất N ớc của Nhân dân, Đất n ớc của

ca dao thần thoại

+ sử dụng sáng tạo các yếu tố văn học dân gian

+ Ngôn ngữ giản dị,hình ảnh mộc mạc gần gũi với đời th ờng

2.Nội dung- t t ởng:

+ Sự chiêm nghiệm, cái nhìn mới mẻ về Đất N ớc.

+ Từ nhận thức sâu sắc về Đất N ớc, xác định đ ợc trách nhiệm công dân.

Cõu hỏi 16:Liên hệ thực tế: Sau khi học xong bài Đất N ớc, với t cách là một học sinh THPT, anh/chị phải làm gì để thể hiện trách nhiệm công dân với Đất

N ớc?