nhung. van 9. tuan 10

MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT - Cảm nhận được vẻ đẹp của hình tượng anh bộ đội được khắc hoạ trong bài thơ-những người đã viết nên những trang sử VN thời kì kháng chiến chống td Pháp.. - Lí tưởng cao đ

TUẦN 10

TIẾT 47

Ngày soạn : 05-10-2010

Ngày dạy : 11-10-2010

Văn bản

ĐỒNG CHÍ

Chính Hữu

A MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT

- Cảm nhận được vẻ đẹp của hình tượng anh bộ đội được khắc hoạ trong bài thơ-những người đã viết nên những trang sử VN thời kì kháng chiến chống td Pháp

- Thấy được những đặc điểm nghệ thuật nổi bật được thể hiện qua bài thơ này

B TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KĨ NĂNG, THÁI ĐỘ.

1 Kiến thức :

- Một số hiểu biết về hiện thực những năm đầu của cuộc kháng chiến chống td Pháp của dân tộc ta

- Lí tưởng cao đẹp và tình cảm keo sơn gắn bó làm nên sức mạnh tinh thần của những người chiến sĩ trong bài thơ

- Đặc điểm nghệ thuật của bài thơ : ngôn ngữ thơ bình dị, biểu cảm, hình ảnh tự nhiên, chân thực

2 Kĩ năng :

- Đọc diễn cảm một bài thơ hiện đại

- Bao quát toàn bộ tp, thấy được mạch cảm xúc trong bài thơ

- Tìm hiểu một số chi tiết nghệ thuật tiêu biểu, từ đó thấy được giá trị nghệ thuật của chúng

trong bài thơ.

3 Thái độ :

- Trân trọng những tình cảm cao đẹp của tình đồng chí, đồng đội

C PHƯƠNG PHÁP.

- Phân tích, giảng bình, thảo luận

D TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1 Ổn định : 9a3………

2 Bài cũ : Đọc thuộc 6 câu thơ cuối đoạn trích “Lục Vân Tiên gặp nan” Phân tích cuộc sống

của ông chài ?

3 Bài mới : Sau chiến dịch Việt Bắc của quân và dân ta đánh thắng cuộc tiến công quy mô lớn

của Pháp cuối năm 1947 lên khu căn cứ địa Việt Bắc Nhà thơ Chính Hữu lúc đó là chính trị viên đại đội thuộc trung đoàn thủ đô, cùng đơn vị của mình tham gia chiến đấu suốt chiến dịch…Bài thơ “Đồng chí” là kết quả của nhũng trải nghiệmthực và những cảm xúc sâu xa, mạnh mẽ của tác giả với đồng đội trong chiến dịch Việt Bắc

HOẠT ĐỘNG 1 : GIỚI THIỆU CHUNG.

- GV gọi HS đọc phần chú thích * yêu cầu 1 HS

tóm tắt những nét chính về tác giả, tác phẩm ?

- Bài thơ thuộc thể loại gì ?

HOẠT ĐỘNG 2 : ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN.

I Giới thiệu chung

1 Tác giả: sgk

2 Tác phẩm : Bài thơ “Đồng chí” ra đời năm

1948

3 Thể loại : thơ tự do

- GV hướng dẫn HS đọc diễn cảm, giải thích các

từ khĩ

- Bài thơ chia làm mấy đoạn ? nêu ý chính của

mỗi đoạn ? (2 phần : 7 câu đầu : cơ sở của tình

đồng chí; Các câu cịn lại : những biểu hiện sâu sắc

của tình đồng chí)

* Cơ sở của tình đồng chí: (HS đọc 7 câu thơ đầu)

(?)Nhà thơ lí giải cơ sở của tình đồng chí ntn?Hãy

tìm những chi tiết, hình ảnh thể hiện điều đĩ?

(?)Em cĩ nhận xét gì về việc nêu khái niệm “đồng

chí”

(?) Dụng ý của nhà thơ khi đặt câu thơ cuối hai chữ ?

* Câu thơ cĩ cấu trúc đặc biệt chỉ hai từ với dấu

chấm than như một phát hiện, một lời khẳng định sự

kết tinh tình cảm giữa những người lính

* Tình đồng chí giản dị sâu sắc: (HS đọc đoạn hai)

(?) Tình cảm đồng chí của những người lính được

thể hiện rất cụ thể, giản dị mà sâu sắc Hãy tìm

những chi tiết , hình ảnh để chứng minh ?

- HS liệt kê các hình ảnh chi tiết.

- GV hướng dẫn phân tích làm rõ tình cảm đĩ

(?)Phân tích chi tiết “thương nhau tay nắm lấy bàn

tay” ?

Tình cảm gắn bĩ sâu nặng giữa những người lính

-> cử chỉ đĩ như tiếp thêm sức mạnh cho họ vượt qua

mọi gian khổ.

(?) Cảm nhận của em về sức mạnh của tình đồng chí

ở 3 câu cuối bài? Hình ảnh đĩ gợi cho em cảm nghĩ

gì?

* GV bình: Hình ảnh đó được nhận ra từ nhũng

đêm hành quân, phục kích của tác giả Và nó còn

mang ý nghĩa biểu tượng, dược gợi ra bởi những

liên tưởng phomg phú Súng và trăng là gần và xa,

thực tại và mơ mộng, chất chiến đấu và chất trữ

tình, chiến sĩ và thi sĩ… Nó bổ sung cho nhau ,hài

hoà với nhau của cuộc đời người lính cách mạng 

Biểu tượng cho thơ ca kháng chiến( kết hợp chất

hiện thực và cảm hứng lãng mạn)

(?) Qua bài thơ em cĩ cảm nhận gì về hình ảnh anh

bộ đội thời kì k/c chống Pháp?

- HS suy nghĩ và trả lời ( Anh bộ đội nghèo->chấp

nhận gian khổ, hi sinh -> chiến đấu bảo vệ tổ quốc)

(?) Bài thơ đã khắc hoạ hình ảnh người lính tronh k/

c ntn? Nhận xét về nghệ thuật bài thơ? ( HSTLN )

II Đọc-Hiểu văn bản

1 Đọc – tìm hiểu từ khĩ : SGK

2 Tìm hiểu văn bản

a Bố cục : 2 phần

b Phân tích.

* Cơ sở của tình đồng chí.

- Anh cùng tơi…

- Đất cày…sỏi đá…

- Nước mặn, đồng chua…

-> Quê nghèo -> Ra trận quen nhau

- Chung lí tưởng :

“ Súng bên súng” “rét chung chăn”

-> Đồng chí

-> Tình đồng chí sâu lắng, thiêng liêng, cao cả

* Tình đồng chí giản dị sâu sắc.

- Những tâm tư tình cảm :

“Ruộng nương anh…

….nhớ người ra lính”

-> Hiểu biết về cuộc đời tư -> cùng thể hiện nỗi nhớ quê hương

- Sẻ chia những thiếu thốn gian khổ của đất nước

+ “Aĩ anh rách vai…quần tơi…mảnh vá + “ Thương nhau tay nắm lấy bàn tay”

-> Sự động viên sưởi ấm của tình đồng chí

- Truyền cho nhau hơi ấm nơi chiến trường : + “Đứng cạnh bên nhau chờ giặc tới

+ “Đầu súng trăng treo

=> Biểu tượng cao đẹp của tình đồng chí, đồng đội, vẻ đẹp tinh thần hồ quyện hiện thực và lãng mạn

HOẠT ĐỘNG 3 : HƯỚNG DẪN TỰ HỌC.

- Học thuộc lòng bài thơ.

- Trình bày cảm nhận về một chi tiết nghệ thuật

tâm đắc nhất

3 Tổng kết.

a Nghệ thuật.

- Sử dụng ngôn ngữ bình dị, thấm đượm chất dân gian, thể hiện tình cảm chân thành

- Sử dụng bút pháp tả thực kết hợp với lãng mạn một cách hài hoà, tạo nên hình ảnh thơ đẹp, mang ý nghĩa biểu tượng

b Ý nghĩa văn bản

Bài thơ ngợi ca tình cảm đồng chí cao đẹp

giữa những người chiến sĩ trong thời kì đầu

kháng chiến chống td Pháp gian khổ

III Hướng dẫn tự học.

- Học thuộc lòng bài thơ.

- Trình bày cảm nhận về một chi tiết nghệ

thuật tâm đắc nhất

E RÚT KINH NGHIỆM:

………

………

………

………

………

TUẦN 10

TIẾT 48

Ngày soạn : 05-10-2010

Ngay dạy : 14-10-2010

Văn bản

BÀI THƠ VỀ TIỂU ĐỘI XE KHƠNG KÍNH

Phạm Tiến Duật

A MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT.

- Thấy được vẻ đẹp của hình tượng người chiến sĩ lái xe Trường Sơn những năm tháng đánh Mĩ ác liệt

và chất giọng hĩm hỉnh, trẻ trung trong một bài thơ của Phạm Tiến Duật

B TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KĨ NĂNG, THÁI ĐỘ.

1 Kiến thức :

- Những hiểu biết bước đầu về nhà thơ PTD

- Đặc điểm của thơ PTD qua một số sáng tác cụ thể : giàu chất hiện thực và tràn đầy cảm hứng lãng mạn

- Hiện thực cuộc k/c chống Mĩ cứu nước được phản ánh trong tp; vẻ đẹp hiên ngang, dũng cảm, tràn đầy niềm lạc quan cách mạng…của những con người đã làm lên con đường Trường Sơn huyền thoại được khắc hoạ trong bài thơ

2 Kĩ năng :

- Đọc – hiểu một bài thơ hiện đại

- Phân tích được vẻ đẹp hình tượng người chiến sĩ lái xe Trường Sơn trong bài thơ

- Cảm nhận được giá trị của ngơn ngữ, hình ảnh độc đáo trong bài thơ

3 Thái độ :

- Trân trọng vẻ đẹp người chiến sĩ lái xe Trường Sơn

C PHƯƠNG PHÁP.

- Phân tích, giảng bình, thảo luận

D TIẾN TRÌNH DẠY HỌC.

1 Ổn định : 9a3………

2 Bài cũ : - Đọc thuộc lịng bài thơ “Đồng chí” Cảm nhận về tình đồng chí trong bài thơ?

3 Bài mới : Bài thơ về tiểu đội xe khơng kính ở trong chùm thơ của PTD được tặng giải nhất cuộc thi

thơ báo văn nghệ năm 1969 – 1970 Từ giải thưởng này PTD nổi lên như một cây bút thơ tiêu biểu của lớp các nhà thơ trẻ thời kì k/c chống Mĩ Thơ PTD cĩ giọng tự nhiên tinh nghịch mà sơi nổi, tươi trẻ đã gĩp phần làm sống mãi thế hệ thanh niên thời chống Mĩ- đặc biệt là lớp trẻ ở đường Trường Sơn- và khơng khí của thời đánh Mĩ gian khổ, ác liệt mà phơi phới tin tưởng

HOẠT ĐỘNG 1 : GIỚI THIỆU CHUNG

- GV gọi HS đọc phần chú thích * yêu cầu 1 HS tĩm

tắt những nét chính về tg,tp ?

- Bài thơ thuộc thể loại nào ?

HOẠT ĐỘNG 2 : ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN

- GVđọc mẫu, nêu cách đọc ( giọng sơi nổi, vui vẻ, hồn

nhiên mang đậm chất lính ) HS đọc bài thơ

- Dựa vào nội dung nêu bố cục của bài thơ?

I Giới thiệu chung.

1 Tác giả : sgk

2 Tác phẩm : Bài thơ về tiểu đội xe

khơng kính được sáng tác năm 1969 và

in trong tập thơ Vầng trăng quầng lửa.

3 Thể loại : Thơ tự do

II Đọc-hiểu văn bản.

1.Đọc – tìm hiểu từ khĩ.

* GV hướng dẫn phân tích bài thơ.

* Hình ảnh những chiếc xe khơng kính

(?) Tìm những hình ảnh miêu tả về những chiếc xe khơng

kính và phân tích?

- HS tự tìm hiểu GV gợi ý phân tích

* Hình ảnh những người lính lái xe:

(?) Qua khổ 1 và 2 cảm nhận được tư thế của người lính

ntn?

- Hiên ngang, tinh thần dũng cảm coi thường gian khổ

hiểm nguy, tâm hồn sôi nổi của tuổi trẻ, tình đồng ch1,

đồng đội, ý chí chiến đấu giải phóng Miền Nam.

(?) Suy nghĩ của em về điệp từ “nhìn” và những hình ảnh

đất nước vốn làm vật cản trong cảm giác của người chiến

sĩ?

- Con người với thiên nhiên gần gũi mật thiết.

(?) Tinh thần dũng cảm của người chiến sĩ bất chấp khĩ

khăn nguy hiểm được thể hiện trong bài thơ ntn?

- HS tìm những chi tiết thể hiện điều đó.

(?) Giọng điệu trong bài thơ cĩ gì đáng chú ý ?

- Giọng ngang tàng.

(?) Tinh thần của họ thể hiện ở thái độ đĩ ntn? Điều gì

làm nên sức mạnh ở họ để coi thường gian khổ, bất chấp

nguy nan như vậy?

* GV bình: Tác giả đã diễn tả một cách cụ thể và gợi

cảm gây ấn tượng , cảm giác của người lái xe trên chiếc

xe không kính Với tư thế: “nhìn đất, nhìn trời, nhìn

thẳng…nhìn thấy gió … thấy con đường …tim” Cảm giác

mạnh, đột ngột của người lính lái xe.

- Kết hợp thể thơ 7 chữ và 8 chữ tạo sự linh hoạt gần với

lời nói tự nhiên.

- Nhận xét gì về ngôn ngữ giọng điệu của bài thơ? Tác

dụng của những yếu tố đó như thế nào?

- HS đọc Ghi nhớ SGK/ 133

HOẠT ĐỘNG 3 : HƯỚNG DẪN TỰ HỌC.

- Học thuộc lịng bài thơ

2 Tìm hiểu văn bản.

a Bố cục : ( 2 phần)

b Phân tích.

* Hình ảnh những chiếc xe không kính

- Miêu tả hiện thực : Những chiếc xe khơng kính vẫn băng băng trên đường

ra trận

- Nguyên nhân hiện thực : bom giật, bom rung, kính vỡ.

 Giọng văn xuơi thản nhiên kết hợp

với nét ngang tàng, và tinh nghịch khám phá mới lạ

ï=> Hình tượng thơ độc đáo cĩ ý nghĩa phản ánh hiện thực chiến tranh

* Hình ảnh những người lính lái xe.

- Cảm giác ngồi trên xe khơng kính : ung dung, nhìn thẳng -> hiên ngang, bất khuất -> biến khĩ khăn thành thoải mái tự nhiên gần gũi thân thiết

- Thái độ bất chấp khĩ khăn nguy hiểm

+” Không có kính ừ thì có bụi + “Không có kính ừ thì ướt áo.

+” Chưa cần thay lái thêm trăm cây số nữa.

 Nét hồn nhiên, vẻ ngang tàng đậm chất lính => ý chí và sức mạnh tuổi trẻ – Thái độ hồn nhiên sơi nổi, vui nhộn lạc quan :

+” Nhìn nhau mặt lấm cười ha ha +” Bắt tay qua cửa kính vỡ rồi + “Bếp Hoàng Cầm … là gia đình đấy”

- Tinh thần quyết tâm chiến đấu vì Miền Nam

+ “Xe vẫn chạy …Có một trái tim”

 Trái tim yêu nước, lịng dũng cảm

và ý chí vì sự thống nhất của dân tộc

3 Tổng kết ( Ghi nhớ SGK/133)

a Nghệ thuật

- Lựa chọn chi tiết độc đáo, cĩ tính

- Thấy được sức mạnh và vẻ đẹp tinh thần của người lính

cách mạng-những người đồng chí được thể hiện qua

những chi tiết, hình ảnh ngôn ngữ giản dị chân thực giàu

sức biểu cảm

- So sánh để thấy được vẻ đẹp độc đáo của hình tượng

người chiến sĩ trong 2 bài thơ Đồng chí và Bài thơ về tiểu

đội xe không kính.

chất phát hiện, hình ảnh đậm chất hiện thực

- Sử dụng ngôn ngữ của đời sống, tạo nhịp điệu linh hoạt thể hiện giọng điệu ngang tàng, trẻ trung, tinh nghịch

b Ý nghĩa văn bản.

Bài thơ ca ngợi người chiến sĩ lái xe Trường Sơn dũng cảm, hiên ngang, tràn đầy niềm tin chiến thắng trong thời kì chống giặc Mĩ xam lược

III Hướng dẫn tự học.

E RÚT KINH NGHIỆM :

………

………

………

………

Giáo án Ngữ văn 9 2010 – 2011