Đ ịnh nghĩa rộng Vốn mạo hiểm là nguồn tài chính cung cấp cho các công ty tử nhân dử ới hình thứ c vốn cổ phần hoặc các khoản đầu tử gần giống nhử vốn cổ phần có thời hạn trê n trung bìn
Trang 1B Vốn mạ o hiểm là gì?
Có hai định nghĩa về vốn mạo hiểm đử ợc sử dụng rộng rã i, định nghĩa rộng
và định nghĩa hẹp
Đ ịnh nghĩa rộng
Vốn mạo hiểm là nguồn tài chính cung cấp cho các công ty tử nhân dử ới
hình thứ c vốn cổ phần hoặc các khoản đầu tử gần giống nhử vốn cổ phần có thời hạn trê n trung bình (3-5 năm) Số cổ phần dành đử ợc trong các công ty nhận vốn
đầu tử có thể là thiểu số ít ỏi hoặc lê n đến đa số Mục tiê u đầu tử là tìm kiếm đử ợc khoản thu nhập vốn cao hơn mứ c trung bình Khoản thu này trở thành hiện thực sau khi khoản đầu tử đử ợc bán cho một nhà kinh doanh chứ ng khoán hoặc, nhử hiện tử ợng phổ biến hơn ở các nử ớc châu á là bán cho công chúng Bê n cạnh việc cung cấp vốn, các chuyê n gia quản lý vốn mạo hiểm còn tử vấn, ở cấp chiến lử ợc,
hử ớng dẫn các công ty nhận vốn đầu tử bử ớc sang giai đoạn tăng trử ởng tiếp theo
và chuẩn bị sẵn sàng để công ty đử ợc chuyển giao cho các cổ đông khác Những
tử vấn này là một đặc điểm quan trọng và đặc thù của vốn mạo hiểm Đ ặc biệt, các nhà đầu tử có một vị trí trong hội đồng quản trị của công ty nhận vốn đầu tử
Từ vị trí này và các kinh nghiệm thu đử ợc từ các công ty khác, các chuyê n gia quản lý vốn mạo hiểm có thể tác động tới sự phát triển của các công ty nhận vốn
đầu tử Các công ty quản lý vốn mạo hiểm khác nhau đặt ra các trọng tâm khác nhau về mứ c độ tham gia Mứ c độ tham gia có thể là tối thiểu, thử ờng gắn liền với một số cổ phần nhỏ, hoặc tham gia công việc thử ờng nhật, nhử đóng vai trò Chủ tịch hội đồng quản trị, thử ờng gắn liền với việc nắm giữ đa số cổ phần Thuật ngữ vốn mạo hiểm trong định nghĩa này có thể đử ợc sử dụng cùng nghĩa với thuật ngữ vốn cổ phần tử nhân
Đ ịnh nghĩa hẹp
Phần thu hẹp của định nghĩa rộng xác định vốn mạo hiểm là các khoản đầu
tử vốn cổ phần tử nhân trung hạn vào các công ty nhận vốn chử a trử ởng thành Nói cách khác, công ty đử ợc đầu tử đang trong giai đoạn đầu của quá trình phát triển sản phẩm, phát triển năng lực sản xuất hoặc cung cấp dịch vụ Vì các công ty
đang trong giai đoạn này có xu hử ớng có lịch sử phát triền ngắn hơn và quy mô nhỏ hơn so với đa số các khoản đầu tử nê u trong định nghĩa rộng, nê n rủi ro có xu
hử ớng cao hơn Và do vậy, các chuyê n gia quản lý vốn mạo hiểm sẽ tìm kiếm các khoản thu nhập vốn tiềm năng cao hơn
Sự khác biệt giữa hai định nghĩa này là mứ c độ trử ởng thành của các công ty
Trang 25
nhận vốn đầu tử Không có quy tắc rõ ràng nào (chằng hạn một mứ c doanh số ấn
định) để phân biệt hai loại công ty này Thay vào đó, định nghĩa hẹp đử ợc xem là
đúng ở một đầu dải thời gian đáo hạn của một khoản đầu tử cổ phần tử nhân ở các thị trử ờng cổ phần tử nhân đã hoạt động tốt nhử Mỹ và Anh, ngử ời cung cấp vốn có xu hử ớng tập trung vào đầu hoặc cuối dải thời gian đáo hạn Tuy vậy, vẫn
có một số ngử ời cung cấp vốn sẵn sàng đầu tử trải dài trong dải này Vì các mục tiê u thảo luận trong báo cáo này, thuật ngữ “vốn mạo hiểm” sẽ đề cập tới định nghĩa hẹp và “cổ phần tử nhân” sẽ đề cập tới các khoản đầu tử cổ phần tử nhân ngoài các khoản đầu tử “vốn mạo hiểm”
Thị trử ờng Việt Nam
Báo cáo này sẽ dựa vào cả hai định nghĩa về vốn mạo hiểm trong khi xem xét thị trử ờng Việt Nam Các khoản đầu tử vào các công ty tử nhân trong nử ớc và các công ty mới thành lập đử ợc xem là các khoản đầu tử vốn mạo hiểm Các khoản đầu tử vào các công ty đã cổ phần hoá, các công ty thành viê n của các DNNN hoặc các công ty liê n doanh với các đối tác nử ớc ngoài đử ợc xem là các khoản đầu tử cổ phần tử nhân Nhử sẽ đử ợc xem xét trong phần sau của báo cáo này, gần đây các quỹ đang hoạt động ở Việt Nam đã thực hiện cả các khoản đầu
cổ phần tử nhân và các khoản đầu tử vốn mạo hiểm Các quỹ này đử ợc xem là các quỹ đầu tử hải ngoại Gần đây đã xuất hiện một dự kiến rằng, theo các kết quả của nghiê n cứ u này, bất cứ công ty mới nào đử ợc thành lập trong thời gian hợp lý sẽ tập trung vào các khoản đầu tử vốn mạo hiểm (theo nghĩa hẹp về vốn mạo hiểm)