Bên cạnh tiềm năng phát triển, vẫn tồn tại những thách thức và rủi ro kìm hãm sự bứt phá của các doanh nghiệp TMĐT như : vấn đề lòng tin của người tiêu dùng, vấn đề bảo mật đối với hệ th
Trang 1LỜI MỞ ĐẦU
Trong những năm gần đây, Thương Mại Điện Tử tại Việt Nam chứng kiến sự phát
triển vượt bậc với các tên tuổi lớn như Tiki, Shopee, Lazada, Sendo, Vntrip,
Hotdeal hay Luxstay Bên cạnh tiềm năng phát triển, vẫn tồn tại những thách thức
và rủi ro kìm hãm sự bứt phá của các doanh nghiệp TMĐT như : vấn đề lòng tin
của người tiêu dùng, vấn đề bảo mật đối với hệ thống công nghệ thông tin, khó
khăn trong việc bảo vệ dữ liệu khách hàng trước rủi ro bị tin tặc tấn công đánh cắp
Tuy nhiên, TMĐT cũng tạo ra thách thức lớn liên quan đến khung khổ pháp lý hoạt
động kinh doanh và bảo vệ người tiêu dùng Vậy, làm sao để bảo vệ người tiêu
dùng trong TMĐT, đó là vấn đề còn nhiều bất cập
Vì vậy nhóm chúng em đã thực hiện đề tài “Triển khai an ninh trong Thương Mại
Điện Tử” để mang đến những biện pháp hoặc phương pháp bảo mật khi triển khai
kinh doanh một lĩnh vực nào đó Trong quá trình học tập và thực hiện đề tài này,
nhóm chúng em còn nhiều hạn chế và thiếu sót, mong cô hướng dẫn và giúp đỡ
nhóm em hoàn thành tốt đề tài này
Xin chân thành cảm ơn Cô!
Trang 2MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU 1
Chương 1 TỔNG QUAN VỀ THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ 4
1 KHÁI NIỆM 5
2 TÌNH HÌNH CHUNG 6
3 XU HƯỚNG THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ NĂM 2020 8
4 ƯU VÀ NHƯỢC ĐIỂM CỦA THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ 10
Chương 2 VẤN ĐỀ VỀ AN NINH TRONG THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ 13
1 CÁC VẤN ĐỀ AN NINH CÓ THỂ ẢNH HƯỚNG ĐẾN THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ 13
2 CÁC KHÍA CẠNH CỦA AN NINH THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ 14
3 CÁC LOẠI TỘI PHẠM TRÊN INTERNET 14
i Gian Lận Thanh Toán 14
ii Spam 15
iii Phishing 17
iv Bots 18
v DdoS 18
vi Brute-force Attack 18
vii SQL injections 19
viii Tấn công chéo trang XSS 20
ix Trojan Horse 21
KẾT LUẬN CHƯƠNG 23
Chương 3 BIỆN PHÁP ĐỂ BẢO MẬT AN NINH TRONG THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ 24
1 Chống xâm nhập và tấn công từ chối dịch vụ DDOS 24
2 Tường lửa thế hệ mới 24
3 Bảo mật bằng tường lửa cho ứng dụng web 25
4 Bảo vệ máy trạm và người dùng cuối 25
5 Sử dụng HTTPS 26
6 Bảo mật server và Admin panel 27
7 Bảo mật hệ thống thanh toán 28
8 Sao lưu dữ liệu (Backup data) 30
9 Công bố chương trình Bug Bounty 32
KẾT LUẬN CHƯƠNG 33
Trang 4Hình 1 Thương Mại Điện Tử 5
Hình 2 Thống kê số liệu 7
Hình 3 Bảng xếp hạng 8
Hình 4 Xu hướng mới 9
Hình 5 Spam - tin rác 16
Hình 6 Phishing 17
Hình 7 Brute-force Attack 19
Hình 8 SQL injection 20
Hình 9 Cross site scripting 21
Hình 10 Trojan horse 22
Hình 11 Giao thức HTTPs 26
Hình 12 Phân biệt thật và giả giao thức HTTPs 27
Hình 13 Server – Panel 28
Hình 14 Hệ thống thanh toán 29
Hình 15 Backup dữ liệu 30
Hình 16 Local backup 31
Hình 17 Backup online 32
Hình 18 WhiteHub Bug Bounty 33
Trang 5Chương 1 TỔNG QUAN VỀ THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ
Hình 1 Thương Mại Điện Tử
1 KHÁI NIỆM
Thương mại điện tử là hình thức mua bán hàng hóa và dịch vụ thông qua mạng
máy tính toàn cầu Thương mại điện tử đang trở thành phương thức kinh doanh
mang lại nhiều lợi ích cho nhân loại trên cơ sở phát triển nhanh chóng của các
ngành công nghệ, trước hết là công nghệ thông tin Thương mại điện tử, vì vậy, trở
thành phương thức kinh doanh đại diện cho nền kinh tế trí thức
Toàn cầu hóa đã tạo điều kiện để thương mại điện tử phát huy những điểm mạnh
như đẩy nhanh tốc độ kinh doanh, giảm thiểu chi phí, vượt qua các trở ngại về
không gian và thời gian,v.v… Hiện tại, không có một quốc gia nào không tham gia
vào thương mại điện tử và mức độ tập trung các nguồn lực để phát triển thương
mại điện tử ngày càng cao
Trang 62 TÌNH HÌNH CHUNG
Theo sách trắng Thương mại điện tử Việt Nam 2019, trong những năm gần đây,
TMĐT trên thế giới phát triển một cách bùng nổ, năm 2019 đã vượt doanh thu hơn
2.000 tỷ USD Xu hướng này sẽ tiếp tục phát triển mạnh ở nhiều quốc gia trên thế
giới, trong đó khu vực châu Á Thái Bình Dương là khu vực mà TMĐT đang phát
triển sôi động
Tuy nhiên, thói quen sử dụng tiền mặt trong giao dịch điện tử vẫn phổ biến đang là
“điểm trừ” lớn nhất hiện nay của hoạt động thương mại điện tử Để xóa bỏ thói
quen này, Ngân hàng Nhà nước và các đối tác trong hệ sinh thái thanh toán không
dùng tiền mặt đang nỗ lực triển khai nhiều giải pháp, dịch vụ, tăng trải nghiệm của
khách hàng…
Số liệu cũng cho thấy, ước tính hiện có khoảng 39,9 triệu người Việt Nam đã tham
gia mua sắm trực tuyến năm 2018, gần gấp đôi năm 2016, bình quân giá trị mua
sắm trực tuyến của một người đạt khoảng 202 USD Tuy nhiên tỷ trọng doanh thu
TMĐT B2C so với tổng mức bán lẻ hàng hoá và doanh thu dịch vụ tiêu dùng cả
nước chỉ đạt 4,2%, con số này các năm trước chỉ ở mức trên dưới 3%
Với sự phát triển mạnh mẽ của hạ tầng Internet, hạ tầng thanh toán điện tử cũng
như các hạ tầng logistics, Việt Nam hiện đang được đánh giá là một trong những
thị trường mà TMĐT phát triển nhanh nhất ở khu vực Đông Nam Á, với tốc độ
tăng trưởng trung bình hàng năm trên 25% Việc TMĐT xuyên biên giới đang phát
triển mạnh mẽ và trở thành xu hướng tất yếu trong thương mại toàn cầu, nhưng
cũng đặt ra rất nhiều thách thức cho các quốc gia trong việc hợp tác phát triển cũng
như kiểm soát hoạt động này
TMĐT là lĩnh vực kinh doanh mới xuất hiện tại Việt Nam trong thời gian gần đây,
nhưng đang có sự phát triển đột phá, mạnh mẽ với tốc độ tăng trưởng trung bình
những năm qua là từ 25% -30%/năm Hiện nay, có khoảng 1/3 dân số Việt Nam
tham gia mua sắm trực tuyến Không thể phủ nhận vai trò của TMĐT trong việc
giúp người tiêu dùng dễ dàng tìm kiếm, tiếp cận sản phẩm, rút ngắn thời gian mua
sắm, tiết kiệm chi phí đi lại, thuận tiện trong giao dịch cũng như được hưởng nhiều
tiện ích khác
Trang 7Về chính sách và quy định, những hạn chế lớn của Việt Nam về luồng dữ liệu
xuyên biên giới có thể hạn chế các hoạt động thương mại điện tử, trong khi các quy
định về bảo mật dữ liệu và quy định bảo vệ người tiêu dùng được coi là có tác
động tích cực đến sự phát triển của thương mại điện tử
Số liệu thống kê tình hình thương mại điện tử ở một số quốc gia trên thế giới 2019
Hình 2 Thống kê số liệu
Việt Nam là thị trường thương mại điện tử lớn thứ ba khu vực, sau Indonesia (12,2
tỷ USD năm 2018) và Thái Lan (3 tỷ USD năm 2018) và sẽ còn phát triển hơn nữa
Quy mô của thị trường thương mại điện tử Việt Nam đã tăng từ 0,4 tỷ USD năm
2015 lên 2,8 tỷ USD năm 2018
Phát hiện từ năm 2014 này đã được nhiều cơ quan quản lý nhà nước về
thương mại điện tử và doanh nghiệp biết tới Từ năm 2015 Hiệp hội Thương mại
điện tử đã chủ động đề xuất một số giải pháp và hành động cụ thể nhằm từng bước
thu hẹp sự chênh lệch này Các đề xuất này đã nhận được sự ủng hộ từ một số địa
phương và hội viên Hiệp hội Thương mại điện tử sẽ tiếp tục tư vấn, kết nối các cơ
quan quản lý nhà nước, các tổ chức nghề nghiệp và doanh nghiệp phối hợp hành
động để thương mại điện tử nước ta tiếp tục phát triển nhanh và bền vững trong
giai đoạn 2019 – 2025
Trang 8Bên cạnh đó, nhiều trường hợp khi bán hàng lên mạng, người bán sử dụng hình
ảnh thật, nhưng khi sản phẩm khách hàng nhận được lại là hàng giả, hàng nhái
Trong khi đó, nhiều người tiêu dùng khi mua phải hàng giả, hàng nhái nhưng vì
tâm lý e ngại đã không lên tiếng, không phản ánh đến cơ quan chức năng
Dự đoán rằng năm 2020 thương mại điện tử sẽ tăng lên 10 tỉ USD
3 XU HƯỚNG THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ NĂM 2020
Tại Việt Nam, xu hướng này cũng bắt đầu diễn ra ngay trong năm 2019 với việc
hai công ty thương mại điện tử lớn công bố đóng cửa sàn thương mại trực tuyến
của họ để tập trung nhiều hơn vào các lĩnh vực kinh doanh có lợi nhuận Trong đó,
Lotte.vn đóng cửa ngay giữa lúc họ có kế hoạch thay đổi chiến lược bán lẻ Một
Trang 9trang web thương mại điện tử khác đã bị ảnh hưởng là Adayroi của tập đoàn
Vingroup - nó bị đóng cửa khá đột ngột vào cuối năm 2019 và được cho là đang
chuyển sang mô hình bán lẻ mới
Nhìn vào những trang thương mại điện tử lớn còn lại trong nước, dễ dàng nhận
thấy hầu hết trong số đó đều phụ thuộc vào túi tiền của các nhà đầu tư Shopee
Vietnam, Lazada Vietnam, Tiki.vn và Sendo - bốn trang thương mại điện tử trực
tuyến được truy cập nhiều nhất tại Việt Nam - đều báo cáo các khoản lỗ lớn trong
năm 2018 và sau đó tiếp tục huy động thêm nguồn tiền từ các nhà đầu tư nước
ngoài trong năm 2019
Hình 4 Xu hướng mới
Đáng chú ý nhất trong số đó là Tiki Now - một chính sách vận chuyển hỏa tốc của
Tiki hứa hẹn sẽ giao sản phẩm tận tay người mua trong vòng hai tiếng đồng hồ Để
thực hiện chiến lược này, startup thương mại điện tử của Việt Nam đã yêu cầu
người bán giữ tất cả các mặt hàng của họ tại kho của mình (dưới dạng ký gửi) Để
đảm bảo hơn, họ cũng đang đầu tư tiền vào kho bãi bằng việc ký hợp đồng với
Unidepot , một nhà cung cấp dịch vụ hậu cần đang sở hữu có 35.000 mét vuông
không gian lưu kho trong nước
Trang 10 Chi phí tài chính thấp : Một trong những ưu điểm lớn nhất của TMĐT chính
là chi phí đầu tư ban đầu thấp Các cửa hàng bán lẻ truyền thống phải chi trả
hàng nghìn đô la cho chi phí thuê mặt bằng Ngoài ra, họ còn phải trả trước
các chi phí như bảng hiệu, thiết kế, hàng tồn kho, thiết bị phục vụ bán hàng
và hơn thế nữa Ngoài ra, các cửa hàng này còn phải trả chi phí nhân viên để
làm việc và điều hành cho từng địa điểm Thuê nhân viên bảo vệ nếu như
hàng hóa trong cửa hàng có giá trị cao
Thu nhập tiềm năng 24/7 : Một trong những lợi thế khác của TMĐT chính là
việc các cửa hàng luôn hoạt động 24/24 Với quảng cáo Facebook, bạn có
thể thu hút khách hàng lúc 11 giờ đêm hoặc 4 giờ sáng Trong khi đa phần
các cửa hàng truyền thống chỉ mở cửa từ 9 giờ sáng đến 9 giờ tối Với việc
hoạt động mọi lúc này, bạn có thể thu hút khách hàng chọn mua sản phẩm
vào bất kỳ lúc nào trong ngày Bạn cũng có thể thu hút những đối tượng có
lịch làm việc khác thường hoặc những người không có thời gian mua sắm
bên ngoài Khi có khách mua hàng lúc nửa đêm, bạn không cần phải có nhân
viêc trực ca đêm giải quyết các đơn hàng này Và bạn cũng không bao giờ
phải thuê nhân viên bảo vệ
Bán hàng trên toàn thế giới : Tiếp theo trong danh sách những ưu thế của
kinh doanh TMĐT chính là việc một thương hiệu mới cũng thể thể bán hàng
trên toàn thế giới một cách dễ dàng Bạn có khả năng tiếp cận khách hàng
cho dù họ ở Anh, Nam Mỹ hay các quốc gia láng giềng khác Nếu bạn chọn
kinh doanh Dropshipping từ AliExpress, có rất nhiều sản phẩm được hỗ trợ
gói dịch vụ vận chuyển ePacket hoặc thậm chí là miễn phí vận chuyển hoàn
toàn Điều này cho phép bạn định giá và chi phí vận chuyển hàng hóa ở mức
giá cạnh tranh cho khách hàng trên toàn thế giới
Dễ dàng giới thiệu các sản phẩm bán chạy : Việc trưng bày giới thiệu các
sản phẩm bán chạy trên cửa hàng TMĐT giúp việc hiển thị sản phẩm tới
khách hàng một cách dễ dàng Mặc dù bạn có thể xây dựng một cửa hàng
thực sự để thu hút khách mua hàng, nhưng khách hàng có thể tìm thấy sản
phẩm bán chạy nhất dễ dàng hơn trên cửa hàng trực tuyến Lý do bạn muốn
Trang 11khách chọn mua các sản phẩm best-seller này là vì chúng đã được chứng
minh rằng những người khác đã mua và thật sự hài lòng, yêu thích món hàng
đó Nếu bạn muốn giới thiệu sản phẩm mới, bạn có thể đưa chúng vào mục
Upsell, email marketing hoặc chạy quảng cáo đối tượng mục tiêu
Cá nhân hóa trải nghiệm mua hàng trực tuyến : Website chú trọng trải
nghiệm cá nhân – một trong những ưu thế của kinh doanh trực tuyến, giúp
nâng cao trải nghiệm mua sắm online cho khách hàng Bằng cách phân loại
danh sách email từ đơn hàng đã mua, địa điểm sinh sống hoặc số tiền họ đã
chi tiêu Bạn cũng có thể chạy quảng cáo nhắm vào những khách hàng đã
thêm sản phẩm vào giỏ hàng, nhưng lại không tiếp tục thanh toán Nếu trang
web của bạn có tính năng người dùng đăng nhập, bạn có thể cho hiện lên
thông báo chào mừng họ như “Welcome back (name)” Sản phẩm bán chung
một gói giúp khách hàng mua được cùng lúc nhiều món với giá tốt hơn Bạn
cũng có thể cá nhân hóa việc gia tăng bán hàng (upsell) dựa trên những món
mà khách đã xem hoặc những món bạn nghĩ khách sẽ thích dựa trên hành vi
mua hàng của họ
b Nhược điểm
Khách không thể mua hàng nếu web bị lỗi : Bất tiện lớn nhất của TMĐT
chính là việc website đột nhiên gặp vấn đề, dẫn đến khách không thể tiếp
tục mua hàng Đây là lý do tại sao bạn cần đảm bảo website của bạn được
lưu trữ dữ liệu trên nền tảng phù hợp Ví dụ, nếu bạn sử dụng một
hosting chất lượng thấp, khi bạn có một lượng truy cập lớn nhờ vào
quảng cáo hoặc từ một chương trình tivi như Shark Tank, web của bạn có
thể bị sập May mắn thay, shopify | Platfox hỗ trợ hosting miễn phí đã
bao gồm trong phí hàng tháng của họ, cho phép website của bạn được
chạy trên một trong những máy chủ lớn nhất trên thị trường Trong
những năm gần đây chỉ ghi lại một lần duy nhất hệ thống này gặp vấn đề
Tuy nhiên, không chỉ riêng các cửa hàng TMĐT bị ảnh hưởng Kể cả
Twitter, Spotify, Soundclod và nhiều site khác cũng chịu ảnh hưởng
trong lần đó Vấn đề ngay sau đó đã được giải quyết trong ngày Việc này
rất hiếm khi xảy ra nên sẽ không ảnh hưởng đến công việc kinh doanh
của bạn đâu
Khách hàng không thể thử sản phẩm trước khi mua : Tuy đây là vấn đề
rất nhiều nhà bán lẻ gặp phải, nhưng nó sẽ không phải là vấn đề lâu dài
Trang 12Trên thực tế, nhiều cửa hàng đã bắt đầu ứng dụng công nghệ thực tế ảo
AR (augmented reality) cho phép khách hàng thử và trải nghiệm sản
phẩm trước khi mua Các công ty phát triển công nghệ AR cho TMĐT
như Holition and Augment, cung cấp các giải phải kinh doanh để tạo ra
các trải nghiệm tương tác cho khách hàng Nếu bạn sở hữu một cửa hàng
mỹ phẩm, bạn có thể xem qua ứng dụng Virtual Artist của Sephora, đây
là một ví dụ về trải nghiệm công nghệ thực tế ảo trong làm đẹp
Mức độ cạnh tranh cao : Tìm ra được niche sản phẩm phù hợp cũng là
một trong những bất lợi của TMĐT Trên thực tế, những ngành hàng hóa
tốt nhất cũng chính là những ngành có mức độ cạnh tranh cao nhất Mức
độ cạnh tranh càng cao, chi phí quảng cáo cho niche đó càng tăng Có
một số cách để khắc phục điều này Đầu tiên, bạn có thể chọn đối tượng
khách hàng khác với các đối thủ cạnh tranh Nếu các đối thủ đang
marketing thông qua Facebook ads, bạn có thể tăng thứ hạng tìm kiếm từ
khóa bằng cách tối ưu hóa SEO Nếu họ sử dụng Pinterest, bạn có thể
tiếp cận khách hàng qua Instagram Thứ hai, nếu chi phí chạy quảng cáo
của bạn cao, bạn có thể tăng lưu lượng truy cập vào các trang blog, sau
đó retargeting các đối tượng này để giảm chi phí quảng cáo
Khách hàng thường thiếu kiên nhẫn : Ở các cửa hàng truyền thống, nếu
khách hàng có bất kỳ thắc mắc nào, nhân viên bán hàng sẽ sẵn sàng trả
lời họ Tuy nhiên, đối với cửa hàng trực tuyến, các câu hỏi của khách
hàng thường được trả lời chậm hơn Thực tế là hầu hết khách hàng mong
sẽ nhận được phản hồi từ cửa hàng trong vòng 1 tiếng Nếu bạn trì hoãn
việc trả lời tin nhắn, họ sẽ cảm thấy khó chịu, tức giận và quyết định mua
sắm ở một cửa hàng khác Vì vậy bạn cần phải trực tuyến 24/7 Bạn có
thể thuê nhân viên chăm sóc khách hàng được đào tạo để làm hài lòng
khách hàng thông qua trang tuyển dụng Upwork
Trang 13Chương 2 VẤN ĐỀ VỀ AN NINH TRONG THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ
1 CÁC VẤN ĐỀ AN NINH CÓ THỂ ẢNH HƯỚNG ĐẾN THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ
Quyền được phép : quá trình đảm bảo cho người có quyền này được truy cập
vào một số tài nguyên của mạng
Xác thực : quá trình xác thực một thực thể xem họ khai báo với cơ quan xác
thực họ là ai
Thu thập thông tin : quá trình thu thập thông tin về các ý đồ muốn truy cập
vào tài nguyên nào đó trong mạng bằng cách sử dụng quyền ưu tiên và các
hành động khác
Sự riêng tư : là bảo vệ thông tin mua bán của người tiêu dùng
Tính toàn vẹn : Khả năng bảo vệ dữ liệu không bị thay đổi
Không thoái thác : khả năng không thể từ chối các giao dịch đã thực hiện
Từ góc độ người sử dụng :
Làm sao biết được Web server được sở hữu bởi một doanh nghiệp hợp
pháp ?
Làm sao biết được trang web này không chứa đựng những nội dung hay mã
chương trình không an toàn ?
Làm sao biết được web server không lấy thông tin của mình cung cấp cho
bên thứ ba ?
Từ góc độ doanh nghiệp :
Làm sao biết được người dùng không có ý định phá hoại hoặc làm thay đổi
nội dung của trang web hay website ?
Làm sao biết được họ có làm gián đoạn hoạt động của server hay không ?
Từ cả hai phía :
Bằng cách nào họ có thể biết đường truyền sẽ không bị theo dõi ?
Bằng cách nào họ có thể chắc chắn rằng các thông tin được lưu chuyển giữa
2 bên sẽ không bị thay đổi ?
Trang 14- Đề cập đến khả năng đảm bảo cho an ninh thông tin được hiển thị trên một
website hoặc chuyển nhận thông tin từ internet
- Các thông tin này không bị thay đổi nội dung bằng bất cứ cách nào bởi
người không được phép
b Chống phủ định
- Liên quan đến khả năng đảm bảo các bên tham gia trong thương mại điện tử
không phủ định các hành động trực tuyến mà họ đã thực hiện
c Tính xác thực
- Liên quan đến các khả năng nhận biết các đối tác tham gia giao dịch trực
tuyến trên internet
- Làm thế nào để nhận biết được người bán hàng trực tuyến là người có thể
khiếu nại được hay những gì khách hàng nói là đúng sự thật
d Tính tin cậy
- Liên quan đến khả năng đảm bảo ngoài những người có quyền, không ai có
thể xẻm các thông điệp và truy cập những dữ liệu có giá trị
- Liên quan đến khả năng đảm bảo các chức năng của website được thực hiện
đúng như mong đợi
Trang 153 CÁC LOẠI TỘI PHẠM TRÊN INTERNET
i Gian Lận Thanh Toán
Gian lận thanh toán là vấn đề nan giải, đã xuất hiện ngay từ khi TMĐT ra đời Đây
là hình thức mà kẻ gian hoặc hacker lợi dụng lỗi của hệ thống thanh toán để thực
hiện những giao dịch ảo dẫn tới thất thoát lớn cho doanh nghiệp TMĐT
Ví dụ: Ví điện tử X ra mắt chương trình tặng tiền vào tài khoản cho người dùng
mới đăng ký Nếu ứng dụng X còn tồn tại lỗ hổng trong việc kiểm duyệt và xác
minh tài khoản đăng ký mới, rất có thể kẻ gian sẽ tạo được nhiều tài khoản để nhận
được nhiều tiền
Gian lận thanh toán còn là hành vi dối trá, mánh khóe, lừa lọc trong lĩnh vực
thương mại thông qua hoạt động mua, bán, kinh doanh, xuất nhập khẩu hàng hoá,
dịch vụ nhằm mục đích thu lợi bất chính Mục đích của hành vi gian lận thương
mại là nhằm thu lợi bất chính do thực hiện trót lọt hành vi lừa đảo, dối trá Chủ thể
tham gia hành vi gian lận thương mại bao gồm: người mua, người bán, hoặc cả
người mua và người bán thông qua đối tượng là hàng hóa
Với ưu thế thuận tiện và nhanh chóng, thanh toán trực tuyến ngày càng phổ biến và
trở thành một trong những phương thức được ưa chuộng nhất hiện nay Tuy nhiên,
các trường hợp gian lận liên quan tới loại hình thanh toán này được ghi nhận gần
đây diễn biến ngày càng phức tạp đã được ghi nhận Gần đây, tội phạm trong giao
dịch thanh toán thẻ trực tuyến hoạt động ngày càng tinh vi, có thể kể đến như: Giả
danh cán bộ ngân hàng thông báo với khách hàng về các khoản tiền chuyển đến tài
khoản khách hàng và yêu cầu khách hàng cung cấp thông tin số thẻ, cùng mã mật
khẩu xác thực một lần (One Time Password – OTP) để tác nghiệp ghi có vào tài
khoản khách hàng Sau đó, đối tượng sẽ lợi dụng các thông tin được cung cấp, để
mua sắm hàng hóa, dịch vụ qua mạng Internet, dễ dàng chuyển đổi thành tiền mặt
như thẻ games trực tuyến, thẻ trả trước Internet, thẻ điện thoại (tại Việt Nam) hoặc
dịch vụ du lịch, vật phẩm cao cấp (tại nước ngoài)
ii Spam
Trang 16Khi mà email marketing đang là kênh thúc đẩy doanh số hiệu quả, thì đó cũng là
kênh để những kẻ phá phách thực hiện hành vi SPAM Không chỉ vậy, chúng có
thể spam bình luận, form liên hệ bằng những đường link có gắn mã độc, hoặc spam
với tần suất lớn khiến cho tốc độ tải trang giảm đáng kể
Người dùng hộp thư có thể có cảm giác bị "tra tấn" bằng các thư điện tử quảng cáo
Các spam thì vô hại nhưng mỗi ngày nhiều người có thể vì các spam mail này mà
bị đầy cả hộp thư Trong năm 2003, khi các phần mềm chống spam chưa phổ biến
và cỡ của các hộp thư điện tử còn giới hạn thì đã có rất nhiều người dùng email
phải nhận cả trăm spam trong một ngày mà chỉ có đúng vài nội dung khác nhau
Tại sao các spam lại lặp đi lặp lại một cái thư quảng cáo cả chục lần cho một hộp
thư? Một lý do là các hãng quảng cáo muốn dùng hiệu ứng tâm lý Khi hình ảnh
sản phẩm nào đó cứ đập vào mắt người đọc mãi thì đến lúc cần mua một thứ có
chức năng tương tự (hay cùng loại) thì chính hình ảnh thương hiệu của cái spam
mail sẽ hiện đến trong óc người đó trước tiên Lý do khác là kích thích sự tò mò
của người dùng email muốn đọc thử một spam xem có nội dung gì bên trong
Những người gửi spam thường ngụy tạo những thông tin giả như là tên, địa chỉ, số
điện thoại để đánh lừa các ISP Họ cũng thường dùng số giả hay số ăn cắp của
các thẻ tín dụng để chi trả cho các tài khoản Việc này cho phép họ di chuyển thật
nhanh từ một tài khoản này sang tài khoản khác mỗi lần bị phát hiện và bị đóng tài
khoản bởi các chủ ISP
Phổ biến là việc dùng các địa chỉ được đăng bởi những người chủ để dùng trong
các mục tiêu khác nhau Thí dụ như địa chỉ của các nhóm Google thường là mục
tiêu của những người làm spam Hoặc người làm spam có tên đăng ký trong các
danh sách bàn thảo qua thư điện tử (discussion mailing lists) Nhiều chương trình
tiện ích có thể dùng để tìm ra các địa chỉ trên các trang web
Trang 17Tấn công mạng theo hình thức lừa đảo Phishing luôn nằm top những rủi ro bảo mật
phổ biến của TMĐT Với hình thức này, Hacker thường giả mạo thành doanh