Văn 6 cả năm

2.Nghệ thuật: Truyện thờng có nhân vật, sự việc, diễn biến  Đó chính là văn bản tự sự văn kể Sự việc diễn ra bao giờ cũng có nhân vật, có mở chuyện - diễn biến - kết chuyện, sự việc nào

Ngaứy soạn : 120.08.2010 Tieỏt 1

BAỉI 1: Vaờn baỷn:

CON ROÀNG, CHAÙU TIEÂN (Truyeàn thuyeỏt)

A MUẽC TIEÂU CAÀN ẹAẽT

1.Kieỏn thửực :

- Giuựp hoùc sinh hieồu ủửụùc ủũnh nghúa sụ lửụùc veà truyeàn thuyeỏt

(thụứi caực vua Huứng)

- Hieồu ủửụùc noọi dung yự nghúa cuỷa truyeọn

2.Kú naờng : Caỷm nhaọn ủửụùc nhửừng neựt ủeùp veà caực chi tieỏt tửụỷng tửụùng kyứ aỷo cuỷa

truyeọn, bieỏt keồ laùi truyeọn

3.Thaựi ủoọ : Giaựo duùc hoùc sinh loứng tửù haứo daõn toọc, bieỏt toõn vinh noứi gioỏng Roàng Tieõn

B

CHUAÅN Bề

+ Giaựo vieõn: SGK+ SGV-Thieỏt bũ, taứi lieọu: Bửực tranh ủeùp kyứ aỷo veà Laùc Long Quaõn vaứ

Aõu Cụ, tranh veà ủeàn Huứng

+ Hoùc sinh : soaùn baứi.

C HOAẽT ẹOÄNG D Ạ Y H Ọ C

Hoạt động 1: Khởi động.

1) OÅn ủũnh lụựp: Kieồm tra sú soỏ:

2) Baứi cuừ:Kiểm tra sach vở đầu năm.

3) Baứi mụựi : : Giụựi thieọu baứi : Moói con ngửụứi chuựng ta ủeàu thuoọc veà moọt daõn toọc Moói

daõn toọc laùi coự nguoàn goỏc rieõng cuỷa mỡnh gửỷi gaộm trong nhửừng thaàn thoaùi , truyeàn thuyeỏt kỡ dieọu Daõn toọc Kinh ( Vieọt ) chuựng ta ủụứi sinh soỏng treõn daỷi ủaỏt heùp vaứ daứi hỡnh chửừ S beõn bụứ bieồn ủoõng , baột nguoàn tửứ moọt truyeàn thuyeỏt xa xaờm , huyeàn aỷo: Con Roàng , chaựu Tieõn

Hoạt động2: Tìm hiểu bài

yếu tố thần thoại ấy đã đợc lịch sử

hoá Thể thần thoại cổ đã đợc biến

-Thờng có yếu tố tởng tợng, kì ảo

- Thể hiện thái độ, cách đánh giá của nhân dân

đối với các sự kiện và nhân vật lịch sử

thuyết sẽ học ở lớp 6

? Truyện con Rồng cháu Tiên thuộc

loại truyện gì ? Vì sao ? 2 Truyện " Con Rồng cháu Tiên- Thể loại : Truyền thuyết, vì : " :

GV: đọc mẫu 1 đoạn, 2 h/s đọc tiếp

GV: nhận xét, sửa lỗi( nếu có)

GV: cho h/s tìm hiểu kỹ các chú thích

1,2,3,4- đây là các từ có nguồn gốc từ

Hán Việt Vậy cách hiểu từ HánViệt

ntn? Tại sao nó lại có trong TiếngViệt,

các tiết TV sẽ giúp ta hiểu rõ hơn

? Em hãy cho biết truyện này có thể

chia thành mấy đoạn? nội dung mỗi

của Lạc Long Quân và Âu Cơ?

?Em có nhận xét gì về những chi tiết

miêu tả nguồn gốc và hình dạng của

Long Quân và Âu Cơ?

? Cảm nhận của em về sự kỳ lạ, lớn

lao, đẹp đẽ của Long Quân và Âu Cơ?

học sinh phát biểu- Giáo viên kết

luận->

GV chuyển ý: đôi trai tài gái sắc gặp

nhau, yêu nhau, kết duyên với nhau

Vậy việc kết duyên và chuyện sinh nở

* Đọc :

-Phát âm đúng, giọng đọc đúng

- Chú ý: giọng, lời nói của LLQuân khẳng khái,

rõ ràng, lời của Âu Cơ: dịu dàng, thắc mắc

* Chú thích:1,2,3,5,7

* Bố cục

-Đoạn 1: từ đầu Long Trang…Nguồn gốc và hình dạng của Long Quân và Âu Cơ

- Đoạn 2: tiếp theo đến lên đờng

Việc kết duyên của Âu Cơ và Long Quân-Đoạn 3 Còn lại

II Phân tích.

1.Nguồn gốc, hình dạng của Lạc Long Quân

và Âu Cơ

*Nguồn gốc : đều là thần

- Long Quân :nòi rồng, con thần Long Nữ

- Âu Cơ: nòi tiên, thuộc họ thần Nông

*Hình dạng:

- Long Quân có sức khoẻ vô địch, có nhiều phép lạ…

- Âu Cơ xinh đẹp tuyệt trần…

-> Chi tiết tởng tợng kì lạ, đẹp đẽ, lớn lao

*LQ mang vẻ đẹp kì vĩ, dũng mãnh, nhân hậu

*Âu Cơ mang vẻ đẹp dịu dàng, trong sáng, thơ mộng

-> Đó chính là vẻ đẹp anh hùng mà tình nghĩa của dân tộc VN

? Em hiểu thế nào là chi tiết tởng tợng

kỳ ảo trong truyện truyền thuyết? Vai

trò của nó trong truyện?

GV: Những chi tiết này trong đời sống

không thể xảy ra Đây chỉ là những

chi tiết mà ngời xa tởng tợng ra nhằm

nói lên điều gì đó mà họ mong muốn

vì tởng tợng nên thờng kỳ ảo  làm

cho chuyện trở nên huyền diệu, lung

linh, ly kỳ, hấp dẫn, nhng lại hàm

chứa ý nghĩa sâu sắc

? Vậy theo em chuyện sinh nở của Âu

Cơ có ý nghĩa gì.( HS trả lời GV mở

rộng )

Nhng dù cho có kỳ lạ, hoang đờng nh

thế nào cũng phải xuất phát từ hiện

thực => Những chi tiết ấy cho ta thấy

trí tởng tợng phong phú của ngời xa,

sự thăng hoa của cảm xúc

GV treo tranh:

?Em hãy quan sát tranh,theo dõi đoạn

3 và cho biết chuyện gì đã xảy ra với

gia đình Long Quân và Âu Cơ ?

? Long Quân và Âu Cơ đã chia con

nh thế nào ? Và chia nh vậy để làm

gì?( HS thảo luận )

Liên hệ: ? Chúng ta đã làm đợc những

gì để thực hiện ý nguyện này của

Long Quân và Âu Cơ? (Hai cuộc

kháng chiến chống Pháp và chống

Mỹ)

HĐ3:Hớng dẫn tổng kết.

?Truyện cho ta biết thêm điều gì về xã

hội , phong tục tập quán của ngời Việt

cổ xa?

? GV: Cũng bởi sự tích này mà về sau,

ngời Việt Nam ta - Con cháu vua

Hùng khi nhắc đến nguồn gốc của

mình, thờng xng là con Rồng,

cháu Tiên

thành 100 con trai Đàn con không cần bú mớm

tự lớn nh thổi, mặt mũi khôi ngô, khỏe mạnh nh thần

 Hoang đờng, kỳ ảo (là chi tiết không có thật,

đợc tác giả dân gian sáng tạo nhằm mục đích nhất định)

=> Giải thích cội nguồn của dân tộc Việt Nam:Toàn thể nhân dân ta đều sinh ra trong một bọc, cùng chung một nòi giống tổ tiên Từ đó mà

2 tiếng đồng bào“ ” thiêng liêng ruột thịt đã vang lên tha thiết giữa lúc Bác Hồ đọc tuyên ngôn độc lập 2.9.1945 khai sinh ra nớc Việt Nam dân chủ cộng hòa “Tôi nói đồng bào nghe rõ không?” - Ngời đã nhắc lại 2 tiếng đồng bào, từ câu chuyện

Bố Rồng, mẹ Tiên trong ngày mở nớc xa.

=> Để từ đó mọi ngời Việt Nam đều tự hào về nòi giống, hiện diện về tổ tiên mình khi ý thức đ-

ợc rằng mình là con Rồng cháu Tiên

* Chia con:

- 50 xuống biển

- 50 lên rừngCai quản 4 phơng, gặp khó khăn thì giúp đỡ nhau

 Thể hiện ý nguyện đoàn kết, thống nhất của nhân dân ta ở mọi miền đất nớc Ngời Việt Nam

ta dù ở miền xuôi hay miền ngợc , n… ớc ngoài

đều cùng chung một cội nguồn, đều là con của Long Quân và Âu Cơ (Đồng bào: cùng 1 bọc trứng sinh ra), vì vậy phải luôn thơng yêu, đoàn kết

? Khi biết mình là dòng dõi tiên rồng

thì em có suy nghĩ gì ?

? Em hãy nêu ý nghĩa lịch sử của

chuyện là gì?

Em có nhận xét gì về cách xây dựng

truyện ?

+? Truyện có những nhân vật nào?

+? Có sự việc gì?

+? Diễn biến ra sa

- Tự hào về dòng dõi của mình Nguyện cố … gắng học tập tốt để xứng đáng với cội nguồn

* ý nghĩa:

Chuyện giải thích nguồn gốc các dân tộc sống trên đất nớc Việt Nam Giáo dục lòng tự hào dân tộc, truyền thống yêu nớc, đoàn kết dân tộc

2.Nghệ thuật: Truyện thờng có nhân vật, sự việc, diễn biến  Đó chính là văn bản tự sự (văn kể) (Sự việc diễn ra bao giờ cũng có nhân vật, có mở chuyện - diễn biến - kết chuyện, sự việc nào xảy

ra trớc kể trớc, sự việc nào sảy ra sau kể sau  trật tự thông thờng) Để tìm hiểu kỹ hơn về văn

tự sự tiết học tập làm văn các em sẽ rõ hơn

HĐ4 Luyện tập

Học sinh đọc lại ghi nhớ

HS thảo luận theo 2 nhóm các câu hỏi sau:

? Chi tiết hoang đờng kì ảo là gì ? Hãy chỉ ra các yếu tố hoang đờng kì ảo trong truyện ?

? Vì sao nói truyện Con Rồng cháu Tiên là truyện truyền thuyết? Hãy cho biết những chi tiết trong truyện có liên quan đến lịch sử

HĐ5- Hớng dẫn học bài :

- Làm bài tập 1, 2, 3 sách ngữ văn (BT) ở nhà

- Kể lại chuyện

- Chuẩn bị bài : Bánh chng, bánh giầy

d- đánh giá - điều chỉnh ……….

……….

Ngày soạn:12 / 8 / 2010

Tiết 2 :Văn bản: Bánh chng, bánh Giầy

(Hớng dẫn học thêm)

A Mục tiêu cần đạt:

1.Kieỏn thửực :Giuựp hoùc sinh hieồu ủửụùc nguoàn goỏc baựnh chửng baựnh giaứy.

2.Kú naờng : Hoùc sinh bieỏt quyự troùng ngheà noõng, quyự troùng haùt gaùo

3.Thaựi ủoọ : Theồ hieọn loứng tửù haứo veà trớ tueọ daõn toọc veà phong tuùc taọp quaựn toỏt ủeùp cuỷa

ngửụứi Vieọt Nam

B.CHUAÅN Bề

+Giaựo vieõn: SGK+ SGV Thieỏt bũ, taứi lieọu: Bửực tranh veà caỷnh naỏu baựnh chửng, baựnh giaứy

+Hoùc sinh : Soaùn baứi

C Các HĐ dạy - học

HĐ1:Khởi động.

- ổn định lớp

- Kiểm tra bài cũ:

1) Thế nào là truyện truyền thuyết ?

2) Kể các chi tiết tởng tợng kỳ ảo trong truyện “Con Rồng cháu Tiên” Và cho biết em thích chi tiết nào nhất, vì sao ?

- Giới thiệu bài: Truyền thuyết Bánh trng, bánh giầy là truyền thuyết giải thích phong tục làm bánh trng, bánh giầy trong ngày tết, đề cao sự thờ kính trời, đất và tổ tiên của nhân dân, đồng thời ca ngợi tài năng, phẩm chất của cha ông ta trong việc tìm tòi, xây dựng nền văn hóa đậm đà màu sắc, phong vị dân tộc

- Hớng dẫn HS Đọc- hiểu nội dung, ý

nghĩa của truyện

- GV cho HS thảo luận hệ thống câu hỏi

phần đọc hiểu văn bản:

?Hoàn cảnh, ý định, cách thức vua Hùng

chọn ngời nối ngôi ?

? Em có nhận xét gì về cách thức chọn

ngời nối ngôi của vua Hùng

? Vì sao trong các con vua, chỉ có Lang

- Về tài đức: phải nối đợc chí vua

- Về thứ bậc trong gia đình: không nhất thiết phải là con trởng

c) Cách thức: Điều vua đòi hỏi mang tính một câu đố đặt biệt để thử tài:

“Nhân lễ tiên vơng ” truyền ngôi …  Đó là một ý định đúng đắn, vì nó coi trọng cái chí

 không bị ràng buộc vào luật lệ triều đình

 Cuộc thi trí

2

Lang Liêu đ ợc thần dạy Lấy gạo làm“

bánh lễ Tiên v” ơng

- Chàng là ngời thiệt thòi nhất

- Sống giản dị, gần gũi với nhân dân

- Chàng hiểu đợc ý thần và thực hiện đợc ý thần

GV treo tranh

? Bức tranh miêu tả điều gì?

Sau khi đợc thần báo mộng Lang Liêu đã

làm gì và kết quả của việc làm đó ra sao

 phần 3

? Vì sao hai thứ bánh của Lang Liêu đợc

vua cha chọn để tế trời đất, Tiên vơng,

Lang Liêu đợc nối ngôi vua?

? Hãy giải thích lý do hai thứ bánh đợc

vua Hùng chọn làm lễ vật ?

Qua việc Lang Liêu làm 2 thứ bánh bánh

để cúng tiên vơng và đã đợc vua truyền

ngôi cho

Vậy theo em Lang Liêu đợc truyền ngôi

nh vậy có xứng đáng không.?

?Theo em Lang Liêu có đợc những phẩm

chất nào mà đáng để cho em học tập?

? ý nghĩa của truyền thuyết “Bánh trng,

3 Lang Liêu đ ợc nối ngôi vua

- Hai thứ bánh có ý nghĩa thực tế quý trọng nghề nông, quý trọng hạt gạo nuôi sống con ngời và là sản phẩm do chính con ngời làm ra

- Hai thứ bánh có ý tởng sâu xa (Tởng trời, ởng đất, tởng muôn loài)

t Hai thứ bánh làm vừa ý vua, hợp ý vua

 Lang Liêu là con ngời có tài năng, đức độ thông minh, hiếu thảo, trân trọng những ngời sinh thành ra mình  xứng đáng đợc nối ngôi vua

4

ý nghĩa của truyện :

- Giải thích nguồn gốc của Bánh chng, bánh

- Giáo viên hớng dẫn học sinh tìm hiểu các bài phân tích, bình giảng, các dị bản của truyện Bánh chng, bánh giầy.

- Chuẩn bị bài: Từ và cấu tạo của từ tiếng việt

1.Kiến thức:Giúp học sinh hiểu:

-Thế nào là từ và đặc điểm cấu tạo từ tiếng Việt cụ thể là:

- Khái niệm về từ

- Đơn vị cấu tạo từ (tiếng)

- Các kiểu cấu tạo từ (từ đơn, từ phức, từ ghép, từ láy)

2.Kú naờng : Bieỏt caựch sửỷ duùng tửứ trong vieọc ủaởt caõu.

3.Thaựi ủoọ: Chaờm chổ, luoõn coự tinh thaàn hoùc hoỷi tỡm hieồu tửứ vaứ caỏu taùo tửứ cuỷa TV

B.CHUAÅN Bề

- Giáo viên : chuẩn bị bảng phụ có ghi ví dụ  hình thành khái niệm

- Học sinh : đọc, chuẩn bị bài ở nhà

Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt

Hớng dẫn tìm hiểu khái niệm về từ ?

GV treo bảng phụ có ghi ví dụ

? Câu trên có bao nhiêu tiếng và bao

 Tiếng là đơn vị cấu tạo nên từ

- Từ là tiếng, là những tiếng kết hợp lại

nh-ng manh-ng ý nh-nghĩa

 Từ là đơn vị nhỏ nhất dùng để đặt câu

- Khi 1 tiếng dùng để tạo câu, tiếng ấy trở

Giáo viên cho HS rút ra ghi nhớ thứ nhất

Yêu cầu học sinh cần điền đợc nh sau :

? Dựa vào bảng phân loại, em hãy cho

biết :? Từ đơn khác từ phức nh thế nào ?

Cấu tạo của từ láy và từ ghép có gì giống

và khác nhau ?

VD : nhà cửa, quần áo

VD : nhễ nhại, lênh khênh, vất va vất

* Khác nhau:

- Từ phức đợc tạo ra bằng cách ghép các tiếng có nghĩa với nhau đợc gọi là từ ghép

- Từ phức có quan hệ láy âm giữa các tiếng

đợc gọi là từ láy

2.Kết luận( Ghi nhớ : sách giáo khoa)

III Luyện tập

Bài tập 1 :a) Các từ nguồn gốc, con cháu thuộc kiểu

từ ghép

b) Từ đồng nghĩa với nguồn gốc, cội

nguồn, gốc gác

c) Từ ghép chỉ quan hệ thân thuộc cậu,

mợ, cô dì, chú cháu, anh em.

bánh khoai, bánh ngô, bánh đậu xanh.

- Tính chất của bánh : bánh gối, bánh

- Học sinh thuộc phần ghi nhớ

- Vẽ đợc sơ đồ cấu tạo của từ Tiếng Việt theo mẫu (sách bài tập)

- Chuẩn bị bài : Giao tiếp, VB và phơng thức biểu đạt

1.Kiến thức :Giúp học sinh nắm vững :

a) Mục đích của giao tiếp trong đời sống con ngời, trong xã hội

- Phơng tiện: Sách giáo khoa, Sách giáo viên, bảng phụ

- Phơng pháp: Vấn đáp, thảo luận nhóm, giải thích…

C Các HĐ dạy - học

HĐ1:Khởi động.

- ổn định lớp

- Kiểm tra bài cũ:

1) Thế nào là truyện truyền thuyết ?

2) Kể các chi tiết tởng tợng kỳ ảo trong truyện “Con Rồng cháu Tiên” Và cho biết em thích chi tiết nào nhất, vì sao ?

- Giới thiệu bài: Giới thiệu chơng trình và phơng pháp học tập phần tập làm văn lớp 6 theo hớng kết hợp chặt chẽ với phần TV và phần VH, giảm lí thuyết, tăng thực hành, luyện tập, giải các bài tập.

HĐ2 : Tìm hiểu bài :

Hớng dẫn tìm hiểu Khái niệm văn

? Khi muốn biểu đạt t tởng, tình cảm

nguyện vọng ấy 1 cách đầy đủ, trọn

vẹn cho ngời khác hiểu, thì em phải

? Nó muốn nói lên vấn đề gì (chủ đề

gì)? Hai câu 6 và 8 liên kết với nhau

? Lời phát biểu của cô hiệu trởng

trong lễ khai giảng năm học có phải

là 1 văn bản không ? vì sao ?

? Bức th em viết cho bạn bè, ngời

thân có phải là 1 văn bản không?

? Đơn xin học, bài thơ, truyện cổ

tích, thiếp mời có phải là văn bản

không ?

- Giáo viên khái quát lại :

I Tìm hiểu chung về văn bản và phơng thức biểu đạt

1.Văn bản và mục đích giao tiếp.

*Xét ví dụ :

- Em sẽ nói hay viết  có thể nói 1 tiếng, 1 câu, hay nhiều câu

VD : Tôi thích vui Chao ôi, buồn

- Phải nói có đầu có đuôi  có mạch lạc, lý

 Câu ca dao là một văn bản

- Văn bản là chuỗi lời nói hoặc viết có chủ

đề thống nhất đợc liên kết mạch lạc nhằm

đạt mục đích giao tiếp

- Là văn bản vì là chuỗi lời nói có chủ đề : nêu thành tích năm qua, nêu nhiệm vụ năm học mới, kêu gọi, cổ vũ giáo viên học sinh hoàn thành tốt nhiệm vụ năm học  đây là văn bản nói

 Văn bản viết, có thể thức, chủ đề

 Đều là văn bản vì chúng có mục đích, yêu cầu, thông tin và có thể thức nhất định

đổi với nhau bất cứ điều gì Ngôn từ là

ph-ơng tiện quan trọng nhất để thực hiện giao tiếp  đó là giao tiếp ngôn từ

* Văn bản là chuỗi lời nói hoặc viết có chủ

đề thống nhất, đợc liên kết mạch lạc nhằm mục đích giao tiếp

- Văn bản có thể dài, ngắn, thậm chí chỉ 1 câu, nhiều câu có thể viết ra hoặc đợc nói lên

- Văn bản phải thể hiện ít nhất 1 ý (chủ đề nào đó)

- Các từ ngữ trong văn bản phải gắn kết với nhau chặt chẽ, mạch lạc

2 Kiểu văn bản và phơng thức biểu đạt của văn bản

* Căn cứ phân loại

- Theo mục đích giao tiếp : (để làm gì)

* Các kiểu văn bản, phơng thức biểu đạt :

Có 6 kiểu văn bản tơng ứng với 6 phơng thức biểu đạt, 6 mục đích giao tiếp khác nhau:

Kiểu văn bản, phơng thức biểu đạt Mục đích giao tiếp

Thuyết minh Giới thiệu, đặc điểm, tính chất, vấn đề

Hành chính, công vụ Thể hiện quyền hạn, trách nhiệm

Học sinh làm bài tập tình huống : ở

sách giáo khoa

Học sinh nhắc lại nội dung cần đạt

của tiết học ở phần ghi nhớ

HS đọc to ghi nhớ

* Bài tập tình huống:

a) Văn bản : hành chính – công vụ : Đơn từb) Văn bản : thuyết minh, hoặc tờng thuật kể chuyện

c) Văn bản miêu tả

d) Văn bản thuyết minhe) Văn bản biểu cảmg) Văn bản nghị luận

* Ghi nhớ : SGK

HĐ3 H ớng dẫn luyện tập

5 đoạn văn, thơ trong sách giáo khoa

thuộc các phơng thức biểu đạt nào ?

Vì sao?

Bài tập 2 : Truyền thuyết ‘Con Rồng

cháu Tiên’ thuộc kiểu văn bản nào ?,

vì sao

HĐ4 : Hớng dẫn làm bài tập ở nhà

III Luyện tập:

Bài tập 1 : a) Tự sự : kể chuyện, vì có ngời, có việc, có diễn biến sự việc

b) Miêu tả vì tả cảnh thiên nhiên : Đêm trăng trên sông

c) Nghị luận vì thể hiện tình cảm, tự tin, tự hào của cô gái

e) Thuyết minh vì giới thiệu hớng quay quả

địa cầu

Bài tập 2 :Truyền thuyết Con Rồng cháu

Tiên là:

Văn bản tự sự, kể việc, kể về ngời, lời nói hành động của họ theo 1 diễn biến nhất

định

IV H dẫn học ở nhà

- Học thuộc bài

- Bài tập : Đoạn văn ‘bánh hình chứng

dám ’thuộc kiểu văn bản gì ? Tại sao ?

- Chuẩn bị bài : Thánh Gióng

d- đánh giá - điều chỉnh

……….

……….

………

Ngày soạn:15 / 8 / 2010

Tiết 5 – 6 : Văn bản : Thánh Gióng

<Truyền thuyết>

A Mục tiêu cần đạt:

1.Kiến thức :

- Học sinh nắm đợc nội dung, ý nghĩa và một số nét nghệ thuật tiêu biểu của truyện Thánh

Gióng Kể lại đợc truyện này

- Học sinh nắm vững mục ghi nhớ sách giáo khoa trang 23

- Tích hợp với phần Tiếng Việt ở khái niệm Danh từ chung, danh từ riêng với phân môn tập làm văn ở khái niệm kiểu bài văn tự sự

2.Kĩ năng : Kể lại đợc truyện

3.Thái độ : Bieỏt tửù haứo veà truyeàn thoỏng ủaỏu tranh baỷo veọ ủaỏt nửụực ngoan cửụứng cuỷa daõn toọc Bieỏt nhụự ủeỏn coõng ụn cuỷa nhửừng ngửụứi anh huứng coự coõng vụựi toồ quoỏc

B.CHUAÅN Bề

+ Giaựo vieõn: SGK+ SGV

-Thieỏt bũ, taứi lieọu: Bửực tranh ủoaùn thụ veà Thaựnh Gioựng

+ Hs : Soaùn baứi

C HOAẽT ẹOÄNG D Ạ Y H Ọ C

Hoạt động 1:Khởi động.

1)OÅn ủũnh lụựp

2)Baứi cuừ:Keồ laùi truyeọn Baựnh chửng baựnh giaày? Neõu yự nghúa cuỷa truyeọn.

3) GT Baứi mụựi: Lũch sửỷ haứng ngaứn naờm qua, daõn toọc VN khoõng bieỏt bao laàn ủaừ phaỷi

ủửựng leõn ủaựnh giaởc ngoùai xaõm, baỷo veọ toồ quoỏc ẹieàu raỏt kyứ dieọu laứ trong cuoọc chieỏn ủaỏu haứo huứng cuỷa daõn toọc, cuứng vụựi cha anh coự sửù tham gia duừng caỷm cuỷa nhieàu theỏ heọ thieỏu nieõn Ngửụứi anh huứng ủaàu tieõn cuừng laứ ngửụứi treỷ nhaỏt trong caực anh huứng: Thaựnh Gioựng

HĐ2 :Tìm hiểu bài

Hớng dẫn đọc, kể, tóm tắt giải thích

từ khó

- Giáo viên nêu rõ yêu cầu đọc

- Kể kỹ đoạn Gióng đánh giặc

- Học sinh đọc theo 4 đoạn

Học sinh tự phân đoạn, phát biểu

? Nhân vật trung tâm của truyền

thuyết này là ai ? Vì sao

Hớng dẫn tìm hiểu chi tiết truyện

? Em hãy giới thiệu sơ lợc về nguồn

I Tìm hiểu chung

1 Đọc

- Giọng đọc, lời kể hồi hộp Gióng ra đời

- Đọc dõng dạc, đĩnh đạc, trang nghiêm ở

đoạn Gióng trả lời sứ giả

- Cả làng nuôi Gióng : đọc giọng hào hứng phấn khởi

- Gióng đánh giặc đọc với giọng khẩn

tr-ơng, mạnh mẽ, nhanh, gấp

Đoạn cuối : giọng nhẹ nhàng, thanh thản,

xa vời, huyền thoại2) Chú thích : cần chú ý thêm

- Tục truyền : phổ biến truyền miệng trong dân gian Đây là 1 trong những từ ngữ th-ờng mở đầu các truyện dân gian

- Tâu : Báo cáo, nói với vua

- Tục gọi là : thờng gọi là3) Bố cục : 4 đoạn

a Sự ra đời kỳ lạ của Gióng

b Gióng gặp xứ giả, cả làng nuôi Gióng

c Gióng cùng nhân dân chiến đấu và chiến thắng giặc Ân

d Gióng bay về trời

* Nhân vật trung tâm là Gióng từ cậu bé làng Gióng kỳ lạ trở thành Thánh Gióng

Đây là hiện tợng nhân vật đợc xây dựng bằng nhiều chi tiết tởng tợng, kỳ ả, tạo nên

vẻ đẹp hấp dẫn đối với trẻ thơ

II Phân tích.

1.Hoaứn caỷnh ra ủụứi :

-Baứ meù ửụựm chaõn vaứo veỏt chaõn to, thuù thai 12 thaựng

gốc ra đời của Thánh Gióng ?

? Em có nhận xét gì về các chi tiết

giới thiệu nguồn gốc ra đời

của Gióng ?

(Hết tiết 1)

?Em haừy cho bieỏt caọu beự ủaừ caỏt

tieỏng noựi trong hoaứn caỷnh naứo?

? Gioựng ủoứi hoỷi nhửừng gỡ, vieọc

Gioựng ủoứi 3 vuừ khớ baống saột ứ theồ

hieọn ửụực mụ gỡ cuỷa nhaõn daõn?

? Sau khi gaởp sửự giaỷ, coự ủieàu gỡ kyứ

laù veàGióng ? Gioựng lụựn nhanh nhử

thoồi laứ nhụứ ủaõu? Taùi sao taực giaỷ

daõn gian laùi choùn chi tieỏt caỷ laứng

nuoõi Gioựng? ẹieàu ủoự coự yự nghúa gỡ?

- Hs suy nghú vaứ trả lời – gv nhận

xeựt bổ sung

- Hs trả lời caực caõu hỏi sau

? Hỡnh aỷnh cuỷa T.G khi ra traọn

ủửụùc mieõu taỷ nhử theỏ naứo? ẹieàu ủoự

theồ hieọn ửụực mụ gỡ cuỷa nhaõn daõn?

? Em haừy keồ và nêu cảm nhận về

traọn ủaựnh cuỷa T.G

? Chi tiết roi sắt gãy, Gióng lập tức

nhổ từng bụi tre, vung lên thay gậy

quật túi bụi vào giặc có ý nghĩa gì ?

GV treo tranh HS nhìn tranh kể phần

kết của truyện?

? Taùi sao khi thaộng giaởc TG khoõng

ụỷ laùi vụựi daõn maứ bay veà trụứi?

 sinh ra caọu beự khoõi ngoõ tuaỏn tuự  3 tuoồi khoõng bieỏt ủi, bieỏt noựi, bieỏt cửụứi

=> Sửù ra ủụứi kyứ laù,laứ ngửụứi thaàn

2 Gioựng ủaựnh giaởc xaõm lửụùc a/Khi gaởp sửự giaỷ.

-Caỏt tieỏng noựi ủaàu tieõn ủoứi ủaựnh giaởc.+Moọt thanh saột

+Moọt con ngửùa saột

+Moọt aựo giaựp saột

Bieồu tửụùng moọt sửực maùnh baỏt khaỷ khaựng, ửụực mụ veà vuừ khớ lụùi haùi

-Gioựng lụựn nhanh nhử thoồi, cụm aờn maỏy cuừng khoõng no, aựo vửứa maởc ủaừ caờng ủửựt chổ, baứ con gom goựp gaùo ủeồ nuoõi Gioựng

 Gioựng tieõu bieồu cho sửực maùnh toaứn daõn, tinh thaàn ủoaứn keỏt vaứ loứng yeõu nửụực cuỷa caỷ daõn toọc

b/

Thaựnh Gioựng ra traọn

-Vửụn vai bieỏn thaứnh moọt traựng sú oai phong laóm lieọt

ệụực mụ veà moọt con ngửụứi coự ủuỷ sửực maùnh ủeồ cửựu nửụực

- Đoạn kể, tả cảnh Gióng đánh giặc thật hào hứng Gióng đã cùng dân đánh giặc, chủ động tìm giặc mà đánh

 Chi tiết này rất có ý nghĩa : Gióng không chỉ đánh giặc bằng vũ khí vua ban

mà còn bằng cả vũ khí tự tạo bên đờng Trên đất nớc này, cây tre đằng ngà, ngọn tầm vông cũng có thể thành vũ khí đánh giặc

- Cảnh giặc thua thảm hại

- Cả nớc mừng vui, chào đón chiến thắng

- Cách kể, tả của dân gian thật gọn gàng, rõ ràng, nhanh gọn mà cuốn hút

=>ẹeà cao tớnh baỏt tửỷ cuỷa nhaõn vaọt

3

Nhửừng daỏu tớch :

? Những dấu tích lịch sử nào còn sót

lại đến nay, chứng tỏ câu chuyện trên

không hoàn toàn là 100% truyền

? Theo em chi tiết nào trong truyện

để lại trong tâm trí em những ấn tợng

sâu đậm nhất ? Vì sao ?

- Hùng Vơng phong Gióng là phủ đổng thiên vơng

- Tre đằng ngà vàng óng, đầm, hồ ở ngoại thành Hà Nội, Sóc Sơn làng Cháy

=>ý nghĩa của hình tợng Thánh Gióng

- Gióng là hình tợng tiêu biểu, rực rỡ của ngời anh hùng đánh giặc giữ nớc

- Là ngời anh hùng mang trong mình sức mạnh của cả cộng đồng ở buổi đầu dựng n-

ớc Sức mạnh của tổ tiên thần thánh, của tập thể cộng đồng, của thiên nhiên văn hóa, kỹ thuật

- Có hình tợng Thánh Gióng mới nói đợc lòng yêu nớc, khả năng và sức mạnh quật khởi của dân tộc ta trong cuộc đấu tranh chống ngoại xâm

- Ngời anh hùng làng Phù Đổng – Thánh Gióng – là 1 biểu tợng tuyệt đẹp của con ngời Việt Nam trong chiến đấu và chiến thắng, không màng đến danh lợi, đẹp nh một giấc mơ hồng

- Để thắng giặc ngoại xâm cần có tinh thần

đoàn kết, chung sức, chung lòng, lớn mạnh vợt bậc, chiến đấu, hy sinh Dựng nớc và giữ nớc  2 nhiệm vụ thờng trực

Ngaứy soaùn: 20.08.2010

Tieỏt 7

A MUẽC TIEÂU CAÀN ẹAẽT

1.Kieỏn thửực: Giuựp hoùc sinh:

- Hieồu ủửụùc theỏ naứo laứ tửứ mửụùn

2.Kú naờng: - Nhaọn bieỏt ủửụùc nhửừng tửứ mửụùn ủang ủửụùc sửỷ duùng trong Tieỏng Vieọt.

- Bieỏt sửỷ duùng tửứ mửụùn hụùp lớ trong vaờn noựi vaứ vieỏt

3.Thaựi ủoọ: Hiểu taàm quan troùng cuỷa tửứ Haựn-Vieọt.

Hoạt động2: Tìm hiểu bài.

HD hs tỡm hieồu tửứ thuaàn Vieọt vaứ tửứ mửụùn.

- Giaựo vieõn treo baỷng phuù coự caực vớ duù trong

saựch giaựo khoa trang 24 cho hoùc sinh quan saựtù

? Dửùa vaứo chuự thớch ụỷ baứi “ Thaựnh Goựng “ haừy

giaỷi thớch caực tửứ “trửụùng” vaứ “traựng sú” ?

? Nhửừng tửứ ủoự coự nguoàn goỏc tửứ ủaõu ?

- Hs traỷ lụứi, gv nhaọn xeựt

? Trong soỏ caực tửứ ụỷ vớ duù ( 3) , tửứ naứo ủửụùc

mửụùn tửứ tieỏng Haựn ? Tửứ naứo ủửụùc mửụùn tửứ caực

ngoõn ngửừ khaực ?

? Haừy neõu nhaọn xeựt veà caựch vieỏt caực tửứ mửụùn ?

Hs traỷ lụứi- gv phaõn tớch theõm

(tửứ ủửụùc Vieọt hoaự thỡ vieỏt bỡnh thửụứng nhử tửứ

thuaàn Vieọt , coứn tửứ mửụùn chửa ủửụùc Vieọt hoaự

hoaứn toaứn thỡ duứng gaùch noỏi ủeồ noỏi caực tieỏng vụựi

33 m);ụỷ ủaõy hieồu laứ raỏt cao

- Traựng sú -> Ngửụứi coự sửực lửùc cửụứng traựng, chớ khớ maùnh meừ , hay laứm vieọc lụựn

=> Tửứ mửụùn tieỏng Haựn

- Sửự giaỷ, giang sụn, gan -> tửứ mửụùn tieỏng Haựn

- Mớt tinh, xoõ vieỏt ,ti vi , xaứ phoứng ,ga , ủieọn , bụm -> tửứ mửụùn ngoõn ngửừ Aỏn Aõu ủửụùc Vieọt hoaự cao

- In – tụ – neựt , ra - ủi – oõ -> tửứ mửụùn ngoõn ngửừ Aỏn AÂu

?Qua các VD trên Tửứ thuaàn Vieọt laứ gỡ ? Tửứ mửụùn

laứ gỡ ? Caựch vieỏt caực tửứ mửụùn ?

Hs ủoùc ghi nhụự

- Tỡm hieồu nguyeõn taộc ủeồ mửụùn tửứ.

? Hoùc sinh ủoùc ủoùan trớch neõu yự kieỏn cuỷa chuỷ

tũch Hoà Chớ Minh? Em hieồu yự kieỏn cuỷa Chuỷ tũch

Hoà Chớ Minh nhử theỏ naứo?

? Khi mửụùn tửứ caàn chuự yự ủieàu gỡ ?

? Qua đó em nhận xét gì về nguyên tắc mợn từ?

- Hs ủoùc ghi nhụự

Hoaùt ủoọng 3 Lueọn taọp

- HS thaỷo luaọn nhoựm

baứi taọp 1 Hoùc sinh trỡnh baứy , lụựp vaứ giaựo vieõn

sửỷa chửừa , boồ sung

- Goùi hai hoùc sinh laứm baứi taọp 2

-ẹoùc baứi taọp 3? Xaực ủũnh yeõu caàu cuỷa baứi taọp ?

Thửùc hieọn yeõu caàu ?

- Chổ ra caực tửứ mửụùn trong baứi taọp 4 ?

? Coự theồ duứng nhửừng tửứ mửụùn aỏy trong hoaứn

2.

Kết luận (Ghi nhụự ( sgk-25 )

II Nguyeõn taộực mửụùn tửứ

2.Kết luận(* Ghi nhụự : ( sgk -25)

III Luyeọn taọp : Baứi taọp 1 Tỡm tửứ mửụùn

a voõ cuứng, ngaùc nhieõn, tửù nhieõn, sớnh leó, ->Tửứ Haựn Vieọt

b gia nhaõn -> Tửứ Haựn Vieọt

c Poỏp, in – tụ – neựt ->Tửứ mửụùn Tieỏng Anh:

Baứi taọp 2.

a khaựn giaỷ -> khaựn = xem ; giaỷ

= ngửụứi thớnh giaỷ -> thớnh =nghe , giaỷ

=ngửụứi ủoọc giaỷ -> ủoọc =ủoùc , giaỷ =ngửụứi

b yeỏu ủieồm -> yeỏu =quan troùng, ủieồm = ủieồm yeỏu nhaõn :yeỏu = quan troùng , nhaõn= ngửụứi

yeỏu lửụùc -> yeỏu = quan troùng , lửụùc = toựm taột

c.Tửứ mửụùn chổ teõn moọt soỏ ủoà duứng : vi-oõ-loõng , pi-a-noõ…

Baứi taọp 4

Caực tửứ mửụùn : phoõn , fan , noỏc ao

- Duứng trong giao tieỏp thaõm maọt,

caỷnh naứo ?

? Giaựo vieõn ủoùc cho hoùc sinh vieỏt chớnh taỷ

- Cho hai em ủoồi baứi cho nhau roài sửỷa loói

vụựi baùn beứ , ngửụứi thaõn , vieỏt tin trong baựo

-ệu ủieồm : ngaộn goùn ; Nhửụùc ủieồm : khoõng trang troùng trong giao tieỏp chớnh thửực

A.MUẽC TIEÂU CAÀN ẹAẽT

1.Kieỏn thửực: Giuựp hoùc sinh:

-Naộm ủửụùc muùc ủớch giao tieỏp cuỷa tửù sửù

-Coự khaựi nieọm sụ boọ vụựi thửụng thửực tửù sửù treõn cụ sụỷ hieồu ủửụùc muùc ủớch giao tieỏp cuỷa tửù sửù vaứ bửụực ủaàu bieỏt phaõn tớch caực sửù vieọc trong tửù sửù

2.Kú naờng: Nhaọn bieỏt ủửụùc theồ loaùi vaờn tửù sửù.

3.Thaựi ủoọ : Tớch cửùc, chuỷ ủoọng trong học tập và có ý thức viết tốt bài văn tự sự.

2)Baứi cuừ: 1 Neõu khaựi nieọm giao tieỏp vaờn baỷn?

2 Maỏy loaùi vaờn baỷn, phửụng thửực bieồu ủaùt?

3)GT Baứi mụựi

HĐ2 :Tìm hiểu bài

- Hớng dẫn tìm hiểu ý nghĩa và đặc

điểm chung của phơng thức tự sự

? Hàng ngày em có kể chuyện, nghe

Giáo viên : Để đáp ứng yêu cầu tìm

hiểu sự việc, con ngời, câu chuyện

của ngời nghe, ngời đọc  đó là

ph-ơng thức tự sự

? Đọc và nghe truyện truyền thuyết

Thánh Gióng em hiểu đợc những điều

gì ?

Học sinh đọc mục (2) sách giáo khoa,

giáo viên gợi ý hớng dẫn học sinh trả

lời

HS liệt kê chuỗi chi tiết trong truyện

Thánh Gióng,từ chi tiết mở đầu đến

chi tiết kết thúc.Qua đó cho biết

truyện thể hiện nội dung chủ yếu gì?

?Em hiểu thế nào là chuỗi sự việc

trong văn tự sự ? Em hãy kể lại sự

việc Gióng ra đời ntn ? Theo em có

thể bỏ bớt chi tiết nào có đợc không?

? Vậy em hiểu thế nào là tự sự ?

 Ngời kể : thông báo, giải thích

 Ngời nghe : tìm hiểu, để biết

* Văn bản : Thánh Giónga) Truyện là 1 văn bản tự sự, kể về Thánh Gióng, thời vua Hùng thứ 6 đã đứng lên

đánh đuổi giặc Ân Truyện cao ngợi công

đức của vị anh hùng làng Gióng vì có công

đánh đuổi giặc xâm lợc mà không màng đến danh lợi

b) Các sự việc trong truyện đợc diễn ra theo trình tự :

- Sự ra đời của Gióng

- Thánh Gióng biết nói và nhận trách nhiệm đánh giặc

- Thánh Gióng lớn nhanh nh thổi

- Thánh Gióng vơn vai thành tráng sỹ cỡi ngựa sắt, mặc áo giáp sắt, cầm roi sắt đi

đánh giặc.

- Thánh Gióng đánh tan giặc

- Thánh Gióng lên núi, cởi bỏ áo giáp sắt bay về trời.

- Vua lập đền thờ phong danh hiệu

- Những dấu tích còn lại của Thánh Gióng

-> Truyện thể hiện chủ đề đánh giặc giữ nớc của ngời Việt cổ

* Là kể lại sự việc một cách có đầu có

đuôi Việc gì xảy ra trớc, thờng là nguyên nhân dẫn đến việc xảy ra sau nên có vai trò giải thích cho việc sau

* Khi kể lại 1 sự việc phải kể các chi tiết nhỏ hơn tạo ra sự việc đó

* Không thể bỏ đợc vì nếu bỏ câu chuyện sẽ rời rạc, khó hiểu

2 : Kết luận (ghi nhớ)

- Tự sự là cách kể chuyện, kể việc, kể về con ngời (nhân vật) Câu chuyện bao gồm những chuỗi sự việc nối tiếp nhau để đi đến kết thúc

- Tự sự giúp ngời đọc, ngời nghe hiểu rõ sự việc, con ngời, hiểu rõ vấn đề, từ đó bày tỏ thái độ khen, chê

- Tự sự rất cần thiết trong cuộc sống, trong

Hoạt động 3 : Hớng dẫn

luyện tập trên lớp

Học sinh đọc mẩu chuyện ‘Ông già

và thần chết’ trả lời câu hỏi

Học sinh đọc 2 lần bài thơ

? Bài thơ này có phải là tự sự không ?

Vì sao ?

Kể chuyện bé Mây và mèo con rủ

nhau bẫy chuột, nhng mèo thèm quá

đã chui vào bẫy ăn tranh phần chuột

và ngủ ở trong bẫy

? Kể miệng câu chuyện trên

Yêu cầu tôn trọng mạch kể trong bài

* ý nghĩa câu chuyện :

- Ca ngợi trí thông minh, biến báo linh hoạt của ông già

- Kể chuyện :+ Bé Mây rủ mèo con đánh bẫy lũ chuột

nhắt bằng cá nớng thơm treo lơ lửng trong bẫy sắt

+ Cả bé, cả mèo đều nghĩ bọn chuột sẽ vì tham ăn mà mắc bẫy ngay

+ Đêm Mây nằm mơ thấy cảnh chuột bị sập bẫy đầy lồng Chúng chí cha chí chóe, khóc lóc, cầu xin tha mạng

+ Sáng hôm sau, ai ngờ khi xuống bếp xem

bé Mây chẳng thấy chuột, cũng chẳng còn cá nớng, chỉ có ở giữa lồng mèo ta đang cuộn tròn ngáy khì khò Chắc mèo ta

- Học bài cũ vaứ laứm baứi taọp

Bài 4 : Gợi ý : các ý cơ bản của chuyện khi kể không thể thiếu là :

- Vua Hùng là con trai của Lạc Long Quân và Âu Cơ

- Long Quân và Âu Cơ lấy nhau đẻ ra bọc trăm trứng (vua Hùng là con trởng)

- Ngời Việt tự hào mình là con Rồng cháu Tiên

Bài 5 : Nên kể tóm tắt về thành tích của bạn Minh : về học tập, đạo đức, sức khỏe, ý thức,

A.MUẽC TIEÂU CAÀN ẹAẽT

1.Kieỏn thửực: Giuựp hoùc sinh:

-Hieồu ủửụùc noọi dung, yự nghúa truyeọn Sụn tinh Thuyỷ tinh (STTT)

-Bieỏt keồ laùi truyeọn

2.Kú naờng:Caỷm nhaọn ủửụùc sửực saựng taùo cuỷa nhaõn daõn ta vaứ trớ tửụỷng tửụùng voõ cuứng

phong phuự

3.Thaựi ủoọ: Coự ửụực mụ chinh phuùc thieõn nhieõn,

-Giaựo duùc loứng yeõu thieõn nhieõn vaứ bieỏt baỷo veọ thieõn nhieõn maừi tửụi ủeùp

2)Baứi cuừ: Kieồm tra sửù chuaồn bũ soạn bài cuỷa hoùc sinh

Keồ laùi truyeọn Thaựnh gioựng Neõu yự nghúa cuỷa truyeọn?

3)GT Baứi mụựi :Tửứ thụứi xa xửa, daõn toọc ta ủaừ laỏy ngheà noõng laứm ngheà nghieọp chớnh ủeồ

sinh soỏng Vụựi ủieàu kieọn nhử ụỷ nửụực ta laứm ruoọng khoõng chổ coự maởt thuaọn lụùi, con ngửụứi vửứa ra sửựac khaộc phuùc nhửừng trụỷ ngaùi cuỷa thieõn nhieõn vửứa phaỷi tỡm caựch thớch nghi vụựi tớnh chaỏt phửực taùp cuỷa noự Dửùa vaứo thửùc teỏ ủaỏu tranh khoõng meọt moừi ủeồ khaộc phuùc naùn luừ luùt treõn lửu vửùc soõng Hoàng Vụựi trớ tửụỷng tửụùng phong phuự, ngửụứi xửa ủaừ saựng taùo ra caõu chuyeọn kỡ thuự truyeọn “Sụn tinh Thuyỷ tinh ”

Hoạt động2: Tìm hiểu bài.

HĐ2 :Tìm hiểu bài

Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt

Hớng dẫn tìm hiểu chung văn bản I Tìm hiểu chung

1 Đọc và kể

Giáo viên tổ chức đọc, kể sáng tạo

theo vai nhân vật

Giáo viên nhận xét cách đọc, kể

-Goùi hoùc sinh ủoùc chuự thớch, giaỷi

nghúa moọt soỏ chuự thớch

Giaựo vieõn: Chia toồ cho hoùc sinh

thaỷo luaọn

? Truyện có bố cục nh thế nào ?

Nội dung mỗi đoạn là gì ?

? Truyện đợc gắn với thời đại nào

trong lịch sử Việt Nam

Hớng dẫn tìm hiểu chi tiết của truyện

Hỏi : Truyện có bao nhiêu nhân vật ?

? Điều đó có ý nghĩa gì ? Học sinh

thống kê, trả lời, thảo luận

( Hết tiết 9)

? Điều kiện chọn rể của nhà vua là

gì ? Em có nhận xét gì về điều kiện

ấy ?

? Tại sao vua Hùng lại chọn lễ vật

toàn là ở trên rừng, có lợi cho Sơn

Tinh ? Điều đó có ý nghĩa gì ?

? Trớc lời thách cới của Vua Hùng,

- Vua Hùng ra điều kiện kén rể

- Sơn Tinh, Thủy Tinh cầu hôn : Sơn Tinh

đến trớc đợc vợ Thủy Tinh đến sau đành

về không, nổi giận, quyết gây chiến trả hờn

- Trận quyết chiến giữa 2 thầnc) Kết truyện

Cuộc chiến vẫn tiếp tục hàng năm

* Truyện đợc gắn với thời đại các vua Hùng

II Phân tích

1.Giới thiệu hoàn cảnh truyện và các nhân vật

- Truyện có 2 nhân vật chính+ Sơn Tinh – thần núi Tản Viên+ Thủy Tinh – thần nớc Sông Hồng

- Cả hai vị thần đều có tài cao, phép lạ 

đều xứng đáng làm rể vua Hùng  Cách giới thiệu nh trên khiến ngời nghe hấp dẫn

 dẫn tới cuộc tranh tài, đọ sức của họ vì một ngời con gái – Mỵ Nơng

2 Vua Hùng kén rể

- Kén rể bằng cách thi tài dâng lễ vật sớm

 lễ vật vừa trang nghiêm, giản dị, truyền thống vừa quý hiếm, kỳ lạ Ai hoàn thành sớm, mang đến sớm là thắng  vua thiên

vị  tạo điều kiện thuận lợi cho Sơn Tinh

 thể hiện thái độ của ngời Việt cổ : lũ lụt

là kẻ thù, chỉ đem lại tai họa, rừng núi là ích lợi, bạn bè, ân nhân

- Rõ ràng Thủy Tinh bị bất lợi, nhng chàng vẫn quyết trổ tài đấu với Sơn Tinh

GV treo tranh :

? Tranh minh hoạ điều gì?Dựa vào

tranh em hãy kể lại cuộc giao tranh

giữa hai thần ?

Học sinh đọc lại đoạn 2 :

? Vì sao Thủy Tinh chủ động dâng

n-ớc để đánh Sơn Tinh ?

? Cảnh Thủy Tinh hô ma gọi gió,

sóng dâng cuồn cuộn bão tố ngập trời

dữ dội, gợi cho em hình dung ra cảnh

miêu tả ở đoạn này?

? Em hãy phát biểu về ý nghĩa tợng

trng của các nhân vật?

? Kết thúc truyện phản ánh sự thật

gì ? Về nghệ thuật nó gợi cho em cảm

xúc gì ?

3 Cuộc chiến đấu giữa 2 thần

* Thủy Tinh đến chậm, mất Mỵ Nơng  nổi giận, nổi ghen quyết đánh Sơn Tinh để cớp Mỵ Nơng

* Thủy Tinh đã dâng nớc gây dông bão 

kỳ ảo hóa cảnh lũ lụt thờng xảy ra ở vùng

Đồng bằng sông Hồng hàng năm Hiện ợng tự nhiên, khách quan đã đợc giải thích

t-1 cách ngây thơ mà lý thú

* Sơn Tinh : không hề run sợ, chống cự kiên cờng, quyết liệt, càng đánh càng mạnh, Thủy Tinh buộc phải rút lui

 Thể hiện cuộc chiến đấu giằng co, khó phân thắng bại  thể hiện quyết tâm bền

bỉ, sẵn sàng đối phó kịp thời và nhất định chiến thắng bão lũ của nhân dân ta

- Bức tranh hoành tráng vừa hiện thực, vừa giàu chất thơ, khẳng định sức mạnh của con ngời trớc thiên nhiên hoang dã Đắp đê ngăn lũ là một chiến công vĩ đại của nhân dân ta trong thời kỳ lịch sử, đã đợc thần thoại hóa

* Sơn Tinh là lực lợng c dân Việt cổ đắp đê chống lũ lụt, là ớc mơ chiến thắng thiên tai của ngời xa đợc hình tợng hóa, tài năng, khí phách của Sơn Tinh là biểu tợng sinh

động cho chiến công của ngời Việt cổ chống bão lụt sông Đà và sông Hồng 

Kỳ tích dựng nớc của các vua Hùng

* Thủy Tinh : là hiện tợng ma to, bão lụt ghê gớm hàng năm đợc hình tợng hóa Sức nớc, hiện tợng bão lụt đã trở thành kẻ thù hung dữ, truyền kiếp của Sơn Tinh

3 ý nghĩa truyện

- Cách giải thích độc đáo, nghệ thuật hiện tợng ma lũ lụt ở Miền Bắc nớc ta mang tính chu kỳ năm một lần qua tính ghen tuông dai dẳng của con ngời – thần nớc

- Thể hiện sức mạnh, ớc mơ chế ngự bão lụt của ngời Việt cổ

- Suy tôn, ca ngợi công lao dựng nớc của các vua Hùng và của ngời Việt cổ

- Bởi vậy kiên cờng, bền bỉ chống lũ bão để

Hđ3 :Hớng dẫn tổng kết

- Cho học sinh đọc phần ghi nhớ

- Kể lại chuyện

HĐ 4: Luyện tập

? Văn bản này có mấy sự việc ? Hãy

giải trình bày lại các sự việc đó

? Các sự việc trên đã đợc sắp xếp theo

trình tự nào ?

Giáo viên : Đây là 1 văn bản tự sự, và

đã là tác phẩm bao giờ cũng có sự

việc (chi tiết) và nhân vật - đó là 2 đặc

điểm cốt lõi của tác phẩm tự sự Vậy

vai trò, tính chất, đặc điểm của nhân

vật và sự việc trong tác phẩm tự sự

nh thế nào Tiết học sau các em sẽ tìm

hiểu kỹ

Học sinh làm bài tập 2 sách giáo khoa

sống, tồn tại và phát triển là lẽ sống tất yếu của con ngời nơi đây

III- Tổng kết (Ghi nhớ: sách giáo khoa)

IV- Luyện tập

- Có 7 sự việc

 Theo trình tự thời gian : Sự việc nào xảy

ra trớc nói trớc, sự việc nào xảy ra sau nói sau Có sự việc mở đầu  diễn biến  kết thúc

Bài 2 : Có thể nói nhân dân VN chúng ta hiện nay chính là những chàng Sơn Tinh của thời đại mới, đang làm tất cả để đẩy lùi lũ lụt hoạt động, ngăn chặn, khắc phục

nó, vợt qua và chiến thắng

- Nạn phá rừng, lâm tặc đang là hiểm họa

để cho Thuỷ Tinh thả sức hoành hành

- Bảo vệ rừng, môi trờng là bảo vệ chính cuộc sống bình yên của chúng ta trong hiện tại, tơng lai

HĐ 5 : Hớng dẫn học bài

-Keồ dieón caỷm laùi truyeọn

- Veà nhaứ hoùc baứi vaứ laứm hoaứn chổnh caực baứi taọp

- Chuaồn bũ baứi mụựi : “ Nghúa cuỷa tửứ”

d- đánh giá - điều chỉnh

Ngaứy soaùn: 25.08.2010

A.MUẽC TIEÂU CAÀN ẹAẽT

+ Hs : Xem trửụực baứi

C HOAẽT ẹOÄNG DạY HọC

Hoạt động 1: Khởi động

1)OÅn ủũnh lụựp

2)Baứi cuừ: Theỏ naứo laứ tửứ mửụùn? Cho vớ duù?

3)GT Baứi mụựi: Coự moọt soỏ tửứ raỏt thaõn thuoọc, luoõn ủửụùc chuựng ta sửỷ duùng moọt caựch linh

hoaùt vaứ roọng raừi Nhửng khi ủửụùc hoỷi nghúa cuỷa tửứ laứ gỡ thỡ ớt nhieàu ta seừ luựng tuựng vỡ chửa bieỏt caựch giaỷi thớch nghúa ra sao? ẹeồ coự theồ hieồu roừ hụn veà caựch giaỷi thớch nghúa cuỷa tửứ ta cuứng tỡm hieồu qua tieỏt hoùc hoõm nay

Hoạt động2: Tìm hiểu bài.

Tỡm hieồu nghúa cuỷa tửứ laứ gỡ?

- Hoùc sinh ủoùc caực chuự thớch ụỷ phaàn

baứi hoùc Vaứ traỷ lụứi caực caõu hoỷi Gv

nhaọn xeựt

? Haừy cho bieỏt caực tửứ ủửụùc giaỷi

thớch goàm maỏy boọ phaọn?

? Boọ phaọn naứo neõu leõn nghúa cuỷa

tửứ ?

? Tửứ VD beõn nghúa cuỷa tửứ ửựng vụựi

boọ phaọn naứo?

? Vaọy, theỏ naứo laứ nghúa cuỷa tửứ ?

Hs ủoùc ghi nhụự : sgk

Hs ủoùc laùi caực chuự thớch ụỷ phaàn 1

? Trong moói chuự thớch treõn nghúa cuỷa

tửứ ủửụùc giaỷi thớch baống caựch naứo?

? Qua VD hãy nêu Caựch giaỷi thớch

- Taọp quaựn: Thoựi quen cuỷa moọt coọng

ủoàng ủửụùc hỡnh thaứnh tửứ laõu trong ủụứi soỏng vaứ ủửụùc moùi ngửụứi laứm theo

- Laóm lieọt: Huứng duừng, oai nghieõm

- Nao nuựng: Lung lay, khoõng vửừng loứng

Kết luận : (Ghi nhụự : SGK trang 35)

II.Cách giải thích nghĩa của từ

1.Xét VD(SGK)

- Trình bày khái niệm mà từ biểu thị

- Đa ra những từ đồng nghĩa hoặc trái nghĩa với từ cần giải thích

Ví dụ :

Từ : Trung thực :

- Đồng nghĩa : Thật thà, thẳng thắn,

- Trái nghĩa : Dối trá, lơn lẹo,

2.Kết luận(Ghi nhụự: Sgk phaàn 2 trang 35

III.LUYEÄN TAÄP:

Baứi taọp 1:

ẹieàn tửứ thớch hụùp vaứo choó troỏng: ẹeà xuaỏt,

Goùi Hs ủieàn tửứ thớch hụùp ủeà ủaùt, ủeà cửỷ, ủeà baùt.

a……… : Trỡnh baứy yự kieỏn hay nguyeọn voùng leõn caỏp treõn

b…………: Cửỷ ngửụứi giửừ chửực vuù cao hụn

c………….: Giụựi thieọu ra ủeồ lửùa choùn vaứ baàu cửỷ

d………….: ẹửa vaỏn ủeà ra ủeồ xem xeựt vaứ giaỷi quyeỏt

-Nghúa cuỷa tửứ laứ gỡ?

-Caực caựch giaỷi nghúa cuỷa tửứ

-Veà nhaứ hoùc baứi vaứ laứm caực baứi taọp

-Chuaồn bũ baứi mụựi “Sửù vieọc vaứ nhaõn vaọt trong vaờn tửù sửù”

d- đánh giá - điều chỉnh

………

Ngaứy soaùn: 26.08.2010

Tieỏt 12 Sệẽ VIEÄC VAỉ NHAÂN VAÄT TRONG VAấN Tệẽ Sệẽ

A.MUẽC TIEÂU CAÀN ẹAẽT

1.Kieỏn thửực:- Giuựp Hs bửụực ủaàu naộm ủửụùc: trong vaờn tửù sửù caàn coự caực sửù vieọc vaứ caực

sửù vieọc ủửụùc saộp xeỏp theo moọt traọt tửù dieón bieỏn ủeồ theồ hieọn tử tửụỷng maứ ngửụứi keồ muoỏn bieồu ủaùt Nhaõn vaọt laứ ngửụứi laứm ra sửù vieọc vaứ haứnh ủoọng

2.Kú naờng: - Naộm ủửụùc sử vieọc vaứ nhaõn vaọt trong vaờn tửù sửù.

3.Thaựi ủoọ: - Naộm ủửụùc sửù vieọc vaứ nhaõn vaọt trong vaờn tửù sửù ủeồ hieồu vaờn baỷn

B.CHUAÅN Bề

+Giaựo vieõn: SGK+ SGV

+ Hoùc sinh: :OÂn laùi taỏt caỷ caực baứi tỡm hieồu vaờn baỷn ủaừ hoùc.

C HOAẽT ẹOÄNG DạY HọC

Hoạt động 1: Khởi động

1)OÅn ủũnh lụựp

2)Baứi cuừ:- Kieồm tra sửù chuaồn bũ soạn bài cuỷa hoùc sinh

- Tửù sửù laứ gỡ ?-Taực duùng cuỷa tửù sửù?

3)GT Baứi mụựi : Tửù sửù laứ “keồ sửù vieọc” do ủoự sửù vieọc laứ yeỏu toỏ quan troùng coỏt loỷi cuỷa tửù

sửù Neỏu khoõng coự sửù vieọc thỡ seừ khoõng coự tửù sửù Theỏ nhửng sửù vieọc phaỷi nhử theỏ naứo mụựi coự theồ trụỷ thaứnh tửù sửù ta cuứng tỡm hieồu qua baứi “Sửù vieọc vaứ nhaõn vaọt trong vaờn tửù sửù”

Hoạt động2: Tìm hiểu bài.

Hoạt động của thầy và trò

Hớng dẫn học sinh nắm đặc điểm của sự

việc và nhân vật

GV treo bảng phụ

? Xem xét 7 sự việc trong truyền thuyết

"Sơn Tinh, Thuỷ Tinh" em hãy chỉ ra :

- Sự việc khởi đầu ?

- Xảy ra ở đâu ? (không gian, địa điểm)

- Xảy ra lúc nào ? (thời gian)

- Vì sao lại xảy ra ? (nguyên nhân)

- Xảy ra nh thế nào ? (diễn biến, quá

trình)

? Em hãy chỉ ra 6 yếu tố đó ở truyện ‘Sơn

Nội dung bài học

I Đặc điểm của sự việc và nhân vật trong văn tự sự

- Sự việc cao trào (5 6)

+ Thuỷ Tinh thua cuộc, đánh ghen dâng nớc đánh Sơn Tinh.

+ Hai lần đánh nhau hàng tháng trời cuối cùng Thuỷ Tinh thua, rút về.

- Sự việc kết thúc (7)

+ Hàng năm Thuỷ Tinh lại dâng

n-ớc đánh Sơn Tinh, nhng đều thua.

 Giữa các sự việc trên có quan hệ nhân quả với nhau Cái trớc là nguyên nhân của cái sau, cái sau là nguyên nhân của cái sau nữa  Tóm lại, các

sự việc móc nối với nhau trong mối quan hệ rất chặt chẽ không thể đảo lộn,

bỏ bớt một sự việc nào Nếu cứ bỏ một

sự việc trong hệ thống  dẫn đến cốt truyện bị ảnh hởng  phá vỡ

b 6 yếu tố ở trong truyện

- Hùng Vơng, Sơn Tinh, Thuỷ Tinh

- ở Phong Châu, đất của Vua Hùng.

- Thời vua Hùng.

- Do sự ghen tuông của Thuỷ Tinh.

- Những trận đánh nhau dai dẳng của

2 thần hàng năm.

Tinh, Thuỷ Tinh’

? Theo em có thể xóa yếu tố thời gian,

đặc điểm trong truyện này đợc không ?

Giáo viên : Sự thú vị, sức hấp dẫn vẻ đẹp

của truyện nằm ở các chi tiết thể hiện 6

yếu tố đó Sự việc trong truyện phải có ý

nghĩa, ngời kể nêu sự việc nhằm thể hiện

thái độ yêu ghét của mình Em hãy cho

biết sự việc nào thể hiện mối thiện cảm

của ngời kể đối với Sơn Tinh và vua

Qua phân tích các ví dụ và trả lời các câu

hỏi Em hiểu nh thế nào về sự việc trong

văn tự sự ?

Học sinh rút ra kết luận Giáo viên chốt

lại nh SGK

Giáo viên chuyển ý 2

? Trong truyện ‘Sơn Tinh, Thuỷ Tinh’ ai

 Có cần thiết vì nh thế mới có thể chống chọi nổi với Thuỷ Tinh

c Sơn Tinh có tài chống lụt

- Sính lễ là sản vật của núi rừng, dễ cho Sơn Tinh, khó cho Thuỷ Tinh Sơn Tinh chỉ việc đem của nhà mà đi hỏi

vợ nên đến đợc sớm

- Sơn Tinh thắng liên tục : Lấy đợc vợ, thắng trận tiếp theo, về sau năm nào cũng thắng  có ý nghĩa : Nếu để Thuỷ Tinh thắng thì Vua Hùng và thần dân sẽ phải ngập chìm trong nớc lũ, bị tiêu diệt Từ đó ta thấy câu chuyện này

kể ra nhằm để khẳng định Sơn Tinh, Vua Hùng

- Không  Vì đó là hiện tợng tự nhiên, qui luậ của thiên niên ở xứ sở này  Giải thích hiện tợng ma bão lũ lụt của nhân dân ta

* Kết luận( Xem ghi nhớ điểm 1 SGK)

2 Nhân vật trong văn tự sự

* Xét VD( SGK) :

- Nhân vật chính, có vai trò quan trọng nhất đó là : Sơn Tinh, Thuỷ Tinh

- Nhân vật đợc nói tới nhiều nhất là Thuỷ Tinh

- Nhân vật phụ : Hùng Vơng, Mị Nơng

 rất cần thiết  không thể bỏ đợc vì nếu bỏ thì câu chuyện có nguy cơ chệch hớng, đổ vỡ

? Nhân vật phụ có vai trò gì ?

?Hãy cho biết các nhân vật trong truyện

‘Sơn Tinh, Thuỷ Tinh’ đợc kể nh thế

GV chia HS làm việc theo nhóm ,giải

quyết các yêu cầu của bài tập

- Nhân vật đợc kể thể hiện qua các mặt : tên gọi, lai lịch, tính nết, hình

dáng, việc làm.

*Kết luận(Xem ghi nhớ điểm 2 SGK)

II Luyện tậpBài tập 1 :

- Vua Hùng : Kén rể, mời các Lạc

Hầu bàn bạc, gả Mị Nơng cho Sơn TInh.

- Mị Nơng : Theo chồng về núi

- Sơn Tinh : Đến cầu hôn, đem sính lễ

trớc, rớc Mị Nơng về núi, dùng phép lạ đánh nhau với Thuỷ Tinh mấy tháng trời : Bốc đồi, dựng thành luỹ ngăn nớc

- Thuỷ Tinh : Đến cầu hôn, mang sính

lễ muộn, đem quân đuổi theo định

c-ớp Mị Nơng

a Vai trò và ý nghĩa của các nhân vật

- Vua Hùng : nhân vật phụ  Không thể thiếu đợc vì ông là ngời quyết định cuộc hôn nhân lịch sử

- Mị nơng : Cũng thế vì không có ngời thì không có chuyện 2 thần

xung đột nh thế

- Thuỷ Tinh: Nhân vật chính đối lập với Sơn Tinh Hình ảnh thần thoại hóa sức mạnh của bão lũ, ở vùng Châu Thổ sông Hồng

- Sơn Tinh: Nhân vật chính đối lập với Thuỷ Tinh, ngời anh hùng chống lũ lụt của nhân dân Việt cổ

b Tóm tắt truyện theo sự việc của nhân vật chính

- Trận đánh dữ dội giữa hai thần Kết quả : Sơn tinh thắng, Thuỷ Tinh thua.

- Hàng năm, hai thần văn đánh nhau mấy tháng trời, nhng lần nào Thuỷ Tinh cũng thất bại.

c Vì sao tác phẩm lại đ ợc đặt tên là

‘ Sơn Tinh, Thuỷ Tinh’

- Tên hai thần, hai nhân vật chính của truyện

Bài 2 : Nhan đề của truyện : Không

vâng lời

Giáo viên định hớng cho học sinh kể theo sờn:

? Kể việc gì ?

? Diễn biến – chuyện xảy ra bao giờ ?

? ở đâu ? Nguyên nhân nào ?

HĐ4: Hớng dẫn học bài

-Sửù vieọc vaứ nhaõn vaọt trong vaờn tửù sửù laứ gỡ?

-Veà nhaứ hoùc baứi vaứ laứm baứi taọp Chuaồn bũ baứi mụựi: “Sửù tớch Hoà gửụm”

d- đánh giá - điều chỉnh

………

………

- Giuựp Hs hieồu ủửụùc noọi dung yự nghúa cuỷa truyeàn thuyeỏt “Sửù tớch hoà Gửụm”

- Cuỷng coỏ khaựi nieọm truyeàn thuyeỏt

2.Kú naờng:

- Phaõn tớch moọt soỏ hỡnh aỷnh trong truyeọn

- Keồ laùi ủửụùc truyeọn

3.Thaựi ủoọ:GD Loứng yeõu nửụực thoõng qua caực hỡnh tửụùng nhaõn vaọt.

B.CHUAÅN Bề

+Giaựo vieõn: SGK+ SGV+ tranh.

+Hoùc sinh: Toựm taột baống caựch naộm vửừng caực sửù kieọn chớnh cuỷa caõu chuyeọn, ủoùc kyừ

caực chuự thớch ủeồ hieồu ủửụùc ngoõn ngửừ keồ chuyeọn trong caực truyeàn thuyeỏt

C HOAẽT ẹOÄNG DạY HọC

Hoạt động 1: Khởi động

1)OÅn ủũnh lụựp

2)Baứi cuừ: Keồ laùi truyeọn Sụn tinh Thuyỷ tinh, neõu yự nghúa tửụùng trửng cuỷa nhaõn vaọt Sụn

tinh Thuyỷ tinh

3)GT Baứi mụựi: Cuoọc khụỷi nghúa Lam Sụn choỏng quaõn Minh laứ cuoọc khụỷi nghúa lụựn ụỷ

nửừa ủaàu theỏ kổ XV vaứ Leõ Lụùi laứ ngửụứi thuỷ lổnh, laứ anh huứng cuỷa cuoọc khụỷi nghúa Lam Sụn Nhaõn daõn ta ghi nhụự hỡnh aỷnh Leõ Lụùi khoõng chổ baống nhửừng ủeàn thụứ, tửụùng ủaứi, hoọi leó maứ baống caực saựng taực ngheọ thuaọt daõn gian

Hoạt động2: Tìm hiểu bài.

- Gv ủoùc maóu vaờn baỷn goùi hs doùc laùi

vaờn baỷn

- Hs ủoùc chuự thớch 1,3,4,6,12

? Vaờn baỷn naứy coự theồ ủửụùc chia laứm

maỏy phaàn? Em haừy neõu noọi dung chớnh

tửứng phaàn?

Hs thaỷo luaọn Traỷ lụứi Gv nhaọn xeựt

? Vỡ sao Long Quaõn cho nghúa quaõn

mửụùn gửụm thaàn ?

Hs traỷ lụứi

Gv nhaọn xeựt

Hs thaỷo luaọn vaứ traỷ lụứi caực caõu hoỷi sau.

Gv nhaọn xeựt, boồ sung.

? Leõ Lụùi ủaừ nhaọn ủửụùc gửụm nhử theỏ

naứo?

? Khi lửụừi vaứ chuoõi gửụm gaởp nhau coự

sửù vieọc gỡ xaỷy ra? ẹieàu ủoự coự yự nghúa

3 Boỏ cuùc: - Truyeọn coự theồ ủửụùc chia

laứm hai phaàn:

+ Phaàn 1:tửứ ủaàu ủeỏn “ủaỏt nửụực”: Long Quaõn cho nghúa quaõn mửụùn gửụm thaàn ủeồ ủaựnh giaởc

+ Phaàn 2: ủoaùn coứn laùi: Long Quaõn ủoứi gửụm sau khi ủaỏt nửụực heỏt giaởc

II Phân tích

1.Nguyeõn nhaõn

-Giaởc Minh ủoõ hoọ , ủoọc aực

- Theỏ lửùc nghúa quaõn non yeỏu. Long Quaõn quyeỏt ủũnh cho nghúa quaõn mửụùn gửụm ủeồ gieỏt giaởc Toồ tieõn phuứ hoọ giuựp ủụừ cho con chaựu

2.Thanh gửụm thaàn kỡ.

* ẹửụùc gửụm:

- Lửụừi gửụm ủửụùc ụỷ soõng

- Chuoõi gửụm Leõ Lụùi ủửụùc ụỷ treõn rửứng

 tra vaứo vửứa nhử in

 Sửù thoỏng nhaỏt nhaõn daõn mieàn ngửụùc , mieàn xuoõi, thoỏng nhaỏt moọt loứng ủaựnh giaởc

Aõu Cụ vaứ Laùc Long Quaõn.

? Tửứ khi ủửụùc gửụm thaàn , gửụm thaàn

ủaừ tỡm ủuựng chuỷ thỡ sửực maùnh cuỷa noự

taờng leõn ntn?

? Nhụứ coự gửụm thaàn nghúa quaõn Lam

Sụn ủaừ laứm ủửụùc ủieàu gỡ?

? Vieọc Leõ Lụùi nhaọn gửụm coự yự nghúa

gỡ?

? Khi naứo Long Quaõn cho ủoứi gửụm ?

Caỷnh ủoứi gửụm vaứ traỷ gửụm dieón ra

? YÙ nghúa cuỷa truyeọn Sửù tớch Hoà

Gửụm ?- Gv goùi Hs ủoùc phaàn ghi nhụự

SGK - trang 43

Hoạt động 4 : luyện tập

? Em có nhận xét gì về kết thúc truyện ?

? Hãy nhận xét về kết thúc truyện ?

? Hãy nhận xét về nghệ thuật kể truyện ?

Giáo viên chốt lại

* Sửực maùnh cuỷa gửụm thaứõn:

 Nhueọ khớ ngaứy moọt taờng leõn ,chuyeồn yeỏu thaứnh maùnh tửứ phoứng thuỷ sang phaỷn coõng

 ủaựnh giaởc Minh ra khoỷi ủaỏt nửụực

3.YÙ nghúa cuỷa vieọc nhaọn – traỷ gửụm.

- Nhaọn gửụm: Nhaọn traựch nhieọm giaỷi

phoựng daõn toọc  ca ngụùi , suy toõn coõng lao cuỷa Leõ Lụùi

- Traỷ gửụm:

+ Hoaứn caỷnh: ủaỏt nửụực thanh bỡnh+ ẹũa ủieồm: ụỷ hoà Taỷ Voùng  hoà Hoaứn Kieỏm

- YÙ nghúa: + Yeõu chuoọng hoaứ bỡnh,

duứng nhaõn lửùc trớ tueọ ủeồ xaõy dửùng ủaỏt nửụực

III.Tổng kết ( Ghi nhớ : SGK)

IV Luyện tập

a Kết thúc truyện hợp lý  nêu bật lên chủ đề của câu chuyện (Giới thiệu tên gọi Hồ Gơm) nêu bật ý nghĩa của truyện

b Truyện đợc kể theo : Lịch sử, huyền thoại, thực h đan cài, hài hòa Một danh lam thắng cảnh của thủ đô đợc cổ tích hóa bằng một câu chuyện phong phú, tình tiết đậm chất trữ tình, ca lên bài ca chiến đấu, chiến thắng, ớc mơ hòa bình của nhân dân Đại Việt ở thế kỉ XV

Hồ Gơm – với truyền thuyết này càng

đẹp lung linh giữa thủ đô Thăng Long

Đông Đô, niềm vinh dự, tự hào của nhân dân cả nớc VN

HĐ 5 : Hớng dẫn học bài

- YÙ nghúa cuỷa truyeàn thuyeỏt Hoà Gửụm

- Hoùc baứi, thuoọc phaàn ghi nhụự Soaùn baứi Soù Dửứa.

- Keồ laùi ủửụùc caực truyeàn thuyeỏt ủaừ hoùc , chuaồn bũ laứm baứi vieỏt ụỷ nhaứ

A.MUẽC TIEÂU CAÀN ẹAẽT

1.Kieỏn thửực :

- Giuựp Hs naộm ủửụùc chuỷ ủeà vaứ daứn baứi cuỷa baứi vaờn tửù sửù

- Moỏi quan heọ giửừa sửù vieọc vaứ chuỷ ủeà

2.Kú naờng : - Thửùc haứnh phaựt hieọn chuỷ ủeà vaứ taọp vieỏt mụỷ baứi cho vaờn tửù sửù.

3.Thaựi ủoọ : - YÙ thửực tỡm chuỷ ủeà cuỷa moọt baứi vaờn vaứ laọp daứn baứi trửụực khi vieỏt moọt baứi

vaờn

B.CHUAÅN Bề:

+Giaựo vieõn: SGK+ SGV.

+Hoùc sinh: SGK + Saựch baứi taọp.

C HOAẽT ẹOÄNG DạY HọC

Hoạt động 1: Khởi động

1)OÅn ủũnh lụựp

2)Baứi cuừ:

-Theỏ naứo laứ sửù vieọc nhaõn vaọt trong tửù sửù?

-Em haừy keồ ra caực sửù vieọc chớnh trong truyeọn : “Sửù tớch hoà gửụm”

3)GT Baứi mụựi: Trong truyeọn “Con roàng chaựu tieõn ”ủeà cao nguoàn goỏc quyeàn quựy cuỷa

ngửụứi Vieọt Nam, truyeọn Thaựnh gioựng ngụùi ca ngửụứi anh huứng cửựu nửụực laứng Gioựng, Truyeọn Taỏm Caựm pheõ phaựn meù con Caựm nham hieồm, baứy toỷ nieàm traõn troùng, thửụng meỏn ủoỏi vụựi coõ Taỏm hieàn laứnh nhaõn haọu Vieọc ủeà cao, pheõ phaựn, baứy toỷ tỡnh caỷm thaựi ủoọ xuyeõn suoỏt trong moói truyeọn laứm gaộn keỏt caực sửù vieọc trụỷ neõn chaởt cheừ hụn, ta goùi ủoự laứ yự chớnh hoaởc chuỷ ủeà Vaọy theỏ naứo laứ chuỷ ủeà vaứ daứn baứi cuỷa baứi vaờn tửù sửù?

Hoạt động2: Tìm hiểu bài

-Tỡm hieồu chuỷ ủeà vaứ daứn baứi cuỷa baứi

vaờn tửù sửù

- Goùi Hs ủoùc vớ duù 1 SGK – trang 44

? Em haừy chổ ra sửù vieọc chớnh trong

baứi vaờn vửứa ủoùc?

? Vieọc Tueọ Túnh ửu tieõn chửừa trũ

trửụực cho chuự beự con nhaứ ngheứo bũ

gaừy ủuứi noựi leõn phaồm chaỏt gỡ cuỷa

ngửụứi thaày thuoỏc? Vỡ sao oõng aỏy laùi

laứm nhử vaọy?

* Hs thaỷo luaọn : Vaọy theo em chuỷ ủeà

trong truyeọn laứ gỡ? Chuỷ ủeà trong

truyeọn ủửụùc theồ hieọn trửùc tieỏp ụỷ

nhửừng caõu vaờn naứo?

? Vụựi chuỷ ủeà nhử vaọy, em haừy choùn

moọt trong ba nhan ủeà thớch hụùp? Vỡ

sao em choùn nhử vaọy?

- Hs ủoùc phaàn ghi nhụự sgk – trang 45

? Caực phaàn mụỷ baứi , thaõn baứi , keỏt

baứi thửùc hieọn nhửừng yeõu caàu ( nhieọm

vuù) gỡ cuỷa baứi vaờn tửù sửù?

- Gv hửụựng daón ủeồ Hs ruựt ra nhieọm

vuù cuỷa caực phaàn trong baứi vaờn tửù sửù

- Hs ủoùc phaàn ghi nhụự

Hđ3: Luyện tập

Goùi Hs ủoùc baứi taọp 1 sgk – trang 45

? Chuỷ ủeà cuỷa baứi vaờn laứ gỡ?

? Haừy chổ ra sửù vieọc cuỷa vaờn baỷn

*Kết luận : Ghi nhụự: SGK – trang 45.

- ẹaởt tieõu ủeà cho vaờn baỷn: Heỏt loứng thửụng yeõu ngửụứi beọnh; Moọt danh y loói laùc ủụứi Traàn; Tueọ Túnh vaứ hai ngửụứi beọnh

2 Daứn baứi cuỷa baứi vaờn tửù sửù.

* Xét VD:

- Mụỷ baứi: + Nhaõn vaọt: Tueọ Túnh

+ Sửù vieọc: Heỏt loứng giuựp ủụừ ngửụứi beọnh

- Thaõn baứi: Dieón bieỏn sửù vieọc.

- Keỏt baứi: Keỏt thuực sửù vieọc

*Kết luận: Ghi nhụự: SGK – trang 45.

II LUYEÄN TAÄP.

Baứi taọp 1 sgk – trang 45.

+ Chuỷ ủeà: toỏ caựo teõn caọn thaàn tham

lam.Vỡ vaọy ngửụứi noõng daõn muoỏn chụi cho teõn caọn thaàn moọt voỏ

+ Sửù vieọc: Ngửụứi noõng daõn xin vua thửụỷng

cho 50 roi vaứ ủeà nghũ chia ủoõi phaàn thửụỷng

HĐ4 : Hớng dẫn học bài

- YÙ nghúa cuỷa truyeàn thuyeỏt Hoà Gửụm

- Nhaộc laùi ủũnh nghúa truyeàn thuyeỏt vaứ keồ teõn nhửừng truyeàn thuyeỏt ủaừ hoùc

- Hoùc baứi , thuoọc phaàn ghi nhụự Soaùn baứi Soù Dửứa.

- Keồ laùi ủửụùc caực truyeàn thuyeỏt ủaừ hoùc , chuaồn bũ laứm baứi vieỏt ụỷ nhaứ

d- đánh giá - điều chỉnh

………

………

Ngaứy soaùn: 02.09.2010 Tieỏt 15 -16

TèM HIEÅU ẹEÀ VAỉ CAÙCH LAỉM BAỉI VAấN Tệẽ Sệẽ A/ MUẽC TIEÂU CAÀN ẹAẽT: Giuựp HS bieỏt

1 Kieỏn thửực::- Tỡm hieồu ủeà vaờn tửù sửù- Caựch laứm baứi vaờn tửù sửù

2.Kú naờng: Hieồu ủeà vaứ laứm daứn yự treõn moọt ủeà vaờn cuù theồ.

3 Thaựi ủoọ: Có ý thức tìm hiểu đề và lập dàn ý cho bài văn tự sự.

B/ CHUAÅN Bề:

-Giaựo vieõn: Giaựo aựn TLTK

-Hoùc sinh : Tỡm hieồu baứi trửụực

C HOAẽT ẹOÄNG DạY HọC

Hoạt động 1: Khởi động

1)OÅn ủũnh lụựp

2)Baứi cuừ: ? Chủ đề của bài văn tự sự là gì ? Dàn bài của một bài văn tự sự gồm mấy phần ?

Hãy kể rõ ?

3)GT Baứi mụựi: ẹeồ vieỏt moọt baứi vaờn hoaứn chổnh trửụực heỏt chuựng ta phaỷi tỡm hieồu ủeà,

sau ủoự laứ laọp yự vaứ laọp daứn yự Vaọy laứm theỏ naứo ủeồ chuựng ta laứm ủửụùc nhửừng coõng vieọc treõn? Tieỏt hoùc hoõm nay seừ giuựp caực em

Hoạt động2: Tìm hiểu bài.

Hớng dẫn tìm hiểu đề và cách thức làm

bài văn tự sự

GV treo bảng phụ có ghi 6 đề ở SGK

HS đọc đề và trả lời câu hỏi

? Lời văn đề (1) nêu ra những yêu cầu

ấu, sinh nhật em, quê đổi mới, em đã lớn

- Câu chuyện thờng làm em thích thú

- Những lời nói, việc làm chứng tỏ ngời bạn ấy là rất tốt

- Một câu chuyện kỉ niệm khiến em không thể quên

- Những sự việc và tâm trạng của em trong ngày sinh nhật

? Đề nào kể về việc ?

? Đề nào kể về ngời ?

? Đề nào nghiêng về tờng thuật ?

? Qua việc nhận diện các đề trên, em

hãy cho biết tầm quan trọng của việc

? Đề đã nêu ra những yêu cầu nào buộc

em phải thực hiện ? Em hiểu yêu cầu

? Viết bằng lời văn của em là thế nào ?

Học sinh đọc thầm, to mục ghi nhớ

? Các bớc tìm hiểu bài ?

? Cách lập dàn bài

Hoạt động 3:Hớng dẫn

luyện tập

- Sự đổi mới cụ thể ở quê em

- Những biểu hiện về sự lớn lên của em : thể chất, tinh thần

- Kể việc : 5, 4, 3

- Kể ngời : 2, 6

- Kể nghiêng về tờng thuật : 5, 4, 3

* Kết luận:

- Tìm hiểu đề giúp ta biết đợc yêu cầu của

đề bài, xác định đợc trọng tâm của đề, giới hạn của đề

- Khi tìm hiểu đề văn tự sự thì phải tìm hiểu kĩ lời văn của đề để nắm vững yêu cầu của đề bài

mà Thánh Gióng vẫn không biết nói, biết cời, biết đi Một hôm

- Ngày xa tại làng Gióng có một chú bé rất lạ Đã lên 3 mà

- Ngời nớc ta không ai là không biết tới Thánh Gióng Thánh Gióng là một ngời

đặc biệt Khi đã ba tuổi biết đi

Cách 1 : Giới thiệu ngời anh hùng

Cách 2 : Nói đến chú bé lạ

Cách 3 : Nói tới một mặt nhân vật mà ai cũng biết

 Là suy nghĩ kĩ càng rồi viết ra bằng chính lời văn của mình, không sao chép của ngời khác, bất kể là ai Nếu cần dẫn tới phải đặt trong ngoặc kép

* Ghi nhớ :II.Luyện tập

1 Học sinh lập dàn ý theo đề trên

2 Học sinh tìm hiểu đề 2.

3 Lập làn ý đề 3

Hoạt động4:Hớng dẫn học bài ở nhà

- Veà oõn laùi caựch laứm moọt baứi vaờn tửù sửù

- Chuaồn bũ tieỏt sau laứm baứi taọp laứm vaờn soỏ 1

Tieỏt 17,18 VIEÁT BAỉI TAÄP LAỉM VAấN SOÁ 1:

A MUẽC TIEÂU CAÀN ẹAẽT:

1.Kieỏn thửực: Giuựp hs: Tửù keồ ủửụùc moọt caõu chuyeọn tửù sửù baống gioùng keồ cuỷa chớnh

Hs : Chuaồn bũ trửụực ụỷ nhaứ veà kieỏn thửực, giaỏy kieồm tra

C.HOAẽT ẹOÄNG dạy học

Hoạt động 1: Khởi động

1 Oồn ủũnh: Kieồm tra sú soỏ

2 Baứi cuừ: Không thực hiện.

3 GTBaứi mụựi: Gv ghi ủeà baứi leõn baỷng

Hoạt động 2: Tổ chức cho HS làm bài

-GV ghi đề lên bảng.

- Nhaộc nhụỷ yự thửực laứm baứi cuỷa hoùc sinh , theo doừi giụứi kieồm tra

- Thu baứi , nhaọn xeựt giụứ kieồm tra

ẹEÀ BAỉI: Keồ laùi moọt truyeàn thuyeỏt maứ em ủaừ hoùc baống lụứi vaờn cuỷa em.

I Yeõu caàu chung.

- Hoùc sinh vieỏt ủuựng theồ loaùi , xaực ủũnh ủuựng yeõu caàu cuỷa ủeà baứi

- Baứi vieỏt coự boỏ cuùc ba phaàn, trỡnh baứy roừ raứng ,saùch seừ

II Yeõu caàu cuù theồ.

3 Keỏt baứi: (1,5ủ)

- Keồ keỏt cuùc cuaỷ truyeọn neõu ủửụùc yự nghúa cuỷa truyeọn

HĐ3 : Hớng dẫn học bài ở nhà

- Oõn laùi vaờn tửù sửù

- chuaồn bũ baứi “Tửứ nhieàu nghúa vaứ hieọn tửụùng chuyeồn nghúa cuỷa tửứ “

Tệỉ NHIEÀU NGHểA VAỉ HIEÄN TệễẽNG

A/ MUẽC TIEÂU CAÀN ẹAẽT:

1 Kieỏn thửực: Hoùc sinh caàn naộm ủửụùc :

Khaựi nieọm tửứ nhieàu nghúa

Hieọn tửụùng chuyeồn nghúa cuỷa tửứ, nghúa goỏc vaứ nghúa chuyeồn cuỷa tửứ

2.Kyừ naờng: Nhaọn bieỏt tửứ nhieàu nghúa, giaỷi thớch hieọn tửụùng chuyeồn nghúa.

3.Thaựi ủoọ: Nghieõm tuực trong quaự trỡnh hoùc

B/CHUAÅN Bề:

+ Giaựo vieõn : Giaựo aựn, TLTK

+ Hoùc sinh : Soaùn baứi.

C/HOAẽT ẹOÄNG DạY HọC

Hoạt động 1: Khởi động

1)OÅn ủũnh lụựp

2)Baứi cuừ: Thế nào là nghĩa của từ?Có mấy cách giảI thích nghĩa của từ?

3)GT Baứi mụựi

Hoạt động2: Tìm hiểu bài

Tèm hieồu tửứ nhieàu nghúa.

- Hoùc sinh ủoùc baứi thụ Trong baứi thụ coự

maỏy chửừ “chaõn”

? Trỡnh baứy caực nghúa cuỷa chửừ “chaõn”?

( HS trỡnh baứy, GV nhaọn xeựt ghi baỷng)

I Tửứ nhieàu nghúa

1.Vớ duù: Baứi thụ “Nhửừng caựi chaõn” cuỷa

Vuừ Quaàn Phửụng

- Chaõn : Boọ phaọn dửụựi cuứng cuỷa cụ theồ ngửụứi hay cuỷa ủoọng vaọt duứng ủeồ ủi, ủửựng, chaùy…

- Chaõn: Boọ phaọn dửụựi cuứng cuỷa moọt soỏ ủoà vaọt , coự taực duùng naõng ủụừ cho caực boọ

? Xét về mặt ý nghĩa thì “chân” là loại

từ thế nào?

? Hãy tìm trong bài thơ những từ chỉ có

một nghĩa?

? Một từ có thể có mấy nghĩa?

?Qua c¸c VD trªn em hiĨu tõ nhiỊu nghÜa lµ

? Theo em, trong các nghĩa của từ chân,

nghĩa nào là nghĩa gốc? Nghĩa nào là

nghĩa chuyển?

( HS trả lời, Gv nhận xét ghi bảng)

? Thế nào là hiện tượng chuyển nghĩa

? Ta có thể hiểu nghĩa của từ chân 1 vào

câu b và ngược laiï không? Vì sao?

( HS đọc ghi nhớ SGK/ 56)

H§3:LuyƯn tËp

- HS đọc và nêu các bài tập – làm bài

tập theo nhóm, mỗi nhóm tìm một từ

phận khác (chân bàn, chân giường, chân kiềng…)

- Chân: bộ phận dưới cùng một số đồ vật, tiếp giáp và bám chặt vào mặt nền ( chân tường, chân núi…)

+ Chân : nhiều nghĩa

+ Kiềng, com pa… : một nghĩa

2 KÕt luËn (Ghi nhớ :SGK phần 1 /56)

II Hiện tượng chuyển nghĩa của từ :

1 Xét ví dụ:

- Chân: Bộ phận dưới cùng của cơ thể người hay của động vật dùng để đi đứng(Nghĩa gốc)

- Chân bàn, chân núi ( nghĩa chuyển).2.KÕt luËn(Ghi nhớ : phần 2 /56 SGK.)

III Luyện tập : Bài tập1/56: Một số từ chỉ bộ phận cơ thể

người có sự chuyển nghĩa

+ Đầu : -NG : Đau đầu, nhức đầu

- NC: Đầu sông, đầu đường, đầu mối,đầu têu

* Mũi:

- NG: Mũi cao, sổ mũi

Học sinh đọc, và nêu rõ yêu cầu bài

tập:2/57

- Học sinh đọc, nêu yêu cầu bài

tập3/57,vàlàm theo nhóm ( Nhóm 1,2,3:

câu a; nhóm: 4,5,6: câu b)

HoÏc sinh đọc văn bản bài tập 4

?Theo tác giả từ “ Bụng” có mấy nghĩa?

(Huy Cận)

- NC: Mũi kim, mũiđất, mũi kéo

* Tay:

- NG: Bàn tay, cánh tay

- NC: Tay cày, tay súng, tayvịn cầu thang

Bài tập2/56: Từ chỉ bộ phận của cây cối

được chuyển nghĩa để cấu tạo từ chỉ bộ phận người

- Lá -> lá phổi, lá lách, lá gan

- Qủa - > quảtim, qủa thận

Bài tập 3/57.

a Chỉ sự vật chuyển thành chỉ hành động :

- Cái cưa -> cưa gỗ

- Hạt muối - > muối dưa

- Cái cuốc - > cuốc đất

- Cái quạt -> quạt mát

b Chỉ hành động chuyển thành đơn vị:

- Gánh củi - > một gánh củi

- Bó rau - > năm bó rau

- Cuộn giấy - > sáu cuộn giấy

H§4 : Híng dÉn häc bµi ë nhµ

- Đọc bài đọc thêm “Về từ ngọt”cuối trang 57

- Chuẩn bị bài :Lời văn, đoạn văn tự sự

LỜI VĂN, ĐOẠN VĂN TỰ SỰ

A MỤC TIÊU CẦN ĐẠT

1.Kiến thức: Giúp học sinh nắm được :

-Hình thức lời văn kể người, kể việc chủ đề và liên kết trong đoạn văn