CẤP CỨU HỒI SINH TIM PHỔI CƠ BẢN

ĐẠI CƯƠNG, CÁC BƯỚC TIẾN HÀNH, ÉP TIM NGOÀI LỒNG NGỰC, THỔI NGẠT, , KHỬ RUNG SỚM

XỬ TRÍ CẤP CỨU NGƯNG TUẦN HOÀN HÔ HẤP

CARDIOPULMONARY RESUSCITATION

BV TRƯNG VƯƠNG

ĐẠI CƯƠNG

 Ngưng tuần hoàn hô hấp (NTH-HH) là một cấp cứu hết sức khẩn cấp, có thể xảy ra ở bất kỳ nơi nào trên đường phố, nơi công cộng, trong bệnh viện…

 Cần nghĩ ngay đến NTH-HH khi có tình trạng:

-Mất ý thức đột ngột.

-Ngưng thở đột ngột.

-Mất mạch cảnh hoặc mạch bẹn.

ĐẠI CƯƠNG

 NTH-HH: sau 8-10 giây đã có mất ý thức, Sau 3-4 ph

tổn thương não không hồi phục.

 Xử trí cấp cứu NTH-HH gọi là Hồi sinh tim phổi

(HSTP-CPR - Cardiopulmonary resuscitation).

 Hồi sinh tim phổi cơ bản (HSTPCB) thường ở nơi xảy

ra NTH-HH, phương tiện cấp cứu hạn chế và được

tiến hành bởi các nhân viên không chuyên.

 Mục đích của HSTP là cung cấp tạm thời tuần hoàn và hô hấp nhân tạo tạo điều kiện phục hồi tuần hoàn

và hô hấp tự nhiên có hiệu quả.

ĐẠI CƯƠNG

 CHUỖI

SỐNG

CÒN

o Phát hiện sớm và gọi giúp đỡ (115)

o CPR sớm (phối hợp ép tim ngoài lồng ngực và thông khí)

o Khử rung sớm: CPR + KHỬ RUNG trong vòng 3-5

phút, tỉ lệ sống còn có thể 49-75% Mỗi phút chậm trễ của khử rung làm giảm tỉ lệ sống còn 10-15%

o Hồi sinh nâng cao và săn sóc sau hồi sinh

  B1 KIỂM TRA SỰ ĐÁP ỨNG

LAY GỌI: LẮC VAI VÀ HỎI LỚN

“ Anh/ chị sao rồi?”

Kiểm tra BN thở (KHÔNG QUÁ 10 GIÂY):

NGỬA ĐẦU NÂNG CẰM

 Giữ đường thở mở

 Quan sát cử động của lồng ngực

 Lắng nghe tiếng thở, cảm nhận hơi thở vào má CÁC BƯỚC BLS (BASIC LIFE SUPPORT)

 Nếu đáp ứng

+ Nhưng cần hỗ trợ y tế, gọi điện thoại cấp cứu.

+ Quay lại nạn nhân ngay và thường xuyên đánh giá lại sự đáp ứng.

 Nếu nạn nhân thở bình thường

Đặt nạn nhân ở tư thế hồi phục Duy trì đường thở thông thoáng và giảm nguy cơ tắc nghẽn, nguy cơ hít sặc

Thường xuyên kiểm tra thở

CÁC BƯỚC BLS (BASIC LIFE SUPPORT)

Tư thế hồi phục

 B2 GỌI GIÚP ĐỠ (Nếu lay gọi không đáp

ứng) và MÁY PHÁ RUNG

Gọi ĐT cấp cứu 115 và tiến hành CPR

( C ardio p ulmonary r esuscitation)

CÁC BƯỚC BLS (BASIC LIFE SUPPORT)

 GỌI GIÚP ĐỠ

B3: ÉP TIM NGOÀI LỒNG NGỰC

CÁC BƯỚC BLS (BASIC LIFE SUPPORT)

Kiểm tra mạch 10 giây

ÉP TIM NGOÀI LỒNG NGỰC

CÁC BƯỚC BLS (BASIC LIFE SUPPORT)

ÉP TIM BẰNG 2 NGÓN TAY Ở TRẺ NHỎ

(1 CẤP CỨU VIÊN)

HỒI SINH CƠ BẢN Ở TRẺ EM

 B4.MỞ THÔNG , KIỂM TRA ĐƯỜNG THỞ

Tư thế bệnh nhân nằm ngửa

Mở thông đường thở : NÂNG CẰM VÀ NGỬA ĐẦU NHẸ

o Nếu nghi ngờ chấn thương cột sống cổ → nâng cằm

Vẫn không hiệu quả→ nâng cằm và ngửa đầu Hạn chế cử động cột sống cổ

Không vận chuyển: bằng tay Vận chuyển: dụng cụ

CÁC BƯỚC BLS (BASIC LIFE SUPPORT)

 NGỬA ĐẦU NÂNG CẰM

CÁC BƯỚC BLS (BASIC LIFE SUPPORT)

Đẩy hàm dưới bằng 2 tay khi nghi ngờ

chấn thương cột sống cổ

 Nếu nạn nhân thở không bình thường hoặc ngưng thở

Thổi ngạt 02 cái Nếu sợ lây nhiễm: ép tim ngay 100 lần/phút CÁC BƯỚC BLS (BASIC LIFE SUPPORT)

CHUẨN BỊ HÀ HƠI THỔI NGẠT

CÁC BƯỚC BLS (BASIC LIFE SUPPORT)

THỔI NGẠT MIỆNG-MIỆNG

CÁC BƯỚC BLS (BASIC LIFE SUPPORT)

Khuyến cáo cụ thể

Mỗi lần thổi trong 1 giây: lồng ngực nâng lên, nếu

không nâng:

+ Kiểm tra nâng cằm ngữa đầu tốt chưa + Lấy dị vật gây tắc nghẽn

Tránh thổi mạnh và nhanh,

Tỉ lệ ép tim/ thổi ngạt: Người lớn: 30/2; Trẻ em: 30:2

(1 người) và 15/2 (2 người); Sơ sinh: 3/1

Khi có sẵn NKQ: 100 lần/ph / 10-12 lần/ph

KHÔNG CẦN ĐỒNG BỘ GIỮA THỔI VÀ ÉP TIM

LIÊN TỤC THỔI VÀ ÉP TIM ĐẾN KHI MÁY SỐC ĐIỆN ĐẾN

CÁC BƯỚC BLS (BASIC LIFE SUPPORT)

Nếu chỉ 1 người cấp cứu, mà không muốn thổi ngạt:

ép tim 100 lần/phút

 Nếu có 2 người cấp cứu thay phiên nhau mỗi 2 phút/

5 chu kỳ CPR để tránh mệt mỏi

CÁC BƯỚC BLS (BASIC LIFE SUPPORT)

CÁC PHƯƠNG THỨC THÔNG KHÍ

 Thổi miệng qua miệng

 Thổi miệng qua mũi

 Thông khí với bóng và mặt nạ

* Bóng cho người lớn 1 lít hoặc 2 lít.

* Bóp bóng 2 lần và xoa bóp tim 30 lần (một chu kỳ)

* Gây trướng hơi dạ dày nếu bóp bóng quá mức

 Thông khí với dụng cụ thông khí đặt sẵn

CÁC BƯỚC BLS (BASIC LIFE SUPPORT)

KIỂM TRA MẠCH(dành cho cấp cứu viên chuyên môn)

Cấp cứu viên không chuyên môn: xem ngừng tim khi

nạn nhân không đáp ứng và không thở

Cấp cứu viên chuyên môn: Kiểm tra mạch cảnh

trong 10 giây

Nếu không có: ép tim phối hợp thông khí Nếu có mạch: Thông khí 10-12 lần/phút, mỗi 2 phút thông khí → kiểm tra mạch nhưng không quá

10giây

ÉP TIM NGOÀI LỒNG NGỰC

CÁC KHUYẾN CÁO

(1) Ép tim hiệu quả sẽ cung cấp máu tốt cho não và tim

(2) Nhịp: 100lần/phút cho người lớn, độ sâu: 5cm

giúp lồng ngực đàn hồi hoàn toàn

(3) Hạn chế tối đa việc ngừng ép tim

* KỸ THUẬT: thực hiện trong buổi thực hành

KHỬ RUNG CPR + KHỬ RUNG SỚM

 Trong vòng 3-5 phút, tỉ lệ sống còn 49-75%

 Mỗi phút chậm của khử rung giảm tỉ lệ

sống còn 10-15%

- Sử dụng dịng điện để khơi phục nhịp tim trở về bình thường, là một trong những biện pháp điều trị rối loạn nhịp tim

Nhịp có thể khử rung

Không thể khử rung

AED/Máy phá rung tự động

Gắn điện cực vào ngực NB Hô to tránh ra trước khi

khử rungCác bước tiến hành khử rung bằng AED

Chuyển qua ACLS

HỒI SINH TIM PHỔI

TRONG THAI KỲ

Can thiệp trong ngưng tim thai kỳ

Can thiệp chuẩn trong chăm sóc cho ngưng tim thai kỳ (Class I, LOE C):

 Đặt BN nghiêng trái

 Cho thở oxy 100%

 Lập đường truyền TM trên cơ hoành

 Đánh giá tụt HA: HA tth < 100 mmHg hoặc <80%

baseline Hạ HA thai kỳ giảm tưới máu nhau Ở BN không ngưng tim có thể dùng dịch tinh thể và/hoặc keo để tăng tiền tải

 Đánh giá và điều trị nguyên nhân.

HỒI SINH TIM PHỔI

 Đáp ứng đầu:

➢Khởi động hệ thống cấp cứu

➢Ghi chép thời gian bắt đầu ngưng tim

➢Đặt BN nằm ngửa

➢Bắt đầu ép tim theo BLS nhưng tay đặt trên xương

ức cao hơn vị trí bình thường

HỒI SINH TIM PHỔI (tt)

 Đáp ứng sau:

➢Can thiệp sản phụ:

▪ Điều trị theo hướng dẫn BLS, ACLS

▪ Phá rung khi có chỉ định

▪ Cho thuốc và liều không đổi ACLS

▪ Theo dõi sóng Capnography trong quá trình hồi sinh

▪ Chăm sóc sau ngưng tim

HỒI SINH TIM PHỔI (tt)

 Đáp ứng sau (tt):

➢Thay đổi ở sản phụ:

▪ Lập đường truyền trên cơ hoành

▪ Đánh giá thể tích máu và truyền dịch/ máu

▪ Đường thở khó→ người có kinh nghiệm

▪ BN đang truyền MgSO4 ngưng, truyền Calciclorua 10ml 10% hoặc Calci gluconate 30ml 10%

▪ Tiếp tục hồi sinh tim phổi (CPR, phá rung, truyền dịch) trong và sau khi mổ bắt em bé

HỒI SINH TIM PHỔI (tt)

 Đáp ứng sau(tt):

➢Can thiệp sản khoa

▪ Cho sản phụ nằm ngửa nghiêng trái

▪ Tháo bỏ các thiết bị theo dõi thai

Tìm và điều trị các yếu tố nguy cơ

 Chảy máu/ DIC

 Thuyên tắc ĐM vành, thuyên tắc phổi

 Biến chứng của gây mê

 Đờ tử cung

 Bệnh tim ( nhồi máu, thiếu máu, bệnh cơ tim)

 Tăng huyết áp/tiền sản giật/sản giật.

 Nhau bong non, nhau tiền đạo

 Nhiễm trùng

KẾT LUẬN

oNgưng tuần hoàn hô hấp có thể xảy ra ở bất kỳ nơi

nào nhất là những nơi công cộng.

oTỷ lệ bệnh nhân được cứu sống tùy thuộc rất nhiều

vào cấp cứu ban đầu

oVì thế, nhân viên những nơi này cần được huấn

luyện HSTPCB, để có thể xử trí cấp cứu trước khi nạn nhân được đưa tới trung tâm y tế.

Xin cám ơn quý vị đã quan tâm theo dõi!