Trêng THPT Kinh M«n II Gi¸o ¸n §¹i sè - Gi¶i tÝch 11 - Ban C¬ b¶n Ch¬ng I: PhÐp dêi h×nh vµ phÐp ®ång d¹ng trong mỈt ph¼ng Ngµy so¹n : 20/08/2009 TiÕt 1 + 2 §1 PhÐp BiÕn h×nh - §2 : PhÐp tÞnh tiÕn I. Mơc tiªu : 1. KiÕn thøc : BiÕt ®Þnh nghÜa phÐp biÕn h×nh ,mét sè tht ng÷ liªn quan ®Õn nã.N¾m ®ỵc ®Þnh nghÜa vỊ phÐp tÞnh tiÕn .HiĨu ®- ỵc phÐp tÞnh tiÕn hoµn toµn ®ỵc x¸c ®Þnh khi biÕt vect¬ tÞnh tiÕn .BiÕt biĨu thøc to¹ ®é cđa phÐp tÞnh tiÕn , biÕt vËn dơng nã ®Ĩ x¸c ®Þnh ¶nh vµ t¹o ¶nh cđa mét ®iĨm , ph¬ng tr×nh ®êng th¼ng lµ ¶nh cđa mét ®êng th¼ng qua phÐp tÞnh tiÕn .HiĨu ®ỵc tÝnh chÊt c¬ b¶n cđa phÐp tÞnh tiÕn lµ b¶o tån kho¶ng c¸ch gi÷a hai ®iĨm bÊt kú. 2. Kü n¨ng : Dùng ®ỵc ¶nh cđa mét ®iĨm qua phÐp biÕn h×nh ,phÐp tÞnh tiÕn Dùng ®ù¬c ¶nh cđa mét h×nh qua phÐp tÞnh tiÕn , x¸c ®Þnh ®ù¬c ¶nh vµ t¹o ¶nh cđa mét ®iĨm qua phÐp tÞnh tiÕn . 3.T duy -Th¸i ®é : +RÌn lun t duy l«gic , ãc s¸ng t¹o , chÝ tëng tỵng phong phó . Hiểu thế nào là phép biến hình . +RÌn tÝnh cÈn thËn , tØ mØ , chÝnh x¸c , tr×nh bµy khoa häc , lËp ln chỈt chÏ . Qua bài học HS biết được toán học có ứng dụng trong thực tiễn II- Chn bÞ ph ¬ng tiƯn d¹y häc 1. Thùc tiƠn : Häc sinh cha ®ỵc häc phÐp biÕn h×nh .Cha n¾m ®ỵc ®Þnh nghÜa phÐp biÕn h×nh .Cha ®ù¬c häc phÐp tÞnh tiÕn ,tÝnh chÊt , biĨu thøc to¹ ®é cđa phÐp tÞnh tiÕn . 2. Ph¬ng tiƯn : S¸ch gi¸o khoa , ®å dïng d¹y häc . III . PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC: - Gợi mở, vấn đáp và hoạt động nhóm. IV TiÕn tr×nh bµi häc . TiÕt 1 1 .ỉ n ®Þnh tỉ chøc líp . 2.KiĨm tra bµi cò : 3.Bµi míi : Ho¹t ®éng cđa GV Ho¹t ®éng cđa HS Néi dung kiÕn thøc -Tỉ chøc cho häc sinh tiÕn hµnh ho¹t ®éng trong sgk dùng h×nh chiÕu vu«ng gãc . -Chóng ta cã thĨ x¸c ®Þnh ®ù¬c bao nhiªu ®iĨm M’ nh vËy ? -Nh vËy quy t¾c dùng h×nh chiÕu vu«ng gãc sÏ ®Ỉt t¬ng øng mçi ®iĨm M cđa mỈt ph¼ng víi mét ®iỴm x¸c ®Þnh duy nhÊt M’ Quy t¾c nµy lµ mét phÐp biÕn h×nh . -Yªu cÇu häc sinh rót ra ®Þnh nghÜa tỉng qu¸t vỊ phÐp biÕn h×nh -Chèt l¹i ®Þnh nghÜa . -Cđng cè ®Þnh nghÜa b»ng ho¹t ®éng 2 sgk,tỉ chøc cho hs thùc hiƯn . - Hiểu được trong phép biến hình cón có phép đồng nhất. - Trong mặt phẳng cho đường thẳng d và điểm M. Dựng hình chiếu vng góc M ’ của điểm M lên đường thẳng d M d M ’ - Mét ®iĨm M’ duy nhÊt -Rót ra ®Þnh nghÜa phÐp biÕn h×nh . - Học sinh đọc khái niệm phép đồng nhất ( sgk – 4) §Þnh nghÜa (sgk) Quy tắc đặt tương ứng mổi điểm M của mặt phẳng với một điềm xác đònh duy nhất M’ của mặt phẳng đó được gọi là phép biến hình trong mặt phẳng. Kí hiệu : F Ta viết : F(M) = M’ . M’ được gọi là ảnh của M qua phép biến hình F. Nếu H là một hình nào đó trong mặt phăng thì H ‘ = F(H ) là ảnh của hình H qua phép biến hình F. Gi¸o viªn: Ngun Ngäc Chi Tỉ: To¸n - Lý - Tin N¨m häc : 2009 - 2010 1 Trêng THPT Kinh M«n II Gi¸o ¸n §¹i sè - Gi¶i tÝch 11 - Ban C¬ b¶n - Học sinh đọc u cầu của HĐ 2 (sgk – 4) - Câu trả lời đúng là: Khơng phải là một phép biến hình. Vì ta ln có thể tìm được ít nhất 2 điểm M ’ và M ’’ sao cho M là trung điểm của M ’ M ’’ và MM ’ = MM ’’ = a Phép biến hình biến mỗi điểm M thành chính nó được gọi là phép đồng nhất. - HĐ theo nhóm - Phép biến mỗi điểm M thành chính nó => gọi là phép đồng nhất. 4. Củng cố : Nội dung cơ bản đã được học ? 5. H íng dÉn vỊ nhµ : Xem bài và HĐ đã giải. Xem trước bài “ PHÉP TỊNH TIẾN “ ========================================================================================================================================= Ngµy so¹n : 20/08/2009 TiÕt 2 1. ỉ n ®Þnh tỉ chøc líp 2.KiĨm tra bµi cò : §Þnh nghÜa phÐp biÕn h×nh 3.Bµi míi : Gi¸o viªn: Ngun Ngäc Chi Tỉ: To¸n - Lý - Tin N¨m häc : 2009 - 2010 2 Trêng THPT Kinh M«n II Gi¸o ¸n §¹i sè - Gi¶i tÝch 11 - Ban C¬ b¶n Ho¹t ®éng cđa GV Ho¹t ®éng cđa HS Néi dung kiÕn thøc -Đònh nghóa như sgk -Xem VD sgk hình 1.4 -Các véc tơ bằng nhau hình 1.4a? v A B C A' B' C' -Cho phÐp tÞnh tiÕn T v , yªu cÇu häc sinh x¸c ®Þnh ¶nh cđa cđa hai ®iĨm M vµ M’ sau ®ã so s¸nh ®é dµi MN vµ M’N’ . -Các véctơ bằng nhau ? Chứng minh MN = M’N’ ? - -Chèt l¹i tÝnh chÊt . -Dïng h×nh vÏ trùc quan vµ tÝnh chÊt 1 ,h- íng dÉn , ph©n tÝch ®Ĩ häc sinh tù rót ra tÝnh chÊt 2 . -Chèt l¹i tÝnh chÊt 2 . -Nªu c¸ch x¸c ®Þnh ¶nh cđa ®êng th¼ng d qua phÐp tÞnh tiÕn T v ? -Cđng cè tÝnh chÊt cđa phÐp tÞnh tiÕn . - Nhắc lại kiến tức về biểu thức tọa độ của các phép toán vectơ trong mặt phẳng. -Trong mp Oxy cho ( ) v a;b= r và ( ) M x; y , ( ) M ' x '; y' với ( ) ' v T M M= r .Toạ độ véctơ MM ' uuuuur ? - MM ' v= uuuuur r ta được gì ? Đây là biểu thức tọa độ của phép tònh tiến v T r ( ) ' ' v T M M MM v= ⇔ = r uuuuur r -Tù rót ra tÝnh chÊt cđa phÐp tÞnh tiÕn . -N¾m ®ỵc tÝnh chÊt Nếu ( ) ( ) ', ' v v T M M T N N= = r r thì ' 'M N MN= uuuuuur uuuur suy ra M’N’ = MN M N M' N' Ta có : MM ' NN ' v= = uuuuur uuuur r và M 'M v= − ⇒ uuuuur r M ' N ' M 'M MN NN ' v MN v MN = + + = − + + = uuuuuur uuuuur uuuur uuuur r uuuur r uuuur ⇒ MN = M’N’ -Quan s¸t h×nh vÏ , nghe, tù rót ra tÝnh chÊt 2 -N¾m ®ỵc tÝnh chÊt 2. + Ta cã M’(x’; y’) víi x ' x a y' y b = +   = +  + Cho v r =(a;b). Xét phép tònh tiến v T r (M)=M’ M(x;y) và M’(x’;y’). Ta có ' ' ' x x a MM v y y b − =  = ⇔  − =  uuuuur r §2 : PhÐp tÞnh tiÕn 1 – Đònh nghóa : Trong mặt phẳng cho vectơ v r . Phép biến hình biến mỗi điềm M thành M’ sao cho MM’ = v r được gọi là phép tònh tiến theo vectơ v r . KH : v T r , v r được gọi là vectơ tònh tiến Như vậy : ( ) ' ' . v T M M MM v= ⇔ = r uuuuur r Phép tònh tiến vectơ – không là phép đồng nhất Ví dụ :Sgk. 2 – Tính chất + Tính chất 1: Nếu ( ) ', ( ) ' v v T M M T N N= = r r thì ' 'MN M N= uuuur uuuuuur và từ đó suy ra MN = M’N’. + Tính chất 2 : Phép tònh tiến biến đường thẳng thành đường thẳng song song với nó, biến đoạn thẳng thành đoạn thẳng bằng nó, biến tam giác thành tam giác bằng nó, biến đường tròn thành đường tròn có cùng bán kính .(hình 1.7 sgk) 3) Biểu thức toạ độ : Gi¸o viªn: Ngun Ngäc Chi Tỉ: To¸n - Lý - Tin N¨m häc : 2009 - 2010 3 M’ M v r y x b a M v r M’ ’ Trêng THPT Kinh M«n II Gi¸o ¸n §¹i sè - Gi¶i tÝch 11 - Ban C¬ b¶n Từ đó suy ra : ' ' x x a y y b = +   = +  4.Cđng cè : TÝnh chÊt , biĨu thøc to¹ ®é cđa phÐp tÞnh tiÕn . Cđng cè l¹i kiÕn thøc th«ng qua viƯc cho HS lµm bµi tËp : Bài 3 SGK. a) Ta cã A’(2; 7);B’(-2;3); b) C(4;3) c) Gọi M(x; y) d ∈ , v M ' T (M) (x ';y')= = r . Khi đó x ' x 1 x x ' 1 y' y 2 y y' 2 = − = +   ⇔   = + = −   Ta có M d ∈ x 2y 3 0 (x ' 1) 2(y' 2) 3 0⇔ − + = ⇔ + − − + = x ' 2y ' 8 0⇔ − + = M ' d ' ⇔ ∈ có phương trình x – 2y + 8 = 0 vậy d’: x – 2y + 8 = 0. 5.H íng dÉn bµi tËp . BTVN : Bµi 1,2,4 SGK Trang 7 - 8 Bt thªm:Cho M(2;-3) và M’(8;4) vµ ( ) u 2; 3= − r 1. M’ là ảnh của M qua phép tònh tiến v T r .Tìm vectơ v r . 2. T×m ¶nh cđa M vµ M’ qua u T r 3. T×m ¶nh cđa ®êng th¼ng MM’ qua u T r ========================================================================= Ngµy so¹n : 26/08/2009 TiÕt 3 §3: PHÉP ĐỐI XỨNG TRỤC I/ Mục tiêu : 1) Kiến thức : - Đònh nghóa phép đối xứng trục . - Phép đối xứng trục có các tính chất của phép dời hình . - Trục đối xứng của một hình, hình có trục đối xứng . - Biểu thức toạ độ của phép đối xứng qua mỗi trục toạ độ . 2) Kỹ năng : - Biết được ảnh của một điểm, một đoạn thẳng, một tam giác qua phép đối xứng trục . - Viết biểu thức toạ độ của điểm đối xứng với điểm đã cho qua trục Ox hoặc Oy . - Xác đònh được trục đối xứng của một hình . 3) Tư duy : - Hiểu phép đối xứng trục . Chuyển bài toán có ndung thực tiễn sang bài toán hh để giải - Hiểu được ảnh của một điểm, một đoạn thẳng, một tam giác qua phép đối xứng trục . - Hiểu được trục đối xứng của một hình và hình có trục đối xứng . 4) Thái độ : Cẩn thận trong tính toán và trình bày . Qua bài học HS biết được toán học có ứng dụng trong thực tiễn II/ Phương tiện dạy học : - Giáo án , SGK ,STK , phấn màu. - Bảng phụ - Phiếu trả lời câu hỏi III/ Phương pháp dạy học : - Thuyết trình và Đàm thoại gợi mở. Gi¸o viªn: Ngun Ngäc Chi Tỉ: To¸n - Lý - Tin N¨m häc : 2009 - 2010 4 Trêng THPT Kinh M«n II Gi¸o ¸n §¹i sè - Gi¶i tÝch 11 - Ban C¬ b¶n - Nhóm nhỏ , nêu VĐ và PHVĐ IV/ Tiến trình bài học : 1. ỉ n ®Þnh tỉ chøc líp 2.KiĨm tra bµi cò : §Þnh nghÜa phÐp tÞnh tiÕn -Cho biết kn đường trung trực của đoạn thẳng ? -Cho ( ) ' v T A A= r với ( ) 2;1A − ( ) 2; 3v = − r . Tìm ( ) ' ' ; A A A x y ? 3.Bµi míi : Ho¹t ®éng cđa GV Ho¹t ®éng cđa HS Néi dung kiÕn thøc -KN phép đối xứng trục ? + Điểm M’ đối xứng với điểm M’ qua đường thẳng d. Khi đó đường thẳng d như thế nào đối với đoạn thẳng MM’? Điểm M cũng được gọi là ảnh của phép đối xứng trục d. + GV cho học sinh nêu đònh nghóa trong SGK. + Cho Đ d (M) = M’ hỏi Đ d (M’) = ? -Nhận xét : (sgk) VD: Cho hình thoi ABCD xác đònh Đ AC (A) ; Đ AC (C) ; Đ AC (B) ; Đ AC (D) -Nhận xét, ghi nhận + d là đường trung trực của các đoạn thẳng MN 1). M’ là ảnh của điểm M qua phép đối xứng trục d thì 0 0 M M' M M= − uuuuur uuuuur ; (M 0 là hình chiếu vng góc của M trên d) 2).M’ =Đ d (M) ⇔ M =Đ d (M’) ⇔ d là đường trung tực của đoạn thẳng MM’. + Hai đường chéo của hình thoi vuông góc nhau và cắt nhau tại trung điểm của mỗi đường + Đường thẳng AC và BD + Đ AC (A) = A ; Đ AC (C) = C Đ AC (B) = D, Đ AC (D) = B 1. Đònh nghóa : (sgk) Ký hiệu : Đ d d M M' Cho đường thẳng d. phép biến hình biến mỗi điểm M thuộc d thành chính nó, biến mỗi điểmM không thuộc d thành M’ sao cho d là đường trung trực của đoạn thẳng MM’ được gọi là phép đối xứng qua đường thẳng d hay phép đối xứng trục d. Phép đối xứng trục qua d kí hiệu là Đ d . -Cho hệ trục Oxy với ( ) ;M x y gọi ( ) ( ) ' '; 'M M x y= = d Đ thì dự vào hình ta được ? VD: Tìm ảnh của điểm A(1;2), B(0;5) qua phép Đox VD: Tìm ảnh của điểm A(1;2), a) Ox d≡ : ' ' x x y y =   = −  b) Oy d≡ : ' ' x x y y = −   =  HS: A’ là ảnh của điểm A qua phép đối xứng trục Ox thì A’ có tọa độ A’(1; -2) 2) Biểu thức toạ độ :(sgk) x y d O Mo M(x ; y) M'(x' ; y') Gi¸o viªn: Ngun Ngäc Chi Tỉ: To¸n - Lý - Tin N¨m häc : 2009 - 2010 5 C C’ A’ B’ ’ A B Trêng THPT Kinh M«n II Gi¸o ¸n §¹i sè - Gi¶i tÝch 11 - Ban C¬ b¶n B(5;0) qua phép Đoy? VD: Các hình sau có trục ĐX không? Hãy chỉ ra TĐX nếu có? H A N o I v m z x B’ là ảnh của B thì B’ có tọa độ B’(0;5). 2)Tính chất 2: Phép đối xứng trục biến đường thẳng thành đường thẳng , biến đoạn thẳng thành đoạn thẳng bằng nó, biến tam giác thành tam giác bằng nó, biến đường tròn thành đường tròn có cùng bán kính. y d x Mo O M(x ; y) M'(x' ; y') 3.Tính chất: 1)Tính chất 1: Phép đx trục bảo tồn kc giữa hai điểm bất kì. 2)Tính chất 2(SGK trang 10)- như t/c của phép tịnh tiến 4.Trục đối xứng của một hình: Định nghĩa: (Xem SGK) Hình có trục đối xứng d là hình mà qua phép đối xứng trục d biến thành chính nó. 4. Củng cố : Câu 1: Nội dung cơ bản đã được học ? Câu 2: BT1 /sgk/11 ? HD : ( ) ( ) ' 1;2 ; ' 3; 1A B − . Đường thẳng A’B’ có pt 1 2 3 2 7 0 2 3 x y hay x y − − = + − = − BT2 /sgk/11 ? HD : Lấy ( ) ( ) 0;2 ; 1; 1A B d− − ∈ . Qua phép đ/x trục Oy ta được : ( ) ( ) ' 0;2 ; ' 1; 1A B − . Đường thẳng d’ có pt 2 3 2 0 1 3 x y hay x y − = + − = − 5.H íng dÉn bµi tËp . BTVN : Bµi 1,2 SGK Trang 11 Bt thªm:Cho M(2;-3) và N(4;4) 1. Tìm P đối xứng với M qua Ox, và Q đối xứng với N qua Oy. 2. Tìm A trên Ox sao cho AM + AN nhỏ nhất 3. Tìm B trên đt: x – y + 12 = 0 để BM + BN nhỏ nhất Xem trước bài “PHÉP ĐỐI XỨNG TÂM” Ngµy so¹n : 07/09/2009 TiÕt 4 §4: PHÉP ĐỐI XỨNG TÂM Gi¸o viªn: Ngun Ngäc Chi Tỉ: To¸n - Lý - Tin N¨m häc : 2009 - 2010 6 Trêng THPT Kinh M«n II Gi¸o ¸n §¹i sè - Gi¶i tÝch 11 - Ban C¬ b¶n I/ Mục tiêu : 1) Kiến thức :- Đònh nghóa phép đối tâm . - Phép đối xứng tâm có các tính chất của phép dời hình . - Tâm đối xứng của một hình, hình có tâm đối xứng . - Biểu thức toạ độ của phép đối xứng qua gốc toạ độ . 2) Kỹ năng : - Biết được ảnh của một điểm, một đoạn thẳng, một tam giác qua phép đối xứng tâm . - Viết biểu thức toạ độ của điểm đối xứng với điểm đã cho qua gốc toạ độ O . - Xác đònh được tâm đối xứng của một hình . 3) Tư duy : - Hiểu phép đối xứng tâm . Chuyển bài toán có ndung thực tiễn sang bài toán hh để giải - Hiểu được ảnh của một điểm, một đoạn thẳng, một tam giác, một đường tròn qua phép đối xứng tâm . - Hiểu được tâm đối xứng của một hình và hình có tâm đối xứng . 4) Thái độ : Cẩn thận trong tính toán và trình bày . Qua bài học HS biết được toán học có ứng dụng trong thực tiễn II/ Phương tiện dạy học : - Giáo án , SGK ,STK. - Bảng phụ - Phiếu trả lời câu hỏi III/ Phương pháp dạy học : - Thuyết trình và Đàm thoại gợi mở. - Nhóm nhỏ , nêu VĐ và PHVĐ IV/ Tiến trình bài học: 1. ỉ n ®Þnh tỉ chøc líp 2.KiĨm tra bµi cò : -Đònh nghóa phép đối xứng trục , các tính chất? -Tỉm ảnh của A(-3;2) và B(0;-3) qua phép đối xứng trục Oy ? 3.Bµi míi : Ho¹t ®éng cđa GV Ho¹t ®éng cđa HS Néi dung kiÕn thøc -GV gọi HS nêu định nghĩa phép đối xứng trục (GV vẽ hình và nêu định nghĩa phép đối xứng tâm) +Vậy em hiểu như thế nào là phép đối xứng tâm? GV: Vậy từ định nghĩa : -Nếu M’ là ảnh của điểm M qua phép đối xứng tâm I thì hai vectơ IM' µ IMv uuur uuur có mối liên hệ như thế nào với nhau? (Hình thành biểu thức tọa độ qua tâm O). GV vẽ hình và nêu câu hỏi: Nếu điểm M(x;y) thì điểm đối xứng M’ của M qua tâm O có tọa độ như thế nào? + Với hai điểm M và M’ thỏa mãn điều kiện I là trung điểm của đoạn thẳng MM’ thì ta nói rằng: Qua phép đối xứng tâm I biến điểm M thành M’. + ' ( ) 'M M IM IM= ⇔ = − uuuur uuur O Đ -Cho hệ trục Oxy với ( ) ;M x y gọi ( ) ( ) ' '; ' O M M x y= =Đ thì dự vào hình ta được : ' ' x x y y = −   = −  VD: HĐ3Cho A(-4,3) A’ = Đ O( A) suy ra A’(4,-3) Nhận xét: M(x; 0) thì M’(-x;0) M(0;y) thì M’( 0;y’) 1. Đònh nghóa : (sgk) Ký hiệu : Đ O M M' O ' ( ) 'M M IM IM= ⇔ = − uuuur uuur O Đ 2) Biểu thức toạ độ của phép đối xứng qua gốc toạ độ :( sgk) 3) Tính chất : (sgk) Gi¸o viªn: Ngun Ngäc Chi Tỉ: To¸n - Lý - Tin N¨m häc : 2009 - 2010 7 M’(x’;y’) M(x;y) O Trêng THPT Kinh M«n II Gi¸o ¸n §¹i sè - Gi¶i tÝch 11 - Ban C¬ b¶n (Tính chất của phép đối xứng trục) GV u cầu HS xem hình 1.24 SGK. GV phân tích và chứng minh tương tự SGK. (Tâm đối xứng của một hình) Vậy thế nào là hình có tâm đối xứng? Ví dụ :(Một số hình có tâm đx + Nếu M’ = Đ I (M) và N’ = Đ I (N) thì = − uuuuuur uuuur ' 'M N MN , từ đó suy ra M’N’ = MN Hình có tâm đối xứng I là hình mà qua phép đối xứng tâm I biến thành chính nó. Tính chất 1 : Nếu M’ = Đ I (M) và N’ = Đ I (N) thì = − uuuuuur uuuur ' 'M N MN , từ đó suy ra M’N’ = MN Tính chất 2 : Phép đối xứng tâm biến đường thẳng thành đường thẳng song song hoặc trùng với nó, biến đoạn thẳng thành đoạn thẳng bằng nó, biến tam giác thành tam giác bằng nó, biến đường tròn thành đường tròn có cùng bán kính. 4) Tâm đối xứng của một hình : Đònh nghóa : (sgk) 4. Củng cố : Câu 1: Nội dung cơ bản đã được học ? Câu 2: BT1 /sgk/15 ? HD : ( ) ' 1; 3A − . Thay x = x’ và y = y’ vào phương trình của d . ta có ảnh của d qua phép đ/x tâm O là d’ có pt : 2 3 0x y− − = Câu 3: BT2 /sgk/15 ? HD : Hình bình hành và lục giác đều là những hình có tâm đối xứng Câu 4: BT3 /sgk/15 ? HD : Đường thẳng và hình gồm hai đường thẳng song song là những hình có vô số tâm đối xứng 5. Hướng dẫn về nhà : Xem bài và bài tập đã giải Bài tập: Cho A(1,2) và (C) : (x-1) 2 + y 2 = 4 và (H) : 2 1 1 x y x − = − 1. Tìm ảnh của A qua Đ 0 2. Tìm ảnh của (C) qua Đ A 3. CMR A là tâm đối xứng của (H) Xem trước bài “PHÉP QUAY” Tuần 05 CHƯƠNG I: Ngày soạn: 04/09/07 Tiết: 05 PHÉP DỜI HÌNH VÀ PHÉP ĐỒNG DẠNG TRONG MẶT PHẲNG §5: PHÉP QUAY Gi¸o viªn: Ngun Ngäc Chi Tỉ: To¸n - Lý - Tin N¨m häc : 2009 - 2010 8 O N’ M M’N Trêng THPT Kinh M«n II Gi¸o ¸n §¹i sè - Gi¶i tÝch 11 - Ban C¬ b¶n -------- 1) Kiến thức : - Đònh nghóa phép quay . - Phép quay có các tính chất của phép dời hình . 2) Kỹ năng : - Biết được ảnh của một điểm, một đoạn thẳng, một tam giác qua phép quay . - Xác đònh được tâm và gốc quay của một hình . 3) Tư duy : - Hiểu phép quay . Chuyển bài toán có ndung thực tiễn sang bài toán hh để giải - Hiểu được ảnh của một điểm, một đoạn thẳng, một tam giác, một đường tròn qua phép quay . 4) Thái độ : Cẩn thận trong tính toán và trình bày . Qua bài học HS biết được toán học có ứng dụng trong thực tiễn II/ Phương tiện dạy học : - Giáo án , SGK ,STK , phấn màu. - Bảng phụ - Phiếu trả lời câu hỏi III/ Phương pháp dạy học : - Thuyết trình và Đàm thoại gợi mở. - Nhóm nhỏ , nêu VĐ và PHVĐ IV/ Tiến trình bài học và các hoạt động : Hoạt động 1 : Kiểm tra bài cũ HĐGV HĐHS NỘI DUNG -Đònh nghóa phép đối xứng âm , các tính chất? -Tỉm ảnh của A(-3;2) và B(0;-3) qua phép đối xứng tâm O ? -Lên bảng trả lời -Tất cả các HS còn lại trả lời vào vở nháp -Nhận xét Hoạt động 2 : Đònh nghóa HĐGV HĐHS NỘI DUNG -Khái niệm phép biến hình ? -Đưa nhiều ví dụ để HS dễ nắm đònh nghóa -Chỉnh sữa hoàn thiện -VD1 sgk -HĐ1 sgk ? -HĐ2 sgk ? -Nghe, suy nghó -Trả lời -Tái hiện lại đònh nghóa -Trình bày lời giải -Nhận xét, ghi nhận -Trình bày bài giải 1. Đònh nghóa : (sgk) Ký hiệu : ( ) ,O Q α O M M' Gi¸o viªn: Ngun Ngäc Chi Tỉ: To¸n - Lý - Tin N¨m häc : 2009 - 2010 9 Trêng THPT Kinh M«n II Gi¸o ¸n §¹i sè - Gi¶i tÝch 11 - Ban C¬ b¶n -HĐ3 sgk ? -Nhận xét -Chỉnh sửa hoàn thiện -Ghi nhận kiến thức Nhận xét : (sgk) Hoạt động 3 : Tính chất HĐGV HĐHS NỘI DUNG - Tính chất như sgk -HĐ4 sgk ? -Xem sgk, trả lời -Nhận xét -Ghi nhận kiến thức 2) Tính chất : (sgk) Tính chất 1 : Tính chất 2 : Nhận xét : (sgk) Củng cố : Câu 1: Nội dung cơ bản đã được học ? Câu 2: BT1 /sgk/19 ? HD : a) Gọi E là điểm đối xứng C qua tâm D . Khí đó ( ) ( ) ,90 o O Q C E= . b) ( ) ( ) ( ) ( ) ,90 ,90 , o o O O Q B C Q C D= = . Vậy đường thẳng BC qua phép quay tâm O góc 90 0 là đường thẳng CD Câu 3: BT2 /sgk/19 ? HD : Gọi B là ảnh của A . Khi đó ( ) 0;2B = . Hai điểm A và ( ) 0;2B = thuộc d . Ảnh của B qua phép quay tâm O góc 90 0 là ( ) ' 2;0A = − . do đó ảnh của d qua phép quay tâm O góc 90 0 là đường thẳng BA’ có phương trình 2 0x y− + = Dặn dò : Xem bài và bài tập đã giải Xem trước bài “KHÁI NIỆM VỀ PHÉP DỜI HÌNH VÀ HAI HÌNH BẰNG NHAU” Tuần 06 CHƯƠNG I: Ngày soạn: 10/09/07 Tiết: 06 PHÉP DỜI HÌNH VÀ PHÉP ĐỒNG DẠNG TRONG MẶT PHẲNG §6: KHÁI NIỆM PHÉP DỜI HÌNH & HAI HÌNH BẰNG NHAU -------- I/ Mục tiêu bài dạy : 1) Kiến thức : - Phép dời hình , phép tònh tiến, phép đối xứng trục, phép đối xứng tâm, phép quay . - Tính chất phép dời hình . - Hai hình bằng nhau . 2) Kỹ năng : - Biết được các phép tònh tiến, phép đối xứng trục, phép đối xứng tâm, phép quay là phép dời hình . - Tìm ảnh phép dời hình . Gi¸o viªn: Ngun Ngäc Chi Tỉ: To¸n - Lý - Tin N¨m häc : 2009 - 2010 10 [...]... 3 : Tính chất HĐGV -Tương tự các phép đã học Gi¸o viªn: Ngun Ngäc Chi 2010 HĐHS -Xem sgk Tỉ: To¸n - Lý - Tin NỘI DUNG 2) Tính chất :(sgk) N¨m häc : 2009 - 11 Trêng THPT Kinh M«n II Gi¸o ¸n §¹i sè - Gi¶i tÝch 11 - Ban C¬ b¶n -Trình bày như sgk -HĐ2 (sgk) ? -Nghe, suy nghó -Ghi nhận kiến thức -HĐ3 (sgk) ? -Chú ý như sgk -VD3 sgk ? -HĐ4 (sgk) ? -Xem sgk -Trình bày bài giải -Nhận xét -Chỉnh sửa hoàn thiện,... đã học? - ònh nghóa như sgk -Chỉnh sửa hoàn thiện -Các phép đã học phải là phép dời hình không ? -Thực hiện liên tiếp hai phép dời hình có kq ntn ? -VD1 sgk ? -HĐ1 sgk ? -VD2 sgk ? HĐHS -Trả lời, nhận xét, ghi nhận - N sgk NỘI DUNG 1 Khái niệm về phép dời hình : Đònh nghóa : (sgk) -Trả lời, nhận xét, ghi nhận -Xem VD , nhận xét, ghi nhận -Trình bày bài giải -Nhận xét -Chỉnh sửa hoàn thiện -Ghi nhận... §¹i sè - Gi¶i tÝch 11 - Ban C¬ b¶n 3) Tư duy : - Hiểu thế nào là phép dời hình - Hiểu được thế nào là hai hình bằng nhau 4) Thái độ : - Cẩn thận trong tính toán và trình bày Tích cực hoạt động trả lời câu hỏi - Qua bài học HS biết được toán học có ứng dụng trong thực tiễn II/ Phương tiện dạy học : - Giáo án , SGK ,STK , phấn màu - Bảng phụ - Phiếu trả lời câu hỏi III/ Phương pháp dạy học : - Thuyết... thoại gợi mở - Nhóm nhỏ , nêu VĐ và PHVĐ IV/ Tiến trình bài học và các hoạt động : Hoạt động 1 : Kiểm tra bài cũ HĐGV -Cho Oxy có A (-3 ,2 ) , A’(2,3) Chứng minh rằng A’ là ảnh A qua phép quay tâm O góc -9 00 ? uu uu uu u u ur u r ur u r -Tính : OA; OA '; OA.OA ' HĐHS NỘI DUNG -Lên bảng trả lời -Tất cả các HS còn lại trả lời vào vở nháp -Nhận xét Hoạt động 2 : Khái niệm về phép dời hình HĐGV -Tính chất... Chú ý : (sgk) VD3 : (sgk) Hoạt động 4 : Khái niệm hai hình bằng nhau HĐGV HĐHS NỘI DUNG 3) Khái niệm hai hình bằng nhau : Đònh nghóa : (sgk) -Quan sát hình sgk - ònh nghóa như sgk -Xem sgk, trả lời -Nhận xét -VD4 sgk ? -Xem VD4 sgk, nhận xét, ghi nhận -HĐ5 (sgk) ? -HĐ5 sgk Củng cố : Câu 1: Nội dung cơ bản đã được học ? Câu 2: BT1/SGK/ 23 : uu ur HD : a) OA = ( −3; 2 ) uu ur OA ' = ( 2;3) uuuu ur u r OA.OA... thành các trung tuyến A’M’, C’N’ của ∆A ' B ' C ' Từ đó suy ra F biến trọng tâm G của ∆ABC là giao của AM, CN thành trọng tâm G’ của ∆A ' B ' C ' là giao của A’M’, C’N’ Dặn dò : Xem bài và BT đã giải Xem trước bài soạn bài “ PHÉP VỊ TỰ “ Gi¸o viªn: Ngun Ngäc Chi 2010 Tỉ: To¸n - Lý - Tin N¨m häc : 2009 - 12 . Tỉ: To¸n - Lý - Tin N¨m häc : 2009 - 2010 8 O N’ M M’N Trêng THPT Kinh M«n II Gi¸o ¸n §¹i sè - Gi¶i tÝch 11 - Ban C¬ b¶n -- -- -- -- 1) Kiến thức : - Đònh. sè - Gi¶i tÝch 11 - Ban C¬ b¶n -Trình bày như sgk -HĐ2 (sgk) ? -HĐ3 (sgk) ? -Chú ý như sgk -VD3 sgk ? -HĐ4 (sgk) ? -Nghe, suy nghó -Ghi nhận kiến thức -Xem