GIAO AN SU 6 KI II

Sự thống trị tàn bạo của phong kiến phơng Bắc là nguyên nhân chính dẫ đến cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng.. GV: Dùng lợc đồ cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng phống to để các em dễ theo dỏi GV: Em

Tiết 19

Ngày soạn:4/1/09

LÀM BÀI TẬP LỊCH SỬ

A Mục tiêu bài học

1 Kiến thức: Sau bài học này học sinh phải nắm được:

- Phần lịch sử Việt Nam thời Cổ Đại.

- Lợc đồ nước Việt Nam thời cổ đại.

- Tranh ảnh, hiện vật về cỏc thời kỡ phỏt triển xó hội cổ đại trờn khắp đất nước ta.

- Xem lại những nội dung cơ bản đã học phần lịch sử Cổ Đại Việt Nam.

D Tiến trình lên lớp:

I

ổ n định tổ chức :

II Kiểm tra bài cũ:

III Bài mới:

1 Đặt vấn đề :

2 Triển khai bài mới:

GV: Treo lược đồ nước Việt Nam thời cổ đại lờn bảng.

GV: Yờu cầu lớp hoạt động theo nhúm.

- Chia lớp làm 3 nhúm: 4 bàn một nhúm.

- Thời gian: 7 phỳt.

- Nhiệm vụ của mỗi nhúm.

* Nhúm 1: Điền kớ hiệu trờn lược đồ những vựng xuất hiện người nguyờn thuỷ đầu tiờn trờn đất nước ta?

* Nhúm 2: Điền cỏc kớ hiệu trờn lược đồ về 3 nền văn hoỏ lớn của nước ta từ thế

- Đọc kĩ bài 17, trả lời cỏc cõu hỏi in nghiờng trong bài?

- Vẽ lược đồ khởi nghĩa Hai Bà Trưng.

- Sưu tầm tranh ảnh, cỏc cõu ca dao núi về khởi nghĩa Hai Bà Trưng.

Tiết 20 : Ngày soạn:11/1/09

ơng III : Thời kì bắc thuộc và đấu tranh dành độc lập

Bài: 17 cuộc khởi nghĩa hai bà trng (năm 40)

A

Mục tiờu:

1 Kiến thức: Sau bài học này học sinh phải nắm được:

- Sau thất bại của An Dơng Vơng đất nớc ta bị phông kiến phơng bắc thống trị (thời kì Bắc Thuộc) Sự thống trị tàn bạo của phong kiến phơng Bắc là nguyên nhân chính

dẫ đến cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng.

- Cuộc khởi nghĩa Hai Bà trng đợc toàn dân ủng hộ, thắng lợi nhanh chóng, đất

n-ớc giành đợc độc lập

2 Kỹ năng:

- Rèn luyện cho HS biết tìm nguyên nhân và mục đích của sự kiện lịch sử.

- Bớc đầu rèn luyện kĩ năng cho HS biết vẽ và độc bản đồ lịch sử.

3 Thỏi độ:

- Giáo dục cho HS ý thức căm thù quân xâm lợc, ý thức tự hào, tự cờng dân tộc.

- Giáo dục cho các em lòng biết ơn Hai Bà trngvà tự hào về truyền thống phụ nữ Việt Nam.

B Phương phỏp: - Nờu vấn đề.

- Đàm thoại gợi mở.

- Thảo luận nhúm.

C Chuẩn bị:

- Bản đồ khởi nghĩa “Hai Bà Trng”

- Tranh dân gian về Hai Bà Trng khởi nghĩa, ảnh về đền thờ Hai Bà Trng ở hà Nội,

Hà Tây…

D Tiến trỡnh lờn lớp:

I Ổn định tổ chức:

II Kiểm tra bài cũ:

1 Những hoa văn trên trống đồng Đông Sơn giúp em hiểu những gì về đời sống của ngời Việt Cổ?

2 Em hãy phân tích giá trị của thành Cổ Loa?

III Bài mới:

1 Giới thiệu bài:

2 Triển khai bài.

Hoạt động 1:

GV: Gọi hs Đọc mục 1 trang 47 SGK Cho

biết Sau cuộc kháng chiến của An Dơng

V-ơng chống Triệu Đà thất bại, dân tộc ta đã

rơi vào tình trạng nh thế nào?

HS: Dân tộc ta bớc vào tình trạng hơn 1000

năm bắc thuộc.

GV: Năm 179 TCN, Triệu đà sáp nhập Âu

Lạc vào Nam Việt (Âu Lạc và Nam Việt Là

hai quốc gia láng giềng gần kề nhau), biến

Âu Lạc thành hai quận của Trung Quốc là

Giao Chỉ và Cửu Chân.

GV: Sau khi nhà Hán đánh bại nhà Triệu

chúng đã thực hiện chính sách gì ở nớc ta?

1 N ơc Âu Lạc từ thế kỉ II TCN đến thế kỉ I có gì thay đổi?

- Năm 111 TCN nhà Hán thay nhà Triệu thống trị Âu Lạc, biến nớc ta thành 3 quận: Giao Chỉ, Cửu Chân, Nhật Nam (Từ Quảng Nam trở ra).

GV: Sau khi nhà Hán chiếm nớc ta chúng

đã thực hiện chính sách cai trị nh thế nào?

GV: Các em thảo luận theo nhóm Mỗi

bàn là 1 nhóm cho biết Nhà Hán gộp Âu

Lạc với 6 quận của Trung Quốc thành chõu

Giao nhằm âm mu gì? Em có nhận xét gì về

cách đặt quan lại của nhà Hán? Sau thời

gian thảo luận mời đại diện các nhóm lên

trình bày.Sau đó gioá viên nhận xét.

HS: Âm mu đồng hoá dân tộc ta, biến nớc

ta thành quận, huyện của Trung Quốc.

- Bộ máy cai trị rập khuôn của ngời Hán.

Nhng từ huyện trở xuống ngời Hán vẫn

thông qua ngời Việt để thực hiện chính

sách cai trị.

GV: Chính sách cai trị của nhà Hán đối với

nhân dân ta nh thế nào?

Hoạt động 2:

GV: Yêu cầu HS đọc mục 2 trang 48 SGK.

Vì sao cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng bùng

GV: Với 4 câu thơ đó em hiểu nh thế nào

về mục tiêu của cuộc khởi nghĩa.

GV: chúng thực hiện chính sách đồng hoá

với dân ta, bắt dân ta ăn, mặc, ở, sinh hoạt

giống ngời Hán, cho ngời Hán di c sang

n-ớc ta lập nghiệp, bắt phụ nữ nn-ớc ta lấy ngời

Hán…

GV: Em biết gì về Thái thú Tô Định (ngời

Hán) ở nớc ta?

GV: Nhân dân châu Giao bị nhà Hán bốc

lột nh thế nào? Nhà Hán đa ngời Hán sang

ở châu Giao nhằm mục đích gì?

GV: Cuộc khởi nghĩa phát triển nh thế nào?

GV: Dùng lợc đồ cuộc khởi nghĩa Hai Bà

Trng phống to để các em dễ theo dỏi

GV: Em hãy nêu tên cuộc khởi nghĩa của

nhân dân ta lúc đó kéo về Mê Linh tụ

nghĩa với Hai Bà Trng

GV: Theo em việc khắp nơi kéo quân về

Mê Linh nói lên đIều gì?

HS: Điều đó nói lên cuộc khơỉ nghĩa Hai

Bà Trng đã đợc đông đảo nhân dân hởng

- Chúng hợp nhất 3 quận của ta với 6 quận của Trung Quốc thành Châu Giao, thủ phủ của châu Giao là Luy Lâu (Thuận Thành, Bắc Ninh).

- Đứng đầu châu là Thứ sử ngời Hán.

- Đứng đầu quận là Thái thú coi việc chính trị và đô uý coi việc quân sự (đều là ngời hán).

- Đứng đầu huyện là Lạc Tớng (ngời Việt).

- Từ huyện trở xuống bộ máy nh cũ.

- Chúng thực hiện chính sách áp bức bốc lột nặng nề.

- Phải nộp các loại thuế: Thuế muối, thuế sắt.

- Hàng năm phải công nạp: sừng tê, ngà voi, ngọc trai, đồi mồi…

- Bắt dân ta phải theo phong tục của ngời Hán.

- Năm 34 Tô Định đợc cử làm Thái thú quận Giao Chỉ Hắn rất gian ác, tham lam khiến cho dân ta vô cùng cực khổ.

2 Cuộc khởi nghĩa Hai Bà Tr ng bùng nổ.

a.Nguyên nhân :

- Do chính sách áp, bức bốc lột tàn bạo của nhà Hán.

- Thi sách chồng Trng Trắc bị thái thú Tô Định giết hại.

- Để trả nợ nớc thù nhà Hai Bà Trng

đã nổi dậy khởi nghĩa.

b.Diễn biến -Mùa xuân năm 40(tháng 3 dơng lịch) Hai Bà Trng đã dựng cờ khởi nghĩa làm lễ tế cờ ở Hát Môn(Hà Tây).

- Nghĩa quân làm chủ Mê Linh, nhanh chống tiến xuống Cổ Loa và Luy Lâu.

c Kết quả

- Tô Định hoảng hốt bỏ thành mà chạy Hắn phải cắt tóc cạo râu chạy trốn về nớc.

- Cuộc khởi nghĩa thắng lợi hoàn toàn.

- Tạo ra thực lực đánh bại kẻ thù.

GV: Sau khi làm lễ tế cờ, đợc dân chúng

ủng hộ, nghĩa quân liên tiếp thắng lợi Vậy

đó là những chiến thắng nào?

HS: Nghĩa quân làm chủ Mê Linh, nhanh

chống tiến xuống Cổ Loa và Luy Lâu.

GV: Kết quả của cuộc khởi nghĩa ra sao?

GV: Hớng dẫn HS trình bày diễn biến bằng

lợc đồ Điền những kí hiệu thích hợp lên

l-ợc đồ thể hiện diễn biến cuộc khởi nghĩa

(có thể dùng mũi tên để minh hoạ chiến

thắng của nghĩa quân).

GV: Giải thích câu nói của Lê Văn Hu

đóng khung cuối bài.

- Đây là cuộc khởi nghĩa thu hút đông đảo

dân chúng tham gia chóng lại ách thống trị

của nhà Hán(Ngời chỉ huy là Hai Bà Trng

hô 1 tiếng là 65 thành đều hởng ứng).

- Cuộc khởi nghĩa này báo hiệu phong kiến

phơng bắc không thể đô hộ đất nớc ta.

IV Củng cố:

1 Đất nớc và nhân dân Âu Lạc dới thời thuộc Hán có gì thay đổi?

2 Trỡnh bày diễn biến của cuộc khởi nghĩa bằng bản đồ?

V Dặn dũ:

- Các em học theo câu hỏi cuối bài.

- Trình bày nguyên nhân, diễ biến, ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trng.

- Đọc kĩ bà và trả lời các câu hỏi trong bàI 18 “Trng vơng và cuộc kháng chiến chống quân xâm lợc H án”.

B.Phương pháp: -Vấn đáp, phân tích quy nạp

C.Phương tiện dạy học:

Lược đồ cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Hán

+ Bản đồ cuộc khởi nghĩa hai bà Trưng và kháng chiến chống Hán (42- 43)

1 Giới thiệu bài:

2 Triển khai bài:

*Hoạt động 1:

- GV giảng theo SGK “ sau khi… bãibỏ” Và

giải thích

? Trưng Trắc được suy tôn làm vua, việc đó có

ý nghĩa và tác dụng như thế nào

( Khẳng định đất nước ta có chủ quyền, có vua,

đem lại quyền lợi cho nhân dân, tạo nên sức

mạnh để chiến thắng quân xâm lược)

1/Hai Bà Trưng đã làm gì saukhi giành được độc lập

- Trưng Trắc được suy tôn lênlàm vua, đóng đô ở Mê Linh

- Bà phong chức tước cho nhữngngười có công, tổ chức lại chínhquyền, xá thuế 2 năm, bãi bỏluật pháp nhà Hán

- GV giảng theo SGK “ Được tin….nghĩa

quân”

? Vì sao vua Hán chỉ hạ lệnh cho các quận miền

nam TQ khẩn trương chuẩn bị quân, xe,

thuyền…đàn áp khởi nghĩa Hai Bà Trưng mà

không tiến hành đàn áp ngay

( Lúc này ở TQ nhà Hán còn phải lo đối phó

với các cuộc đấu tranh của nhân dân ta và thực

hiện bành chướng lãnh thổ về phía Tây Bắc.)

- GVKL: Sau khi giành thắng lợi Hai Bà Trưng

đã bắt tay vào xây dựng đất nước và chuẩn bị

đối phó với cuộc xâm lược của nhà Hán Những

việc làm tuy ngắn(2 năm)

Nhưng đã góp phần nâng cao ý trí đấu tranh

bảo vệ độc lập của nhân dân

* Hoạt động2:

- GV giảng theo SGK

? Em có nhận xét gì về lực lượng và đường tiến

quân của nhà Hán khi sang xâm lược nước ta

( Lực lượng đông mạnh, có đầy đủ vũ khí,

lương thực, chọn Mã Viện chỉ huy.)

? Vì sao mã Viện lại được chọn làm chỉ huy

đạo quân xâm lược này

( Mã Viện là tên tướng lão luyện, nổi tiếng gian

ác, lại lắm mưu nhiều kế, quen chinh chiến ở

phương Nam )

- HS quan sát kênh chữ SGK

? Gọi HS trình bày ( điền kí hiệu vào lược đồ

cuộc k/c chống quân xâm lược Hán)

- GV mô tả và ghi

? Gọi HS đọc đoạn in nghiêng

? Tại sao Mã Viện lại nhớ về vùng này như

2/ Cuộc kháng chiến chống xâmlược Hán (42- 43) đã diến ra nhưthế nào?

- Lực lượng quân Hán: 2 vạnquân tinh nhuệ, 2000 xe, thuyềncác loại, dân phu , do Mã Việnchỉ huy

- Hai Bà Trưng kéo lên LãngBạc để nghênh chiến

vậy? Có phải vì thời tiết ở đây quá khắc nghiệt

không

( Xuất phát từ nỗi sợ hãi tinh thần chiến đấu

dũng cảm, bất khuất của nhân dân ta, một tên

tướng đã bỏ mạng)

- GV giảng tiếp theo SGK

? Vì sao Hai Bà Trưng phải tự vẫn

( Lực lượng của ta yếu ….ko để rơi vào tay

giặc )

? Cuộc kháng chiến tuy thất bại song có ý nghĩa

lịch sử như thế nào

- GV cho HS xem H 45 và liên hệ “ Kỷ niệm

hai bà Trưng vào ngày 8/3 và ND lập đền thờ”

- GVKL: Với lực lượng kẻ thù đông mạnh,

dưới sự lãnh đạo hai bà Trưng, nhân dân ta đã

chiến đấu anh dũng nhg cuối cùng bị thất bại,

hai bà Trưng hi sinh anh dũng

- Quân địch đông và mạnh,Trưng Vương quyết định luiquân về Cổ Loa- Mê Linh, địchgiáo giết đuổi theo, quân ta rút

về Cẩm Khê, quân ta chiến đấungoan cường, tháng 3/ 43 Hai

Bà Trưng hi sinh, cuộc khángchiến vẫn tiếp tục đến tháng 11/

43 mới kết thúc

* ý nghĩa: Cuộc khởi nghĩa Hai

Bà Trưng và cuộc kháng chiếnchống quân xâm lược Hán thờiTrưng Vương tiêu biểu cho ý chíquật cường bất khuất của nhândân ta

IV Củng cố, kiểm tra đánh giá:

Gọi HS trình bày diễn biến cuộc kháng chiến chống xâm lược Hán trên lược đồ.BT: Điến dữ kiện cho khớp với thời gian

-Học thuộc bài cũ Sưu tầm thơ truyện viết về Hai Bà Trưng

- Đọc trước bài 19 và trả lời câu hỏi SGK

Tiết 22

Ngày soạn:

Bài 19 TỪ SAU TRƯNG VƯƠNG ĐẾN TRƯỚC LÝ NAM ĐẾ

(Từ giữa thế kỷ I đến giữa thế kỷ VI)

A.Mục tiêu:

1.Kiến thức:

Từ sau thất bại của cuộc kháng chiến thời Trưng Vương, PKTQ đã thi hànhnhiều biện pháp hiểm độc nhăm biến nước ta thành 1 bộ phận của TQ, từ việc tổchức sắp đặt bộ máy cai trị đến việc bắt nhân dân ta theo phong tục và luật Hán.Chíng sách “ đồng hoá” được thực hiện triệt để ở mọi phương diện

- Chính sách cai trị, bóc lột tàn bạo của các triều đại PKTQ ko chỉ nhằm xâmchiếm nước ta lâu dài mà còn muốn xoá bỏ sự tồn tại của DT ta

- Nhân dân ta đã ko ngừng đấu tranh để thoát khỏi tai hoạ đó

1 Giới thiệu bài:

2 Triển khai bài:

* Hoạt động1:

- GV treo lược đồ “ Âu Lạc thế kỷ I ->VI để trình

bày

- GV giảng theo SGK

? Em hãy cho biết Châu Giao có mấy quận? Miền

đất Âu Lạc cũ bao gồm những quận nào của Châu

Giao

( Gồm 9 quận, Âu lạc cũ bao gồm: Giao Chỉ, Cửu

Chân, Nhật Nam)

1/ Chế độ cai trị của cáctriều đại PK phương Bắc đốivới nước ta từ thế kỷ I- Thế

kỷ VI

- Sau khi đàn áp được cuộckhởi nghĩa hai bà Trưng nhàHán vẫn giữ nguyên ChâuGiao

- GV giảng theo SGK và chỉ trên lược đồ.

- GV nhấn mạnh thêm: Đất Âu lạc cũ thời kỳ đó

chịu sự thống trị của nhà Ngô thời tam Quốc và

nhà Ngô gọi vùng đó là vùng Châu Giao Như vậy

về mặt hành chính Châu Giao có sự thay đổi

? Em có nhận xét gì về ự thay đổi này

( Khác trước: Thời Triệu Đà các lạc tướng(người

Việt), vẫn nắm quyền trị dân ở huyện, đến nhà Hán

( Tàn bạo, đẩy nhân dân lâm vào cảnh khốn cùng

Đó chính là nguyên nhân của các cuộc khởi nghĩa

sau này.)

- GV giảng theo SGK

? Vì sao nhà Hán tiếp tục thi hành chủ trương đưa

người Hán sang ở nước ta

(Đồng hoá dân ta)

? Nhà Hán đã dùng những thủ đoạn gì để đồng hoá

dân ta

(Biến nước ta thành quận, huyện của TQ)

? Vì sao phong kiến phương Bắc muốn đồng hoá

dân ta

(thảo luận)

- GVKL:Từ sau thất bại của cuộc khởi nghĩa thời

Trưng Vương, bọn PK phương Bắc đã thi hành

nhiều biện pháp hiểm độc nhăm biến nước ta thành

1 bộ phận của TQ (tổ chức, sắp đặt bộ máy cai

trị…bắt nhân dân ta theo phong tục tập quán

Hán…thực hiện chính sách “đồng hoá” dân ta…

xoá bỏ sự tồn tại của dân tộc ta

* Hoạt động 2:

- GV giảng theo SGK

? Vì sao nhà Hán giữ độc quyền về sắt

( Công cụ sản xuất và vũ khí được chế tạo băng sắt

nên nhọn, sắc, bền hơn công cụ và vũ khí bằng

đồng Do vậy sản xuất đạt năng xuất cao hơn và

chiến đấu có hiệu quả hơn Nhà Hán giữ độc quyền

- Đầu thế kỷ III nhà Ngôtách Châu Giao thành QuảngChâu (thuộc TQ cũ), GiaoChâu (Âu Lạc cũ)

- Bộ máy cai trị: Đưa ngườiHán sang làm huyện lệnh( cai quản huyện)

- Nhân dân Giao Châu chịunhiều thứ thuế, lao dịch vàcống nạp ( sản phẩm quí…thợ khéo)

- Chúng tăng cường đưangười Hán sang Giao Châu,bắt nhân dân ta học tiếngHán, theo luật pháp vàphong tục tập quán ngườiHán

2/ Tình hình kinh tế củanước ta từ thế kỷ I đến thế

kỷ VI có gì thay đổi?

- Nhà Hán nắm độc quyền

về sắt nhưng nghề rèn sắt ởGiao Châu vẫn phát triển

về sắt để hạn chế phát triển sản xuất ở Giao Châu,

hạn chế được sự chống đối của nhân dân…)

- GV giảng theo SGK; mặc dù vậy nhg nghề rèn

vẫn phát triển

? Căn cứ vào đâu em khẳng định nghề sắt ở Giao

Châu vẫn phát triển

( Di chỉ, mộ cổ tìm thấy nhiều công cụ nhiều công

cụ…rìu, màI, cuốc Vũ khí: kiếm, giáo, kính

lao…)Thế kỷ III nhân dân ven biển dùng lưỡi sắt,

biết bịt cựa gà chọi bằng sắt

- GV giảng theo SGK

? Hãy cho biết những chi tiết nào chứng tỏ nền

nông nghiệp Giao Châu vẫn phát triển

(Trâu, bò cày bừa, cấy 2 vụ lúa trên năm….)

- GVKL: Từ thế kỷ I->VI tình hình kinh tế nước ta

mặc dù bị bọn PK phương Bắc kìm hãm song vẫn

phát triển

- GVCC bàI: Dưới ách cai trị của nhà Hán nhân

dân ta vô cùng cực khổ…mặc dù vậy nền kinh tế

nước ta vẫn phát triển

- Về nông nghiệp: Từ thế kỷ

I dùng trâu, bò cày bừa, có

đê phòng lụt, trồng 2 vụ lúatrên năm, trồng cây ăn quả…với kỹ thuật cao, sáng tạo

- Về thủ công thương nghiệp: Nghề sắt,gốm p.triển nhiều chủngloại: bát, đĩa, gạch…Nghềdệt phát triển: vải bông,vảigai…dùng tơ tre dệtthành vải “ vải Giao Chỉ”

nghiệp Chính quyền đô hộ giữ độcquyền ngoại thương

IV/ Củng cố, kiểm tra đánh giá:

H: Những biểu hiện mới trong nông nghiệp thời kỳ này là gì ?

*Bài tập: Điền dấu đúng sai vào ô trống

1/ Vì sao PK phương Bắc muốn đồng hoá dân ta ?

 Biến nước ta thành quận, huyện của TQ

 Muốn chiếm đóng lâu dài trên đất nước ta

 Cả hai ý trên

V/ Hướng dẫn học và làm bài ở nhà:

- Nắm vững nội dung bài

- Đọc trước bài 20 và trả lời câu hỏi trong SGK

- Vẽ sơ đồ H 55

Tiết 23

Ngày soạn:

.B

à i 20

TỪ SAU TRƯƠNG VƯƠNG ĐẾN TRƯỚC LÝ NAM ĐẾ

(Từ giữa thế kỷ I đến giữa thế kỷ VI ) (tiếp)

A.Mục tiêu:

1.Kiến thức:

HS hiểu được:

- Cùng với sự phát triển kinh tế tuy chậm Chạp thế kỷ I-thế kỷ VI, xã hội nước ta

có nhiều chuyển biến sâu sắc Do chính sách cướp ruộng đất và bóc lột nặng nềcủa bọn đô hộ, tuyệt đại đa số nông dân công xã nghèo thêm, một số ít rơi vào địa

vị người nông dân lệ thuộc và nô tỳ, bọn thống trị người Hán cướp đoạt ruộng đất,bắt dân ta phải cày cấy Một số quý tộc cũ người Âu Lạc trở thành hào trưởng, tuy

có cuộc sống khá giả nhg vẫn bị xem là kẻ bị trị

- Trong cuộc đấu tranh chống chính sách “đồng hoá” của người Hán, tổ tiên ta đãkiên trì bảo vệ phong tục tập quán của người Việt

- Những nét chính về nguyên nhân, diễn biến, ý nghĩa của cuộc khởi nghĩa bà Triệu

2.Kĩ năng:

Làm quen với phương pháp phân tích, với việc nhận thức lịch sử thông qua biểuđồ

3.Thái độ: GD lòng tự hào DT ở khía cạnh văn hoá, nghệ thuật, GD lòng

biết ơn bà Triệu đã anh dũng chiến đấu giàng độc lập cho DT

B.Phương pháp: -Vấn đáp, phân tích ,quy nạp

C.Phương tiện dạy học:

Phóng to sơ đồ phân hoá xã hội, lược đồ nước ta thế kỷ III

1 Giới thiệu bài:

2 Triển khai bài:

* Hoạt động 1:

- GV treo sơ đồ phân hoá xã hội

- GV trình bày: Kinh tế phát triển dẫn đến sự

chuyển biến về xã hội và văn hóa ở nước ta ở các

thế kỷ I-TK IV

- GV hướng dẫn HS quan sát sơ đồ

? Quan sát sơ đồ, em có nhận xét về sự chuyển

1/ Những chuyển biến về xãhội và văn hoá ở nước ta ở cácthế kỷ I ->VI

biến xã hội nước ta?.

( Thời Văn Lang- Âu Lạc, xã hội phân hoá thành

3 tầng lớp: Quý tộc, công dân công xã và nô

tỳ->có sự phân chia giàu nghèo… =>xã hội Âu Lạc

trước khi bị PK đô hộ, bước đầu đã có sự phân

hoá …)

+ Thời kỳ đô hộ:- Quan lại đô hộ ( phong kiến

nắm quyền cai trị) - Địa chủ Hán cướp đất ngày

càng nhiều, càng giàu lên nhanh chóng và quyền

lực lớn

- Địa chủ Việt và quý tộc Âu Lạc bị mất

quyền thống trị trở thành địa chủ địa phương, họ

có thế lực ở địa phương nhg vẫn bị quan lại và

địa chủ Hán chèn ép Họ là lực lượng lãnh đạo

nông dân đứng lên đấu tranh chống bọn PK

phương Bắc

- Nông dân công xã bị chia thành nông dân

công xã và nông dân lệ thuộc

- Nô tỳ là tầng lớp thấp hèn nhất của xã hội.)

? Vì sao người Việt vẫn giữ được phong tục tập

quán và tiếng nói của tổ tiên

( Trường học do chính quyền đô hộ mở để dạy

tiếng Hán, song chỉ có tầng lớp trên mới có tiền

cho con em mình đi học, còn đại đa số nông dân

lao động nghèo khổ ko có điều kiện cho con em

mình đi học, vì vậy họ vẫn giữ được phong tục

tập quán, tiếng nói của tổ tiên vì được hình thành

xây dựng vững chắc từ lâu đời, nó trở thành bản

sắc riêng của DT Việt và có sức sống bất diệt

- * Hoạt động 2:

- Gọi HS đọc đoạn đầu

? Qua phần đọc em cho biết nguyên nhân của

cuộc khởi nghĩa

Về xã hội:

- Từ thế kỷ I -> VI người Hánthâu tóm quyền lực về taymình, trực tiếp nắm đến cấphuyện, xã hội phân hoá sâu sắchơn

- ở các quận nhà Hán mởtrường học dạy chữ Hán, nhogiáo, phật giáo ,đạo giáo, luật

lệ phong tục Hán vào nước ta

- Nhân dân ta vẫn sử dụngtiếng nói của tổ tiên, sinh hoạttheo nép sống, phong tục củamình ( nhuộm răng, ăn trầu,làm bánh trưng, bánh dày)

- Nhân dân học chữ Hán theocách đọc của riêng mình

2/ Cuộc khởi nghĩa bà Triệu(248)

a- Nguyên nhân: Do ách thốngtrị tàn bạo của quân Ngô

? Lời tâu của Tiết Tống nói lên điều gì.

( Đất rộng, người đông, hiểm trở độc hại…khó

? Câu nói của bà Triệu có ý nghĩa gì

( ý chí bất khuất, kiên quyết đấu tranh giàng độc

lập DT)

- GV giảng theo SGK

? Em có nhận xét gì về cuộc khởi nghĩa bà Triệu

( Cuộc khởi nghĩa lan rộng làm cho quân Ngô

khiếp sợ )

? Vì sao cuộc khởi nghĩa thất bại

( Lực lượng chênh lệch, quân Ngô mạnh nhiều

kế hiểm độc.)

? ý nghĩa cuộc khởi nghĩa

- HS quan sát kênh hình 46

? Gọi HS đọc bài ca dao, liên hệ nhân dân ghi

nhớ công ơn bà triệu

- GVKL: Do ách thống trị tàn bạo của quân Ngô,

bà Triệu đã lãnh đạo nhân dân chống lại, xong vì

lực lượng quá chênh loch, quân Ngô lại lắm mưu

nhiều kế, nên khởi nghĩa thất bại

- Giặc: Huy động lực lượngvừa đánh vừa mua chuộc, chia

rẽ nội bộ của ta

c- ý nghĩa: Khởi nghĩa tiêubiểu cho ý chí quyết giành lạiđộc lập của dân tộc ta

IV: Củng cố,kiểm tra đánh giá:

? Hãy trình bày lại diễn biến cuộc khởi nghĩa Bà Triệu ?

* Bài tập: (bảng phụ)

Khoanh tròn vào những câu em cho là đúng

Nguyên nhân thất bại của cuộc khởi nghĩa bà Triệu

A Lực lượng quá chênh lệch

B Nhà ngô dùng nhiều mưu kế hiểm độc

TIẾT 24 : Ngày soạn: 19./10./2008

KIỂM TRA MỘT TIẾT

A MỤC TIÊU

1.Kiến thức:-Qua tiết này nhằm đánh giá sự lĩnh hội kiến thức của hs từ đó có cơ

sở để phân loại hs HS làm bài nghiêm túc, chất lượng và có hiệu quả

2.Kĩ năng :-Rèn luyện kĩ năng tư duy phân tích, dựa trên những kiến thức đã học 3.Thái độ :-Giáo dục cho hs ý thức học tập độc lập trong khi làm bài.

B.PHƯƠNG PHÁP : Trắc nghiệm, tự luận

C CHUẨN BỊ: Đề kiểm tra

D.TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:

I.ỔN ĐỊNH

II BÀI CŨ : Kiểm tra sự chuẩn bị của HS

III PHÁT BÀI KIỂM TRA

ĐÁP ÁN : I.TRẮC NGHIỆM :

Câu 1: Mỗi đáp án đúng 0.25 điểm

- Đánh thuế sắt :công cụ SX hầu hết đều làm bằng sắt ,vũ khí đều làm bằng

sắt ,những công cụ và vũ khí này sắc bén hơn ,năng suất lao động cao hơn ,chiến đấu hiệu quả hơn …(1đ)

-Kìm hãm Ktế ,hạn chế nông dân nổi dậy (1đ)

Câu 2 _Nông nghiệp : Biết dung trâu bò kéo cày,đã có đê phòng lụt ,làm thủy lợi,

cấy lúa 2 vụ / năm , trồng nhiều cây ăn quả … (1đ)

- Thủ công nghiệp : Ptriển nghề làm sắt , làm đồ gốm (tráng men , vẽ trang trí), dệtvãi lụa (dùng tơ tre , tơ chuối …) (1đ)

- Thương nghiệp : Xuất hiện các chợ làng ,trao đổi buôn bán trong và ngoài nước (Trung Quốc ,GiaVa , Ấn Độ) (1đ)

- Chính quyền đô hộ giữ độc quyền về ngoại thương .(1đ)

IVc ủ ng c ố : - GV thu bài ,nhận xets giờ kiểm tra

V.DẶN DÒ: Tìm hiểu, soạn bài 21 ,nắm được :nguyên nhân ,diễn biến cuộc khởi nghĩa

Lý Bí -> nước Vạn Xuân ra đơì

Tiết 25

Ngày soạn:19/02/09

BÀI 21: KHỞI NGHĨA LÍ BÍ

- Việc Lí Bí xưng đế và lập nước Vạn Xuân có ý nghĩa to lớn đối với lịch sửDT

2.Kĩ năng: Biết xác định nguyên nhân của sự kiện, biết đánh giá sự kiện,.

Tiếp tục rèn luyện kỹ năng cơ bản về đọc lược đồ

3.Thái độ: Sau hơn 600 năm bị PK phương Bắc thống trị, đồng hoá.

Cuộc khởi nghĩa Lí Bí nước Vạn Xuân ra đời đã chứng tỏ sức sống mãnh liệtcủa DT ta

B.Phương pháp: -Vấn đáp, phân tích

C.Phương tiện dạy học:

-Lược đồ khởi nghĩa Lí Bí

-Tài liệu liên quan bài

và giàng được thắng lợi, nước Vạn Xuân ra đời Vậy nguyên nhân nào dẫn đếncuộc khởi nghĩa ?diễn biến, K.quả ý nghĩa của cuộc khởi nghĩachúng ta tìm hiểubài hôm nay

2 Triển khai bài

* Hoạt động 1:

-GV giảng: Đầu thế kỷ VI (502 –557), Tiêu

Diễn cướp ngôi nhà Tề lập ra nhà Lương, từ

đó nhà Lương đô hộ Giao Châu, chúng xiết

1/ Nhà Lương xiết chặt ách đô hộnhư thế nào

* Về mặt hành chính:

Nhà Lương chia lại các quận,

chặt ách đô hộ nhân dân ta.

( Chúng thực hiện sự phân biệt rất trắng

trợn, người Việt ko được giữ những chức vụ

quạn trọng)

- GV giảng theo SGK

? Em có nhận xét gì về chính sách cai trị của

nhà Lương đối với Giao Châu

( Tàn bạo, mất lòng dân Đây là nguyên nhân

dẫn đến các cuộc khởi nghĩa của nhân dân

chống lại ách đô hộ của nhà Lương.)

* Hoạt động 2:

? Từ sự phân tích trên em hãy cho biết

nguyên nhân cuộc khởi nghĩa Lí Bí

- GV giảng theo SGK.” Lí Bí…….tinh

thiều”

- Giới thiệu qua về Lí Bí

? Vì sao hào kiệt và nhân dân khắp nơi

hưởng ứng cuộc khởi nghĩa Lí Bí

( Vì oán hận quân Lương, mong muốn giành

độc lập cho Tổ quốc)

? Gọi HS lên bảng trình bày diễn biến

- GV bổ xung và chốt lại

? Em có nhận xét gì về tinh thần chiến đấu

của quân khởi nghĩa

( Cuộc khởi nghĩa diễn ra trong thời gian

ngắn, nghĩa quân chủ động đánh địch rất

kiên quyết, thông minh, sáng tạo, có hiệu

quả lam cho quân Lương bị thất bại nặng

nề.)

? Kết quả của cuộc khởi nghĩa ntn

? Em hiểu Vạn Xuân nghĩa là gì

( Đặt tên nước là Vạn Xuân thể hiện lòng

mong muốn cho sự trường tồn của dân tộc,

huyện và đặt tên mới:

+ Giao Châu: (đồng bằng trung

du Bắc Bộ)

+ái Châu ( T.Hoá )+ Đức Châu, Lợi Châu, NinhChâu (Nghệ Tĩnh)

+ Hoàng Châu (Quảng Ninh)

* Về việc sắp đặt quan lại cai trị:Người cùng họ với vua và các họlớn mới được giữ chức vụ quantrọng

*Biện pháp bóc lột: Chúng đặt rahàng trăm thứ thuế, vơ vét củacải và bóc lột nhân dân hết sứcthậm tệ

2/Khởi nghĩa Lí Bí, nước Vạn Xuân thành lập.

* Nguyên nhân: Do ách thống trịcủa nhà Lương

* Diễn biến: Mùa xuân năm 542

Lí Bí phất cờ khởi nghĩa, ôngđược hào kiệt ở khắp nơi hưởngứng

- Gần 3 tháng nghĩa quân chiếmhầu hết các quận huyện, thứ sửTiêu Tư bỏ thành Long Biênchạy về TQ

- Tháng 4/ 542 nhà Lương huyđộng quân sang đàn áp, bị quân

ta đánh bại, ta giảI phóng thêmHoàng Châu ( Q.Ninh)

- Đầu năm 543 nhà Lương tấncông lần 2, quân ta chủ độngđánh địch ở Hợp Phố, tướng địch

bị giết, quân Lương bại trận

* Kết quả:Cuộc khởi nghĩa thắnglợi, Lí Bí lên ngôi hoàng đế gọi là

Lí Nam Đế, đặt tên nước là VạnXuân, lấy hiệu là Thiên Đức,đóng đô ở cửa sông Tô Lịch

của đất nước.)

? Việc Lí Bí lên ngôi và đặt tên nước là Vạn

Xuân có ý nghĩa ntn

( chứng.tỏ nước ta có giang sơn, bờ cõi

riêng, sánh vai và không lệ thuộcvào

TrungQuốc Đây là ý trí của đân tộc VN.)

- GV: Đây là bộ máy nhà nước PK độc lập

trung ương tập quyền sơ khai

(HN)

- Lí nam Đế thành lập triều đìnhvới 2 ban: ban văn, ban võ.+Đứng đầu banvăn:Tĩnh thiều.+Đứng đầu ban võ:Phạm Tu

IV/ Củng cố kiểm tra đánh giá:

? Trình bày diễn biến cuộc khởi nghĩa Lí Bí trên lược đồ

BT: Mùa xuân năm 542 Lý Bí :

A Tự nhận là thứ sử Châu Giao

B Lên ngôi vua

C Lên ngôi Hoàng đế

V/ Hướng dẫn học bài:

- Học thuộc bài cũ

- Đọc trước bài 22 và trả lời câu hỏi trong SGK

Tiết 26

Ngày soạn:22/02/09

BÀI 22: KHỞI NGHĨA LÍ BÍ

NƯỚC VẠN XUÂN (542- 602) (TIẾP)

A.Mục tiêu:

1.Kiến thức: HS hiểu được.

- Khi cuộc khởi nghĩa Lí Bí bùng nổ, thế lực PKTQ ( triều đại nhà Lương sau đó

là nhà Tuỳ), đã huy động lực lượng lớn sang xâm lược nước ta hòng lập lại chế

độ như cũ

- Cuộc k/c của nhân dân ta chống quân Lương trải qua thời kì do Lí Bí lãnh đạo

và thời kì do Triệu Quang Phục lãnh đạo Đây là cuộc khởi nghĩa ko cân sức, Lí

Bí phải rút lui dần và trao quyền cho Triệu Quang Phục, TQP đã xây dựng căn

cứ Dạ Trạch và sử dụng cách đánh du kích, đánh đuổi quân xâm lược giành lạichủ quyền cho đất nước

- Đến thời hậu Lí Nam Đế, nhà Tuỳ huy động 1 lực lượng lớn sang xâm lược,cuộc khởi nghĩa nhà Lí thất bại, nước Vạn Xuân lại rơi vào ách đô hộ của PKphương Bắc

2.Kĩ năng:

-Tiếp tục rèn luyện kỹ năng phân tích và đọc bản đồ lịch sử

3.Thái độ: -Học tập tinh thần chiến đấu chống ngoại xâm , bảo vệ tổ quốc

của ông cha ta GD ý chí kiên cường bất khuất của DT

2 Triển khai bài:

*Hoạt động 3: 3/ Chống quân Lương xâm

- GV trình bày: Sau 2 lần đem quân đàn áp

cuộc khởi nghĩa nhg đều thất bại, nhà Lương

đã dồn sức cho cuộc tấn công xâm lược lần

thứ 3

- GV dùng lược đồ thuật diễn biến cuộc

kháng chiến:

Tháng 5/ 545 nhà Lương cử Dương Phiêu và

Trần Bá Tiên, những viên tướng rất hiếu

chiến chỉ huy đạo quân xâm lược tiến vào

nước ta, theo 2 đường thuỷ và bộ Cánh quân

thuỷ theo hướng vịnh Bắc Bộ tiến vào đất

lion, cánh quân bộ men theo ven biển xuống

sông Thương

- GV trình bày theo SGK

- GV mô tả vòng hồ Điền Triệt theo SGK

trên bản đồ

? Theo em, thất bại của Lí Nam Đế có phải là

sự sụp đổ của nước Vạn Xuân không? Tại

sao

( Ko phảI, vì dưới sự lãnh đạo của Triệu

Quang Phục cuộc k/c của nhân dân ta vẫn

còn tiếp diễn…)

- GVKL: Bị thất bại nặng nề trong 2 lần

trước, lần này nhà Lương huy động 1 lực

lượng đông mạnh, dưới sự chỉ huy của những

tên tướng hiếu chiến, do lực lượng ko cân

sức nên quân ta chống cự nổi, Lí Nam Đế

phải trao quyền cho Triệu Quang Phục Dưới

sự lãnh đạo của Triệu Quang Phục, nhân dân

ta đã đánh thắng quân Lương như thế nào

? Em hãy nêu nguyên nhân thắng lợi của

cuộc k/c chống quân Lương xâm lược do

- Thành bị vỡ, Lí Bí rút quân vềgiữ thành ở Gia Ninh

- Đầu năm 546 quân Lươngchiếm thành Gia Ninh, Lí Nam

Đế đem quân đóng ở hồ ĐiềnTriệt

- Lợi dụng một đêm mưa gió,quân giặc đánh úp hồ ĐiềnTriệt, Lí Nam Đế phải chạy vàođộng Khuất Lão (Tam Nông-Phú Thọ)

- Năm 548 Lí Nam Đế mất

4/ Triệu Quang Phục đánh bại quân Lương như thế nào.

- Triệu Quang Phục chọn DạTrạch làm căn cứ k/chiến

- Cuộc k/c giằng co kéo dài.đến năm 550 nhà Lương cóloạn, Trần bá Tiên về nướcTriệu Quang Phục phản công k/chiến thắng lợi