Bài giảng trình bày: Vì sao 3D không và sẽ không bao giờ hữu ích; ưu điểm và nhược điểm của siêu âm 3D và 4D; siêu âm 3D trong sản khoa, siêu âm 3D trong phụ khoa; liệu siêu âm 3D có đưa ra các góc nhìn mới trong sản phụ khoa Geburtshilfe Frauenheilkd. 1993; các bất thường giải phẫu và cấu trúc thai...
Trang 2*Ngay cả khi không được hoàn trả
2019 Annual Conference of
Có nên đưa vào khám thường quy?*
Jacques S Abramowicz, MD, FACOG, FAIUM
Đại học Chicago và WFUMB
Trang 3Vì cuộc sống
thực là 3 chiều
Trang 551,500,000
Trang 657
58
Trang 758
Trang 83D- Ưu và nhược
Roger Ebert: nhà bình luận phim nổi tiếng
Vì sao 3D không và sẽ không bao giờ hữu ích Không cần bàn cãi
Trang 93D- Ưu và nhược
ƯU:
Ridley Scott – Đạo diễn: Alien, Blade Runner, Gladiator, The
Martian: " Sẽ không thể hay được nếu không có 3D…Tôi yêu kĩ
thuật 3D.“
NHƯỢC:
Ralph Fiennes – Diễn viên 2 lần được đề cử Oscar: Schindler's
List, Harry Potter, The Constant Gardener, The Grand Budapest Hotel: “Tôi không rảnh để xem nó, thật tệ “
TRUNG GIAN:
Stephen Spielberg – Đạo diễn 3 lần đạt Oscar : Jaws, E.T, Saving
Private Ryan, Jurassic Park, Bridge of Spies: “Theo tôi, không phải
tất cả các phim đều nên quay 3D Có rất nhiều cảnh tôi sẽ không quay 3D."
Trang 103D- Ưu và nhược
ƯU:
Ridley Scott – Đạo diễn: Alien, Blade Runner, Gladiator, The
Martian: " Sẽ không thể hay được nếu không có 3D…Tôi yêu kĩ
thuật 3D.“
NHƯỢC:
Ralph Fiennes – Diễn viên 2 lần được đề cử Oscar: Schindler's
List, Harry Potter, The Constant Gardener, The Grand Budapest Hotel: “Tôi không rảnh để xem nó, thật tệ “
TRUNG GIAN:
Stephen Spielberg – Đạo diễn 3 lần đạt Oscar : Jaws, E.T, Saving
Private Ryan, Jurassic Park, Bridge of Spies: “Theo tôi, không phải
tất cả các phim đều nên quay 3D Có rất nhiều cảnh tôi sẽ không quay 3D."
Đơn nhiên đây chỉ là bình luận trong lĩnh vực điện
ảnh, tuy nhiên điều
tương tự cũng gặp phải
đối với siêu âm sản phụ
khoa !
Trang 11Benacerraf BR, Benson CB, Abuhamad A, Copel J, Abramowicz JS, DeVore GR, Doubilet PM, Lee W, Lev-Toaff A, Merz E, Nelson T, O'Neill MJ, Parsons
A, Platt L, Pretorius D, Timor-Tritsch IE: 3-D/4-D Sonography in Obstetrics and Gynecology:
Proceedings of the AIUM Conference, June 16
Trang 12Benacerraf et al., J Ultrasound Med 2005;24:1587-97
Trang 131 Bất thường Mặt (VD, khe hở môi khẩu cái, tật hàm nhỏ, bất thường mặt đường giữa, và hội chứng di truyền);
8 Các chi (VD, bàn chân khoèo, bất thường mất chi, và
loạn sản xương);
Trang 149 Tim (VD, bất thường thân chung và đánh giá giải phẫu bình thường);
10 Bánh nhau (VD, nhau tiền đạo) chẳng hạn không đánh giá được tương quan giữa mạch máu và lỗ trong cổ TC ;
11 Thể hiện hình ảnh để đảm bảo hoặc minh họa bất
thường để tư vấn chuyên môn cũng như tư vấn bệnh
nhân ;
12 Mức độ của bất thường , chẳng hạn cystic hygroma;
13 Đa thai (VD, hai thai dính nhau và xác định mạch máu trong hội chứng truyền máu song thai);
14 Dây rốn (VD, chỗ bám dây rốn hoặc nút thắt dây rốn).
Trang 15Benacerraf BR, Benson CB, Abuhamad AZ, Copel JA, Abramowicz JS, Devore GR, Doubilet PM, Lee W, Lev-Toaff AS, Merz E, Nelson TR, O'Neill MJ, Parsons AK, Platt LD, Pretorius DH, Timor- Tritsch IE Three- and 4-dimensional ultrasound in obstetrics and gynecology: proceedings of the American Institute of Ultrasound in Medicine Consensus Conference J Ultrasound Med
2005 Dec;24(12):1587-97.
Trang 161 Đánh giá bất thường bẩm sinh tử cung ;
2 Đánh giá buồng tử cung và nội mạc không cần hoặc có bơm nước trong siêu âm tử cung;
3 Lập bản đồ U xơ tử cung trong lên kết hoạch mổ cắt u
7 Chọc hút abces ở vùng chậu và bụng;
8 Hướng dẫn 3 chiều trong các thủ thuật can thiệt điều trị vô sinh
9 Đánh giá và theo dõi bệnh nhân vô sinh, bao gồm
bệnh nhân với buồng trứng đa nang và tắc vòi tử cung
Trang 171 Bất kì mặt phẳng hay hướng
2 Telemedicine : Gửi khối hình ảnh cho chuyên gia ở BV, thành phố, nước khác (…không gian)
3 Giảng dạy các mặt cắt chuẩn và kĩ thuật sau
xử lý hình ảnh trong đào tạo;
4.Giảng dạy giải phẫu bình thường và bất
thường sử dụng thể tích khối là các lát cắt
minh họa
Nelson TR, Pretorius DH, Lev-Toaff AR, Bega G, Budorick NE, , Hollenback KA, Needleman L, Feasibility of performing a virtual patient examination using three-dimensional ultrasonographic data acquired at remote locations J Ultrasound Med 20:941-952, 2001
Trang 18“…siêu âm 3D/4D đã phát triển thành một kĩ
thuật mạnh mẽ… siêu âm 3D/4D cho phép minh họa chuẩn xác cho cha mẹ giải phẫu bình thường
và bất thường thai … Giá trị của siêu âm 3D/4D là không bàn cãi trong một số tình huống lâm sàng ,
ví dụ như khe hở môi hàm, bất thường não, và
bất thường tủy sống Tuy nhiên, đã tới lúc
khuyến cáo sử dụng kĩ thuật này trong siêu âm
sản khoa thường quy ?”
Merz E, Abramowicz JS: 3D/4D ultrasound in prenatal diagnosis: is it time for
routine use? Clin Obstet Gynecol 2012;55:336-51
Trang 191 Mục tiêu khám chuẩn xác hơn?
2 Chẩn đoán chính xác hơn các bất thường thai ? ?
3 Tăng khả năng chẩn đoán siêu âm phụ khoa ?
4 Khám nhanh hơn ?
5 Tăng mức độ gắng kết mẹ (cha mẹ) - thai? ?
Nếu các câu hỏi trên đều có câu trả lời là có, thì chúng ta nên thực hiện siêu âm 3D/4D thường quy (ngay cả khi không được hoàn trả chi phí)
Các vấn đề chính
Trang 20Steiner H et al.: Liệu siêu âm 3D có đưa ra các góc nhìn mới trong sản phụ khoa? Geburtshilfe Frauenheilkd 1993
Sohn C et al.: Siêu âm 3D chẩn đoán trong sản phụ khoa Geburtshilfe Frauenheilkd 1991
Trang 22204 patients; 3D reconstruction was helpful in 62% But
in
Merz E, Bahlmann F, Weber G Volume scanning in the evaluation of fetal
malformations: a new dimension in prenatal diagnosis Ultrasound Obstet Gynecol
5:222-227, 1995.
Trang 23159 sản phụ siêu âm thai thường quy tuần thai 12-13 Khảo sát giải phẫu thai bằng 3D Cuối cùng, ghi hình 2 khối thể tích 3D thai
Giải phẫu hoàn thiện trong 93.7% với siêu âm 2D vs 80.5% với siêu âm 3D " Siêu âm 3D có thể là bổ
sung hữu ích trong thực hành lâm sàng, siêu âm 2D vẫn là các khám giải phẫu thai tốt nhất quý 1"
Michailidis et al., 2002,Br J Radiol 75:215
Trang 24Monteagudo A Timor-Tritsch IE Mayberry P Three-dimensional
transvaginal neurosonography of the fetal brain: 'navigating' in the volume scan Ultrasound Obstet Gynecol 2000;16:307
Malinger G et al.:Fetal brain imaging: a comparison between magnetic resonance imaging and dedicated neurosonography Ultrasound Obstet Gynecol 2004;23:333
Trang 26Merz E, Abramowicz JS.:3D/4D ultrasound in prenatal diagnosis: is it time for routine use? Clin Obstet Gynecol 2012 Mar;55(1):336-51.
Trang 27Oyama R, Jakab M, Kikuchi A, Sugiyama T, Kikinis R, Pujol S.: Towards improved
ultrasound-based analysis and 3D visualization of the fetal brain using the 3D Slicer Ultrasound Obstet Gynecol 2013 Nov;42(5):609-10
Trang 28Courtesy of Larry Platt
Trang 2920 weeks
Trang 30Tật nửa đốt sống
Trang 32S patio T emporal I mage C orrelation –
Tương quan hình ảnh thời gian-không gian
Trang 34“…theo kinh nghiệm bản thân, ở một trung tâm tuyến cuối (tertiary), giá trị bổ sung của siêu âm 3D/4D cho quy trình khám chỉ được khuyến cáo tương đối.”
Siêu âm 3D/4D bổ sung cho độ chính xác của chẩn đoán trong 11/155 trường hợp xác định có bệnh lý
Shen O and Yagel S
Trang 35“Siêu âm 3D/4D trong tim thai Chúng tôi hy vọng răng những giá trị thực của nó trong nghiên cứu,
trong khảo sát chức năng tim, trong chia sẻ thông tin giữa các chuyên gia, trong giảng dạy và trong tư vấn bệnh nhân sẽ giúp kĩ thuật này ngày càng phát triển sâu hơn trong lĩnh vực sản phụ khoa Khả năng tăng mức độ phát hiện dị tật trong sản lọc vẫn chưa được chứng minh.” ”
Shen O, Yagel S The added value of 3D/4D ultrasound imaging in fetal cardiology: has the promise been fulfilled? Ultrasound Obstet Gynecol 2010;35:260-2
Trang 363472 thai; 2D và 3D
Tổng dị tật: 1012 (không có tim)
3D ưu thế trong 61%
Trong 42 case (4.2%) chỉ thấy dị tật trên siêu âm 3D
“Siêu âm 3D không chỉ là kĩ thuật mạnh mẽ mà còn bổ
Merz and Welter, Ultraschall in Med 2005;26:9
Trang 37Goncalves et al.: Three- and 4-dimensional ultrasound
in obstetric practice: does it help? Ultrasound Obstet Gynecol, 2005;24:1599
" Bổ sung thông tin chẩn đoán các bất thường mặt, đặc biệt khe hở môi [và] trong dị tật ống thần kinh
và bất thường xương Các nghiên cứu lớn so sánh
siêu âm 2D và 3D trong chẩn đoán bất thường thai, cụ thể là các bệnh tim và bất thường hệ TK trung ương
vẫn chưa đưa ra kết quả thuyết phục Cắt lớp siêu
âm có thể giảm thời gian khám trong siêu âm sản
khoa Cần các nghiên cứu bổ sung khác "
Trang 38Kanenishi K, Hanaoka U, Noguchi J, et al 4D ultrasound evaluation of fetal facial expressions during the latter stages of the second trimester Int J Gynaecol Obstet 2013;121(3):257-260
bộc lộ khuông mặt có thể được sử dụng là chỉ điểm cho phát triển thần kinh thai bình thường từ quý 2 tới quý 3 Siêu âm 4D có thể là
một công cụ hữu ích để đánh giá phát triển hành vi thần kinh
thai Những phát hiện ban đầu này cần được xác thực bằng các nghiên cứu thiết kế tốt
Trang 39Ocal DF, Nas T, Güler I.:The place of four-dimensional ultrasound
in evaluating fetal anomalies Ir J Med Sci 2014 Aug 21
1379 sản phụ
176 bất thường trên siêu âm 2D
Trang 41Placenta 2017 51, 89-97DOI: (10.1016/j.placenta.2017.01.005)
Copyright © 2017 Terms and Conditions
“…kết quả cho thấy giá trị PVIs thấp hơn rõ rệt ở quý I ở các sản phụ bị tiền sản giật.”
Trang 44" Cha mẹ có sự thay đổi thái độ đối với thai sau khi theo dõi siêu âm 3D/4D Mẹ thể hiện tăng mức độ
gắng kết với thai sau theo dõi siêu âm 3D/4D so với bố."
D Pretorius et al.: JUM 2006;25:1411
" các sản phụ có siêu âm thai 3D cho nhiều người
xem hình ảnh siêu âm hơn so với các sản phụ chỉ có siêu âm 3D và điều này có thể thể hiện mức độ hỗ trợ
xã hội của sản phụ Siêu âm 3D có thể có tác động
mạnh lên quá trình gắng kết mẹ-thai”
Ji et al (incl Pretorius): Effects of ultrasound on maternal-fetal bonding:
a comparison of two- and three-dimensional imaging Ultrasound Obstet Gynecol, 2005;25:473
Trang 45Lumley J.:Through a glass darkly: ultrasound and prenatal bonding Birth 1990;17:214-7.
“Những nghiên cứu quan sát nhận định rằng việc siêu âm
âm sau khi thai đã trưởng thành không liên quan tới sự
thuốc ít hơn, uống ít rượu hơn,và đi khám răng nhiều
ngẫu nhiên… Những nghiên cứu này cũng nhận định rằng
sự lo lắng của phụ nữ tăng thực sự trong quá trình siêu
âm, sau đó giảm bớt đi với những phản hồi tốt từ BS siêuâm.”
Trang 46Reading AE, Cox DN.: The effects of ultrasound examination on maternal anxiety levels J Behav Med 1982 Jun;5(2):237-47.
Sự gắng kết mẹ-thai trong siêu âm thai sớm
Trang 47“…với hình ảnh 3D tốt hơn đặc biệt trong
đơn thai, tuy nhiên sự gắng kết không tăng ”
Lapaire et al.: Two- versus three-dimensional ultrasound in the second and third trimester of pregnancy: impact on recognition and maternal- fetal bonding A prospective pilot study Arch Gynecol Obstet, 2007
" Nghiên cứu ngẫu nhiên cho rằng việc siêu
âm bổ sung thêm 3D/4D không làm giảm
nhiều sự lo lắng của mẹ ở thai có nguy cơ bất thường so với chỉ siêu âm 2D.”
Leung et al.: The effects on maternal anxiety of two-dimensional versus two- plus three-/four-dimensional ultrasound in pregnancies at risk of fetal abnormalities: A randomized study Ultrasound Obstet Gynecol, 2005;28:249
Trang 48babies-bizarre-trend-ultrasound-parties safe.html
Trang 49https://www.dailymail.co.uk/femail/article-2256755/The-parents-sharing-glimpses-unborn-January 2015
Trang 51Courtesy of Tom Nelson
Những điều
không tốt
Trang 54Siêu âm 3D trong phụ khoa
Vị trí dụng cụ tử cung Bất thường tử cung ống Muller
Những vấn đề về sàn chậu
Trang 56Wong L, White N, Ramkrishna J, Araujo Júnior E, Meagher
S, Costa Fda S Siêu âm 3D tử cung: Giá trị của mặt phẳngcoronal World J Radiol 2015 Dec 28;7(12):484-93
Trang 58Berger A, Batzer F, Lev-Toaff A, Berry-Roberts C: Diagnostic imaging modalities for
Müllerian anomalies: the case for a new gold standard J Minim Invasive Gynecol 2014
;21:335-45
“…Siêu âm có thể thay thế MRI như là tiêu chuẩn vàng về hình ảnh mới trong chẩn đoán bất
thường ống Muller.”
Trang 60Rectum
So sánh giải phẫu và liên quan trên siêu âm
3D sàn chậu
Courtesy of Ilan Timor
From Dietz’s Atlas
Trang 61de Araujo CC, Coelho SA, Stahlschmidt P, Juliato CRT.: Does vaginal delivery cause more damage to the pelvic floor than cesarean section as determined by 3D ultrasound
evaluation? A systematic review Int Urogynecol J 2018;29:639-645
Sinh thường ngả âm đạo liên quan tới sự gia tăng tổn thương cơ nâng, khiếm khuyết cơ mu trực
tràng, tăng di động cổ bang quang,và làm rộng
khu vực thoát vị.
Valsky DV, Lipschuetz M, Cohen SM, Daum H, Messing B, Yagel I, Yagel S Persistence of levator ani sonographic defect detected by three-dimensional transperineal sonography
in primiparous women.Ultrasound Obstet Gynecol 2015;46:724-9
Phát hiện trên siêu âm khiếm khuyết cơ nâng
ngay sau sinh có thể còn kéo dài hàng tháng hoặc năm sau sinh.
Trang 622018 Aug 6 doi: 10.1002/uog.19195 [Epub ahead of print]
Nghiên cứu cắt ngang ở nhóm dân số chung về liên quan giữa chấn thương và co thắt cơ sàn chậu ở phụ nữ sau sinh
Đánh giá bằng siêu âm sự chồng lấp các cơ quan
vùng chậu
Trang 63Siêu âm 3D có thể bổ sung và tăng độ đặc hiệu của
chẩn đoán ở thai kì bình thường và thai nguy cơ cao, cũng như trong một số bệnh lý phụ khoa Giá trị của siêu âm 3D/4D là không bàn cãi trong các trường hợp
và khiếm khuyết cột sống, các bất thường ống
Müllerian, bất thường sàn chậu
Trong sản khoa, không có nghiên cứu nào cho thấy hậu quả tốt (hay xấu) lên kết quả lâm sàng
Chưa có bằng chứng cho thấy siêu âm 3D/4D có thể
thay thế 2D.
Trang 64Tuy nhiên, một lần khám siêu âm phụ khoa là chưa hoàn chỉnh nếu chưa cắt mặt phẳng coronal của tử cung
…thông thường nhờ vào tái tạo 3D
Trang 65Merz E, Abramowicz JS: Siêu âm 3D/4D trong chẩn đoán trước sinh: đã đến lúc thực hiện thường quy? Clin
như khe hở môi hàm, bất thường não cột sống
Tuy nhiên, liệu đã đến lúc khuyến cáo thực hiện 3D/4D trong siêu âm sản thường quy?
Trang 66Do đó…
Chúng ta có nên sử dụng siêu âm 3D/4D trong sản phụ khoa?
Câu tả lời phải là: Có
Tuy nhiên… chỉ cho một sống chỉ định
đặc biệt và không phải là kĩ thuật
thường quy thực hiện…
*ngay cả khi không được
hỗ trợ chi phí
Trang 67Nhưng chắc chắn là có đối với phụ khoa
!!
Trang 68Xin cám ơn