Bài giảng Siêu âm sản phụ khoa - BS Nguyễn Xuân Hiền

Các nội dung của bài giảng gồm: chỉ định, chuẩn bị siêu âm, kỹ thuật siêu âm, giải phẫu siêu âm, dụng cụ tránh thai, bất thường bẩm sinh ở tử cung, bệnh lý tử cung và phần phụ... Để năm chi tiết nội dung, mời các bạn cùng tham khảo bài giảng.

+ Có th  làm ể đi làm l i nhi u l n.i làm l i nhi u l n.ạạ ề ầề ầ

­Siêu âm dùng trong ch n Siêu âm dùng trong ch n ẩẩ đoán: F= 1­10MHz, 

I≥0,002w/cm2

­ Theo các tác gi  M : Không th y  nh hTheo các tác gi  M : Không th y  nh hả ỹả ỹ ấ ảấ ả ưởởng ng đếến n 

thai nhi

6, Ki m tra d ng c  tránh thai: S  lể ụ ụ ố ư ng, v  trí ,ợ ị

7, Đau b ng lan to    n  gi i: GEU ụ ả ở ữ ớ

8, Theo dõi s  phát tri n c a nang tr ngự ể ủ ứ

II. CHU N B   Ẩ Ị

II. CHU N B   Ẩ Ị

* B nh nhân: Bàng quang cệ ăng( Nh n ti u, bị ể ơm qua sonde)

* Tư th : Ng a, nghiêng, ng i ế ử ồ

* Thi t b : Máy siêu âm, ế ị đ u dò 3­5 MHz, convex ầ

ho c Linear. Có th  dùng ặ ể đ u dò âm ầ đ o, n u ạ ế

dùng đ u dò âm ầ đ o thì làm khi bàng quang r ng.ạ ỗ

III. K  THU T SIÊU ÂM Ỹ Ậ

III. K  THU T SIÊU ÂM Ỹ Ậ

C t các l p ngang, d c, ch ch tu  theo m c  ắ ớ ọ ế ỳ ụ đích

IV Gi¶i phÉu siªu ©m

T  cung n m sau bàng quang và tr ử ằ ư c tr c tràng ớ ự

 1. Thân t  cung   ng ử ở ư i l n: ờ ớ

* C u trúc âm vang t  cung  ấ ử đ u,   gi a là n i m c t   ề ở ữ ộ ạ ử

cung tăng âm. N i m c t  cung t  8­12mm, trên 15mm là  ộ ạ ử ừ

cư ng n i m c t  cung.  ờ ộ ạ ử Cách đo n i m c t  cung… ộ ạ ử

* N i m c t  cung dày: Gi a k  kinh, có thai… ộ ạ ử ữ ỳ

* N i m c t  cung m ng: Đ u k  kinh, mãn kinh… ộ ạ ử ỏ ầ ỳ

* Kích thư c t  cung sau m i l n  ớ ử ỗ ầ đ  t ẻ ăng m i chi u  ỗ ề

kho ng 1cm, teo nh  khi mãn kinh ả ỏ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

Tr  em: Cao 20­30mm, dày và r ng 5­10mm ẻ ộ  

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

Ngư i l n ờ ớ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

Hình  nh siêu âm t  cung bình th ả ử ư ng ờ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

2. C  t  cungổ ử

C u trúc âm gi ng thân t  cung.ấ ố ủ

 gi a có th  gi m âm: R ng 

IV. GI I PH U SIấU ÂM Ả Ẫ

IV. GI I PH U SIấU ÂM Ả Ẫ

4 Buồng trứng: Tuỳ theo tuổi và chu kỳ

kinh

Cấu trúc âm đều, hơi giảm âm, có các

nang trứng to nhỏ không đều nhưng thành nang mỏng và nhẵn, nang trứng có thể to

đến 5cm

Kích thước buồng trứng:

Cao 25-35mm, rộng 20mm, dày

10-15mm

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

Hình  nh siêu âm bu ng tr ng bình th ả ồ ứ ư ng ờ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

IV. GI I PH U SIÊU ÂM Ả Ẫ

5 Sinh lý nang trøng

Ngµy 1-7: Cã tõ 5-7 nang, KT vµi mm

Ngµy 8-12: T¸ch ra nang lín 14-15mm,

nang cßn l¹i th× teo

Ngµy 13-15: To nhanh 20-30mm Rông trøng

Khi trøng rông th× nang lín xÑp, cã dÞch

Douglas

Sau rông trøng: Nang t¨ng ©m, thµnh dµy ThÓ vµng

VI. D NG C  TRÁNH THAI Ụ Ụ

VI. D NG C  TRÁNH THAI Ụ Ụ

Danna

Danna

VI. D NG C  TRÁNH THAI Ụ Ụ

VI. D NG C  TRÁNH THAI Ụ Ụ

Vòng Tcu

VI. D NG C  TRÁNH THAI Ụ Ụ

VI. D NG C  TRÁNH THAI Ụ Ụ

Lipper – Loop

VII. B T TH Ấ

VII. B T TH Ấ Ư Ờ Ờ NG B M SINH NG B M SINH Ẩ Ẩ

   T  CUNG Ở Ử

   T  CUNG Ở Ử

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

PHỤ

1. U xơ t  cungử

­ Chi m 20­30% n  gi i, ế ữ ớ đ c bi t > 30 tu i.ặ ệ ổ

­ C u trúc âm thay ấ đ i tu  theo lo i u:ổ ỳ ạ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

PHỤ

+ U dư i niêm m c t  cungớ ạ ủ

+ U dư i thanh m c t  cungớ ạ ử

Hai lo i trên thạ ư ng có ờ đè đ y n i m c TC, ẩ ộ ạ

lo i th  ba thạ ứ ư ng không ờ đè d y n i m c TC ẩ ộ ạ

mà đè đ y vào thành trẩ ư c tr c tràng hay ớ ự

thành sau bàng quang Tri u ch ng lâm ệ ứ

sang r t ấ đ c bi t: C m giác mót r n hay khó ặ ệ ả ặ

ti u ti n ho c bít ể ệ ặ đái

­ B  kh i u rõ, không có hi n tờ ố ệ ư ng xâm l n ra ợ ấxung quanh u

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

PHỤ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

PHỤ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

PHỤ

Ti n tri n u xế ể ơ t  cungử

+Thoái hoá trong: C u trúc âm không ấ đ u, vùng ề

gi m âm n m r i rác trong vùng tả ằ ả ăng âm c a uủ

+Thoái hoá thành nang: Có th  toàn b  u thoái hoá ể ộthành nang l n ho c nhi u nang nh , bi u hi n ớ ặ ề ỏ ể ệ

trên siêu âm là các nang gi m âm nhả ưng thành dày 

và không đ u, d ch trong.ề ị

+Vôi hoá , ho i t  vô khu n, ho i t  nhi m ạ ử ẩ ạ ử ễ

khu m…ẩ

+Sarcom t  cung: Hi m g p, t  l  dử ế ặ ỷ ệ ư i 1%ớ

­Ph i ch n ả ẩ đoán b ng mô b nh h c.ằ ệ ọ

­D u hi u siêu âm g i ý: T  cung to không ấ ệ ợ ử

đ u, b  g  gh , kh i u tề ờ ồ ề ố ăng âm không rõ b , ờxâm l n ra t  ch c xung quanh, thấ ổ ứ ư ng có ờ

ho i t  trong u và ho i t  ch y máu. Ngoài ạ ử ạ ử ả

ra có th  th y h ch vùng ti u khung, d ch ể ấ ạ ể ị

Douglas

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

PHỤ

n i m c t  cung trong: Thành t  cung, bu ng ộ ạ ử ử ồ

tr ng,   b ng, khoang màng ph i…th  hi n là ứ ổ ụ ổ ể ệvùng gi m âm không ả đ u, to nhanh trong chu k  ề ỳkinh nguy t.ệ

* U nang tuy n gi  nhày: Có hai lo iế ả ạ

+ Lành tính: Thành m ng, nh n, d ch tỏ ẵ ị ăng 

âm đ u.ề

+ ác tính: Thành dày, xù xì, d ch tị ăng âm không đ u.ề

Xo n bu ng tr ng ắ ồ ứ

Xo n bu ng tr ng ắ ồ ứ

Xo n bu ng tr ng ắ ồ ứ

Xo n bu ng tr ng ắ ồ ứ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

PHỤ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

PHỤ

* H i ch ng Fitz­Hugh­Curtis: Viêm quanh gan ộ ứtrên BN có viêm vòi tr ng do Chlamydiae.ứ

Lâm sàng: Gi ng viêm túi m tố ậ

Siêu âm: D ch quanh gan, túi m t bình thị ậ ư ng.ờ

      Vòi tr ng có d ch,  n ứ ị ấ đau, có th  có ể

d ch quanh vòi tr ng và t  cungị ứ ử  R t có gi  ấ ả

tr  ch n ị ẩ đoán( D ch quanh gan+d ch vòi ị ị

+ Giãn tĩnh m ch bu ng tr ng: Doppler.ạ ồ ứ

+ T c TM bu ng tr ng sau ắ ồ ứ đ : Sau 2­3 ngày ẻsau đ  xu t hi n s t, ẻ ấ ệ ố đau vùng ti u khung, ểthư ng do viêm n i m c t  cung. Ch n ờ ộ ạ ử ẩ đoán 

d a vào siêu âm Doppler.ự

H

Viêm vòi tr ng ứ

Viêm vòi tr ng, bu ng tr ng ứ ồ ứ

 m  vòi tr ng

 m  vòi tr ng

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

PHỤ

M t s  hình  nh b nh lý bu ng tr ng.ộ ố ả ệ ồ ứ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

PHỤ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

PHỤ

Nhân quái

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

PHỤ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

PHỤ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

VIII. B NH LÝ T  CUNG, PH N  Ệ Ử Ầ

PHỤ