Phát triển nông nghiệp vùng ven biển đồng bằng sông hồng trong điều kiện biến đổi khí hậu tt

Đây là lý do chính để nghiên cứu sinh lựa chọn chủ đề “PTNN vùng ven biển đồng bằng sông Hồng trong điều kiện BĐKH” cho luận án tiến sỹ chuyên ngành quản lý kinh tế của mình với mong m

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

_

NGUYỄN THỊ KHUYÊN

PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP VÙNG VEN BIỂN

ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNGTRONG ĐIỀU KIỆN

BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU

Ngành: Quản lý kinh tế

Mã số: 9 34 04 10

TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ

Công trình được hoàn thành tại:

Học viện Khoa học Xã hội

Người hướng dẫn khoa học: 1 PGS,TS Nguyễn Danh Sơn

2 TS Trần Minh Yến

Phản biện 1: GS.TS Đỗ Đức Bình

Phản biện 2: PGS,TS Phạm Bảo Dương

Phản biện 3: PGS,TS Hoàng Văn Hải

Luận án sẽ được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận án tiến sĩ họp

tại .vào hồi … giờ … ngày … tháng… năm 2019

Có thể tìm hiểu luận án tại:

- Thư viện Quốc gia Việt Nam

- Thư viện Khoa học Xã hội

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

PTNN vừa có ý nghĩa đảm bảo vai trò truyền thống của nông nghiệp

là chủ động an ninh lương thực quốc gia, đồng thời đảm nhiệm vai trò mới chủ yếu hiện nay như: cung cấp nguyên liệu cho các ngành công nghiệp chế biến phát triển, tạo ra hàng hóa đáp ứng nhu cầu trong nước và quốc tế, nâng cao thu nhập ngoại tệ từ xuất khẩu nông sản, đóng góp một phần vốn cho phát triển kinh tế xã hội; bảo vệ môi trường sinh thái; quảng bá hình ảnh và nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế

Quản lý nhà nước về kinh tế với sự PTNN như một yêu cầu tất yếu hiện nay Ở Việt Nam, nông nghiệp vốn là ngành kinh tế phụ thuộc rất lớn vào các điều kiện tự nhiên Quản lý nhà nước với PTNN nhằm khơi dậy những tiềm năng, phát triển sản xuất, tiêu thụ nông sản hàng hóa cũng như ứng phó với những thay đổi của điều kiện tự nhiên, trong đó có biến đổi khí hậu (BĐKH) một cách hiệu quả

Tổng quan các nghiên cứu liên quan đến phát triển và quản lý PTNN (được trình bày ở chương 1 của luận án) cho thấy các nghiên cứu tập trung chủ yếu vào chủ đề quản lý PTNN nói chung Chủ đề quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN trong điều kiện BĐKH chưa có nhiều các nghiên cứu Bên cạnh đó, BĐKH làm xuất hiện các vấn đề mới trong PTNN đòi hỏi quản lý PTNN cũng phải thay đổi theo, thực trạng đó làm xuất hiện những vấn đề mới cần nghiên cứu làm rõ Đây là lý do chính để nghiên cứu

sinh lựa chọn chủ đề “PTNN vùng ven biển đồng bằng sông Hồng trong

điều kiện BĐKH” cho luận án tiến sỹ chuyên ngành quản lý kinh tế của

mình với mong muốn góp phần làm sáng tỏ và giải quyết các vấn đề quản

lý nhà nước về kinh tế gắn với điều kiện tác động của BĐKH trong PTNN

ở khu vực ven biển ĐBSH Cũng do địa bàn nghiên cứu là khu vực ven biển (gồm các huyện, xã ven biển) nên cấp quản lý ở đây là cấp huyện, tất nhiên được xét trong mối quan hệ quản lý trong hệ thống quản lý chung của quốc gia: theo ngành là hệ thống quản lý ngành nông nghiệp và theo lãnh thổ là hệ thống quản lý địa phương (tỉnh, vùng/tiểu vùng)

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận án

2.1 Mục đích nghiên cứu

Mục đích chung: Nghiên cứu PTNN dưới góc độ quản lý nhà nước

về kinh tế cấp huyện ở vùng ven biển ĐBSH trong điều kiện BĐKH là làm

rõ thực trạng và đề xuất một số giải pháp, kiến nghị nhằm hoàn thiện quản

lý PTNN vùng ven biển ĐBSH

Mục đích cụ thể của nghiên cứu là trả lời các câu hỏi sau:

(i) BĐKH đã có những tác động gì tới PTNN ở khu vực ven biển ĐBSH? Tính tất yếu quản lý nhà nước nhà nước về kinh tế với PTNN phải thay đổi, điều chỉnh để phù hợp là gì?

(ii) Thực trạng quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN vùng ven biển ĐBSH trong điều kiện BĐKH như thế nào?

(iii) Quản lý PTNN ở khu vực ven biển ĐBSH trong điều kiện BĐKH đứng trước thuận lợi, khó khăn, thời cơ và thách thức nào?

(iv) Giải pháp nào để tận dụng, phát huy thuận lợi và khắc phục, vượt qua các khó khăn, thách thức trong quản lý nhà nhà nước về kinh tế đối với PTNN vùng ven biển ĐBSH trong điều kiện BĐKH?

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến để tài, chỉ rõ những kết quả đã đạt được, những vấn đề còn chưa thống nhất, những khoảng trống chưa được nghiên cứu Trên cơ sở đó luận án lựa chọn nội dung nghiên cứu phù hợp và có ý nghĩa

- Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN trong điều kiện BĐKH làm cơ sở để phân tích thực trạng cũng như đề xuất giải pháp

- Phân tích, đánh giá thực trạng quản lý PTNN vùng ven biển đồng bằng sông Hồng và xác định các vấn đề đặt ra trong quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN trong điều kiện BĐKH

- Đề xuất quan điểm, định hướng, giải pháp và kiến nghị cho quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN vùng ven biển ĐBSH trong điều BĐKH

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận án

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của luận án là PTNN vùng ven biển ĐBSH trong điều kiện BĐKH dưới góc nhìn quản lý nhà nước cấp huyện

3.2 Phạm vi nghiên cứu

Phạm vi về nội dung: tên đề tài luận án là “PTNN vùng ven biển đồng bằng sông Hồng trong điều kiện BĐKH”, trong đó và như đã nói ở trên, PTNN được xem xét dưới góc nhìn quản lý nhà nước về kinh tế cấp huyện, do vậy PTNN được xem là biểu hiện kết quả của quản lý như là mối quan hệ nhân – quả Quản lý nhà nước cấp huyện, theo phân cấp quản

lý hiện nay ở nước ta, là cấp thực hiện các chính sách phát triển của trung ương (Chính phủ, bộ ngành, tỉnh), nên quản lý nhà nước cấp huyện mang đậm tính chất tổ chức thực hiện các chính sách phát triển Việc tổ chức thực hiện này bao gồm nhiều bên liên quan, trong đó bên liên quan chính ở đây là quản lý nhà nước cấp huyện với vai trò là bên chủ động định hướng, khởi xướng, tạo điều kiện và liên kết, phối hợp các bên liên quan khác (nông dân, tổ chức kinh tế, tổ chức chính trị, xã hội,…) trong huy động các nguồn lực phát triển (nội lực, ngoại lực) nhằm đạt được các mục tiêu phát triển (ở đây là PTNN bền vững trong điều kiện BĐKH)

Phạm vi về không gian: luận án giới hạn nghiên cứu các huyện ven biển thuộc vùng ĐBSH bao gồm ba tỉnh là Thái Bình, Nam Định và Ninh Bình bao gồm: Thái Thụy, Tiền Hải (Thái Bình), Hải Hậu, Giao Thủy, Nghĩa Hưng (Nam Định), Kim Sơn (Ninh Bình) có mang đặc trưng nông nghiệp ven biển và đang chịu tác động mạnh mẽ của BĐKH

Phạm vi về thời gian: Luận án khảo cứu PTNN của địa bàn nghiên cứu từ năm 2010 đến năm 2018 Trong đó khảo cứu trên số liệu thứ cấp được tổng hợp ở giai đoạn 2010 đến 2017, khảo cứu thông tin sơ cấp được tiến hành trong năm 2018

Do tên đề tài được xác định thuộc chuyên ngành Quản lý kinh tế nên khái niệm “phát triển” ở đây được coi là “quả” của “nhân” tạo ra nó là quản lý và khái niệm “quản lý nhà nước về kinh tế với PTNN” được nói ngắn gọn là “quản lý PTNN” trong suốt luận án

4 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận án

4.1 Phương pháp luận, tiếp cận nghiên cứu

Luận án sử dụng phương pháp luận chung của khoa học xã hội và khoa học quản lý, đặc biệt là mối quan hệ biện chứng giữa chủ thể quản lý

và khách thể quản lý cũng như mối quan hệ nhân – quả trong quản lý phát triển Luận án tiếp cận theo cả 2 cách: từ trên xuống (top down) và từ dưới lên (botom up)

4.2 Phương pháp nghiên cứu của luận án

Luận án được nghiên cứu bằng các phương pháp: Thống kê mô tả Phương pháp nghiên cứu so sánh và phương pháp logic Phương pháp phân tích và tổng hợp Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi Phương pháp phân tích điểm mạnh điểm yếu

5 Đóng góp mới về khoa học của luận án

(1) Hệ thống hóa và phát triển cơ sở lý luận về PTNN vùng ven biển với vai trò của chính quyền cấp huyện trong với bối cảnh phát triển mới là tác động của BĐKH Hệ thống hóa, xây dựng nội dung và tiêu chí đánh giá quản lý PTNN trong điều kiện BĐKH (2) Luận án cung cấp những chứng

cứ, minh chứng thực tiễn cùng các vấn đề đặt ra trong quản lý nhà nước cấp huyện đối với PTNN, từ phân tích đánh giá thực trạng PTNN dưới tác động của BĐKH (3) Trên cơ sở phân tích dự báo bối cảnh mới luận án đề xuất giải pháp PTNN vùng ven biển ĐBSH trong điều kiện BĐKH từ góc

độ quản lý của chính quyền cấp huyện Luận án có thể là tham khảo hữu ích cho các nhà quản lý phát triển ở các địa phương ven biển ĐBSH cũng như các địa phương khác ở nước ta

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận án

6.1 Ý nghĩa về mặt lý luận

Kết quả nghiên cứu luận án góp phần bổ sung cơ sở lý luận quản lý PTNN của chính quyền cấp huyện trong điều kiện BĐKH Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở lý luận cho các nghiên cứu về PTNN của chính quyền cấp huyện ở các đại phương khác

6.2 Ý nghĩa về mặt thực tiễn

Những kiến nghị và giải pháp của luận án là tài liệu tham khảo có giá trị cho chính quyền các huyện và các cấp trong PTNN của các huyện vùng

ven biển ĐBSH và các huyện nông nghiệp khác có điều kiện tương tự trên

cả nước

7 Cơ cấu của luận án

Chương 1 Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án Chương 2 Cơ sở lý luận, thực tiễn về phát triển nông nghiệp vùng ven biển trong điều kiện biến đổi khí hậu

Chương 3 Thực trạng phát triển nông nghiệp vùng ven biển đồng bằng sông Hồng trong điều kiện biến đổi khí hậu

Chương 4 Quan điểm, mục tiêu và giải pháp phát triển nông nghiệp vùng ven biển đồng bằng sông Hồng

CHƯƠNG 1

TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ

TÀI LUẬN ÁN 1.1 Các nghiên cứu về quản lý nhà nước với phát triển nông nghiệp vùng ven biển

1.1.1 Các nghiên cứu về quản lý nhà nước với phát triển nông nghiệp cả nước và cấp tỉnh

Kết quả tổng quan chủ đề nghiên cứu về quản lý nhà nước về kinh tế với PTNN cả nước và cấp tỉnh cho thấy: Các nghiên cứu thống nhất cho rằng quản lý nhà nước về kinh tế là một tất yếu của PTNN hiện nay Mỗi nghiên cứu đóng góp ở một khía cạnh nhất định trong quan sát quản lý nhà nước về kinh tế với PTNN Xét dưới góc độ phân cấp quản lý nhà nước về kinh tế: có nghiên cứu đề cập đến quản lý nhà nước với PTNN nói chung,

có nghiên cứu tập trung luận giải quản lý nhà nước với PTNN ở một tỉnh Xét dưới góc độ giai đoạn tác động: có nghiên cứu xem xét giai đoạn xây dựng chính sách, tạo môi trường, định hướng phát triển, số khác phân tích quá trình tổ chức thực hiện chủ trương, chính sách PTNN, có nghiên cứu khâu kiểm tra, đánh giá quá trình thực hiện PTNN Xét dưới góc độ nội dung PTNN: có nghiên cứu luận giải quản lý nhà nước với nhân lực quản

lý nhà nước về kinh tế, với đất đai nông nghiệp, với xuất khẩu nông sản, với chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp

1.1.2 Các nghiên cứu về quản lý nhà nước với phát triển nông nghiệp vùng ven biển

Quá trình khảo cứ kết quả nghiên cứu trước đây cho thấy, nghiên cứu

quản lý nhà nước cấp huyện với PTNN rất ít ỏi Cuốn sách Quản lý nhà

nước về kinh tế của ủy ban nhân dân huyện, vấn đề và giải pháp (sách chuyên khảo) của tác giả Chu Tiến Quang (2010) đã hệ thống hóa và xây

dựng cơ sở lý luận quản lý nhà nước về kinh tế của ủy ban nhân dân huyện Tác giả phân tích thực trạng quản lý nhà nước về kinh tế của ủy ban nhân dân huyện, khảo cứu thực tiễn quản lý nhà nước về kinh tế của ủy ban nhân dân huyện Lâm Thao và Nam Sách Trên cơ sở đó nghiên cứu đã đề xuất quan điểm và giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nước về kinh tế của ủy ban nhân huyện Tuy nhiên, nghiên cứu trực tiếp đi sâu vào mối quan hệ giữa

ủy ban nhân nhân huyện với tất cả các ngành và các lĩnh vực trong nền kinh tế Nghiên cứu chưa tập trung đi sâu vào quản lý cấp huyện với PTNN trong mối quan hệ với BĐKH

1.2 Các nghiên cứu về tác động của biến đổi khí hậu đến quản lý nhà nước về phát triển nông nghiệp

Các nghiên cứu đã chỉ ra BĐKH đã và đang diễn ra vô cùng mạnh mẽ, tác động nhiều mặt, toàn điện đến hoạt động sản xuất nông nghiệp Một số nghiên cứu đánh giá tác động ở một số địa phương, vùng miền trên cả nước Sự tác động mạnh mẽ của BĐKH đến PTNN ngày càng trở nên rõ nét hơn, đòi hỏi quản lý PTNN cần có những thay đổi trong định hướng, tạo môi trường, hỗ trợ phù hợp để thúc đẩy PTNN ứng phó với BĐKH Tuy nhiên, số nghiên cứu tập trung phân tích quan hệ giữa sự BĐKH với quản lý PTNN chưa nhiều, đặc biệt là với khu vực ven biển ĐBSH Vì vậy, đây là khoảng trống để luận án tập trung nghiên cứu làm sáng tỏ

1.3 Kết luận rút ra và những vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu

1.3.1 Kết luận rút ra

Tổng quan các nghiên cứu liên quan đến phát triển và quản lý PTNN cho thấy đã có sự quan tâm chú ý nhiều đến lĩnh vực này Kết quả nghiên cứu thể hiện trên một số khía cạnh sau:

Một là, phân tích cơ sở lý luận, thực tiễn, thực trạng của quản lý PTNN Việt Nam Phân tích mối quan hệ giữa quản lý nhà nước về kinh tế với PTNN hàng hóa, hội nhập kinh tế quốc tế Phân tích thực trạng quản lý

nhà nước về kinh tế với PTNN, tìm ra tồn tại để đề xuất các kiến nghị, giải pháp PTNN ở tầm quốc gia

Hai là, một số nghiên cứu tập trung luận giải một nội dung, một khía cạnh, một chức năng, một công đoạn của quản lý nhà nước về kinh tế với PTNN Một số nghiên cứu phân tích một hoặc vài nhân tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước đối với PTNN như nguồn nhân lực, hội nhập, thị trường… Tập trung phân tích thực trạng của khía cạnh, nội dung nhân tố riêng để đề xuất kiến nghị, giải pháp cho từng lĩnh vực riêng biệt đó

Ba là, một số nghiên cứu tập trung xây dựng cơ sở lý luận về quản lý PTNN cấp tỉnh hay cấp vùng Tìm ra thực trạng quan hệ giữa quản lý PTNN của chính quyền cấp tỉnh với PTNN Trên cơ sở đó đề xuất kiến nghị, giải pháp cho PTNN bằng việc nâng cao hiệu quả quản lý của chính quyền cấp tỉnh với PTNN

Bốn là, một số nghiên cứu hướng vào phân tích quan hệ giữa BĐKH với PTNN Vạch rõ BĐKH đã và đang làm thay đổi các điều kiện sống còn của PTNN Đề ra những giải pháp chung nhằm PTNN trong điều kiện BĐKH Qua đó nhận thấy, những nghiên cứu quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN vùng ven biển trong điều kiện tác động của BĐKH thì còn chưa nhiều bởi BĐKH, đặc biệt ở vùng ven biển ĐBSH mới trở nên thực

sự rõ ràng trong một số năm gần đây Đồng bằng sông Hồng (ĐBSH) nước

ta là một khu vực chịu tác động ngày càng tăng của BĐKH với các biểu hiện ngày càng rõ rệt, như sự gia tăng về tần suất, cường độ các hiện tượng cực đoan của thời tiết, khí hậu (hạn hán, bão, lụt, tố lốc, nắng nóng, rét đậm…) cũng như mực nước biển dâng, tuy chậm nhưng đã bắt đầu có hiện tượng xâm nhập mặn, làm ảnh hưởng nhiều tới sản xuất và cuộc sống của người dân, đặc biệt là sản xuất nông nghiệp

Năm là, hầu hết các nghiên cứu tập trung phân tích, luận giải quản lý PTNN trên phạm vi cả nước hoặc cấp tỉnh Nghiên cứu về quản lý PTNN cấp huyện với PTNN còn ít Lý do bởi, vai trò của chính quyền cấp huyện trong tổ chức thực hiện chủ trương chính sách PTNN mới thể hiện rõ trong những năm gần đây Đây là cấp quản lý có điều kiện gần gũi với thực tiễn PTNN và trực tiếp có những định hướng, hỗ trợ, điều chỉnh nhanh chóng, kịp thời và phù hợp với thực tiễn nhất Bên cạnh đó, diễn biến của BĐKH

tác động đến địa phương thì người dân và chính quyền cơ sở là những người thấu hiểu rõ nhất

Như vậy, đối với vùng ĐBSH chủ để quản lý PTNN nói chung được nghiên cứu nhiều nhưng quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN trong điều kiện BĐKH thì còn chưa nhiều Với không ít các vấn đề, thậm chí vấn

đề rất mới có liên quan đến quản lý PTNN trong điều kiện BĐKH ở vùng ĐBSH cần được tiếp tục nghiên cứu Bối cảnh thay đổi, điều kiện hoạt động của đối tượng quản lý có những thay đổi thì tất yếu quản lý, trong đó

có quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN, phải thay đổi theo để giải quyết những vấn đề phát triển nảy sinh Quản lý nhà nước về kinh tế với PTNN xem xét ở cấp huyện trên cả nước và vùng ven biển ĐBSH cũng chưa được quan tâm nghiên cứu nhiều

1.3.2 Những vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu

Trên cơ sở những khoảng trống nghiên cứu để lại, xuất hiện một số vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu làm rõ như sau:

Một là, quan hệ giữa BĐKH với PTNN ở khu vực ven biển ĐBSH trong thời gian gần đây

Hai là, quản lý nhà nước nhà nước về kinh tế với PTNN phải thay đổi, điều chỉnh để phù hợp với sự biến đổi của yêu cầu PTNN thích ứng với BĐKH

Ba là, tìm ra các vấn đề quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN ở khu vực ven biển ĐBSH trong điều kiện BĐKH

Bốn là, khái quát những thuận lợi, khó khăn, thách thức trong quản

lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN ở khu vực ven biển ĐBSH trong điều kiện BĐKH

Năm là, xây dựng một số kiến nghị, giải pháp để tận dụng, phát huy thuận lợi và khắc phục, vượt qua các khó khăn, thách thức trong quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN ở khu vực ven biển ĐBSH trong điều kiện BĐKH

Các khoảng trống nghiên cứu trên được lấp đầy trong logic nghiên cứu của luận án Trong đó, xác định rõ quản lý nhà nước về kinh tế của chính quyền cấp huyện là trục chính, là nguyên nhân, PTNN ứng phó với BĐKH là kết quả

CHƯƠNG 2

CƠ SỞ LÝ LUẬN, THỰC TIỄN VỀ PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP VÙNG VEN BIỂN TRONG ĐIỀU KIỆN BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU 2.1 Cơ sở lý luận về quản lý nhà nước với phát triển nông nghiệp trong vùng ven biển trong điều kiện biến đổi khí hậu

2.1.1 Khái niệm, đặc điểm vai trò phát triển của nông nghệp ven biển

Phát triển nông nghiệp vùng ven biển vùng ven biển là sự tăng trưởng giá trị và sản lượng nông nghiệp; sự hoàn chỉnh về mặt cơ cấu; sự cải thiện chất lượng cuộc sống cư dân nông nghiệp thuộc các huyện có tiếp giáp với

biển PTNN được phân tích trong mối quan hệ nhân quả với quản lý nhà

nước về PTNN

PTNN vùng ven biển có những đặc trưng riêng: đất đai có nguy cơ nhiễm mặn, nhiễm phèn cao, đối tượng sản xuất đặc thù so với cá vùng khác, là vùng chịu tác động sớm và mạnh mẽ của BĐKH

Vùng ven biển ĐBSH là lá chắn thiên nhiên cho toàn vùng ven biển

và vùng đồng bằng bắc bộ PTNN ven biển hợp lý có ý nghĩa lớn cả về kinh tế, xã hội và môi trường

2.1.2 Quản lý nhà nước với phát triển nông nghiệp ven biển trong điều kiện biến đổi khí hậu

Quản lý nhà nước về kinh tế là sự tác động có tổ chức, bằng pháp luật

và thông qua hệ thống các chính sách với các công cụ quản lý kinh tế nhằm đạt được mục tiêu phát triển kinh tế đất nước, trên cơ sở sử dụng có hiệu quả các nguồn lực trong bối cảnh phát triển nhất định

Quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN vùng ven biển trong điều kiện BĐKH là sự tác động về kinh tế của các cơ quan quản lý nhà nước cấp huyện nhằm PTNN, phát huy lợi thế so sánh của địa phương, thu hút

và sử dụng có hiệu quả các nguồn lực từ bên ngoài để thực hiện các mục tiêu PTNN ứng phó với BĐKH Lẽ đương nhiên, việc quản lý nhà nước cấp huyện này cần có sự phối hợp với toàn hệ thống quản lý nhà nước của quốc gia

Quản lý nhà nước cấp huyện với PTNN có chức năng hỗ trợ, tạo điều kiện thuận lợi cũng như phối hợp chặt chẽ với đơn vị nhằm PTNN; lâm

nghiệp; diêm nghiệp; thuỷ lợi; thuỷ sản; phòng, chống thiên tai; chất lượng, an toàn thực phẩm đối với nông sản, lâm sản, thuỷ sản và muối; phát triển nông thôn; phát triển kinh tế hộ; kinh tế trang trại nông thôn; kinh tế hợp tác xã nông, lâm, ngư, diêm nghiệp gắn với ngành nghề, làng nghề ở nông thôn và thực hiện một số nhiệm vụ, quyền hạn theo sự uỷ quyền của Uỷ ban nhân dân cấp huyện và theo quy định của pháp luật, bảo đảm sự thống nhất quản lý của ngành, lĩnh vực công tác ở địa phương

2.1.3 Tác động của biến đổi khí hậu đến quản lý phát triển nông nghiệp

BĐKH đặt ra yêu cầu quản lý PTNN cần lồng ghép những chủ trương chính sách với tăng cường khả năng ứng phó với BĐKH thông qua việc tăng khả năng thích ứng với BĐKH của các chủ thể đồng thời giảm nhẹ các tác động của BĐKH với sản xuất nông nghiệp Các hỗ trợ từ phía quản

lý PTNN hướng vào làm tăng khả năng thích ứng như tạo dựng cơ sở hạ tầng ứng phó với BĐKH (đê đập, hệ thống tưới tiêu, ngăn mặn, ), quản lý mùa vụ, tăng tưới tiêu, chăm bón thêm, kiểm soát côn trùng, sâu bệnh gây hại; hỗ trợ chuyển đổi sản xuất, chuyển đổi giống, chuyển đổi cây trồng vật nuôi, hỗ trợ nghiên cứu ứng dụng khoa học kỹ thuật trong sản xuất, hỗ trợ tuyên truyền thay đổi hành vi thông qua tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức của cộng đồng Nhóm các hỗ trợ của quản lý PTNN nhằm giảm nhẹ BĐKH như: hỗ trợ xây dựng và triển khai áp dụng biện pháp kỹ thuật canh tác nông nghiệp tăng sản lượng, giảm khí nhà kính, cải thiện quản lý

và tưới tiêu đồng ruộng

2.1.4 Nội dung quản lý nhà nước về kinh tế đối với phát triển nông nghiệp gắn với đặc thù vùng ven biển trong điều kiện BĐKH

Quản lý nhà nước về kinh tế với PTNN được thực hiện trên các nội dung: Định hướng, tạo môi trường phát triển nông nghiệp ứng phó với BĐKH, tổ chức và điều hành quá trình phát triển nông nghiệp ứng phó với BĐKH; hỗ trợ PTNN ứng phó với BĐKH; Theo dõi, giám sát, kiểm tra các hoạt động kinh tế nông nghiệp nhằm ứng phó với BĐKH

2.1.5 Các nhân tố ảnh hưởng đến quản lý phát triển nông nghiệp vùng ven biển

Nhóm các nhân tố khách quan ảnh hưởng đến quản lý PTNN bao gồm: điều kiện tự nhiên và điều kiện kinh tế - xã hội

Nhóm các nhân tố chủ quan bao gồm: những nhân tố thuộc chủ thể quản lý, những nhân tố thuộc khách thể quản lý và những nhân tố thuộc các chương trình, các chính sách hỗ trợ PTNN ứng phó với BĐKH

2.1.6 Tiêu chí đánh giá quản lý phát triển nông nghiệp vùng ven biển trong điều kiện BĐKH

Quản lý PTNN vùng ven biển ĐBSH được đánh giá trên hai nhóm tiêu chí:

Một là, nhóm cá tiêu chí đánh giá quá trình quản lý PTNN vùng ven biển trong điều kiện BĐKH bao gồm: khả năng định hướng PTNN ứng phó với BĐKH; Hoàn thiện tổ chức bộ máy quản lý và hệ thống chủ thể sản xuất kinh doanh nông nghiệp; Thực hiện các chủ trương hỗ trợ PTNN ứng phó với BĐKH; Thực hiện kiểm tra và điều chỉnh quá trình PTNN ứng phó với BĐKH

Hai là, nhóm tiêu chí phản ánh kết quả của quá trình quản lý phát triển nông nghiệp vùng ven biển trong điều kiện biến đổi khí hậu bao gồm: Mức

độ thay đổi trong nhận thức về PTNN trong điều kiện BĐKH của chủ thể quản lý và đối tượng quản lý ở vùng ven biển đồng bằng sông Hồng; Mức

độ tăng trưởng nông nghiệp vùng ven biển đồng bằng sông Hồng; Mức độ chuyển dịch cơ cấu nông nghiệp vùng ven biển ĐBSH; Mức độ phát triển

xã hội và bảo vệ môi trường vùng ven biển ĐBSH

2.2 Kinh nghiệm quản lý phát triển nông nghiệp của một số địa phương và bài học cho vùng ven biển đồng bằng sông Hồng

Trên cơ sở khảo cứu kinh nghiệm quản lý PTNN của một số quốc gia như: Hà Lan, Israen, Thái Lan và một số địa phương trong nước như: Bạc Liêu, Kiên Giang, nghiên cứu rút ra một số bài học kinh nghiệm cho vùng ven biển ĐBSH như: Một là, quản lý cấp huyện tăng cường tuyên truyền, giáo dục, truyền thông để nâng cao nhận thức về PTNN, BĐKH và tác động của BĐKH đến PTNN; Hai là, cơ quan quản lý cấp huyện về PTNN cần thực hiện tốt quy hoạch các vùng sinh thái nông nghiệp trên cơ sở xu hướng biến đổi khí hậu; Ba là, quản lý cấp huyện xem xét kiến nghị quản

lý cấp trên hỗ trợ tăng cường nghiên cứu, ứng dụng khoa học công nghệ