Phát triển nông nghiệp vùng ven biển đồng bằng sông hồng trong điều kiện biến đổi khí hậu tt

Đây là lý do chính để nghiên cứu sinh lựa chọn chủ đề “PTNN vùng ven biển đồng bằng sông Hồng trong điều kiện BĐKH” cho luận án tiến sỹ chuyên ngành quản lý kinh tế của mình với mong muố

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

Công trình được hoàn thành tại:

Học viện Khoa học Xã hội

Người hướng dẫn khoa học: 1 PGS,TS Nguyễn Danh Sơn

2 TS Trần Minh Yến

Phản biện 1: GS.TS Đỗ Đức Bình

Phản biện 2: PGS,TS Phạm Bảo Dương

Phản biện 3: PGS,TS Hoàng Văn Hải

Luận án sẽ được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận án tiến sĩ họp tại .vào hồi … giờ … ngày … tháng… năm 2019

Có thể tìm hiểu luận án tại:

- Thư viện Quốc gia Việt Nam

- Thư viện Khoa học Xã hội

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

PTNN vừa có ý nghĩa đảm bảo vai trò truyền thống của nông nghiệp

là chủ động an ninh lương thực quốc gia, đồng thời đảm nhiệm vai trò mớichủ yếu hiện nay như: cung cấp nguyên liệu cho các ngành công nghiệpchế biến phát triển, tạo ra hàng hóa đáp ứng nhu cầu trong nước và quốc tế,nâng cao thu nhập ngoại tệ từ xuất khẩu nông sản, đóng góp một phần vốncho phát triển kinh tế xã hội; bảo vệ môi trường sinh thái; quảng bá hìnhảnh và nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế

Quản lý nhà nước về kinh tế với sự PTNN như một yêu cầu tất yếuhiện nay Ở Việt Nam, nông nghiệp vốn là ngành kinh tế phụ thuộc rất lớnvào các điều kiện tự nhiên Quản lý nhà nước với PTNN nhằm khơi dậynhững tiềm năng, phát triển sản xuất, tiêu thụ nông sản hàng hóa cũng nhưứng phó với những thay đổi của điều kiện tự nhiên, trong đó có biến đổikhí hậu (BĐKH) một cách hiệu quả

Tổng quan các nghiên cứu liên quan đến phát triển và quản lý PTNN(được trình bày ở chương 1 của luận án) cho thấy các nghiên cứu tập trungchủ yếu vào chủ đề quản lý PTNN nói chung Chủ đề quản lý nhà nước vềkinh tế đối với PTNN trong điều kiện BĐKH chưa có nhiều các nghiêncứu Bên cạnh đó, BĐKH làm xuất hiện các vấn đề mới trong PTNN đòihỏi quản lý PTNN cũng phải thay đổi theo, thực trạng đó làm xuất hiệnnhững vấn đề mới cần nghiên cứu làm rõ Đây là lý do chính để nghiên cứu

sinh lựa chọn chủ đề “PTNN vùng ven biển đồng bằng sông Hồng trong điều kiện BĐKH” cho luận án tiến sỹ chuyên ngành quản lý kinh tế của

mình với mong muốn góp phần làm sáng tỏ và giải quyết các vấn đề quản

lý nhà nước về kinh tế gắn với điều kiện tác động của BĐKH trong PTNN

ở khu vực ven biển ĐBSH Cũng do địa bàn nghiên cứu là khu vực venbiển (gồm các huyện, xã ven biển) nên cấp quản lý ở đây là cấp huyện, tấtnhiên được xét trong mối quan hệ quản lý trong hệ thống quản lý chungcủa quốc gia: theo ngành là hệ thống quản lý ngành nông nghiệp và theolãnh thổ là hệ thống quản lý địa phương (tỉnh, vùng/tiểu vùng)

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận án

2.1 Mục đích nghiên cứu

Mục đích chung: Nghiên cứu PTNN dưới góc độ quản lý nhà nước

về kinh tế cấp huyện ở vùng ven biển ĐBSH trong điều kiện BĐKH là làm

rõ thực trạng và đề xuất một số giải pháp, kiến nghị nhằm hoàn thiện quản

lý PTNN vùng ven biển ĐBSH.

Mục đích cụ thể của nghiên cứu là trả lời các câu hỏi sau:

(i) BĐKH đã có những tác động gì tới PTNN ở khu vực ven biểnĐBSH? Tính tất yếu quản lý nhà nước nhà nước về kinh tế với PTNN phảithay đổi, điều chỉnh để phù hợp là gì?

(ii) Thực trạng quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN vùng venbiển ĐBSH trong điều kiện BĐKH như thế nào?

(iii) Quản lý PTNN ở khu vực ven biển ĐBSH trong điều kiệnBĐKH đứng trước thuận lợi, khó khăn, thời cơ và thách thức nào?

(iv) Giải pháp nào để tận dụng, phát huy thuận lợi và khắc phục,vượt qua các khó khăn, thách thức trong quản lý nhà nhà nước về kinh tếđối với PTNN vùng ven biển ĐBSH trong điều kiện BĐKH?

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến để tài, chỉ rõ những kếtquả đã đạt được, những vấn đề còn chưa thống nhất, những khoảng trốngchưa được nghiên cứu Trên cơ sở đó luận án lựa chọn nội dung nghiên cứuphù hợp và có ý nghĩa

- Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về quản lý nhà nước vềkinh tế đối với PTNN trong điều kiện BĐKH làm cơ sở để phân tích thựctrạng cũng như đề xuất giải pháp

- Phân tích, đánh giá thực trạng quản lý PTNN vùng ven biển đồngbằng sông Hồng và xác định các vấn đề đặt ra trong quản lý nhà nước vềkinh tế đối với PTNN trong điều kiện BĐKH

- Đề xuất quan điểm, định hướng, giải pháp và kiến nghị cho quản lýnhà nước về kinh tế đối với PTNN vùng ven biển ĐBSH trong điềuBĐKH

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận án

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của luận án là PTNN vùng ven biển ĐBSH trongđiều kiện BĐKH dưới góc nhìn quản lý nhà nước cấp huyện.

3.2 Phạm vi nghiên cứu

Phạm vi về nội dung: tên đề tài luận án là “PTNN vùng ven biểnđồng bằng sông Hồng trong điều kiện BĐKH”, trong đó và như đã nói ởtrên, PTNN được xem xét dưới góc nhìn quản lý nhà nước về kinh tế cấphuyện, do vậy PTNN được xem là biểu hiện kết quả của quản lý như làmối quan hệ nhân – quả Quản lý nhà nước cấp huyện, theo phân cấp quản

lý hiện nay ở nước ta, là cấp thực hiện các chính sách phát triển của trungương (Chính phủ, bộ ngành, tỉnh), nên quản lý nhà nước cấp huyện mangđậm tính chất tổ chức thực hiện các chính sách phát triển Việc tổ chứcthực hiện này bao gồm nhiều bên liên quan, trong đó bên liên quan chính ởđây là quản lý nhà nước cấp huyện với vai trò là bên chủ động định hướng,khởi xướng, tạo điều kiện và liên kết, phối hợp các bên liên quan khác(nông dân, tổ chức kinh tế, tổ chức chính trị, xã hội,…) trong huy động cácnguồn lực phát triển (nội lực, ngoại lực) nhằm đạt được các mục tiêu pháttriển (ở đây là PTNN bền vững trong điều kiện BĐKH)

Phạm vi về không gian: luận án giới hạn nghiên cứu các huyện venbiển thuộc vùng ĐBSH bao gồm ba tỉnh là Thái Bình, Nam Định và NinhBình bao gồm: Thái Thụy, Tiền Hải (Thái Bình), Hải Hậu, Giao Thủy,Nghĩa Hưng (Nam Định), Kim Sơn (Ninh Bình) có mang đặc trưng nôngnghiệp ven biển và đang chịu tác động mạnh mẽ của BĐKH

Phạm vi về thời gian: Luận án khảo cứu PTNN của địa bàn nghiêncứu từ năm 2010 đến năm 2018 Trong đó khảo cứu trên số liệu thứ cấpđược tổng hợp ở giai đoạn 2010 đến 2017, khảo cứu thông tin sơ cấp đượctiến hành trong năm 2018

Do tên đề tài được xác định thuộc chuyên ngành Quản lý kinh tế nênkhái niệm “phát triển” ở đây được coi là “quả” của “nhân” tạo ra nó làquản lý và khái niệm “quản lý nhà nước về kinh tế với PTNN” được nóingắn gọn là “quản lý PTNN” trong suốt luận án

4 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận án

4.1 Phương pháp luận, tiếp cận nghiên cứu

Luận án sử dụng phương pháp luận chung của khoa học xã hội và

khoa học quản lý, đặc biệt là mối quan hệ biện chứng giữa chủ thể quản lý

và khách thể quản lý cũng như mối quan hệ nhân – quả trong quản lý pháttriển Luận án tiếp cận theo cả 2 cách: từ trên xuống (top down) và từ dướilên (botom up)

4.2 Phương pháp nghiên cứu của luận án

Luận án được nghiên cứu bằng các phương pháp: Thống kê mô tả.Phương pháp nghiên cứu so sánh và phương pháp logic Phương pháp phântích và tổng hợp Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi Phương pháp phântích điểm mạnh điểm yếu

5 Đóng góp mới về khoa học của luận án

(1) Hệ thống hóa và phát triển cơ sở lý luận về PTNN vùng ven biểnvới vai trò của chính quyền cấp huyện trong với bối cảnh phát triển mới làtác động của BĐKH Hệ thống hóa, xây dựng nội dung và tiêu chí đánh giáquản lý PTNN trong điều kiện BĐKH (2) Luận án cung cấp những chứng

cứ, minh chứng thực tiễn cùng các vấn đề đặt ra trong quản lý nhà nướccấp huyện đối với PTNN, từ phân tích đánh giá thực trạng PTNN dưới tácđộng của BĐKH (3) Trên cơ sở phân tích dự báo bối cảnh mới luận án đềxuất giải pháp PTNN vùng ven biển ĐBSH trong điều kiện BĐKH từ góc

độ quản lý của chính quyền cấp huyện Luận án có thể là tham khảo hữu íchcho các nhà quản lý phát triển ở các địa phương ven biển ĐBSH cũng nhưcác địa phương khác ở nước ta

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận án

6.1 Ý nghĩa về mặt lý luận

Kết quả nghiên cứu luận án góp phần bổ sung cơ sở lý luận quản lýPTNN của chính quyền cấp huyện trong điều kiện BĐKH Kết quả nghiêncứu cung cấp cơ sở lý luận cho các nghiên cứu về PTNN của chính quyềncấp huyện ở các đại phương khác

6.2 Ý nghĩa về mặt thực tiễn

Những kiến nghị và giải pháp của luận án là tài liệu tham khảo có giátrị cho chính quyền các huyện và các cấp trong PTNN của các huyện vùngven biển ĐBSH và các huyện nông nghiệp khác có điều kiện tương tự trên

cả nước

7 Cơ cấu của luận án

Chương 1 Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án

Chương 2 Cơ sở lý luận, thực tiễn về phát triển nông nghiệp vùngven biển trong điều kiện biến đổi khí hậu

Chương 3 Thực trạng phát triển nông nghiệp vùng ven biển đồngbằng sông Hồng trong điều kiện biến đổi khí hậu

Chương 4 Quan điểm, mục tiêu và giải pháp phát triển nông nghiệpvùng ven biển đồng bằng sông Hồng

CHƯƠNG 1

TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ

TÀI LUẬN ÁN 1.1 Các nghiên cứu về quản lý nhà nước với phát triển nông nghiệp vùng ven biển

1.1.1 Các nghiên cứu về quản lý nhà nước với phát triển nông nghiệp cả nước và cấp tỉnh

Kết quả tổng quan chủ đề nghiên cứu về quản lý nhà nước về kinh tếvới PTNN cả nước và cấp tỉnh cho thấy: Các nghiên cứu thống nhất chorằng quản lý nhà nước về kinh tế là một tất yếu của PTNN hiện nay Mỗinghiên cứu đóng góp ở một khía cạnh nhất định trong quan sát quản lý nhànước về kinh tế với PTNN Xét dưới góc độ phân cấp quản lý nhà nước vềkinh tế: có nghiên cứu đề cập đến quản lý nhà nước với PTNN nói chung,

có nghiên cứu tập trung luận giải quản lý nhà nước với PTNN ở một tỉnh.Xét dưới góc độ giai đoạn tác động: có nghiên cứu xem xét giai đoạn xâydựng chính sách, tạo môi trường, định hướng phát triển, số khác phân tíchquá trình tổ chức thực hiện chủ trương, chính sách PTNN, có nghiên cứukhâu kiểm tra, đánh giá quá trình thực hiện PTNN Xét dưới góc độ nộidung PTNN: có nghiên cứu luận giải quản lý nhà nước với nhân lực quản

lý nhà nước về kinh tế, với đất đai nông nghiệp, với xuất khẩu nông sản,với chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp

1.1.2 Các nghiên cứu về quản lý nhà nước với phát triển nông nghiệp vùng ven biển

Quá trình khảo cứ kết quả nghiên cứu trước đây cho thấy, nghiên cứu

quản lý nhà nước cấp huyện với PTNN rất ít ỏi Cuốn sách Quản lý nhà nước về kinh tế của ủy ban nhân dân huyện, vấn đề và giải pháp (sách chuyên khảo) của tác giả Chu Tiến Quang (2010) đã hệ thống hóa và xây

dựng cơ sở lý luận quản lý nhà nước về kinh tế của ủy ban nhân dân huyện

Tác giả phân tích thực trạng quản lý nhà nước về kinh tế của ủy ban nhândân huyện, khảo cứu thực tiễn quản lý nhà nước về kinh tế của ủy ban nhândân huyện Lâm Thao và Nam Sách Trên cơ sở đó nghiên cứu đã đề xuấtquan điểm và giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nước về kinh tế của ủy bannhân huyện Tuy nhiên, nghiên cứu trực tiếp đi sâu vào mối quan hệ giữa

ủy ban nhân nhân huyện với tất cả các ngành và các lĩnh vực trong nềnkinh tế Nghiên cứu chưa tập trung đi sâu vào quản lý cấp huyện với PTNNtrong mối quan hệ với BĐKH

1.2 Các nghiên cứu về tác động của biến đổi khí hậu đến quản lý nhà nước về phát triển nông nghiệp

Các nghiên cứu đã chỉ ra BĐKH đã và đang diễn ra vô cùng mạnh mẽ,tác động nhiều mặt, toàn điện đến hoạt động sản xuất nông nghiệp Một sốnghiên cứu đánh giá tác động ở một số địa phương, vùng miền trên cảnước Sự tác động mạnh mẽ của BĐKH đến PTNN ngày càng trở nên rõnét hơn, đòi hỏi quản lý PTNN cần có những thay đổi trong định hướng,tạo môi trường, hỗ trợ phù hợp để thúc đẩy PTNN ứng phó với BĐKH.Tuy nhiên, số nghiên cứu tập trung phân tích quan hệ giữa sự BĐKH vớiquản lý PTNN chưa nhiều, đặc biệt là với khu vực ven biển ĐBSH Vì vậy,đây là khoảng trống để luận án tập trung nghiên cứu làm sáng tỏ

1.3 Kết luận rút ra và những vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu

1.3.1 Kết luận rút ra

Tổng quan các nghiên cứu liên quan đến phát triển và quản lý PTNNcho thấy đã có sự quan tâm chú ý nhiều đến lĩnh vực này Kết quả nghiêncứu thể hiện trên một số khía cạnh sau:

Một là, phân tích cơ sở lý luận, thực tiễn, thực trạng của quản lýPTNN Việt Nam Phân tích mối quan hệ giữa quản lý nhà nước về kinh tếvới PTNN hàng hóa, hội nhập kinh tế quốc tế Phân tích thực trạng quản lýnhà nước về kinh tế với PTNN, tìm ra tồn tại để đề xuất các kiến nghị, giảipháp PTNN ở tầm quốc gia

Hai là, một số nghiên cứu tập trung luận giải một nội dung, một khíacạnh, một chức năng, một công đoạn của quản lý nhà nước về kinh tế vớiPTNN Một số nghiên cứu phân tích một hoặc vài nhân tố ảnh hưởng đếnquản lý nhà nước đối với PTNN như nguồn nhân lực, hội nhập, thị

trường… Tập trung phân tích thực trạng của khía cạnh, nội dung nhân tốriêng để đề xuất kiến nghị, giải pháp cho từng lĩnh vực riêng biệt đó.

Ba là, một số nghiên cứu tập trung xây dựng cơ sở lý luận về quản lýPTNN cấp tỉnh hay cấp vùng Tìm ra thực trạng quan hệ giữa quản lýPTNN của chính quyền cấp tỉnh với PTNN Trên cơ sở đó đề xuất kiếnnghị, giải pháp cho PTNN bằng việc nâng cao hiệu quả quản lý của chínhquyền cấp tỉnh với PTNN

Bốn là, một số nghiên cứu hướng vào phân tích quan hệ giữa BĐKHvới PTNN Vạch rõ BĐKH đã và đang làm thay đổi các điều kiện sống còncủa PTNN Đề ra những giải pháp chung nhằm PTNN trong điều kiệnBĐKH Qua đó nhận thấy, những nghiên cứu quản lý nhà nước về kinh tếđối với PTNN vùng ven biển trong điều kiện tác động của BĐKH thì cònchưa nhiều bởi BĐKH, đặc biệt ở vùng ven biển ĐBSH mới trở nên thực

sự rõ ràng trong một số năm gần đây Đồng bằng sông Hồng (ĐBSH) nước

ta là một khu vực chịu tác động ngày càng tăng của BĐKH với các biểuhiện ngày càng rõ rệt, như sự gia tăng về tần suất, cường độ các hiện tượngcực đoan của thời tiết, khí hậu (hạn hán, bão, lụt, tố lốc, nắng nóng, rétđậm…) cũng như mực nước biển dâng, tuy chậm nhưng đã bắt đầu có hiệntượng xâm nhập mặn, làm ảnh hưởng nhiều tới sản xuất và cuộc sống củangười dân, đặc biệt là sản xuất nông nghiệp

Năm là, hầu hết các nghiên cứu tập trung phân tích, luận giải quản lýPTNN trên phạm vi cả nước hoặc cấp tỉnh Nghiên cứu về quản lý PTNNcấp huyện với PTNN còn ít Lý do bởi, vai trò của chính quyền cấp huyệntrong tổ chức thực hiện chủ trương chính sách PTNN mới thể hiện rõ trongnhững năm gần đây Đây là cấp quản lý có điều kiện gần gũi với thực tiễnPTNN và trực tiếp có những định hướng, hỗ trợ, điều chỉnh nhanh chóng,kịp thời và phù hợp với thực tiễn nhất Bên cạnh đó, diễn biến của BĐKHtác động đến địa phương thì người dân và chính quyền cơ sở là nhữngngười thấu hiểu rõ nhất

Như vậy, đối với vùng ĐBSH chủ để quản lý PTNN nói chung đượcnghiên cứu nhiều nhưng quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN trongđiều kiện BĐKH thì còn chưa nhiều Với không ít các vấn đề, thậm chí vấn

đề rất mới có liên quan đến quản lý PTNN trong điều kiện BĐKH ở vùngĐBSH cần được tiếp tục nghiên cứu Bối cảnh thay đổi, điều kiện hoạt

động của đối tượng quản lý có những thay đổi thì tất yếu quản lý, trong đó

có quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN, phải thay đổi theo để giảiquyết những vấn đề phát triển nảy sinh Quản lý nhà nước về kinh tế vớiPTNN xem xét ở cấp huyện trên cả nước và vùng ven biển ĐBSH cũngchưa được quan tâm nghiên cứu nhiều

1.3.2 Những vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu

Trên cơ sở những khoảng trống nghiên cứu để lại, xuất hiện một sốvấn đề cần tiếp tục nghiên cứu làm rõ như sau:

Một là, quan hệ giữa BĐKH với PTNN ở khu vực ven biển ĐBSHtrong thời gian gần đây

Hai là, quản lý nhà nước nhà nước về kinh tế với PTNN phải thayđổi, điều chỉnh để phù hợp với sự biến đổi của yêu cầu PTNN thích ứngvới BĐKH

Ba là, tìm ra các vấn đề quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN ởkhu vực ven biển ĐBSH trong điều kiện BĐKH

Bốn là, khái quát những thuận lợi, khó khăn, thách thức trong quản

lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN ở khu vực ven biển ĐBSH trong điềukiện BĐKH

Năm là, xây dựng một số kiến nghị, giải pháp để tận dụng, phát huythuận lợi và khắc phục, vượt qua các khó khăn, thách thức trong quản lýnhà nước về kinh tế đối với PTNN ở khu vực ven biển ĐBSH trong điềukiện BĐKH

Các khoảng trống nghiên cứu trên được lấp đầy trong logic nghiêncứu của luận án Trong đó, xác định rõ quản lý nhà nước về kinh tế củachính quyền cấp huyện là trục chính, là nguyên nhân, PTNN ứng phó vớiBĐKH là kết quả

CHƯƠNG 2.

CƠ SỞ LÝ LUẬN, THỰC TIỄN VỀ PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP VÙNG VEN BIỂN TRONG ĐIỀU KIỆN BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU 2.1 Cơ sở lý luận về quản lý nhà nước với phát triển nông nghiệp trong vùng ven biển trong điều kiện biến đổi khí hậu

2.1.1 Khái niệm, đặc điểm vai trò phát triển của nông nghệp ven biển

Phát triển nông nghiệp vùng ven biển vùng ven biển là sự tăng trưởng

giá trị và sản lượng nông nghiệp; sự hoàn chỉnh về mặt cơ cấu; sự cải thiệnchất lượng cuộc sống cư dân nông nghiệp thuộc các huyện có tiếp giáp với

biển PTNN được phân tích trong mối quan hệ nhân quả với quản lý nhà

nước về PTNN

PTNN vùng ven biển có những đặc trưng riêng: đất đai có nguy cơnhiễm mặn, nhiễm phèn cao, đối tượng sản xuất đặc thù so với cá vùngkhác, là vùng chịu tác động sớm và mạnh mẽ của BĐKH

Vùng ven biển ĐBSH là lá chắn thiên nhiên cho toàn vùng ven biển

và vùng đồng bằng bắc bộ PTNN ven biển hợp lý có ý nghĩa lớn cả vềkinh tế, xã hội và môi trường

2.1.2 Quản lý nhà nước với phát triển nông nghiệp ven biển trong điều kiện biến đổi khí hậu

Quản lý nhà nước về kinh tế là sự tác động có tổ chức, bằng pháp luật

và thông qua hệ thống các chính sách với các công cụ quản lý kinh tế nhằmđạt được mục tiêu phát triển kinh tế đất nước, trên cơ sở sử dụng có hiệuquả các nguồn lực trong bối cảnh phát triển nhất định

Quản lý nhà nước về kinh tế đối với PTNN vùng ven biển trong điềukiện BĐKH là sự tác động về kinh tế của các cơ quan quản lý nhà nướccấp huyện nhằm PTNN, phát huy lợi thế so sánh của địa phương, thu hút

và sử dụng có hiệu quả các nguồn lực từ bên ngoài để thực hiện các mụctiêu PTNN ứng phó với BĐKH Lẽ đương nhiên, việc quản lý nhà nướccấp huyện này cần có sự phối hợp với toàn hệ thống quản lý nhà nước củaquốc gia

Quản lý nhà nước cấp huyện với PTNN có chức năng hỗ trợ, tạo điềukiện thuận lợi cũng như phối hợp chặt chẽ với đơn vị nhằm PTNN; lâmnghiệp; diêm nghiệp; thuỷ lợi; thuỷ sản; phòng, chống thiên tai; chấtlượng, an toàn thực phẩm đối với nông sản, lâm sản, thuỷ sản và muối;phát triển nông thôn; phát triển kinh tế hộ; kinh tế trang trại nông thôn;kinh tế hợp tác xã nông, lâm, ngư, diêm nghiệp gắn với ngành nghề, làngnghề ở nông thôn và thực hiện một số nhiệm vụ, quyền hạn theo sự uỷquyền của Uỷ ban nhân dân cấp huyện và theo quy định của pháp luật, bảođảm sự thống nhất quản lý của ngành, lĩnh vực công tác ở địa phương

2.1.3 Tác động của biến đổi khí hậu đến quản lý phát triển nông nghiệp

BĐKH đặt ra yêu cầu quản lý PTNN cần lồng ghép những chủ trươngchính sách với tăng cường khả năng ứng phó với BĐKH thông qua việctăng khả năng thích ứng với BĐKH của các chủ thể đồng thời giảm nhẹcác tác động của BĐKH với sản xuất nông nghiệp Các hỗ trợ từ phía quản

lý PTNN hướng vào làm tăng khả năng thích ứng như tạo dựng cơ sở hạtầng ứng phó với BĐKH (đê đập, hệ thống tưới tiêu, ngăn mặn, ), quản lýmùa vụ, tăng tưới tiêu, chăm bón thêm, kiểm soát côn trùng, sâu bệnh gâyhại; hỗ trợ chuyển đổi sản xuất, chuyển đổi giống, chuyển đổi cây trồng vậtnuôi, hỗ trợ nghiên cứu ứng dụng khoa học kỹ thuật trong sản xuất, hỗ trợtuyên truyền thay đổi hành vi thông qua tuyên truyền, giáo dục nâng caonhận thức của cộng đồng Nhóm các hỗ trợ của quản lý PTNN nhằm giảmnhẹ BĐKH như: hỗ trợ xây dựng và triển khai áp dụng biện pháp kỹ thuậtcanh tác nông nghiệp tăng sản lượng, giảm khí nhà kính, cải thiện quản lý

và tưới tiêu đồng ruộng

2.1.4 Nội dung quản lý nhà nước về kinh tế đối với phát triển nông nghiệp gắn với đặc thù vùng ven biển trong điều kiện BĐKH

Quản lý nhà nước về kinh tế với PTNN được thực hiện trên các nộidung: Định hướng, tạo môi trường phát triển nông nghiệp ứng phó vớiBĐKH, tổ chức và điều hành quá trình phát triển nông nghiệp ứng phó vớiBĐKH; hỗ trợ PTNN ứng phó với BĐKH; Theo dõi, giám sát, kiểm tra cáchoạt động kinh tế nông nghiệp nhằm ứng phó với BĐKH

2.1.5 Các nhân tố ảnh hưởng đến quản lý phát triển nông nghiệp vùng ven biển

Nhóm các nhân tố khách quan ảnh hưởng đến quản lý PTNN baogồm: điều kiện tự nhiên và điều kiện kinh tế - xã hội

Nhóm các nhân tố chủ quan bao gồm: những nhân tố thuộc chủ thểquản lý, những nhân tố thuộc khách thể quản lý và những nhân tố thuộccác chương trình, các chính sách hỗ trợ PTNN ứng phó với BĐKH

2.1.6 Tiêu chí đánh giá quản lý phát triển nông nghiệp vùng ven biển trong điều kiện BĐKH

Quản lý PTNN vùng ven biển ĐBSH được đánh giá trên hai nhómtiêu chí:

Một là, nhóm cá tiêu chí đánh giá quá trình quản lý PTNN vùng venbiển trong điều kiện BĐKH bao gồm: khả năng định hướng PTNN ứng

phó với BĐKH; Hoàn thiện tổ chức bộ máy quản lý và hệ thống chủ thểsản xuất kinh doanh nông nghiệp; Thực hiện các chủ trương hỗ trợ PTNNứng phó với BĐKH; Thực hiện kiểm tra và điều chỉnh quá trình PTNN ứngphó với BĐKH

Hai là, nhóm tiêu chí phản ánh kết quả của quá trình quản lý phát triểnnông nghiệp vùng ven biển trong điều kiện biến đổi khí hậu bao gồm: Mức

độ thay đổi trong nhận thức về PTNN trong điều kiện BĐKH của chủ thểquản lý và đối tượng quản lý ở vùng ven biển đồng bằng sông Hồng; Mức

độ tăng trưởng nông nghiệp vùng ven biển đồng bằng sông Hồng; Mức độchuyển dịch cơ cấu nông nghiệp vùng ven biển ĐBSH; Mức độ phát triển

xã hội và bảo vệ môi trường vùng ven biển ĐBSH

2.2 Kinh nghiệm quản lý phát triển nông nghiệp của một số địa phương và bài học cho vùng ven biển đồng bằng sông Hồng

Trên cơ sở khảo cứu kinh nghiệm quản lý PTNN của một số quốc gianhư: Hà Lan, Israen, Thái Lan và một số địa phương trong nước như: BạcLiêu, Kiên Giang, nghiên cứu rút ra một số bài học kinh nghiệm cho vùngven biển ĐBSH như: Một là, quản lý cấp huyện tăng cường tuyên truyền,giáo dục, truyền thông để nâng cao nhận thức về PTNN, BĐKH và tácđộng của BĐKH đến PTNN; Hai là, cơ quan quản lý cấp huyện về PTNNcần thực hiện tốt quy hoạch các vùng sinh thái nông nghiệp trên cơ sở xuhướng biến đổi khí hậu; Ba là, quản lý cấp huyện xem xét kiến nghị quản

lý cấp trên hỗ trợ tăng cường nghiên cứu, ứng dụng khoa học công nghệtrong sản xuất nông nghiệp để ứng phó với BĐKH; Ba là, tiến hành tậptrung sản xuất nông nghiệp trên quy mô lớn để có nguồn lực ứng dụngkhoa học công nghệ, chuyển đổi sản xuất thích ứng với BĐKH; Bốn là,xây dựng loại hình tổ chức sản xuất nông nghiệp phù hợp; Năm là, quản lýcấp huyện thực hiện tốt chủ trương chính sách hỗ trợ thông tin, thực hiệntốt chính sách tăng cường liên kết phát triển chuỗi giá trị nông sản, pháttriển nông nghiệp hàng hóa; Sáu là, quản lý cấp huyện thực hiện tốt cácchương trình đào tạo tăng cường đào tạo nâng cao trình độ của lao độngnông nghiệp; Bảy là, quản lý cấp huyện phối hợp tốt với cấp trên nâng caovai trò của nhà nước trong việc hỗ trợ PTNN

CHƯƠNG 3.