bài giảng Bướu giáp đơn thuần

CƠ CHẾ ĐIỀU HÒA HORMON TUYẾN GIÁP... Định nghĩa: Bướu giáp lan tỏa, không thay đổi nồng độ hormon giáp bướu cổ, bướu bình giáp, phình giáp.. Thiếu hụt Hormon tuyến giáp: - Thiếu hụt horm

BÀI GIẢNG

BƯỚU GIÁP ĐƠN THUẦN

Ths.TRẦN VĂN THÔNG.

CƠ CHẾ ĐIỀU HÒA HORMON TUYẾN GIÁP

I- ĐỊNH NGHĨA

• 1.1 Định nghĩa: Bướu giáp lan tỏa, không thay đổi nồng độ hormon giáp( bướu cổ, bướu bình giáp, phình giáp )

- Bướu giáp địa phương:>10% dân số bị bướu giáp, do thiếu hụt iod

- Bướu cổ tản phát: nằm ngoài vùng bướu cổ địa phương

1.2 Tần xuất

- 70- 75% bệnh về bướu giáp

- Nữ> nam

- Có tính gia đình

II- NGUYÊN NHÂN& CƠ CHẾ BỆNH SINH

2.1 Thiếu hụt Hormon tuyến giáp:

- Thiếu hụt hormon giáp tuyệt đối

- Thiếu hụt hornom giáp thương đối

II- NGUYÊN NHÂN& CƠ CHẾ BỆNH SINH

2.2 Yếu tố tại chỗ:

- Do thuốc: Cordaron, điều trị hen…

- Suy dinh dưỡng

- Thừa iod

- Đào thải quá mức Hormon giáp HCTC, tiểu đạm

III- LÂM SÀNG

- Thường không có triệu chứng

- Thấy cổ to ra, mặc áo chật cổ

- Khám: mật độ có thể mềm, chắc, đàn hồi, không có dấu hiệu bướu mạch

Phân độ bướu giáp

Độ I

Độ II

Độ III

- Độ tập trung iod: bình thường.

- Sinh thiết kim nhỏ: xác định lành hay ác, bướu đơn thuần hay viêm giáp

V- Tiến triển và biến chứng

5.1 Tiến triển:

- Tự khỏi, hoặc khỏi sau khi điều trị

- Không thay đổi kích thước bướu trong nhiều năm

- Tăng kích thước

5.2 Biến chứng

5.2.2 Nhiễm khuẩn:

- Bướu cứng, nóng, đau, sốt

5.2.3 Xuất huyết:

- Bướu to, sờ cảm giáp căng

- Chọc có máu không đông

- ECHO có khối ECHO trống ở vùng tương ứng

5.2 Biến chứng

5.2.5 Suy giáp:

- Xuất hiện các triệu chúng suy giáp

- ECHO tuyến giáp không đồng nhất

- T3 T4 giảm, TSH tăng

5.2.6 Ung thư hóa

VI- Chẩn đoán

• 6.1 Chẩn đoán xác định:

- Lâm sàng: tình tràng bình giáp

- Cận lâm sàng:

• Echo, xạ hình: tính chất lan tỏa không đều của bướu

• Độ tập trung iod bình thường

• T3T4 bình thường, TSH bình thường

VI- Chẩn đoán

6.2 Chẩn đoán phân biệt:

- Phân biệt BGĐT có kèm rối loạn thần kinh thực vật với Basedow

- Viêm giáp Hashimoto

- K giáp

VI- Chẩn đoán

6.3 Chẩn đoán nguyên nhân:

- Thiếu iod: Bn ở vùng bướu cổ địa phương, đo iod niệu < 5μg/dl

- Quá thừa iod: dùng thuốc có chứa iod kéo dài

- Ăn nhiều và kéo dài khoai mì

- Hội chứng thận hư

- Miễn dịch : tìm kháng thể TGI

VII- Điều trị

7.1 Mục tiêu và cơ sở điều trị:

- Mục tiêu: làm giảm kích thước của bướu, giữ chức năng tuyến giáp ở trạng thái bình thường

- Cơ sở: ức chế giải phóng TSH

VII- Điều trị

7.2 Điều trị cụ thể:

• Bướu mới lan tỏa:

- Dùng Hormon trị liệu nhằm ức chế tiết TSH

- Liều T4(L-Thyroxine) 100- 200μg/ng

- T3T4 dùng riêng hoặc kết hợp tỉ lệ T4:T3 là 4:1

VII- Điều trị

7.2 Điều trị cụ thể:

• Bướu lan tỏa lâu ngày hoặc nhiều nhân:

- Thường điều trị không khỏi, bướu chỉ ổn định không thay đổi về khối lượng

- Nếu có triệu chứng chèn ép: phẫu thuật cắt bớt mô giáp và điều trị hormon tuyến giáp như trên

VIII- Dự phòng

• Cung cấp đủ iod là hiệu quả nhất, theo khuyến cáo của WHO: khoảng 150- 300μg/ngày Các cách cung cấp iod như:

- Hòa iod vào nước uống

- Trộn iod vào muối ăn

- Dùng dầu có iod