Mục đích yêu cầu: - Học sinh nắm đợc quá trình đấu tranh tiến hành cách mạng XHCN và phong trào giải phóng dân tộc của các nớc thuộc địa và phụ thuộc từ sau chiến tranh thế giới thứ II
Trang 1Ngày soạn: 28-09-2008
Ngày dạy : 02-10-2008
Tiết : 01
Liên Xô, Đông Âu và phong trào giải phóng dân tộc từ sau chiến tranh thế
giới thứ II đến nay
I Mục đích yêu cầu:
- Học sinh nắm đợc quá trình đấu tranh tiến hành cách mạng XHCN và
phong trào giải phóng dân tộc của các nớc thuộc địa và phụ thuộc từ sau chiến tranh thế giới thứ II đến nay
- Hiểu đợc cuộc đấu tranh đầy gian khổ của giai cấp vô sản thế giới và sự
hi sinh mất mát của cha ông ta trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và
chống Mĩ cứu nớc
- Từ đó có tinh thần, thái độ đúng đắn với sự kiện lịch sử và trân trọng
những gì mình có
II Thiết bị đồ dùng học tập
- Lợc đồ Liên Xô, Đông Âu, Châu Mĩ la tinh, Châu á
- Tranh ảnh ,băng hình
III Tiến trình bài giảng.
- Giáo viên khái quát lại một số kiến thức cơ bản cho học sinh giai đoạn này
- Gọi một số học sinh lên trả lời các câu hỏi nhằm hệ thống hoá kiến thức
- Tình hình Liên Xô sau chiến tranh
thế giớ thứ II nh thế nào?
- Trớc những tổn thất nặng nề đó
Đảng, Nhà nớc và nhân dân Liên Xô
đã làm gì?
- Sau khi đã khôi phục đựơc nền kinh
tế từ những năm 50 đến đầu những
năm 70 của thế kỉ XX tình hình Liên
Xô ra sao?
- Sau chiến tranh thế giới thứ II Liên Xô
bị tổn thất nặng nề cả ngời và của
- Thực hiện các kế hoạch dài hạn (5 năm) nhằm khôi phục và phát triển kinh tế
- Tiếp tục xây dung cơ sở vật chất –kĩ thuật của chủ nghĩa xã hội với các kế hoạch dài hạn Kết quả đạt nhiều thành
Trang 2- Các nớc dân chủ nhân dân Đông Âu
ra đời trong hoàn cảnh nào?
- Em hãy nêu tên các nớc Đông Âu?
- Sauk hi giành độc lập, khôi phục
kinh tế,từ những năm 50 đến 70 của
thế kỉ XX Đông Âu đã làm gì?
- Điểm nào cho chúng ta thấy hệ
thống xã hội chủ nghĩa đợc hình
thành?
- Nguyên nhân dẫn đến khủng hoảng
và tan giã ở Liên Xô và các nớc Đông
Âu ?
tựu to lớn trở thành cờng quốc công nghiệp đứng thứ hai thế giới
- Chủ nghĩa phát xít bị tiêu diệt cùng với
sự giúp đỡ của hang quân Liên Xô những ngời cộng sản đã lãnh đạo nhân dân Đông
Âu khởi nghĩa giành chính quyền đi theo con đờng cách mạng xã hội chủ nghĩa
- CHDC Đức, Ba Lan,Tiệp Khắc, Hung ga
ri, Ru ma ni, Nam T, Bun ga ri, An ba ni
- Tiến hành xây dung chủ nghĩa xã hội với
ba nhiệm vụ chính:
+ Xoá bỏ sự bóc lột của giai cấp t sản + Đa nông dân vào làm ăn tập thể,tiến hành công nghiệp hoá
+ Xây dựng cơ sở vật chất – kĩ thuật của chủ nghĩa xã hội
- Ngày 8-1-1949 Hội đồng tơng trợ kinh tế ( SEV) đợc thành lập
- 5-1955 Hiệp ớc Vac-sa-va đợc thành lập
- Do khủng hoảng dầu mỏ dẫn tới khủng hoảng toàn diện ( do không tiến hành cải cách kinh tế chính trị xã hội ) Đặc biệt khi tiến hành cải cách lại không có sự chuẩn bị chu đáo, đồng thời liên tiếp mắc sai lầmnh :
+ Thực hiện đa nguyên chính trị
+ Xoá bỏ sự lãnh đạo độc quyền của
Đảng cộng sản
+ Tập trung quyền lực vào tay tổng thống
Dẫn đến Đảng công sản mất lòng tin của dân chế độ xã hội chủ nghĩa bị tan giã
Trang 3- Phong trào giải phóng dân tộc trên
thế giới từ sau chiến tranh thế giới thứ
II diễn ra nh thế nào?
- Diễn ra qua ba giai đoạn:
+ Từ 1945 đến giữa những năm 60 của thế kỉ XX Đây là giai đoạn phong trào
đấu tranh giải phóng dân tộc diễn ra mạnh
mẽ giành thắng lợi ở nhiều nơi nh á, Phi,
Mĩ la tinh
+ Từ giữa những năm 60 đến giữa những năm70 của thế kỉ XX Đây là giai đoạn các nớc Châu Phi cuối cùng giành độc lập
+ Từ giữa những năm 70 đến giữa những năm 90 của thế kỉ XX Đây là giai
đoạn phong trào đấu tranh dới hình thức chủ nghĩa A Pác thai
IV Củng cố :
- Chuẩn bị ôn tập các bài tiếp theo thuộc chơng III
Trang 4Ngày soạn: 02-10-2008
Ngày dạy : 16-10-2008
Tiết : 02
Các nớc á, Phi, mĩ la-tinh từ 1945 đến nay
I Mục đích yêu cầu :
- Học sinh nắm đợc quá trình đấu tranh giải phóng dân tộc và sự phát triển
kinh tế của các nớc trong khu vực
- Hệ thống hoá kiến thức cơ bản chơng II, III, IV, V từ đó hiểu sâu hơn những gì đã sảy ra trong quá khứ và có nhận xét khách quan về các vấn đề , sự kiện lịch sử thực tại đang sảy ra
II Thiết bị đồ dùng học tập.
- Bản đồ thế giới
- Bản đồ Châu á
- Bản đồ một số quốc gia kinh tế phát triển
III Tiến trình bài giảng.
Giáo viên giới thiệu lại hệ thống kiến thức cơ bản của giai đoạn, giúp học sinh củng cố lại hệ thống kiến thức đã học trớc khi vào chuyên đề nâng cao
- Em hãy cho biết tình hình các nớc
á, Phi, Mĩ la-tinh từ sau chiến tranh
thế giớ thứ II đến nay có những nét
nổi bật gì ?
- Vì sao sau chiến tranh thế giới thứ II
Mĩ lại trở lên giàu mạnh hơn ?
- Những nguyên nhân nào làm cho địa
- Cơ bản đã giành đợc độc lập, phục hồi
và phát triển kinh tế sau chiến tranh và đã
đạt đợc một số thành tựu lớn về kinh tế, khoa học-kĩ thuật và công nghệ
- Trong chiến tranh thế giới thứ II nớc Mĩ không bị ảnh hởng của cuộc chiến tranh, bán vũ khí cho cả hai phía tham chiến, giành đợc nhiều chiến lợi phẩm từ cuộc chiến tranh và thu hút đợc nguồn chất xám khổng lồ
- Do 4 nguyên nhân cơ bản:
( SGK )
Trang 5vị kinh tế của Mĩ bị suy giảm ?
- Chính sách đối nội , đối ngoại của
Mĩ nhằm mục đích gì ?
- Kết quả của sự phát triển “thần kì”
Nhật bản từ những nhân tố nào?
- Từ sau chiến tranh thế giới thứ hai,
tình hình các nớc Tây Âu đã có những
thay đổi to lớn và sâu sắc nh thế nào?
- Cộng đồng EU gồm bao nhiêu quốc
gia, em hãy nêu tên các nớc EU tính
đến nay ?
- Tại sao lại gọi là “ Trật tự hai cực
I-an-ta” ?
- Chính sách đối nội, đối ngoại của Mĩ nhằm phục vụ cho chiến lợc toàn cầu với tham vọng bá chủ thế giới , nô dịch thế giới để phục vụ lợi ích riêng mình
- Do 4 nhân tố cơ bản:
+ Truyền thống văn hoá, giáo dục, biết tiếp thu tinh hoa nhân loại nhng vẫn giữ
đ-ợc bản sắc dân tộc
+ Hệ thống quản lí hiệu quả + Nhà nớc giữ đợc vai trò vị trí và nắm bắt đúng thời cơ
+ Con ngời đợc đào tạo chu đáo,cần cù, tôn trọng kỉ luật và có ý chí vơn lên
- Sau chiến tranh thế giới thứ hai các nớc Tây Âu tập trung khôi phục và phát triển kinh tế đạt đợc nhiều thành tựu lớn về mọi mặt Đặc biệt trong thời gian gần đây với
sự hình thành và phát triển của “ Liên minh Châu Âu” Châu Âu đã giành lại vị trí kinh tế của mình
- Cộng đồng EU gồm 25 quốc gia ( tên SGK)
- Sự hình thành hai khối xã hội : Xã hội chủ nghĩa và t bản chủ nghĩa cùng việc chạy đua vũ trang cũng nh kinh tế chính trị của các nớc lớn Liên Xô và Mĩ mà hai nớc lớn này đứng đầu mỗi khối đã họp và thoả thuận tại I-an-ta để thống nhất chia khu vực ảnh hởng của mình nên gọi là trật
tự hai cực I-an-ta
- Bảo vệ và gìn giữ hoà bình, an ninh thế
Trang 6- Liên hiệp ớc ra đời có ý nghĩa nh
thế nào đối với hoà bìnhvà sự phát
triển của thế giới ?
- Thế nào là chiến tranh lạnh?
- Em hãy cho biết xu thế phát triển thế
giới hiện nay là gì ?
- Nhiệm vụ to lớn nhất của nhân dân
ta hiện nay là gì ?
giới đồng thời phát triển mối quan hệ giữa các nớc trên thế giới trên cơ sở hoà bình hợp tác đôi bên cùng có lợi trên cơ sở tôn trọng độc lập chủ quyền toàn vện lãnh thổvà quyền tự quyết dân tộc
- Chiến tranh lạnh là chính sách thù địch
về mọi mặt của Mĩ và các nớc đế quốc trong quan hệ với Liên Xô và các nớc xã hội chủ nghĩa
- Hiện nay thế giới đang phát triển với 4
xu thế cơ bản:
+ Hoà hoãn và hoà dịu trong quan hệ quốc tế
+ Thế giứo đa cực nhiều trung tâm + Điều chỉnh chiến lợc phát triển lấy kinh tế làm trọng tâm
+ Mâu thuẫn sắc tộc tôn giáo, tranh chấp biên giới dẫn đến xung đột, nội chiến
- Trớc tình hình phát triển kinh tế mạnh
mẽ của thế giới hiện nay Việt Nam phải nhanh chóng hoà nhập với thế giới về mọi mặt, nhanh chóng tiếp cận với thành tựu khoa học hiện đại và ứng dụng vào thực
tế, triệt để khai thác các mối quan hệ phát triển kinh tế với phơng châm hai bên cùng
có lợi
IV Củng cố:
Ôn tập lại hệ thống kiến thức đã học
Tiếp tục chuẩn bị cho phần lịch sử Việt Nam giai đoạn tới
Trang 7Ngày soạn :16 - 10 - 2008
Ngày dạy : 23 - 10 - 2008
Tiết : 03
Lịch sử việt nam từ 1919 đến 1945
I mục đích yêu cầu.
- Học sinh nắm chắc và sâu sắc hơn hệ thống kiến thức đã học trong giai đoạn,
đồng thời nâng cao khả năng t duy lịch sử của các em
- Khắc sâu một số kiến thức cao hơn cho các em bổ xung giúp các em có thể phân tích nhận định sự kiện lịch sử một cáh khách quan hơn và chính xác hơn
II Thiết bị đồ dùng dạy học.
- Lợc đồ Việt Nam giai đoạn 1919-1945
- Một số tranh ảnh t liệu về thời kì này
- Các văn bản có liên quan đến bài
III Tiến trình bài giảng.
Giáo viên củng cố lại một số kiến thức cơ bản dẫn các em vào bài
- Em hãy cho biết tình hình Việt Nam
sau chiến tranh thế giới thứ I ?
- Hậu quả của chính sách khai thác
bóc lột thuộc địa lần thứ II?
- Em hãy cho biết đặc điểm của
phong trào cách mạng Viẹt Nam sau
chiến tranh thế giới thứ I (
1919-1945) ?
- Chiến tranh thế giới thứ I kết thúc Pháp thực hiện chơng trình khai thác thuộc địa lần thứ II tại Việt Nam: + Kinh tế … + Chính trị…
+ Văn hoá … + Xã hội …
- Xã hội Việt Nam phân hoá sâu sắc : + Địa chủ phong kiến
+ Giai cấp t sản + Tiểu t sản thành thị + Nông dân ( chiểm 90%) + Công nhân
- Do ảnh hởng cách mạng tháng 10 Nga, phong trào cách mạng Việt Nam lên cao, xuất hiện nhiều xu hớng cách mạng mới : + Dân tộc dân chủ, công khai …
Trang 8- Nguyễn ái quốc đã có sự chuẩn bị
gì cho cách mạng Việt Nam ?
- Em có nhận xét gì về phong trào
cách mạng Việt Nam trớc khi Đảng
cộng sản ra đời?
- Tại sao lại cần phải thống nhất ba tổ
choc cộng sản trong năm 1930 ?
+ Phong trào công nhân…
+ Bạo động cách mạng + Cách mạng t sản…
Nhng tất cả đều thiếu đờng lối cách mạng
và cha có lực lợng lãnh đạo cách mạng
- Tìm ra cho dân tộc Việt Nam con đờng cứu nớc đúng đắn là đi theo chủ nghĩa Mác-Lê nin tiến hành cách mạng xã hội chủ nghĩa tiến tới cách mạng vô sản cuối cùng là xây dung chủ nghĩa xã hội Để giải quyết đợc vấn đề đó Nguyễn ái Quốc
đã thành lập Việt Nam thanh niên cách mạng đồng chí hội với đờng cách mệnh tổ chức nhiều lớp đào tạo cán bộ cho cách mạng Việt nam
- Phong trào đấu tranh của công nhân, viên chức, học sinh học nghề và các tầng lớp giai cấp khác trong giai đoạn này diễn
ra rất mạnh mẽ
Xuất hiện nhiều t tởng, đờng lối đấu tranh mới mang nhiều màu xắc giai cấp khác nhau
- Trong một thời gian ngắn ba tổ chức cộng sản cùng ra đời, hoạt động riêng rẽ nhng lại chung địa bàn Việt Nam nên các
tổ chức cộng sản đã có những tác động không tốt về nhau, làm ảnh hởng đến lòng tin của quần chúng vào Đảng cộng sản và chủ nghĩa Mác bên cạnh đó sự ra đời hoạt
động chồng chéo của các tổ chức đảng khiến cho phong trào công nhân rơi vào tình trạng bế tắc vì vậy ngày 3/2/1930 Đ/c Nguyễn ái Quốc đã trực tiếp tổ chức hội nghị thống nhất ba tổ chức đảng nói trên + Kết quả tất yếu của cuộc đấu tranh dân tộc và giai cấp
Trang 9- ý nghĩa của việc thành lập Đảng ?
- Để dẫn dắt cách mạng đi đến thắng
lợi với cách mạng tháng 8 - 1945
Đảng đã trực tiếp lãnh đạo cách mạng
qua từng thời kì, giai đoạn cách mạng
nh thế nào ?
+ Sản phẩm của sự kết hợp giữa chủ nghiã Mác – Lê nin và phong trào yêu
n-ớc + Khẳng định giai cấp công nhân Việt Nam đã trởng thành, đủ sức lãnh đạo cách mạng
+ Chấm dứt thời kì khủng hoảng về lãnh
đạo, đờng lối và lực lợng cách mạng + Đảng ra đời là một bớc tiến cho cách mạng và lịch sử dân tộc Việt Nam
- Cách mạng Việt Nam đi đến thắng lợi
Đảng đã lãnh đạo cách mạng qua bốn cao trào cách mạng cụ thể Trong mỗi cao trào cách mạng đó Đảng đã cụ thể hoá đờng lối chiến lợc, sách lợc cụ thể cho các phong trào đấu tranh của quần chúng nhân dân :
+ 30-31 + 32-35 + 36-39 + 39-45
IV Củng cố dặn dò.
Giáo viên hệ thống hoá kiến thức cơ bản, quan trọng của giai đoạn
Tiếp tục ôn tập kiến thức giai đoạn tiếp theo
Ngày soạn: 20-10-2008
Trang 10Ngày dạy : 30-10-2008
Tiết : 04
Sự chuẩn bị cách mạng
đến cách mạng tháng tám 1945
I Mục đích yêu cầu :
- Học sinh thấy đợc sự lãnh đạo của Đảng, Bác Hồ trong công cuộc kháng
chiến chống Pháp thấy đờng lối kháng chiến cũng nh sự chuẩn bị toàn diện về mọi mặt cho tổng khởi nghĩa giành chính quyền tháng tám 1945
Sau kháng chiến đất nớc rơi vào hoàn cảnh vô cùng khó khăn “ ngàn cân treo sợi tóc” nhng trớc sự lãnh đạo của Bác , của Đảng chúng ta đã vợt qua thử
thách đó
- Có cái nhìn đúng đắn và khách quan với những sự kiện đã sảy ra từ đó trân
trọng những gì mình có hôm nay
- Tôn trọng và cảm ơn Đảng, Bác Hồ đã cho ta hoà bình thống nhất
II Thiết bị đồ dùng học tập.
- Lợc đồ Việt Nam
- Lợc đồ một số cuộc kháng chiến , chiến dịch
- Tranh ảnh và t liệu có liên quan
III Tiến trình bài giảng.
Giáo viên tổ chức cho học sinh định hình lại các kiến thức cơ bản của giai
đoạn, đồng thời hệ thống một số kiến thức đã học trong bài trớc
- Tại sao nói nhân dân ta dơi vào tình
cảch một cổ đôi tròng ?
- Vì sao thực dân Pháp và phát xít
Nhật thoả hiệp với nhau để cùng
thống trị Đông Dơng ?
- Chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ, phát xít Nhật xâm lợc Châu á -Thái bình dơng nhân dân Việt Nam đứng trớc thủ
đoạn áp bức bóc lột của Pháp-Nhật đời sống vô cùng cực khổ điêu đứng
- Vì thực dân Pháp lúc này không đủ sức chống lại Nhật, buộc phải chấp nhận các yêu sách của Nhật, mặt khác chúng muốn dựa vào Nhật, để chống phá cách mạng
Đông Dơng, cai trị nhân dân Đông Dơng, Còn phát xít Nhật muốn lợi dụng Pháp để kiếm lời và chống phá cách mạng Đông Dơng, vơ vét sức ngời, sức của để phục vụ cuộc chiến tranh của Nhật Vì vậy đến
Trang 11- Hãy nêu nguyên nhân thất bại và ý
nghĩa lịch sử, bài học kinh nghiệm
của ba cuộc khởi nghĩa trên ?
- Tại sao Trung ơng Đảng lại thành
lập Mặt trận Việt Minh ? Mục đích ?
thời điểm này, Việt Nam biến thành thuộc
địa của Nhật-Pháp, chứ không phải thuộc
địa độc chiếm của Pháp nh trớc
- Nguyên nhân thất bại:
+ Các cuộc khởi nghĩa nổ ra khi thời cơ và
điều kiện cha thực sự chín muồi đối với cách mạng Việt Nam, cho nên cha có sự kết hợp các phong trào khởi nghĩa với nhau
+ Cha có sự chuẩn bị kĩ càng khi tổ chức khởi nghĩa
+ Khởi nghĩa nổ ra trong phạm vi nhỏ hẹp, thực dân Pháp còn đủ mạnh để đàn
áp các cuộc khởi nghĩa nhỏ lể nh vậy
- ý nghĩa lịch sử : + Thể hiện tinh thần yêu nớc sâu sắc của dân tộc ta
+ Thấy đợc tinh thần giác ngộ cách mạng của nhân ta dới sự lãnh đạo của Đảng
- Bài học kinh nghiệm : + Để lại bài học kinh nghiệm bổ ích về khởi nghĩa vũ trang, xây dung lực lợng vũ trang và chiến tranh du kích, trực tiếp chuẩn bị cho tổng khởi nghĩa tháng tám năm 1945
- Hội nghị Trung ơng Đảng lần thứ 8 đã quyết định thành lập Mặt trận Việt Minh nhằm tập hợp lực lợng đấu tranh nhằm giải phóng dân tộc: bao gồm các tổ chức quần chúng lấy tên là hội cứu quốc nhằm
“Liên hiệp hết thảy các giới đồng bào yêu nớc, không phân biệt giàu nghèo, già trẻ, gái trai, không phân biệt tôn giáo và xu h-ớng chính trị, đặng cùng nhau mu cuộc dân tọc giải phóng và sinh tồn”
+ Xác định kẻ thù chính, cụ thể trớc mắt + Ra chỉ thị “Nhật -Pháp bắn nhau và
Trang 12- Đảng cộng sản Đông Dơng đã có
những chủ trơng và khẩu hiệu gì để
đẩy phong trào cách mạng tiến tới ?
- Nguyên nhân thắng lợi, ý nghĩa lịch
sử của cách mạng tháng tám ?
hành động của chúng ta”
+ Phát động cao trào kháng Nhật, cứu nớc
+ Thành lập Việt Nam giải phóng quân + Uỷ ban lâm thời khu giải phóng, hình
ảnh nớc Việt Nam thu nhỏ
+ Ra khẩu hiệu “ Phá kho thóc, giải quyết nạn đói” …
- Nguyên nhân thắng lợi:
+ Truyền thống yêu nớc nồng nàn của dân tộc Việt Nam
+ Có khối liên minh công nông vững chắc, tập hợp mọi lực lợng yêu nớc tham gia, kết hợp tài tình giữa đấu tranh chính trị với đấu tranh vũ trang
+ Cách mạng thắng lợi có điều kiện thuận lợi khi chiến tranh thế giới thứ hai sắp kết thúc
- ý nghĩa lịch sử:
+ Phá tan xiềng xích nô lệ của Pháp Nhật, lật đổ chế độ chuyên chế tồn tại hàng ngàn năm, giành độc lập dân tộc, dân tộc Việt Nam từ thân phận nô lệ thành ngời dân độc lập, tự do, làm chủ nớc nhà
+ Mở ra thời kì thắng lợi của phong trào
đấu tranh giải phóng dân tộc trên thế giới,
cổ vũ mạnh mẽ tinh thần đấu tranh của nhân dân các nớc thuộc địa bị áp bức trên thế giới
IV Củng cố :
Gv hệ thống lại cho học sinh một số kiến thức cơ bản qua hệ thống câu hỏi
Ôn tập tiếp các giai đoạn lịch sử tiếp theo
Ngày soạn :
