SKKN Toán lớp 4

Vì vậy tôi đã chọn và nghiên cứu làm đồ dùng: “Mô hình động dạy các loại góc và phơng pháp dạy bài Góc nhọn, góc tù, góc bẹt” để giờ dạy một cách nhẹ nhàng hiệu quả.. Còn dạy các loại gó

Họ và tờn Trần Trung Sơn

Giới tớnh Nam

Email transonls2@yahoo.com.vn

Website http://violet.vn/transon74/

Chức vụ Giỏo viờn Tiểu học

Đơn vị Trường Tiểu học Long Sơn 2

Quận/huyện Huyện Anh Sơn Tỉnh/thành Nghệ An

Chuyờn mụn Lớp 1, Lớp 2, Lớp 3, Lớp 4, Lớp 5

Giới thiệu Giỏo viờn - Tổng phụ trỏch giỏi cấp cơ sở

I, Đặt vấn đề:

Toán là một môn học vô cùng quan trọng trong trờng Tiểu học đặc biệt là học sinh lớp 4 có thể coi là giai đoạn học tập sâu (so với giai đoạn đầu bậc Tiểu học)

Đặc điểm của môn toán là một nội dung thực tế gần gũi với cuộc sống của học sinh, học sinh rất yêu thích và hứng thú học tập để tìm ra kết quả ngay Nhng toán 4 không phải là môn học dễ dạy, dễ học Bởi nó là học tập các kiến thức kỹ năng cơ bản của môn toán nhng ở mức sâu hơn, khái quát hơn, tờng minh hơn học sinh có thể nhận biết và vận dụng một số tính chất của số, phép tính, hình học ở dạng khái quát hơn chúng ta biết rằng: Một trong những đổi mới dạy học ở Toán 4 của chơng trình Tiểu học là không quá nhấn mạnh lý thuyết và tính hàn lâm nh trớc mà cố gắng tạo điều kiện tinh giản nội dung lý thuyết, tăng hoạt động thực hành vận dụng, tăng chất liệu thực tế trong nội dung

Môn Toán 4 gồm có 6 nội dung nhng tôi thấy nội dung về dạy học các yếu

tố hình học là tơng đối khó dạy nó đòi hỏi tính chính xác, rõ ràng cụ thể

để thực hiện tốt mục tiêu dạy học môn Toán đặc biệt là các yếu tố hình học, đòi hỏi ngời giáo viên cần say sa nghiên cứu, tìm tòi, sáng toạ, để có phơng pháp dạy học phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý của học sinh và nội dung từng bài học Giáo viên cần sử dụng đồ dùng và nghiên cứu làm đồ dùng dạy học không kém phần quan trọng bởi vì học sinh Tiêu học tiếp thu từ: Trực quan sinh động đến t duy trìu tợng

Đặc biệt trong những năm đầu thực hiện chơng trình và sách giáo khoa mới của lớp

4 lại càng đòi hỏi giáo viên nổ lực nhiều hơn Vì vậy tôi đã chọn và nghiên cứu làm

đồ dùng: “Mô hình động dạy các loại góc và phơng pháp dạy bài Góc nhọn, góc

tù, góc bẹt” để giờ dạy một cách nhẹ nhàng hiệu quả

II,Thựctrạng

Nh chúng ta đã biết để thực hiện nội dung chơng trình và sách giáo khoa mới, tất cả giáo viên giảng dạy lớp 4 đợc tập huấn chuyên đề đầy đủ chu đáo về nội dung và phơng pháp dạy học, nắm vững chơng trình và đợc cung cấp bộ đồ dùng dạy học toán song cha đầy đủ Khi thực hiện chúng ta mới bắt gặp những vấn đề

đòi hỏi ngời dạy học cần nghiên cứu kỹ từ đó tìm ra biện pháp thích hợp nhằm nâng cao hiệu quả giờ dạy

* Về đồ dùng dạy học:

Bộ đồ dùng dạy học Toán 4 chỉ có mô hình dạy phân số và mô hình dạy hình bình hành không có mô hình dạy các loại góc Các bài dạy có đồ dùng giáo viên đã vận dụng linh hoạt phơng pháp dạy học, hình thức dạy học kết hợp với đồ dùng dạy học nên hiệu quả giờ dạy học cao các em hứng thú học Còn dạy các loại góc giáo viên chỉ nhìn hình vẽ ở sách giáo khoa học sinh nhận biết nhng còn máy móc rập khuôn, có những em chỉ hiểu góc vẽ ở sách giáo khoa là góc nhọn nhng mở độ lớn hơn hoặc nhỏ hơn là các em còn lúng túng cha có thể trả lời ngay đợc là góc gì Để cho giờ học sinh động có hiệu quả tôi có suy nghĩ làm đồ dùng: “Mô hình động dạy các loại góc”

* Về bài “Góc nhọn, góc tù, góc bẹt” đợc sách giáo viên, sách giáo khoa giới thiệu khá đầy đủ rõ ràng về nội dung và phơng pháp theo tôi phơng pháp đó cha gợi mở đề học sinh tự tìm ra kiến thức mới Để đạt đợc hiệu quả cao hơn, giáo viên cần vận dụng sáng tạo, linh hoạt phù hợp với đối tợng học sinh

Sau đây là quy trình hớng dẫn của sách giáo viên:

Bài: Góc nhọn, góc tù, góc bẹt“ ”

A, Mục tiêu: Giúp học sinh:

Có biểu tợng về Góc nhọn, góc tù, góc bẹt:

Biết dùng êke để nhận dạng góc nào là góc nhọn, góc tù, góc bẹt

B, Đồ dùng dạy học:

Êke (cho giáo viên và học sinh)

Bảng phụ vẽ các góc: Góc nhọn, góc tù, góc bẹt nh giới đây (lu ý không vẽ êke ở mỗi góc)

C, Các hoạt động dạy học chủ yếu:

1, Giới thiệu góc nhọn, góc tù, góc bẹt.

a, Giới thiệu góc nhọn:

- Giáo viên vẽ góc nhọn lên bảng hoặc chỉ vào hình vẽ góc nhọn ở bảng phụ (nh trên) rồi nói: “Đây là góc nhọn” đọc là “Góc nhọn đỉnh O, cạnh OA, OA”

- Giáo viên vẽ lên bảng một góc nhọn khác để học sinh quan sát rồi đọc, chẳng hạn: “Góc nhọn đỉnh O, cạnh OP; OQ”

- Giáo viên cho học sinh nêu ví dụ thực tế về góc nhọn, chẳng hạn góc tạo bởi hai kim đồng hồ chỉ lúc 2 giờ, góc tạo bởi 2 cạnh của hình tam giác (Giáo viên tìm những hình ảnh thực tế xung quan để học sinh có biểu tợng về góc nhọn)

- Giáo viên “áp” cái êke vào góc nhọn (nh hình vẽ SGK) để học sinh “Quan sát” rồi nhận thấy: Với hình ảnh nh vậy ta biết đợc “góc nhọn bé hơn góc vuông”

b, Giới thiệu góc tù (theo các bớc tơng tự nh trên)

c Giới thiệu góc bẹt (theo các bớc tơng tự nh trên)

Lu ý: Nếu xác định điểm I trên cạnh OC, điểm K trên cạnh OC (của góc bẹt

đỉnh O cạnh OC; OP) ta có 3 điểm I, O, K là 3 điểm thẳng hàng

2, Thực hành:

Bài 1: Yêu cầu học sinh nhận biết đợc góc nào là góc nhọn, góc tù, góc

vuông, góc bẹt Lu ý: Học sinh có thể “quan sát” tổng thể để nhận dạng góc (qua biểu tợng về góc) hoặc có thể dùng êke để nhận biết góc, từ đó nêu đợc góc nào là góc nhọn, góc tù, góc bẹt, góc vuông chẳng hạn:

Góc đỉnh A: Cạnh AM; AN và góc đỉnh D; cạnh DV, DU là các góc nhọn Góc đỉnh B: Cạnh BP; BQ và góc đỉnh O; cạnh OG, OH là các góc tù

Góc đinhr C: Cạnh CI; CK là góc vuông

Góc đỉnh E: Cạnh EX; EI là góc bẹt

Bài 2: Yêu câù học sinh nêu đợc hình tam giác nào là hình tam giác có 3 góc

nhọn, hình tam giác nào có góc vuông, hình tam giác nào có góc tù (có thể dùng êke để nhận biết các góc trong mỗi hình tam giác có là góc nhọn, góc vuông, góc

tù hay không)

+ Qua điều tra thực tế năm đầu tiên thực hiện chơng trình thay sách lớp 4 (2005 – 2006) giáo viên áp dụng dạy học theo sách giáo viên Mặt khác giáo viên còn rập khuôn máy móc vào sách giáo viên nên cha mở rộng kiến thức bài học cho học sinh Học sinh tiếp thu bị động nên một số học sinh cha hứng thú học tập

Kết quả khảo sát chất lợng trong năm đầu ở lớp tôi dạy nh sau:

SHS Hứng thú học tập và nắm vững các loại góc Cha hứng thú học tập và cha nắm vững các loại góc

Nguyên nhân dẫn đến kết quả cha cao là giáo viên cha chịu khó tìm tòi, sáng tạo ra cái hay nhất, cái mới nhất mà chỉ dạy những gì có ở trong SGK

Để dạy tốt mục tiêu bài học đòi hỏi ngời giáo viên cần phải nghiên cứu kỹ nội dung bài, trọng tâm bài, chuẩn bị đồ dùng dạy học đầy đủ từ đó có kế hoạch biện pháp cụ thể, phơng pháp thích hợp thì mới đáp ứng đợc mục tiêu bài dạy theo hớng tích cực hoá hoạt động học tập của học sinh

Không tham vọng lớn tôi xin giới thiệu cách làm đồ dùng dạy học “Mô hình

động dạy các loại góc” và thiết kế bài dạy “Góc nhọn, góc tù, góc bẹt” Toán lớp 4

để các bạn tham khảo

III, Giải pháp

A, Làm thêm đồ dùng để dạy học về góc:

Đồ dùng dạy học là một yếu tố rất quan trọng trong giờ dạy học nó quyết

định lớn sự thành công của bài học khi giáo viên biết chọn và sử dụng đồ dùng

đúng mục đích Đối với học sinh Tiểu học đồ dùng dạy học lại cần thiết bởi vì các

em tiếp thu từ trực quan sinh động đế t duy trìu tợng Khi bản thân tôi suy nghĩ làm

đồ dùng để dạy các loại góc Tôi xác định rõ mục đích, ý nghĩa của đồ dùng, kỹ năng sử dụng vào từng bài cụ thể ở các khối lớp Hình thức đồ dùng dễ làm, dễ sử dụng, rẻ tiền Với ý tởng đó bản thân tôi thiết kế làm một đồ dùng (đã nói trên) Năm học 2006 – 2007 tôi đã sử dụng đồ dùng này vào dạy bài: “Góc nhọn, góc tù, góc bẹt” ở lớp 4 tôi thấy có hiệu quả các em yêu thích hứng thú học đã phát huy đợc những phơng pháp dạy học mới Tôi xin giới thiệu cách làm để các bạn tham khảo

1, Chuẩn bị:

Khung làm bằng nhôm hoặc gỗ hình chữ nhật kích thớc 40cm x 50cm

1 tấm bìa cứng màu trắng làm phần nền

1 tờ giấy màu xanh hình chữ nhật kích thớc 25 cm x 20cm

1 hình tròn màu vàng bằng giấy bán kính 5cm

1 thanh nhựa màu đỏ hình chữ nhật kích thớc 0,5cm x 10cm để làm kim quay

1 thanh nhựa màu đỏ hình chữ nhật kích thớc 0,5cm x 12cm để làm kim cố

định

1 ốc vít dài 2cm

2, Cách làm:

B

ớc 1 : Gắn tấm bìa cứng màu trắng

Làm phần nền vào khung

B

ớc 2 : Dán tờ giấy màu xanh kích thớc

20cm x 25cm lên nền

B

ớc 3 : Cắt theo đờng bán kính của tờ giấy

hình tròn màu vàng

B

ớc 4 : Gắn theo đờng cắt của đờng tròn

màu vàng với kim quay và luồn hình tròn màu vàng

(ký hiệu góc) dới tờ giấy màu xanh hình chữ nhật

B

ớc 5 : Gắn kim quay vào ốc vít gắn kim cố định

vào ốc vít, ta đợc 1 mô hình động dạy các loại góc

Để tiết kiệm và dạy đợc nhiều bài mặt sau đồ dùng tôi kết hợp làm đồ dùng dạy học phân số (cách làm tơng tự trên)

3, Cách sử dụng:

Cầm vào ốc vít mặt sau để quay: Kim cố định giữ nguyên, kim quay quay

đ-ợc tất cả các góc

- Với vật liệu rẻ tiền và dễ làm bản thân tôi đã thiết kế đồ dùng dạy học tự làm và đã đem lại kết quả cao Qua cuộc thi đồ dùng dạy học tự làm của ngành giáo dục năm học 2005 – 2006 đồ dùng đã đợc công nhận và xếp loại tốt (9,5/10

điểm) đợc đồng nghiệp hài lòng Đồ dùng mô hình động dạy các loại góc không chỉ dạy về yếu tố góc cho học sinh lớp 4 mà còn sử dụng cho tất các các khối lớp trong bậc Tiểu học nh dạy góc vuông lớp 3, so sánh các loại góc ở lớp 5, dạy góc

đầy ở các lớp trên

Vận dụng đồ dùng năm học 2006 – 2007 tôi đã sử dụng để dạy bài (Góc nhọn, góc tù, góc bẹt) Toán 4 rất thành công, giờ dạy nhẹ nhàng hiệu quả

B, Thiết kế bài dạy:

Góc nhọn, góc tù, góc bẹt (trang 49 SGK) và sử dụng đồ dùng dạy học về góc Đây là tiết thứ 40 thuộc tuần 8, trớc khi học bài này các em đã nắm đợc góc vuông ở lớp 3 Các em đã nhận biết đợc góc vuông, vẽ đợc góc vuông Để đáp ứng mục tiêu bài dạy theo hớng tích cực hoá hoạt động của học sinh bản thân tôi đã nghiên cứu kỹ bài, xách định mục tiêu trọng tâm và từ đó có kế hoạch, biện pháp lựa chọn đồ dùng dạy học cụ thể:

I, Mục tiêu: Giúp học sinh

Có biểu tợng về góc nhọn, góc tù, góc bẹt

Biết dùng êke để nhận dạng góc nào là góc nhọn, góc tù, góc bẹt

II,Đồdùngdạyhọc

Giáo viên: Thớc thẳng, êke

Mô hình động dạy các loại góc (ĐDDH tự làm)

Học sinh: Thớc thẳng, êke

III, Hoạt động dạy học:

1, Kiểm tra: (3 phút)

Hỏi: ở lớp 3 các con đã học góc gì ? (HS nêu: góc vuông)

GV lệnh: Các con hãy vẽ vào bảng con một góc vuông (HS vẽ)

GV kiểm tra

Hỏi: Làm thể nào để biết đây là góc vuông? (HS trả lời: Dùng êke để kiểm tra – HS kiểm tra ở bảng)

GV nhận xét tình hình học tập của lớp

2, Giới thiệu bài: (1 phút)

GV: ở lớp 3 các con đã đợc học góc vuông và trong tiết học này chúng ta sẽ làm quen với góc nhọn, góc tù, góc bẹt

HS nhắc – GV ghi mục bài lên bảng

Thời

gian

Nội dung kiến

thức và kỹ

năng cơ bản Hoạt đông của giáo viên

Hoạt động của học

sinh

6-7 , 1, Giới thiệu về

góc nhọn GV vẽ góc nhọn AOB

Hỏi: Hãy đọc tên góc, tên đỉnh

và các cạnh của góc này?

Hỏi: Góc AOB là góc gì?

GV: Hãy dùng êke để kiểm tra

độ lớn của góc nhọn AOB Hỏi: Góc này lớn hơn hay bé

HS quan sát hình .Góc AOB, đỉnh O, cạnh OA và OB

HS nêu: Góc AOB là góc nhọn

Một HS lên bảng kiểm tra cả lớp theo dõi

HS nêu: Góc nhọn AOB

6-7,

2, Giới thiệu về

góc tù

3, Giới thiệu về

góc bẹt

hơn góc vuông?

GV chốt: Góc nhọn bé hơn góc vuông

GV yêu cầu học sinh vẽ một góc nhọn(dùng êke để vẽ)

GV kiểm tra và nhận xét

GV dùng mô hình quay góc nhọn

Các con tìm những góc nhọn trong thực tế?

GV dùng mô hình quay tạo thành 1 góc lớn hơn góc vuông Đây là góc gì chúng ta

sẽ tìm hiểu tiếp

GV treo đồ dùng lên bảng và gắn tên góc vào

Hỏi: Hãy đọc tên góc, tên đỉnh

và cạnh của góc

GV giới thiệu: Đây là góc tù GV: Hãy dùng êke để kiểm tra độ lớn của góc tù MON Hỏi: Góc này lớn hơn hay bé hơn góc vuông?

GV chốt: Góc tù lớn hơn góc vuông

GV dùng đồ dùng dạy học hãy tạo ra góc tù

(dùng êke để kiểm tra)

GV tiếp phần tạo góc của học sinh GV quay mô hình góc để

2 kim tạo thành một đờng thẳng

GV đây là 1góc và là góc gì

chúng ta tìm hiểu tiếp

GV: treo mô hình trên bảng và gắn tên góc

Hỏi: Đọc tên góc, tên đỉnh và cạnh của góc ?

GV vừa vẽ hình vừa nêu: Cô

tăng dần độ lớn của góc COD

đến khi 2 cạnh OC và OD của góc COD “thẳng hàng”cùng nằm trên một đờng thẳng với nhau Lúc đó góc COD đợc gọi

là góc bẹt Hỏi: Các điểm C, O, D của góc bẹt COD nh thế nào với nhau?

GV hãy dùng êke để kiểm tra

bé hơn góc vuông

2 em nhắc

HS thực hành vẽ vào bảng con

HS quan sát

HS quan sát Học sinh lần lợt nêu

HS nêu: Góc MON có

đỉnh O và cạnh OM và ON

HS nêu: góc tù MON Một HS lên bảng kiểm tra cả lớp theo dõi .Góc tù MON lớn hơn góc vuông

5 HS lần lợt thực hành

Học sinh theo dõi

HS quan sát

HS thảo luận nhóm đôi

và nêu góc COD, đỉnh

O, cạnh OC và OD

HS vừa lắng nghe vừa theo dõi

HS nêu: 3 điểm C, O ,D của góc bẹt COD thẳng hàng với nhau

13-14 ,

Trò chơi

“Đoánđúng đoán

nhanh”

3, Luyện tập

thực hành

Bài 1: (SKG) 49

Bài 2: (SGK)49

4, Củng cố dặn

dò

độ lớn của góc bẹt Hỏi: Góc bẹt nh thế nào so với góc vuông?

GV chốt: Góc bẹt bằng 2 góc vuông

Chọn 1 bạn lên bảng dùng mô

hình tạo ra các góc 1 bạn

đứng cạnh để gọi HS nêu

Hỏi: Đây là góc gì?

Hỏi: Góc đó có đặc điểm gì?

GV chốt: Góc nhọn bé hơn góc vuông

Góc tù lớn hơn góc vuông

Góc bẹt bằng 2 góc vuông

GV để củng cố lại cách đọc tên các góc và nhận biết nhanh các góc chúng ta cùng luyện tập

Hỏi: Bài này yêu cầu gì?

GV lệnh thảo luận nhóm đôi

GV nhận xét và có thể vẽ thêm nhiều hình khác kên bảng yêu cầu HS nêu và nhận biết các góc

Hỏi: Bài yêu cầu gì?

GV hớng dẫn HS dùng êke để kiểm tra các góc của từng hình tam giác trong bài

GV nhận xét có thể yêu cầu học sinh nêu từng góc trong mỗi hình tam giác và nói rõ đó

là góc nhọn, góc vuông hay góc tù

Hỏi: Hôm nay ta học bài gì?

GV tổng kết giờ học Dặn: Chuẩn bị bài hai đờng thẳng vuông góc

1 học sinh kiểm tra cả lớp theo dõi

HS nêu: Góc bẹt bằng 2 góc vuông

HS lần lợt trả lời

HS nêu: tìm góc vuông, góc nhọn, góc tù, góc bẹt

HS thảo luận và trình bày

Góc nhọn: MAN; UDV Góc vuông; ICK

Góc tù: BPQ; GOH Góc bẹt: XEY

HS nêu SGK

HS dùng êke để kiểm tra và báo cáo kết quả Hình tam giác ABC có

3 góc nhọn Hình tam gíac DEG có 1góc vuông

Hình tam giác MNP có

1 góc tù

HS nêu:

B, Kết quả:

Với phơng án này bài dạy trở nên nhẹ nhàng, hiệu quả Giáo viên cung cấp

đầy đủ nội dung bài học và khắc sâu mở rộng kiến thức cho học sinh Học sinh tích cực hoạt động chủ đạo trong quá trình chiếm lĩnh tri thức Kết quả học tập của học sinh rất đáng mừng đó là: Các em hứng thú học tập tiếp thu bài tốt Kết quả khảo sát năm học 2006 – 2007

SHS Hứng thú học tập và nắm vững các loại góc Cha hứng thú học tập và cha nắm vững các loại góc

IV, Kết luận:

Bài góc nhọn, góc tù, góc bẹt là một bài tơng đối khó dạy bởi vì theo SGK và sách giáo viên thì giáo viên là ngời truyền thụ tri thức học sinh ngời tiếp nhận tri thức cha phù hợp với phơng pháp dạy học hiện nay Nếu giáo viên chịu khó suy nghĩ sáng tạo để làm đồ dùng phục vụ cho bài dạy thì giờ học có kết quả tốt Với mô hình động dạy các loại góc rất phù hợp, dễ làm, dễ sử dụng và phù hợp với tất cả các vùng miền Còn phơng pháp dạy bài góc nhọn, góc tù, góc bẹt là một phơng án

phù hợp với những phơng pháp dạy học Phát huy tính tích cực hoạt động học tập“

của học sinh” tuy rằng cách thiết kế thì có nhng khi thực hiện thì rất dễ đối với giáo

viên Chắc chắn rằng bản kinh nghiệm của bản thân tôi đa ra đây cha thật đầy đủ Rất mong sự góp ý nhiệt tình của các cấp chuyên môn, của các bạn đồng nghiệp để bản kinh nghiệm đợc hoàn chỉnh hơn

Tôi xin chân thành cảm ơn./.

Tháng 4 năm 2007

Hội đồng khoa học nhà trờng

Hội đồng khoa họcphòng giáo dục

phòng giáo dục đào tạo anh sơn cộng hòa xã hội chủ nghĩa việt nam Trờng Tiểu học Long Sơn II Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

