giao an sử 7 2018-2019

- Nắm được quá trình hình thành xã hội phong kiến châu Âu, cơ cấu xã hội.- Hiểu được khái niệm “Lãnh địa phong kiến”, đặc trưng của nền kinh tế lãnh địa.Thành thị xuất hiện như thế nào?.

Trang 1

- Nắm được quá trình hình thành xã hội phong kiến châu Âu, cơ cấu xã hội.

- Hiểu được khái niệm “Lãnh địa phong kiến”, đặc trưng của nền kinh tế lãnh địa.Thành thị xuất hiện như thế nào? Kinh tế thành thị khác với kinh tế lãnh địa ra sao?

2 Thái độ:

Bồi dưỡng nhận thức cho học sinh sự phát triển hợp qui luật của xã hội loài người từ

chiếm hữu nô lệ sang xã hội phong kiến

3 Kỹ năng: Biết sử dụng bản đồ châu Âu để xác định vị trí các nước, so sánh đối chiếu.

II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh.

Bản đồ châu Âu thời phong kiến, tranh ảnh, tư liệu liên quan tới nội dung bài

III Tiến trình dạy học:

1 Ổn định lớp (1 phút)

2 Kiểm tra bài cũ:

3 Giới thiệu và dạy bài mới:

Giáo viên nhắc kiến thức lịch sử lớp 6, sự ra đời của các quốc gia cổ đại ở phương Tâyvới xã hội chiếm hữu nô lệ Nhưng đến cuối thế kỷ V xã hội cổ đại tan rã, xã hội phongkiến ra đời Vậy xã hội phong kiến ra đời như thế nào? Cơ cấu xã hội có gì khác so với xãhội cổ đại ta cùng tìm hiểu qua bài 1

Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung ghi bảng Bổ sung

(16 phút)

? Đế quốc Rô-ma bị tiêu diệt vào

khoảng thời gian nào?

? Sau khi tiêu diệt đế quốc Rô-ma,

người Giec-man đã làm gì?

Dùng bản đồ xác định các quốc gia

phong kiến châu âu

? Sau khi tràn vào lãnh thổ Rô Ma

người Giéc-man đã làm gì?

? Lãnh chúa được hình thành từ những

tầng lớp nào của xã hội Cổ đại? Họ

sống như thế nào?

? Nông nô được hình thành từ những

tầng lớp nào của xã hội Cổ đại? Họ

sống như thế nào?

? Sự xuất hiện của 2 giai cấp này đã

1 Sự hình thành xã hội phong kiến ở Châu Âu.

- Cuối thế kỉ V, người Giéc-manxâm chiếm, tiêu diệt đế quốc Rô-

Ma Thành lập nhiều vương quốcmới (Ăng-lô Xắc-xông, Phơ-răng, Tây Gốt, Đông Gốt,…)

- Người Giéc-man đã chiếmruộng đất của chủ nô chia chonhau Phong cho tướng lĩnh, quýtộc thành công tước, hầu tước,…

- Xã hội hình thành các tầng lớpmới:

+ Lãnh chúa phong kiến, cónhiều ruộng đất, quyền thế,…

+ Nông nô, không có ruộng đất,phụ thuộc vào lãnh chúa

=> Xã hội Phong kiến đã được

Trang 2

chứng tỏ điều gì xảy ra ở châu âu? Tại

sao? => Đó chính là đặc điểm cơ bản

của xã hội phong kiến châu âu

(11 phút)

? Thế nào là lãnh địa phong kiến?

? Lãnh địa phong kiến có đặc điểm gì?

? Nguyên nhân nào dẫn đến sự ra đời

của các thành thị thời trung đại?

Cho hs quan sát bức tranh 2 sgk

? Cư dân chính của thành thị là những

ai? Họ làm gì?

? Sự xuất hiện của thành thị có tác dụng

như thế nào?

Giáo viên cho học sinh liên hệ với địa

phương cho các em hiểu rã vai trò của

thành thị

hình thành

2 Lãnh địa phong kiến.

- Là vùng đất đai rộng lớn màcác Lãnh chúa chiếm làm củariêng, như một vương quốc nhỏ

+ Lãnh địa có đất đai, dinh thựvới tường cao, hào sâu,

+ Nông nô nhận ruộng đất canhtác và nộp tô thuế, chịu nhiềuthứ thuế khác

- Đặc điểm: đơn vị kinh tế,chính trị độc lập, mang tính tựcung tự cấp, đóng kín của lãnhchúa

3 Sự xuất hiện các thành thị trung đại.

- Nguyên nhân:

+ Thời phong kiến phân quyền,lãnh địa khép kín, không trao đổivới bên ngoài

+ Thế kỉ XI, sản xuất thủ côngphát triển, hàng hóa được thợ thủcông đem ra trao đổi, lập xưởngsản xuất

+ Các thị trấn hình thành, pháttriển thành thành phố, gọi làthành thị

- Hoạt động: cư dân chủ yếu làthợ thủ công và thương nhân, họlập các phường hội, thương hội

- Sự khác nhau cơ bản giữa xã hội phong kiến với xã hội chiếm hữu nô lệ là gì?

- Kinh tế trong thành thị khác với kinh tế trong lãnh địa như thế nào?

+ Ở lãnh địa: Kinh tế tự cung tự cấp, khép kín bên trong

+ Ở Thành thị: Kinh tế thủ công nghiệp, thương nghiệp trao đổi, giao lưu buôn bán diễn

ra tấp nập

Trang 3

5 Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà: (1 phút)

- Về nhà học bài, làm bài tập, chuẩn bị trước nội dung bài 2

- Xem và trả lời trước các câu hỏi in nghiêng trong sách giáo khoa

IV Rút kinh nghiệm tiết dạy:

Tiết 2: BÀI 2: SỰ SUY VONG CỦA XÃ HỘI PHONG KIẾN

VÀ SỰ HÌNH THÀNH CHỦ NGHĨA TƯ BẢN Ở CHÂU ÂU

I Mục tiêu bài học:

1 Kiến thức:

- Nguyên nhân và hệ quả của các cuộc phát kiến địa lí như là một nhân tố quan trọng tạođiều kiện, tiền đề cho quan hệ sản xuất tư bản ra đời

- Quá trình hình thành quan hệ sản xuất TBCN trong lòng xã hội phong kiến châu Âu

2 Thái độ: học sinh thấy được tính tất yếu, quy luật của quá trình phát triển từ xã hội

phong kiến lên xã hội tư bản

3 Kỹ năng:

- Biết sử dụng bản đồ thế giới (quả địa cầu) xác định các nơi phát kiến địa lí lớn

- Biết so sánh, khai thác tranh ảnh trong bài

Bản đồ, các câu chuyện về phát kiến địa lí, tranh ảnh sgk (nếu có)

2 Kiểm tra bài cũ: (7 phút)

- Nêu sự hình thành xã hội phong liến ở châu Âu? Sự khác nhau cơ bản giữa xã hộiphong kiến với xã hội chiếm hữu nô lệ là gì?

- Kinh tế trong thành thị khác với kinh tế trong lãnh địa như thế nào?

(21 phút)

? Nguyên nhân nào dẫn đến các cuộc

phát kiến địa lí?

Do sản xuất phát triển, các thương nhân

thợ thủ công cần thị trường và nguyên

liệu

? Các cuộc phát kiến địa lí thực hiện

nhờ những điều kiện nào?

Do khoa học kỉ thuật phát triển: Đóng

được những tàu lớn, có la bàn

Gv yêu cầu hs kể tên các cuộc phát

1 Những cuộc phát kiến lớn về địa lí.

- Nguyên nhân: Do nhu cầu phát

triển của sản xuất Tiến bộ về kĩthuật hàng hải: la bàn, hải đồ, kĩthuật đóng tàu,…

Trang 4

kiến địa lí lớn

? Các cuộc phát kiến địa lí được tiến

hành vào khoảng thời gian nào?

? Em hãy kể tên các cuộc phát kiến lớn

về địa lí theo lược đồ

Gv cho hs quan sát hình và giới thiệu

cho hs thấy và hiểu được những cuộc

Tìm ra những con đường mới để nới

liền giữa các châu lục, đem về nguồn lợi

cho giai cấp tư sản châu Âu

Là cuộc cách mạng về khoa học kĩ

thuật thúc đẩy thương nghiệp phát triển

Gv mở rộng: các cuộc phát kiến địa lí

đã giúp cho việc giao lưu kinh tế và văn

hoá được đẩy mạnh Quá trình tích luỹ

tư bản cũng dần dần hình thành Đó là

quá trình tạo ra vốn ban đầu và những

người làm thuê

(10 phút)

? Quý tộc và thương nhân châu Âu đã

tích luỹ vốn và giải quyết nhân công

bằng cách nào?

Cướp bóc tài nguyên từ thuộc địa

Buôn bán nô lệ da đen

Đuổi nông dân ra khỏi lãnh địa

? Nguồn vốn và nhân công có được quý

tộc và thương nhân châu Âu đã làm gì?

? Những việc làm đó tác động gì đối với

+ Năm 1487 B.Đi-a-xơ đến cựcNam châu Phi

+ Năm 1498 Va-xcô đơ Ga-mađến Tây Nam Ấn Độ

+ Năm 1492 C Cô-lôm-bô tìm

ra châu Mĩ

+ Năm 1519–1522 lan đi vòng quanh Trái Đất

- Ý nghĩa: thúc đẩy thươngnghiệp phát triển, đem lại nguồnlợi khổng lồ cho giai cấp tư sảnchâu Âu

2 Sự hình thành CNTB ở Châu Âu.

- Quý tộc, thương nhân trở nêngiàu có nhờ cướp bóc của cải vàtài nguyên thiên nhiên ở cácnước thuộc địa, họ mở rộng sảnxuất, bóc lột người làm thuê,…

trở nên giàu có và trở thành tưsản

- Giai cấp vô sản hình thành từnhững người nông nô bị tướcđoạt ruộng đất, làm việc trongcác xí nghiệp của tư sản

=> Quan hệ sản xuất tư bản được

Trang 5

được hình thành như thế nào?

Tư sản bóc lột kiệt quệ vô sản

Quan hệ sản xuất tư bản hình thành

hình thành

4 Củng cố bài: (4 phút)

- Cho hs lên bảng xác định tên và hướng đi của các nhà phát kiến địa lí lớn

- Ý nghĩa của các cuộc phát kiến này như thế nào?

- Quan hệ sản xuất tư bản có những tiến bộ và hạn chế nào?

- Trong giai đoạn hiện nay có sự áp bức bóc lột hay không? Vì sao? Cho ví dụ

- Học bài, làm bài tập

- Chuẩn bị bài mới, trả lời trước các câu hỏi in nghiêng và cuối bài

………

Ngày …… tháng …… năm

Duyệt của tổ trưởng

Nguyễn Thị Bích Trâm

Tuần 2

Trường THCS Hùng Vương - TP.Rạch Giá - Kiên Giang

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Tiết 3: Bài 3: CUỘC ĐẤU TRANH CỦA GIAI CẤP TƯ SẢN CHỐNG PHONG

KIẾN THỜI HẬU KÌ TRUNG ĐẠI Ở CHÂU ÂU

- Nguyên nhân xuất hiện và nôi dung tư tưởng của phong trào văn hoá Phục hưng

- Nguyên nhân dẫn đến phong trào cải cách tôn giáo và những tác động của phong trào này đến XHPK châu Âu bấy giờ

2 Thái độ: Nhận thức được sự phát triển hợp quy luật của XH loài người: XHPK lạc

hậu, lỗi thời sụp đổ thay vào đó là XHTB

- Phong trào VH phục hưng đã để lại nhiều giá trị to lớn cho nền văn hoá nhân loại

3 Kỹ năng: Phân tích những mâu thuẫn XH để thấy được nhuyên nhân sâu xa của cuộc

đấu tranh của giai cấp tư sản chống phong kiến

- Bản đồ châu Âu

- Tranh ảnh về thời kì văn hoá phục hưng

- Kể tên các cuộc phát kiến địa lí tiêu biểu và nêu ý nghĩa của các cuộc phát kiến đó tới

XH châu Âu?

Trang 6

- Sự hình thành CNTB ở châu Âu đã diễn ra như thế nào?

- Quan hệ sản xuất tư bản có những tiến bộ và hạn chế nào?

3 Giới thiệu và dạy bài mới: ngay trong lòng XHPK, CNTB đã được hình thành Giai cấp tư sản ngày càng lớn mạnh Họ lại không có địa vị xã hội thích hợp Do đó, giai cấp tư sản đã chống lại phong kiến trên nhiều lĩnh vực…

(18 phút)

? Nguyên nhân nào dân đến phong trào

phục hưng?

Từ thế kỉ V đến thế kỉ XV Trong suốt

1000 năm đêm trường trung cổ, chế độ

phong kiến đã kìm hãm sự phát triển

của XH Toàn XH chỉ có trường học để

đào tạo giáo sĩ Những di sản VH cổ đại

bị phá huỷ hoàn toàn, trừ nhà thờ và tu

viện Do đó giai cấp tư sản đấu tranh

chống lại tư tưởng ràng buộc của phong

kiến

? Văn hóa phục hưng có nghĩa là gì?

? Tại sao giai cấp tư sản lại chọn văn

hóa làm cuộc mở đường cho đầu tranh

chống phong kiến?

Vì những giá trị văn hoá là tinh hoa

nhân loại việc khôi phục nó sẽ tác động,

tập hợp được đông đảo nhân dân để

chống lại phong kiến

? Em hãy kể tên những nhà VH mà em

biết

Lê-Ô-na đơ Vanh-xi, Ra-bơ-le,

Đề-cac-tơ, Cô-pec-níc, Sêch-pia,

(GV giới thiệu tranh ảnh trong thời VH

Khoa học kĩ thuật tiến bộ vượt bậc Sự

phong phú về văn học Thành công

trong các lĩnh vực nghệ thuật (có giá trị

tế nhưng không có địa vị chínhtrị, xã hội

=> Phong trào văn hóa phụchưng ra đời

- Văn hóa phục hưng là khôiphục những tinh hoa văn hóa cổ

Hi Lạp và Rô Ma, đồng thời pháttriển nó ở tầm cao mới

- Nội dung phong trào:

+ Lên án nghiêm khắc giáo hộiKi-tô, đã phá trật tự xã hộiphong kiến

+ Đề cao giá trị con người, đềcao khoa học tự nhiên, xây dựngthế giới quan duy vật

Trang 7

? Qua các tác phẩm của mình, các tác

giả thời phục hưng nói lên điều gì?

Phê phán XHPK và giáo hội Đề cao

giá trị con người Mở đường cho sự cho

sự phát triển của văn hoá nhân loại

(10 phút)

? Nguyên nhân nào dẫn đến phong trào

cải cách tôn giáo?

Giáo hội cản trở sự phát triển của giai

cấp tư sản đang lên

? Trình bày nội dung tư tưởng của cuộc

cải cách của Lu-thơ và Can-vanh?

? Tác động của phong trào “Cải cách

tôn giáo” đến xã hội như thế nào?

Tôn giáo phân hoá thành hai phái:

+ Đạo tin lành + Ki-tô giáo

Tác động mạnh đến cuộc đấu tranh vũ

trang của tư bản chống phong kiến

(5 phút)

Giáo viên giảng cho học sinh biết và

ghi chép những nội dung cơ bản nhất

Vì không có trong sgk của học sinh, nên

hs không thể trả lời được hệ thống câu

hỏi của giáo viên đưa ra

- Ý nghĩa:

+ Phát động quần chúng nhândân đấu tranh chống lại chế độphong kiến

+ Mở đường cho sự phát triểncủa văn hóa châu Âu và nhânloại

2 Phong trào cải cách tôn giáo.

- Nguyên nhân: sự thống trị về

tư tưởng, giáo lí của chế độphong kiến là lực cản đối vớigiai cấp tư sản

- Diễn biến:

+ Cải cách của M.Lu-thơ (Đức)

+ Cải cách của Can-vanh (ThụySĩ)

- Hệ quả: đạo Ki-tô chia thành 2phái: cựu giáo là Ki-tô giáo cũ

và Tân giáo, mâu thuẫn và xungđột với nhau

3 Chiến tranh nông dân Đức.

- Nguyên nhân: đến thế kỉ XVI,tầng lớp thị dân có thế lực kinh

tế bị phong kiến hạn chế

- Diễn biến: lãnh đạo là To-mátMuyn-xe, chiếm 1/3 lãnh thổĐức, do mâu thuẫn nội bộ => tanrã

- Ý nghĩa: là cuộc đấu tranhnông dân vĩ đại nhất châu Âu,thể hiện lòng căm thù của nôngdân, góp phần chống lại chế độphong kiến

………

Trang 8

2 Thái độ: hiểu được Trung Quốc là một quốc gia phong kiến lớn, điển hình ở Phương

đông có ảnh hưởng không nhỏ tới sự phát triển của Việt Nam

3 Kỹ năng:

- Lập bảng niên biểu các thế thứ triều đại phong kiến Trung Quốc

- Bước đầu biết vận dụng phương pháp phân tích lịch sử

Bản đồ châu Á, bảng hệ thống các triều đại phong kiến Trung Quốc, tranh ảnh.

- Thế nào là văn hóa phục hưng? Em hãy kể tên những nhà văn hóa phục hưng tiêu biểunhất mà em biết

- Tại sao xuất hiện phong trào cải cách tôn giáo? Cải cách tôn giáo có những tiến bộ gì?

3 Giới thiệu và dạy bài mới: Trung Quốc là một quốc gia phong kiến lâu đời ở châu Á,

các triều đại phong kiến Trung Quốc phát triển mạnh có ảnh hưởng đến nhiều nước Vậychế độ phong kiến Trung Quốc hình thành khi nào, có những nét gì riêng biệt?

Giáo viên giải thích “Nông dân lĩnh

canh và địa tô”

? Xã hội phong kiến Trung Quốc hình

thành vào khoảng thời gian nào?

Cho hs quan sát bảng niên biểu, yêu

+ Quan lại và nông dân giàuchiếm nhiều ruộng đất, có quyềnlực trở thành địa chủ

+ Nông dân mất ruộng, nhậnruộng của địa chủ và trở thành táđiền, phải nộp tô thuế

- Xã hội phong kiến hình thành

từ thế kỉ III TCN, thời Tần vàđược xác lập vào thời Hán

2 xã hội phong kiến tời Tần – Hán.

a Thời Tần:

- Chia đất nước thành các quận,huyện và trực tiếp cử quan lạiđến cai trị, thi hành chế độ rất hà

Trang 9

? Tình hình kinh tế xã hội như thế nào?

? Xã hội thời Tần và thời Hán vào thời

kì cuối có gì giống nhau?

của nhà Đường so với các thời kì trước?

? Em hãy nêu những chính sách đối

ngoại của nhà Đường?

(Gv mở rộng thêm)

? Các triều đại phong kiến của Trung

Quốc có điểm nào chung về chính sách

đối ngoại với Việt Nam ta? Ngày nay

thế nào?

khắc

- Ban hành chế độ đo lườngthống nhất, gây chiến tranh mởrộng lãnh thổ về phía Bắc vàNam

b Thời Hán:

- Xóa bỏ chế độ pháp luật hàkhắc của nhà Tần

- Giảm nhẹ tô thuế, sưu dịch,khuyến khích sản xuất nôngnghiệp => Kinh tế phát triển, xãhội ổn định

3 Sự thịnh vượng của Trung Quốc dưới thời Đường.

- Bộ máy nhà nước được củng

cố hoàn thiện hơn

Cử người thân tín cai quản cácđịa phương

Mở nhiều khoa thi chọn nhântài

- Thi hành các chính sách giảm

tô thuế, lấy ruộng công và ruộng

bỏ hoang chia cho nông dân,…

sản xuất phát triển, kinh tế phồnthịnh

4 Củng cố bài: (3 phút) - Xã hội phong kiến ở TQ hình thành vào thời gian nào? Đứng

đầu nhà nước là ai? Có quyền hành như thế nào?

- Em hãy nêu điểm khác biệt trong cách cai trị đất nước của nhà Tần với nhà Hán và nhàĐường? Cách cai trị nào là hợp lí hơn? Vì sao?

Trang 10

………

Tuần 3

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Bài 4: TRUNG QUỐC THỜI PHONG KIẾN

(tiếp theo) Tiết 5 Mục 4,5,6

- Xã hội PK Trung Quốc được hình thành như thế nào? Tên gọi và thứ tự các triều đại của xã hội PK Trung Quốc

- Tổ chức bộ máy chính quyền phong kiến, những đặc điểm về kinh tế, văn hóa của xã hội phong kiến Trung Quốc dưới thời Tống – Nguyên, Minh – Thanh và những thành tưụ về văn hóa, khoa học kĩ thuật của Trung Quốc

2 Thái độ: Học sinh hiểu được Trung Quốc là một quốc gia PK lớn, điển hình ở Phương

đông có ảnh hưởng không nhỏ tới sự phát triển của Việt Nam

3 Kỹ năng:

- Lập bảng niên biểu các thế thứ triều đại PK Trung Quốc

- Bước đầu biết vận dụng phương pháp phân tích lịch sử

- Bản đồ châu Á, bảng hệ thống các triều đại PK Trung Quốc, tranh ảnh

- Tư liệu về văn hóa Trung Quốc

- Xã hội phong kiến ở Trung Quốc hình thành vào thời gian nào? Đứng đầu nhà nước là ai? Có quyền hành như thế nào?

- Trình bày chính sách đối nội của nhà Tần và nhà Đường Chính sách của triều đại nào phù hợp hơn? Tại sao?

Trang 11

Sau thời Đường xã hội PK Trung Quốc còn tiếp tục phát triển và trải qua nhiều giai đoạnkhác nhau, những triều đại đó đều liên quan đến một phần lịch sử Việt Nam Vậy sự liên quan đó là gì? Ta tìm hiểu tiếp bài số 4.

(11 phút)

? Tình hình chính trị của Trung Quốc

sau thời Đường như thế nào? Tại sao?

nào? Có tác dung như thế nào?

? Nhà Nguyên ở Trung Quốc được

thành lập như thế nào?

? Chính sách cai trị của nhà Nguyên

như thế nào?

? Sự phân biệt giữa người Mông Cổ và

người Hán được biểu hiện như thế nào?

Tại sao?

(8 phút)

Gv giảng về diễn biến chính trị ở

Trung Quốc từ sau thời Nguyên đến

cuối thời Thanh

? Nhà Minh được thành lập như thế

nào?

? Nhà Thanh được thành lập như thế

nào?

? Xã hội Trung Quốc cuối thời Minh –

Thanh có gì thay đổi? (Gv mở rộng

thêm)

Đó là biểu hiện của sự suy yếu cuả xã

hội phong kiến Trung Quốc

? Cuối triều Minh về kinh tế Trung

Quốc có gì biến đổi?

(xuất hiện các cơ sở sản xuất, các công

trưòng thủ công với qui mô lớn )

Đó là biểu hiện của nền sản xuất

- Mở mang công trình thủy lợi,phát triển các nghề thủ công

Phát minh: la bàn, thuốc súng,nghề in, đóng thuyền có bánhlái…

5 Trung Quốc thời Minh – Thanh.

- Thủ công nghiệp phát triển,xuất hiện mầm móng tư bản chủnghĩa: nhiều xưởng dệt, gốm,…

chuyên môn hóa, có nhiều nhâncông làm việc

- Buôn bán với nhiều nướcĐông Nam Á, Ấn Độ, Ba Tư,…

6 Văn hóa – Khoa học kĩ

Trang 12

? Trình bày những thành tựu nổi bậc về

văn hoá Trung Quốc thời phong kiến?

Cho hs quan sát tranh ảnh sgk

? Về khoa học người Trung Quốc thời

phong kiến có những phát minh nào (tứ

đại phát minh)

thuật Trung Quốc thời phong Kiến.

- Tư tưởng: nho giáo trở thành

hệ tư tưởng và đạo đức của giaicấp phong kiến

- Văn học: Thời Đường xuấthiện nhiều nhà thơ: Lý Bạch, ĐỗPhủ,… Thời Minh – Thanh cónhiều bộ tiểu thuyết: Tam QuốcDiễn Nghĩa, Tây Du Kí,…

- Sử học: Sử kí (Tư Mã Thiên),Hán thư, Đường thư, Minh sử,…

- Nghệ thuật kiến trúc: độc đáonhư Cố Cung, những bức tượngphật sinh động,…

- Tình hình chính trị của Trung Quốc thời Tống – Nguyên – Minh – Thanh như thế nào?Tại sao lại xuất hiện nhiều cuộc đấu tranh của nông dân? Kết quả của những cuộc đấutranh này như thế nào?

- Em có nhận xét gì về nghệ thuật hội hoạ, điêu khắc, kiến trúc của TQ thời phong kiến?

………

Trang 13

- Các giai đoạn lớn của lịch sử Ấn Độ từ thời cổ đại đến giữa thế kỉ XIX

- Những chính sách cai trị của các vương triều và những biểu hiện của sự phát triển thịnhđạt của Ấn Độ thời phong kiến

- Một số thành tựu văn hoá Ấn Độ thời cổ, trung đại

2 Thái độ: Ấn Độ thời phong kiến gắn sự hưng thịnh, li hợp dân tộc, đấu tranh tôn giáo.

- Nhận thức được Ấn Độ là một trong những trung tâm của văn minh nhân loại, có ảnhhưởng sâu rộng đến sự phát triển lịch sủ và văn hoá của nhiều dân tộc Đông Nam Á

3 Kỹ năng: Bồi dưỡng kĩ năng quan sát bản đồ Tổng hợp những kiến thức trong bài để

đạt được mục tiêu bài học

Bản đồ Ấn Độ thời phong kiến, tư liệu về các triều đại phong kiến Ấn Độ, một số tranhảnh về các công trình văn hoá (nếu có)

Hãy nêu những thành tựu lớn về văn hoá, khoa học - kĩ thuật của nhân dân Trung Quốcthời phong kiến?

(10 phút)

? Vương triều Gúp-ta phát triển như thế

nào?

? Kinh tế, văn hoá, xã hội Ấn Độ dưới

vương triều Gúp-ta như thế nào?

? Nêu những biểu hiện của sự phát triển

đó? (công cụ sắt được sử dụng rộng

rãi )

? Quá trình sụp đổ ra sao? (thời kì hưng

thịnh chỉ kéo dài đến TK V - đầu TK VI

đến TK XII người Thổ Nhỉ Kì thôn tính

2 Ấn Độ thời phong kiến.

a Vương triều Gúp-ta

- Trở thành quốc gia phong kiếnhùng mạnh

- Công cụ sắt được sử dụng rộngrãi, kinh tế – xã hội và văn hóaphát triển

- Đến đầu thế kỉ VI bị diệt vong,luôn bị nước ngoài xâm lược vàcai trị

b Vương triều Hồi giáo Đê-li

- Thế kỉ XII người Thỗ Nhĩ Kìxâm chiếm lập ra vương triềuHồi giáo Đê-li

- Cướp đoạt ruộng đất và cấmđoán đạo Hin-đu, mâu thuẫn dântộc căng thẳng

Trang 14

? Vương triều Đê - li tồn tại trong bao

lâu? (từ TK XII đến TK XVI bị người

Mông Cổ tấn công và lập nên vương

triều Ấn Độ Mô-gôn

(6 phút)

? Vương triều Mô-gôn được thành lập

như thế nào?

? Chính sách cai trị của người Mông Cổ

như thế nào?

Giới thiệu thêm về vua A-cơ-ba

? Vương triều Mô-gôn tồn tại đến thời

gian nào?

(12 phút)

? Chữ viết đầu tiên được người Ấn Độ

sáng tạo là loại chữ gì?

? Loại chữ này có tác dụng như thế nào?

? Tôn giáo ở Ấn Độ có đặc điểm gì nổi

bật? Ảnh hưởng như thế nào đến các

nước trong khu vực?

? Kể các tác phẩm văn học nổi tiếng ở

Ấn Độ thời bấy giờ? Ảnh hưởng đến xã

hội như thế nào? (2 bộ sử thi

Ma-ha-bha-ra-ta và Ra-ma-ya-na)

? Kiến trúc Ấn Độ có gì đặc sắc? Ảnh

hưởng đến xã hội như thế nào? (quan

sát tranh về các công trình kiến trúc để

trả lời)

c Vương triều Mô-gôn

- Thế kỉ XVI, người Mông Cổ chiếm đóng Ấn Độ, lập vương triều Mô-gôn

- Xóa bỏ sự kì thị tôn giáo, khôi phục kinh tế và phát triển văn hóa Ấn Độ

- Giữa thế kỉ XIX Ấn Độ trở thành thuộc địa của nước Anh

3 Văn hóa Ấn Độ

- Chữ viết: Chữ Phạn là ngôn ngữ, văn tự để sáng tác văn học, thơ ca Là nguồn gốc của chữ Hin-đu

- Tôn giáo: đạo Bà-la-môn với kinh Vê-đa, đạo Hin-đu là tôn giáo phổ biến ở Ấn Độ ngày nay

- Văn học Hin-đu: với giáo lí, pháp luật, sử thi, thơ ca, có ảnh hưởng đến đời sống xã hội

- Kiến trúc: ảnh hưởng của các tôn giáo với những công trình kiến trúc đền thờ, ngôi chùa độc đáo

- Em hãy kể tên các triều đại phong kiến của Ấn Độ, triều đại nào phát triển mạnh nhất?

Vì sao?

- Vì sao ấn độ được coi là một trong những trung tâm văn minh của nhân loại?

Học bài cũ Làm bài tập (câu hỏi 1 SGK trang 17)

Soạn bài các quốc gia phong kiến Đông Nam Á Sưu tầm tranh ảnh về các công trình kiến trúc Đông Nam Á

………

Trang 15

- Các giai đoạn lịch sử quan trọng của khu vực Đông Nam Á.

2 Thái độ: nhận thức được quá trình lìch sử, sự gắn bó lâu đời của các quốc gia khu vực

Đông Nam Á Trong lịch sử các quốc gia Đông Nam Á cũng có nhiều thành tựu đóng gópcho nền văn minh nhân loại

3 Kỹ năng: Biết xác định vị trí các quốc gia cổ và phong kiến Đông Nam Á trên bản đồ.

- Lập niên biểu các giai đoạn phát triển chủ yếu của lịch sử khu vực Đông Nam Á

Lược đồ khu vực Đông Nam Á, tranh ảnh, tư liệu liên quan,

- Trình bày các giai đoạn phát triển của xã hội phong kiến Ấn Độ

- Ấn độ đã đạt được những thành tựu gì về văn hoá

(15 phút)

Gv Giới thiệu lược đồ khu vực Đông

Nam Á

? Kể tên các quốc gia trong khu vực

Đông Nam Á hiện nay xác định vị trí

trên lược đồ?

Cho hs biết thêm nước Đông-ti-mo

vừa mới tách ra từ In-đô-nê-xi-a từ

tháng 5 – 2002

? Em hãy nêu đặt điểm chung về điều

kiện tự nhiên các nước đó? (ảnh hưởng

của giáo mùa)

? Điều kiện tự nhiên đó có những thuận

lợi và khó khăn gì cho sự phát triển

nông nghiệp?

Điều kiện tự nhiên đó → con nguời cổ

đại ở đây sớm biết trồng lúa nước, lúa

trở thành cây lương thực chính xã hội

phân hoá → nhà nước ra đời

(20 phút)

1 Sự hình thành các vương quốc cổ ở Đông Nam Á.

- Là khu vực rộng lớn, hiện nay

có 11 nước

- Điều kiện tự nhiên:

+ Chịu ảnh hưởng của gió mùa,

có 2 mùa rõ rệt: mùa mưa vàmùa khô

+ Khí hậu nhiệt đới ẩm, mưanhiều, thích hợp trồng lúa nước

và các loại rau, củ, quả,…

2 Sự hình thành và phát triển của các quốc gia phong kiến

Trang 16

? Các quốc gia cổ ở Đông Nam Á xuất

hiện từ bao giờ?

Những quốc gia này được gọi là vương

quốc cổ Mỗi vương quốc đều chưa có

ranh giới rõ ràng và chưa gắn với tộc

người nhất định Ở một số vương quốc,

người ta chỉ biết tới tên gọi và địa điểm

trung tâm của vương quốc đó mà thôi

? Hãy xác định và kể tên các quốc gia

đó? (dùng lược đồ)

Vào giữa thiên niên kỉ I các quốc gia

cổ Đông Nam Á suy yếu dần và tan rã

→ các quốc gia phong kiến dân tộc

được hình thành, sở dĩ gọi như vậy là vì

mỗi quốc gia được hình thành dựa trên

cơ sở phát triển của một tộc người nhất

định chiếm đa số và phát trển nhất (như

Đại Việt của người Việt; Cham pa của

người Chăm )

? Thời kì phát triển thịnh vượng của các

quốc gia phong kiến Đông Nam Á?

? Trình bày sự hình thành của quốc gia

phong kiến In đô nê xi a?

? Kể tên một số quốc gia phong kiến

khác và thời điểm hình thành các quốc

gia đó? (Ăng co của người Khơ-me,

Pa-gan của người Mi-an-ma )

? Kể tên một số thành tựu thời phong

kiến của các quốc gia Đông Nam Á?

(kiến trúc, điêu khắc với nhiều công

trình nổi tiếng: Ăng-co, đền

Bô-rô-bu-ra )

? Các quốc gia phong kiến bước vào

thời kì suy thoái với với thời gian nào?

( nữa sau thế kỉ XVIII)

Giảng thêm về sự xâm lược của CNTB

Đông Nam Á.

a Sự hình thành các quốc gia cổ.

- Đầu công nguyên, cư dân biết

sử dụng công cụ sắt Các quốcgia đầu tiên xuất hiện

- Trong 10 thế kỉ đầu nhiềuquốc gia nhỏ hình thành: vươngquốc Cham-pa ở Nam Trung Bộcủa Việt Nam, Phù Nam ở hạ lưusông Mê-công,…

b Sự hình thành và phát triển của các quốc gia phong kiến.

- Từ thế kỉ X đến đầu thế kỉXVIII, là thời kì phát triển thịnhvượng

+ Quá trình thống nhất, mở rộnglãnh thổ và đạt nhiều thành tựuvăn hóa

+ Một số quốc gia tiêu biểu:

- Nửa sau thế kỉ XVIII, cácnước bắt đầu suy yếu Giữa thế

kỉ XIX trở thành thuộc địa của tưbản phương Tây

Trang 17

phương Tây: từ giữa thế kỉ XIX hầu hết

các quốc gia Đông Nam Á trừ Thái Lan

đều trở thành thuộc địa của chủ nghĩa

thực dân phương Tây

- Khu vực Đông Nam Á ngày nay gồm những nước nào?

- Em hãy kể tên các quốc gia cổ hình thành ở khu vực Đông Nam Á

- Tại sao đến giữa thế kỉ XIX, các nước ĐNÁ lần lược bị các nước phương Tây xâmlược?

- Lập niên biểu các giai đoạn phát triển lịch sử lớn của khu vực Đông Nam Á đến giữa thế

kỉ XIX

- Những giai đoạn lịch sử lớn của hai nước này

2 Thái độ: Tình cảm yêu quí, trân trọng truyền thống lịch sử của Lào và Cam-pu-chia,

thấy đựoc mối quan hệ mật thiết của 3 nước Đông Dương

3 Kỹ năng: Lập niên biểu các giai đoạn lịch sử lớn.

Lược đồ khu vực Đông Nam Á, tranh ảnh, tư liệu liên quan,

- Kể tên các nước trong khu vực Đông Nam Á hiện nay và xác định vị trí của các nướctrên bản đồ?

- Các nước trong khu vực Đông Nam Á có những điểm gì chung?

3 Vương quốc Cam-pu-chia.

- Thời Chân Lạp: thời tiền sử đã

có con người sinh sống

+ Tộc người Khơ-me hìnhthành, họ giỏi săn bắn, đào ao,

Trang 18

Người khơ-me là một bộ phận của cư

dân cổ ĐNA, lúc ban đầu họ sống ở

phía bắc cao nguyên Cò Rạt sau mới di

cư dần về phía nam

? Người khơ-me thành thạo những việc

gì? Họ tiếp thu văn hoá Ấn Độ như thế

nào?

? Người Khơ-me xây dựng vương quốc

riêng của mình vào thời gian nào? Tên

gọi là gì?

Trình bày sự phát triển của Chân lạp

đến khi bị Gia va xâm chiếm năm 774

và thống trị đến năm 802

? Thời Ăng-co tồn tại khoảng thời gian

nào? (802 trở đi lịch sử Cam-pu-chia

bước sang thời kì mới Thời Ăng-co và

đây là giai đoạn phát triển)

? Tại sao thời kì phát triển thịnh vượng

của Cam-pu-chia còn gọi là thời kì

Ăng-co? (kinh đô đóng ở Ăng-co Một địa

điểm của vùng Xiêm Riệp ngày nay.)

Tìm hiểu kênh hình H 10 SGK

Giới thiệu thêm đây là một trong nhiều

công trình kiến trúc nổi tiếng của

Cam-pu-chia

? Sự thịnh vượng của Cam-pu-chia thời

Ăng-co được biểu hiện như thế nào? (có

nhiều công trình kiến trúc độc đáo, sản

xuất phát triển )

? Chế độ phong kiến Cam-pu-chia bước

vào suy yếu vào thời gian nào?

(15 phút)

? Chủ nhân cổ nhất trên đất Lào ngày

nay là bộ tộc nào?

? Họ đã để lại những gì cho nền văn hoá

Lào ngày nay?

Nguời Lào Thơng trước đó gọi là

người Khạ họ là chủ nhân của nền văn

? Đời sống của bộ lạc Lào như thế nào?

? Trình bày sự ra đời của nước Lan

- Sau thời kì Ăng-co, bắt đầu suyyếu, tới năm 1863 thì bị Phápxâm lược

4 Vương quốc Lào.

- Tộc người đầu tiên là ngườiLào Thơng

- Về sau có thêm người Thái di

cư, gọi là người Lào Lùm Họsống bằng nghề trồng lúa nương,săn bắn và một số nghề thủ công

- Giữa thế kỉ XIV, các bộ tộc

Trang 19

? Em biết gì về Pha Ngừm? (là cháu

Phía Khăm Phòng) Ông được vua

Cam-pu-chia giúp đỡ, nuôi dạy và gã

con gái cho Khi trưởng thành ông về

nước và trở thành một tộc trưởng, tập

hợp, liên kết giữa các bộ lạc → nước

Lan xang

? Vương quốc Lan Xang phát triển

thịnh vượng vào khoảng thời gian nào?

? Trình bày những nét chính trong chính

sách đối nội, đối ngoại của vua Lan

Xang?

Khai thác kênh hình Thạc Luổng

Thời kì này quân dân Lào đã đánh bại 3

lần xâm lược của quân Miến Điện

? Lan Xang bắt đầu suy yếu từ thời gian

nào?

? Tại sao Pháp lai xâm lược Lan Xang?

Lào thống nhất thành vương quốc Lan Xang (Triệu Voi)

- Nước Triệu Voi đạt được sự thịnh vượng từ thế kỉ XV – XVII

- Đối ngoại: giữ quan hệ hoà hiếu với Cam-pu-chia và Đại Việt, chống quân xâm lược nước ngoài (Miến Điện)

- Sang thế kỉ XVIII, Lan Xang suy yếu, bị nước Xiêm thôn tính

Đến cuối thế kỉ XIX thành thuộc địa của Pháp

- Chứng minh Ăng-co là thời kì phát triển cao của chế độ phong kiến Cam-pu-chia?

- Trình bày những chính sách đối nội, đối ngoại của Lan Xang?

- Học bài cũ Làm bài tập: lập niên biểu các giai đoạn lịch sử lớn của Cam-pu-chia và Lào đến giữa thế kỉ XIX

………

Trang 20

- Thời gian hình thành và tồn tại của xã hội phong kiến.

- Nền tảng kinh tế và các giai cấp trong xã hội phong kiến

- Thể chế chính trị của nhà nước phong kiến

2 Thái độ: Giáo dục niềm tin và lòng tự hào về truyền thống lịch sử, những thành tựu về

kinh tế, văn hoá mà các dân tộc đã đạt được trong thời kì phong kiến

3 Kỹ năng: Làm quen với phương pháp tổng hợp, khái quát hoá các sự kiện, biến cố lịch

sử, từ đó rút ra nhận xét, kết luận cần thiết

Tranh ảnh, lược đồ về chế độ phong kiến châu Âu, châu Á, bảng tóm tắt những nétchung về xã hội phong kiến

- Trình bày sự phát triển thịnh vượng của Cam-pu-chia thời phong kiến

- Vì sao các nước ĐNÁ trở thành mục tiêu xâm lược của các nước tư bản phương Tây?

(21 phút)

? Cơ sở kinh tế của xã hội phong kiến

châu Âu và phương Đông là gì? (Gv mở

rộng thêm)

? Có gì giống nhau về kinh tế của xã hội

phong kiến châu Âu và phương Đông?

(Gv mở rộng thêm)

? Nêu các giai cấp cơ bản trong xã hội

phong kiến châu Âu và phương Đông?

? Hình thức bóc lột của xã hội phong

kiến như thế nào? (Gv mở rộng thêm)

? Em hãy giải thích hình thức bóc lột

này? (địa tô – giao ruộng đất và thu tô

thuế)

? Điểm khác nhau về kinh tế của xã hội

phong kiến phương Tây và phương

Đông như thế nào?

1 Sự hình thành và phát triển của xã hội phong kiến (Giảm tải).

2 Cơ sở kinh tế - xã hội của chế độ phong kiến.

- Sản xuất nông nghiệp, kết hợpvới chăn nuôi và một số nghề thủcông

Sản xuất nông nghiệp đóng kíntrong các vùng nông thôn hoặctrong các lãnh địa

- Ruộng đất nằm trong tay củalãnh chúa hay địa chủ, giao chonông dân hay nông nô sản xuất

- Xã hội gồm 2 giai cấp:

+ Địa chủ và nông dân lĩnh canh(phương Đông)

+ Lãnh chúa phong kiến và nông

nô (phương Tây)

Địa chủ và lãnh chúa bóc lộtnông dân và nông nô bằng địa tô

- Xã hội phong kiến phươngTây, từ thế kỉ XI, công thươngnghiệp phát triển

Trang 21

(5 phút)

? Nhà nước phong kiến được tổ chức

như thế nào? (chế độ quân chủ)

? Thế nào là chế độ quân chủ? (Gv mở

rộng thêm)

? Chế độ quân chủ ở phương Đông và

châu Âu có điểm gì khác nhau cơ bản?

Phương Tây, quyền của nhà vua bị

phân tán Phương Đông, tập trung vào

tay nhà vua cao hơn

3 Nhà nước phong kiến.

- Thể chế nhà nước: chế độ quânchủ

- Chế độ quân chủ ở châu Âu vàphương Đông có sự khác nhau

- Học bài, làm bài tập vở bài tập

- Chuẩn bị bài mới, trả lời trước các câu hỏi in nghiêng và cuối bài

Tiết 10: Bài 8: NƯỚC TA BUỔI ĐẦU ĐỘC LẬP

- Ngô Quyền xây dựng nền độc lập tự chủ, không phụ thuộc vào các triều đại phong kiếnTrung Quốc

- Nắm được quá trình thống nhất đất của Đinh Bộ Lĩnh

2 Thái độ: giáo dục ý thức độc lập tự chủ và thống nhất đất nước của dân tộc.

- Ghi nhớ công ơn Ngô Quyền và Đinh Bộ Lĩnh đã có công giành quyền tự chủ, thốngnhất đất nước

3 Kĩ năng: Bồi dưỡng kĩ năng lập biểu đồ, sơ đồ sử dụng bản đồ khi học bài.

Sơ đồ tổ chức bộ máy nhà nước (thời Ngô Quyền)

- Trình bày những đặc điểm cơ bản của xã hội phong kiến châu Âu?

- Xã hội phong kiến phương Đông có gì khác với xã hội phong kiến phương Tây?

Trang 22

(16 phút)

Gv nhắc lại ý nghĩa của chiến thắng

Bạch Đằng năm 938: đánh lại âm mưu

xâm lượt của nhà Nam Hán, chấm dứt

hơn 10 thế kỉ thống trị của các triều đại

phong kiến phương Bắc

? Sau khi chiến thắng quân nam Hán,

Ngô Quyền đã làm gì?

? Ngô Quyền xây dựng chính quyền

mới như thế nào?

- Ở trung ương?

- Ở địa phương?

? Tại sao Ngô Quyền bãi bỏ bộ máy cai

trị của họ Khúc để thiết lập triều đại

mới?

Họ Khúc mới chỉ dành được quyền tự

chủ, trên danh nghĩa vắn phụ thuộc nhà

Hán => Ngô Quyền quyết tâm xây dựng

Đứng đầu triều đình, quyết định mọi

công việc chính trị, ngoại giao, quân sự

? Em có nhận xét gì về bộ máy nhà

nước thời Ngô?

Còn đơn giản, sơ sài nhưng bước đầu

đã thể hiện ý thức độc lập tự chủ

(8 phút)

? Sau khi Ngô Quyền qua đời, tình hình

đất nước như thế nào?

Đất nước rối loạn, các phe phái nhân

cơ hội này nổi lên giành quyền lực,

Dương Tam Kha cướp ngôi

Gv: năm 950 Ngô Xương văn giành

được lại ngôi vua song uy tín của nhà

Ngô đã giảm sút => Đất nước không ổn

1 Ngô Quyền dựng nền độc lập tự chủ.

- Tổ chức nhà nước: Năm 939,Ngô Quyền lên ngôi vua, chọn

Cổ Loa làm kinh đô

- Xây dựng chính quyền:

+ Trung ương: vua đứng đầu,nắm mọi quyền, đặt các chứcquan văn, võ, quy định lễ nghi,sắc phục của quan lại các cấp

+ Địa phương: cử các tướng cócông coi giữ các châu quan trọng(Đinh Công Trứ - Thứ sử ChâuHoan, Kiều Công Hãn – Thứ sửChâu Phong,…)

- Năm 944 Ngô Quyền mất,Dương Tam Kha cướp ngôi, cácphe phái nổi lên khắp nơi

- Năm 950 Ngô Xương Văn dẹpđược Dương Tam Kha nhưngkhông quản lí được đất nước

Trang 23

? Sau khi Ngô Xương Văn mất, tình

hình đất nước ta rơi vào hoàn cảnh như

? Việc chiếm đóng của các sứ quân?

Điều đó ảnh hưởng như thế nào đến đất

nước?

Các sứ quân chiếm đóng ở nhiều vị trí

quan trọng trên khắp đất nước, liên tiếp

đánh nhau => đất nước loạn lạc => là

điều kiện thuận lợi cho giặc ngoại xâm

tấn công

? Đinh Bộ Lĩnh là người như thế nào?

Con của thứ sử Đinh Công Trứ, người

Ninh Bình, có tài thống lĩnh quân đội…

cũ gọi là “Loạn 12 sứ quân”

3 Đinh Bộ Lĩnh thống nhất đất nước.

- Liên kết với sứ quân TrầnLãm

- Được nhân dân ủng hộ, đánhđâu thắng đấy

- Năm 967, đất nước được thốngnhất

Việc Đinh Bộ Lĩnh dẹp loạn được 12 sứ quân có ý nghĩa gì? Thống nhất đất nước, lập

lại hòa bình trong cả nước => Tạo điều kiện để xây dựng đất nước vững mạnh chống lại

âm mưu xâm lược của kẻ thù Vì sao Đinh Bộ Lĩnh dẹp loạn được 12 sứ quân?

- Học bài, làm bài tập.

- Chuẩn bị bài sau: “Nước Đại Cồ Việt thời Đinh - Tiền Lê”

Trang 24

- Sự ra đời của triều đại Đinh – Tiền Lê, tổ chức nhà nước thời Đinh – Tiền Lê.

- Công lao của đinh Bộ Lĩnh, Lê Hoàn trong công cuộc củng cố nền độc lập và bước đầuxây dựng đất nước

- Biết trình bày cuộc kháng chiến chống Tống lần thứ nhất theo lược đồ

2 Thái độ: Giáo dục lòng tự hào tự tôn dân tộc Biết ơn các vị anh hùng có công xây

dựng và bảo vệ đất nước

3 Kỹ năng: Bồi dưỡng kĩ năng vẽ sơ đồ, lập biểu đồ, trong quá trình học bài.

- Ngô Quyền xây dựng nền độc lập, tự chủ như thế nào?

- Em hãy trình bày công lao của Ngô Quyền và Đinh Bộ Lĩnh đối với nước ta trong buổiđầu độc lập

(11 phút)

? Sau khi thống nhất đất nước Đinh Bộ

Lĩnh đã làm gì?

? Em hãy giải thích từ “hoàng đế”

Vua một nước lớn mạnh được các nước

chủ và hoàng đế nước Nam phải sánh

ngang với hoàng đế phương Bắc

? Em hiểu gì về tên nước Đại Cồ Việt?

Nước Việt to lớn có ý nghĩa ngang

hàng với Trung Hoa

1 Nhà Đinh xây dựng đất nước.

- Năm 968 Đinh Bộ Lĩnh lênngôi Hoàng đế (Đinh TiênHoàng), đặt tên nước là Đại CồViệt, đóng đô ở Hoa Lư

Trang 25

? Tại sao Đinh Tiên Hoàng đóng đô ở

Hoa Lư?

Là quê hương Đinh Tiên Hoàng, đất

hẹp, nhiều đồi núi thuận lợi cho việc

phòng thủ

GV giới thiệu H 19 Tr.31: Toàn cảnh

cố đô Hoa Lư

? Việc nhà Đinh đặt tên nước, bỏ niên

hiệu của Trung Quốc và đặt niên hiệu

riêng đã nói lên điều gì?

Đinh Bộ Lĩnh muốn khẳng định nước

Việt có giang sơn, bờ cõi riêng, nước

Đại Cồ Việt độc lập và ngang hàng với

Trung Quốc chứ không phải là nước

Mong muốn giữ vững mối quan hệ hòa

bình với các nước láng giềng

? Đinh Tiên Hoàng xây dựng đất nước

như thế nào?

Thời Đinh nước ta chưa có luật pháp

cụ thể, vua sai đặt vạc dầu và chuồng

cọp trước điện để răn đe kẻ phản loạn

? Những việc làm của Đinh Bộ Lĩnh có

ý nghĩa như thế nào?

Làm cho nhân dân ta có cuộc sống độc

lập và hòa bình để lao động sản xuất;

thế nước hưng thịnh, là cơ sở, nền tảng

để xây dựng và phát triển đất nước,

chiến thắng kẻ thù, bảo vệ vững chắc

nền độc lập

GV giới thiệu H.18/ Tr.29: Đền thờ vua

Đinh

? Đinh Bộ Lĩnh có công lao như thế nào

trong công cuộc xây dựng đất nước?

- Dẹp “Loạn 12 sứ quân”

- Đinh Bộ Lĩnh đã tiến thêm một bước

trong việc xây dựng chính quyền độc

- Phong vương cho con

- Cử các tướng thân cận nắm giữcác chức vụ chủ chốt

- Dựng cung điện, đúc tiền

- Xử phạt nghiêm những kẻ cótội

2 Tổ chức chính quyền thời Tiền Lê.

* Sự thành lập của nhà Tiền Lê:

Trang 26

? Nhà Tiền Lê được thành lập trong

hoàn cảnh nào?

? Vì sao Lê Hoàn được suy tôn làm

vua?

? Hãy trình bày vài nét về Lê Hoàn?

? Việc Thái Hậu Dương Vân Nga trao

áo hoàng bào cho Lê Hoàn nói lên điều

gì?

Đây là việc làm hợp với ý trời và lòng

người Thể hiện sự thông minh, quyết

đoán, biết đặt lợi ích quốc gia lên trên

lợi ích dòng họ Vượt lên quan niệm

phong kiến, bỏ qua những lời bàn tán

phản đối, thậm chí cả dư luận xấu của

triều đình để bảo vệ lợi ích dân tộc

? Chính quyền nhà Tiền Lê được tổ

chức như thế nào?

- Trung ương?

- Địa phương?

? Em hãy nhận xét bộ máy nhà nước

thời Tiền Lê?

Bộ máy nhà nước được tổ chức chặt

chẽ, quy củ hơn thời Ngô

? Quân đội thời tiền Lê tổ chức như thế

* Tổ chức chính quyền:

- Trung ương: vua nắm mọiquyền hành, giúp vua có thái sư,đại sư và quan lại gồm hai banvăn – võ

- Địa phương: cả nước chiathành 10 lộ, dưới lộ có phủ vàchâu

* Quân đội: gồm 10 đạo và 2 bộphận (cấm quân và quân địaphương)

3 Cuộc kháng chiến chống Tống của Lê Hoàn.

* Diễn biến:

- Đầu năm 981, quân Tống theo

2 đường thuỷ và bộ tiến đánh

Trang 27

? Em có nhận xét gì về quân Tống?

Là một đạo quân mạnh, hiếu chiến,

tiến vào nước ta với lực lượng đông

? Lê Hoàn đã chuẩn bị cho cuộc kháng

chiến như thế nào?

? Em có nhận xét gì về cách bố trí, mai

phục của Lê Hoàn?

- Chủ động đoán đúng hướng tấn công

4 Củng cố (2 phút)

- Vẽ sơ đồ bộ máy chính quyền trung ương và địa phương thời Tiền Lê?

- Trả lời câu đố:

+ Vua gì lúc nhỏ, cùng bạn chăn trau, chon lấy cờ lau, làm cờ tập trận?

+ Vua Đinh Bộ Lĩnh, đặt nước tên gì, những năm trị vì, đóng đô ở đâu?

+ Nói nhanh tướng giặc tên gì ?

Đem quân xâm lượt thành trì Hoa Lư

Vua Lê là bật quân sư ( Hai đường chặn giặc) Đánh cho tan xát, nhục nhừ rút lui+ Bạch Đằng mổi sáng trận đầu Phá tan Nam Hán công lao vua gì?

+ Bạch Đằng mỗi sáng trận Nhì Phá tan nhà Tống Vua gì Đố em?

- Học bài cũ

- Chuẩn bị tiếp bài 9 “II - Sự phát triển về KT và văn hóa?

………

……….

Trang 28

Ngày soạn:

Ngày dạy:

Bài 9 : NƯỚC ĐẠI CỔ VIỆT THỜI ĐINH - TIỀN LÊ (Tiếp theo)

Tiết 12: II – SỰ PHÁT TRIỂN KINH TẾ VÀ VĂN HÓA

1 Kiến thức: hs nắm:

- Đời sống kinh tế - xã hội thời Ngô – Đinh – Tiền Lê:

- Về kinh tế: quyền sở hữu ruộng đất, khai hoang, đào vét kênh ngòi, một số nghề thủcông, đúc tiền, các trung tâm buôn bán

- Về xã hội: các giai cấp trong xã hội (nông dân tự do, thợ thủ công, người buôn bánnhỏ, nô tì)

2 Thái độ: Giáo dục ý thức độc lập tự chủ trong xây dựng đất nước biết quý trọng các

truyền thống văn hoá của ông cha

3 Kĩ năng: Rèn luyện kĩ năng phân tích và rút ra ý nghĩa thành tựu kinh tế, văn hoá thời

Đinh - Tiền Lê

- Tranh ảnh các di tích các công trình văn hoá, kiến trúc thời Đinh - thời Tiền Lê

- Tư liệu thành văn của các triều đại Đinh - Tiền Lê

- Đồ dùng học tập, bảng phụ

2 Kiểm tra bài cũ: (6 phút).

Nhà Đinh xây dựng đất nước như thế nào?

Trình bày về cuộc kháng chiến chống Tống

(18 phút)

? Ruộng đất vào thời Đinh - Tiền Lê có

đặc điểm như thế nào?

? Thời Đinh – Tiền Lê, nhà nước quan

tâm phát triển nông nghiệp như thế nào?

Nông nghiệp được coi trọng vì đây là

nền tảng kinh tế của đất nước Nhà nước

chú ý đến việc khai khẩn đất hoang, đào

vét kênh ngoài, nhân dân được chia

ruộng → tạo điều kiện cho sản xuất

nông nghiệp ổn định

? Vua Lê Đại Hành tổ chức lễ cày tịch

điền để làm gì?

? Kết quả như thế nào?

? Thủ công nghiệp có đặc điểm như thế

- Tiến hành khai khẩn đất hoang

- Chú trọng thuỷ lợi, đào vétkênh mương

- Nghề trồng dâu nuôi tằm cũngđược khuyến khích

→ Nông nghiệp ổn định vàbước đầu phát triển, các năm

987, 989 được mùa

* Thủ công nghiệp:

- Xây dựng một số xưởng thủcông nhà nước, đúc tiền, chế tạo

Trang 29

Các xưởng thủ công như đúc tiền, rèn

vũ khí, may mặc, xây dựng, được

thành lập

? Nguyên nhân tạo điều kiện cho sự

phát triển của các ngành thủ công

nghiệp?

Vì đất nước đã được độc lập Các nghề

đã được tự do phát triển không bị kìm

hãm như trước đây Mặt khác các thợ

khéo cũng không bị cống nộp cho

Trung Quốc…

? Tình hình thương nghiệp như thế nào?

HS: Nhiều khu chợ được hình thành

buôn bán với nước ngoài phát triển,

? Việc thiết lập bàn giao với nhà Tống

có ý nghĩa gì?

Củng cố nền độc lập => tạo điều kiện

cho ngoại thương phát triển

(15 phút)

? Trong XH có những tầng lớp nào ?

Tầng lớp thống trị gồm những ai ?

Những người nào thuộc tầng lớp bị trị?

- Vẽ sơ đồ các tầng lớp trong xã hội

thời Đinh - Tiền Lê

NHÀSƯTầng lớp bị trị :

ĐỊACHỦ

Tầng lớp dưới cùng

NÔ TÌ

? Trình bày những nét chính về văn hóa

nước ta thời Đinh – Tiền Lê?

vũ khí, may mũ áo xây cungđiện, chùa chiền

- Các nghề thủ công cổ truyềntiếp tục phát triển

2 Đời sống xã hội và văn hoá.

a Xã hội: chia thành 3 tầng lớp

- Tầng lớp thống trị: gồm vua,quan văn-võ cùng một số nhà sư

- Tầng lớp bị trị: đa số là nôngdân tự do, thợ thủ công, thươngnhân cùng một số ít địa chủ

- Tầng lớp dưới cùng: nô tì

b Văn hoá:

- Giáo dục chưa phát triển

- Nho học đã xâm nhập vào nướcta

- Đạo phật được truyền bá rộngrãi

- Chùa chiền được xây dựngkhắp nơi, nhà sư được nhân dân

Trang 30

? Vì sao trong thời kì này nhà sư được

trọng dụng?

GV kể thêm chuyện đón tiếp sứ thần

nước Tống của nhà sư Đỗ Thuận

? Đời sống sinh hoạt của người dân

diễn ra như thế nào?

Rất bình dị, nhiều loại hình văn hoá

dân gian như ca hát, nhảy múa, đua

thuyền, đánh đu, đấu võ, đấu vật, diễn

ra trong các lễ hội

? Vào những ngày vui, vua cũng thích

đi chân dất, cầm xiên lội ao đâm cá Cử

chỉ này chứng tỏ điều gì ?

Sự phân biệt giàu – nghèo, sang – hèn

chưa sâu sắc Quan hệ vua tôi chưa có

khoảng cách lớn

quý trọng

- Các loại hình văn hoá dân giangian như ca hát, nhảy múa, đuathuyền tồn tại và phát triểntrong thời gian này

4 Củng cố : (3 phút)

GV khái quát lại nội dung bài học

- Nguyên nhân làm cho nền kinh tế thời Đinh - Tiền Lê phát triển?

- Chọn đáp án đúng nhất: Thời nhà Lê các nhà sư được trọng dụng là vì:

a/ Đạo Phật được truyền bá rộng rãi hơn trước

b/ Phần lớn người có học là các nhà sư Họ được nhân dân và nhà nước quý trọng c/ Giáo dục chưa phát triển

d/ Các câu trên đều đúng

Trang 31

1 Kiến thức: Các chính sách của nhà Lý để xây dựng đất nước: Dời đô về Thăng Long,

đặt tên nước là Đại Việt, chia lại đất nước về mặt hành chính Tổ chức lại bộ máy chínhquyền trung ương và địa phương, xây dựng pháp luật chặc chẽ, quân đội vững mạnh

2 Thái độ: Giáo dục cho các em lòng tự hào và yêu nước, yêu nhân dân Giáo dục học

sinh bước đầu hiểu rằng: Pháp luật là cơ sở cho việc xây dựng và bảo vệ đất nước

3 Kĩ năng: Phân tích và nêu ý nghĩa các chính sách xây dựng và bảo vệ đất nước của

nhà Lý Rèn kĩ năng đánh giá công lao của nhân vật lịch sử tiêu biểu (thời Lý)

- Bản đồ Việt Nam

- Khung sơ đồ tổ chức hành chính nhà nước

- Trình bày về tình hình kinh tế thời Đinh - Tiền Lê

- Đời sống văn hóa, xã hội nước Đại Cồ Việt có gì thay đổi? Vì sao các nhà sư lại đượctrọng dụng?

Vào đầu thế kỉ XI nội bộ nhà Tiền Lê lục đục Vua Lê không cai quản được đất nước Nhà Lý thay thế, đất nước ta thay đổi như thế nào?

(17 phút)

? Nhà Lý được thành lập trong hoàn

cảnh như thế nào?

Gv: Vua Lê Long Đĩnh mắc bệnh trĩ

không thể ngồi được phải nằm để coi

chầu gọi là Lê Ngoạ Triều Long Đĩnh

là ông vua rất tàn bạo, nhân dân ai cũng

căm ghét việc làm của ông, ông cho

người vào củi thả sông, róc mía trên đầu

nhà sư, dùng dao cùn xẻo thịt người

? Lý Công Uẩn là người như thế nào?

? Sau khi lên ngôi, Lý Công Uẩn đã có

quyết định quan trọng như thế nào?

Năm 1009 Lý Công Uẩn lên làm vua,

năm 1010 Lý Công Uẩn quyết định dời

kinh đô từ Hoa Lư về Đại La và đổi tên

là Thăng Long

? Tại sao Lý Công Uẩn quyết định dời

đô về Đại La và đổi tên là Thăng Long?

Địa thế thuận lợi, là nơi hội tụ của bốn

1 Sự thành lập nhà Lý.

- Bối cảnh ra đời nhà Lý:

+ Năm 1005, Lê Hoàn mất, LêLong Đĩnh lên ngôi đến năm 1009thì qua đời

+ Triều đình chán ghét nhà Lê,tôn Lý Công Uẩn lên ngôi vua

Nhà Lý thành lập

- Lý Thái Tổ dời đô về thành Đại

La và đổi tên thành Thăng Long(năm 1010)

Trang 32

Việc dời đô về Thăng Long của vua

Lý nói lên điều ước nguyện gì của cha

ông ta ? Muốn xây dựng đất nước giàu

mạnh và khẳng định ý chí tự cường của

dân tộc

? Nhà Lý tổ chức bộ máy nhà nước như

thế nào?

Gv: Năm 1054 nhà Lý đổi tên nước là

Đại Việt, xây dựng củng cố chính quyền

từ Trung ương đến địa phương

Gv treo khung sơ đồ tổ chức hành

? Nôi dung của bộ luật như thế nào?

Em hãy nêu sự cần thiết và tác dụng

của bộ Luật Hình Thư thời đó

? Quân đội nhà Lý được tổ chức như thế

nào?

? Em có nhân xét gì về tổ chức quân đội

của nhà Lý? Tổ chức chặt chẽ, quy cũ

? Nhà Lý đã thi hành chủ trương gì để

bảo vệ khối đoàn kết dân tộc?

Gả công chúa, ban quan tước cho tù

trưởng dân tộc

- Tổ chức bộ máy nhà nước thờiLý

+ Năm 1054, nhà Lý đổi tên nước

là Đại Việt và tiến hành xây dựngchính quyền quân chủ

Chính quyền trung ương: đứngđầu là vua, dưới có quan đại thần

và các quan ở hai ban văn, võ

Chính quyền địa phương: cảnước được chia thành 24 lộ, dưới

lộ là phủ, dưới phủ là huyện, dướihuyện là hương, xã

2 Pháp luật và quân đội.

- Luật pháp:

+ Năm 1042, nhà Lý ban hành bộluật thành văn đầu tiên của nước ta

có tên là bộ luật Hình thư

+ Quy định chặt chẽ việc bảo vệnhà vua và cung điện, xem trọngviệc bảo vệ của công và tài sản củanhân dân; nghiêm cấm việc giết mổtrâu bò, bảo vệ sản xuất nôngnghiệp Người phạm tội bị xử phạtnghiêm khắc

- Chính sách đối nội, đối ngoại:

+ Coi trọng củng cố khối đại đoànkết toàn dân tộc

Trang 33

Trấn áp những người có ý định tách

khỏi Đại Việt

? Trình bày các chính sách đối ngoại

của nhà Lý đối với các nước láng

giềng? Giữ quan hệ với Trung Quốc và

Chămpa kiên quyết bảo vệ chủ quyền

- Nhà Lý được thành lập như thế nào?

- Chính quyền trung ương và địa phương được tổ chức như thế nào?

- Nhà Lý đã làm gì để củng cố quốc gia thống nhất?

- Nêu công lao của Lý Công Uẩn?

Học bài, làm bài tập, chuẩn bị trước bài 11.

1 Kiến thức: Âm mưu xâm lược nước ta của nhà Tống là nhằm bành trướng lãnh thổ,

đồng thời giải quyết những khó khăn về tài chính và xã hội trong nước

- Cuộc tập kích tấn công sang đất Tống của Lý Thường Kiệt là hành động chính đáng

2 Thái độ: Giáo dục cho học sinh lòng tự hào dân tộc và biết ơn người anh hùng dân tộc

Lý Thường Kiệt có công lớn với đất nước

Bồi dưỡng lòng dũng cảm, nhân ái và tình đoàn kết dân tộc (thể hiện trong cuộc tến vàođất Tống)

3 Kỹ năng: Sử dụng lượt đồ để tường thuật cuộc tiến vào đất Tống do Lý Thường Kiệt

chỉ huy Phân tích, nhận xét, đánh giá các sự kiện, nhân vật lịch sử

- Bản đồ thời Lý, Trần

- Các tài liệu liên quan (nếu có)

- Nhà Lý được thành lập như thế nào?

- Chính quyền trung ương và địa phương được tổ chức như thế nào?

- Nhà Lý đã làm gì để củng cố quốc gia thống nhất?

Trang 34

(10 phút)

? Tình hình nhà Tống trứơc khi xâm

lượt nước Đại Việt như thế nào?

Nhà Tống gặp nhiều khó khăn: Ngân

khố tài chính nguy cập Nội bộ mâu

thuẫn Nhân dân khắp nơi đấu tranh Bộ

tộc người Liêu, Hạ quấy nhiễu phía

Xúi giục vua Chăm-pa đánh lên từ

phía Nam, phía Bắc nhà Tống ngăn cản

việc trao đổi buôn bán giữa 2 nước

? Chúng xúi giục Chăm-pa đánh lên từ

? Em hãy nêu vài nét về Lý Thường

Kiệt? Lý Thường Kiệt sinh năm 1019

tại phường Thái Hoà, Thăng Long, là

người có chí hướng ham học binh thư,

luyện võ nghệ, có côt cách tài năng phi

thường 23 tuổi được làm quan Vua Lý

Nhân Tông phong làm thái uý và nhận

làm con nuôi

? Nhà Lý chuẩn bị như thế nào?

? Trước tình hình quân Tống ráo riết

xâm lược nước ta, Lý Thường Kiệt chủ

trương đánh giặc như thế nào?

Tiến công trước để tự vệ

? Câu nói của Lý Thường Kiệt: "Ngồi

1 Nhà Tống âm mưu xâm lược nước ta.

- Từ giữa thế kỉ XI, nhà Tống gặpnhiều khó khăn: nội bộ mâu thuẫn,nông dân nổi lên khởi nghĩa, vùngbiên ải phía Bắc Tống bị hai nướcLiêu - Hạ quấy nhiễu

- Nhà Tống quyết định dùng chiếntranh để giải quyết tình trạng khủnghoảng trong nước và đưa nước tatrở lại chế độ bị đô hộ như trước

- Xúi giục Cham-pa đánh lên từphía Nam, còn ở biên giới phía Bắccủa Đại Việt chúng ngăn cản việcbuôn bán, dụ dỗ, mua chuộc các tùtrưởng dân tộc làm phản

2 Nhà Lý đã chủ động tiến công

để phòng vệ.

- Nhà Lý đã cử Lý Thường Kiệtlàm người chỉ huy, tổ chức cuộckháng chiến

- Quân đội được mộ thêm người

và tăng cường canh phòng, luyệntập, làm thất bại âm mưu dụ dỗ củanhà Tống

- Lý Thánh Tông cùng Lý ThườngKiệt đem quân đánh Cham-pa

- Thực hiện chủ trương “tiến côngtrước để tự vệ”

Trang 35

yên đợi giặc không bằng đem quân đánh

trước để chặn thế mạnh của giặc" Thể

hiện điều gì?

Thể hiện chủ trương táo bạo nhằm

dành thế chủ động làm tiêu hao sinh lực

đich ngay từ lúc chư tiến hành xâm

lược

Đây là cuộc tấn công để tự vệ chứ

không phải xâm lược

? Cuộc tiến công sang đất Tống diễn ra

? Tại sao nói đây là cuộc chiến tranh để

tự vệ mà không phải là cuộc tấn công

xâm lược?

Vì ta chỉ tấn công các căn cứ quân sự,

kho lương thảo đó là nơi quân Tống tập

trung lực lượng, lương thực, vũ khí để

xâm lược Đại Việt

Khi hoàn thành mục đích, quân ta rút

- Sau khi tiêu diệt các căn cứ, khotàng của giặc, quân ta tiếp tục tấncông Ung Châu (Quảng tây)

* Kết quả: Sau 42 ngày chiến đấu,quân ta hạ thành Ung Châu vànhanh chóng rút về nước

- Âm mưu xâm lược Đại Việt của nhà Tống được thể hiện như thế nào?

- Trước âm mưu xâm lược của nhà Tống, nhà Lý đã chủ động chuẩn bị kháng chiến ra sao?

Học bài, làm bài tập, chuẩn bị trước phần II.

Trang 36

1 Kiến thức: Kiến thức: Diễn biến sơ lược cuộc kháng chiến chống Tống ở giai đoạn

thứ hai và thắng lợi to lớn của quân dân Đại Việt

2 Thái độ: Giáo dục niềm tự hào về tinh thần bất khuất chống ngoại xâm của dân tộc

thời Lý

3 Kỹ năng: Sử dụng lượt đồ để thuật lại cuộc chiến trên sông Như Nguyệt.

- Lược đồ trận tuyến Như Nguyệt

- Tư Liệu về Lý Thường Kiệt

- Trình bày âm mưu xâm lược của nhà Tống?

- Trước âm mưu xâm lược của quân Tống, vua tôi Triều Lý đã làm gì?

Dự kiến địch kéo vào nước ta theo hai

hướng, Lý Thường Kiệt đã bố trí (sử

dụng lược đồ)

+ Một đạo quân chặn giặc ở vùng

Quảng Ninh, không cho thuỷ quân địch

vượt qua

+ Đường bộ bố trí dọc tuyến sông Cầu

qua đoạn sông Như Nguyệt và xây dựng

chuyến tuyến sông như Nguyệt không

cho giặc vào sâu

+ Ngoài ra các tù trưởng ít người ở gần

biên giới đã cho quân mai phục ở những

vị trí chiến lượt quan trọng

? Tại sao Lý Thương Kiệt chọn sông

Cầu làm phòng tuyến chống quân

- Chọn khúc sông Như Nguyệt

để bố trí quân mai phục quângiặc

Trang 37

? Sau khi thất bại ở vùng Ung Châu thì

nhà Tống đã làm gì?

HS: Cho quân xâm lượt Đại Việt

? Quân Tống tiến vào nước ta như thế

nào?

(Dùng lược đồ phòng tuyến sông Như

Nguyệt để giảng theo SGK)

? Quân của nhà Lý đối phó ra sao?

(19 phút)

? Chờ mãi mà không thấy quân thủy

đến tiếp ứng, Quách Quỳ đã làm gì?

? Quân Tống gặp khó khăn như thế

nào?

? Khi quân giặc gặp nhiều khó khăn, Lý

Thường Kiệt đã đối phó như thế nào?

Lý Thường Kiệt không cho mở các

cuộc phản công ngay mà đến tận cuối

mùa xuân 1077 đang đêm Lý Thường

Kiệt cho quân lặng lẽ vượt sông Như

Nguyệt đánh vào danh trại của giặc

Quân Tống thua to lâm vào tình thế khó

- Tháng l-l077, 30 vạn quân bộ

do Quách Quỳ, Triệu Tiết chỉhuy vượt biên giới qua Lạng Sơntiến xuống

- Một đạo quân khác do HòaMâu dẫn đầu => đường biển tiếpứng

- Quân ta chặn đánh quân thủy ởven biển nên chúng không tiếnsâu vào hỗ trợ cho cánh quân bộđược

- Quân Tống nhiều lần tấn côngvào phòng tuyến để tiến xuốngphía Nam phòng tuyến trên sôngNhư Nguyệt, nhưng bị quân tađẩy lùi

2 Cuộc chiến đấu trên phòng tuyến sông Như Nguyệt.

- Lý Thường Kiệt cho ngâm bàithơ thần

- Cuối mùa xuân năm 1077,quân ta phản công bất ngờ vàodoanh trại giặc

* Kết quả:

- Quân Tống thua to, chết quánửa, lâm vào khó khăn tuyệtvọng

- Quân ta chủ động kết thúcchiến tranh bằng đề nghị “giảnghoà”, quân Tống chấp thuậnngay, vội đem quân về nước

* Ý nghĩa:

- Là một trong những trận đánh

Trang 38

- Là trận đánh tuyệt vời của Lịch sử

chống giặc ngoại xâm của dân tộc

- Nền độc lập tự chủ của Đại Việt được

giữ vững

- Buộc nhà Tống phải từ bỏ mộng xâm

lượt Đaị Việt

tuyệt vời trong lịch sử chốnggiặc ngoại xâm của dân tộc ta

- Nền độc lập, tự chủ của ĐạiViệt được giữ vững

- Tại sao Lý Thường Kiệt chọn sông Như Nguyệt để lập phòng tuyến?

- Nêu ý nghĩa của chiến thắng chống quân xâm lượt Tống ( 1076- 1077) ?

Về nhà học thuộc bài và xem trước bài “Đời sống kinh tế - văn hoá”.

1 Kiến thức: Dưới thời Lý, đất nước được ổn định lâu dài, nông nghiệp, thủ công

nghiệp đã có nhiều chuyển biến và đạt được một số thành tưụ nhất định Việc buôn bánvới bên ngoài phát triển

2 Thái độ: Khâm phục ý thức vươn lên trong công cuộc xây dựng đất nước độc lập của

dân tộc ta vào thời Lý

3 Kỹ năng: Quan sát và phân tích các nét đặc sắc của một công trình nghệ thuật.

- Các tranh ảnh mô tả các hoạt động kinh tế thời Lý.

- Tư liệu về thành tựu kinh tế, văn hoá thời Lý

- Trình bày diển biến trên phòng tuyến sông Như Nguyệt bằng lược đồ?

- Vì sao nhân dân ta chống Tống thắng lợi? Ý nghĩa lịch sử của chiến thắng này?

(13 phút)

Nông nghiệp là ngành kinh tế chủ yếu,

quan trọng nhất dưới thời Lý

? Ruộng đất trong cả nước thuộc quyền

sỡ hữu của ai?

GV gọi HS đọc phần nghiêng Sgk

? Nhà nước có quan tâm đến sản xuất

1 Sự chuyển biến của nền nông nghiệp.

- Nhà nước có nhiều biện pháp

Trang 39

nông nghiệp hay không?

? Trong lễ tịch điền nhà vua tự cày mấy

đường thể hiện điều gì?

Để khuyến khích nhân dân sản xuất

? Nêu những biện pháp nhà Lý khuyến

khích phát triển nông nghiệp?

? Những biện pháp trên đã mang lại kết

quả như thế nào?

? Tại sao nông nghiệp thời Lý phát triển

mạnh như vậy?

Nhà nước quan tâm đến sản xuất nông

nghiệp Nhân dân chăm lo sản xuất

(18 phút)

? Thủ công nghiệp có gì nổi bật?

(gọi HS đọc phần in nghiêng SGK)

? Nội dung trong phần in nghiêng cho

thấy nghề thủ công nào phát triển?

? Tại sao vua Lý không dùng gấm vóc

Vân đồn thuộc Quảng Ninh là một hải

đảo, nơi thương nhân nước ngoài

thường đến buôn bán

? Tại sao nhà Lý chỉ cho người nước

ngoài đến buôn bán ở hải đảo, vùng

biên giới mà không cho tự do đi lại ở

nội địa?

Thể hiện ý thức cảnh giác tự vệ đối với

nhà Tống

? Sự phát triển của thủ công nghiệp và

thương nghiệp thời Lý chứng tỏ điều gì?

Nhân dân Đại Việt đã đủ khả năng xây

=> Nhiều năm mùa màng bộithu

2 Thủ công nghiệp và thương nghiệp.

- Thủ công nghiệp: nghề dệt,làm đồ gốm, xây dựng đền đài,cung điện, nhà cửa rất phát triển

+ Các nghề làm đồ trang sứcbằng vàng, bạc ; làm giấy, đúcđồng, rèn sắt đều được mởrộng

+ Nhiều công trình nổi tiếng dothợ thủ công dựng nên nhưchuông Quy Điền, tháp BáoThiên (Hà Nội), vạc Phổ Minh(Nam Định)

- Thương nghiệp:

+ Việc mua bán trong nước vàvới nước ngoài được mở manghơn trước

+ Vân Đồn là nơi buôn bán rấtsầm uất

+ Nguyên nhân của sự pháttriển: Đất nước độc lập, hoà bình

và ý thức dân tộc là động lực tolớn thúc đẩy sự phát tnển

Trang 40

- Nhà Lý làm gì để đấy mạnh sản xuất nông ghiệp?

- Trình bày những nét chính của sự phát triển thủ công nghiệp và thương nghiệp?

Học thuộc bai và chuẩn bị bày sau: “đời sống kinh tế văn hoá”

1 Kiến thức: Thời Lý có sự phân hoá mạnh mẽ về giai cấp và các tầng lớp trong xã hội.

Văn hoá giáo dục phát triển mạnh, hình thành văn hoá Thăng Long

2 Thái độ:

Giáo dục lòng tự dào truyền thống văn hiến của dân tộc, ý thức xây dựng nền văn hoádân tộc

3 Kỹ năng: Rèn luyện kỉ năng lập bản so sánh.

Tranh ảnh các thành tựu văn hoá thời Lý

- Nhà Lý đã làm gì để đẩy mạnh sản xuất nông nghiệp?

- Nêu tình hình thủ công nghiệp và thương nghiệp thời Lý?

(12 phút)

? Ở thời Lý, vua quan là bộ phận như

thế nào trong giai cấp thống trị?

1 Những thay đổi về mặt xã hội.

- Vua quan là bộ phận chínhtrong giai cấp thống trị, một sốquan lại, một số ít dân thường cónhiều ruộng cũng trở thành địa

Định dạng
Số trang	177
Dung lượng	1,51 MB