GV nêu những câu hỏi trong SGK.. Bµi tËp 3: - Đối với con người thì việc hiểu biết và tôn trọng pháp luật chính là đạo đức.. Đạo đức không thể là những lời hô hào suông, không phải là n
Trang 1Ngày soạn: 15/2/2012
Tiết: 99.
I MỤC TIÊU BÀI HỌC:
- Kiến thức: Mục đích, yêu cầu của thao tác lập luận bình luận cách sử dụng thao tác bình luận
- Kĩ năng: Nhận diện đới tượng, nợi dung và cách bình luận trong mợt sớ văn bản nghị luận
Vận dụng thao tác lập luận bình luận để viết đoạn văn, bài văn nghị luận xã hợi, văn học
- Thái đợ: Thấy được : học bình luận khơng chỉ là học mợt thao tác lập luận thơng thường mà cịn gĩp phần rèn luyện mợt phẩm chất mà con người hiện đại rất cần phải cĩ
II CHUẨN BỊ:
1/ Chuẩn bị của GV:
- SGK, SGV, Chuẩn kiến thức kĩ năng, Thiết kế bài học, hướng dẫn HS học bài Chuẩn bị ngữ liệu trên bảng phụ
- GV sử dụng kết hợp các phương pháp: Nêu vấn đề, kết hợp với các hình thức trao đổi, thảo luận, trả lời câu hỏi
2/ Chuẩn bị của HS:
Đọc SGK, tìm hiểu bài, soạn bài theo yêu cầu của GV
Làm bài tập luyện tập
III HOẠT ĐỢNG DẠY HỌC:
1.Ổn định tổ chức:(1’) KT sĩ sớ
2.KT bài cũ:(4’) Nhớ lại kiến thức và cho biết cĩ những loại thao tác LL nào trong văn NL ? Nêu những nét nỗi bật của mỗi thao tác
3.Giảng bài mới:
TIẾN TRÌNH TIẾT DẠY T
G
Hoạt đợng của HS Hoạt đợng của HS Nợi dung cần đạt
1
5’
HĐ1: Hướng dẫn
tìm hiểu mục đích,
yêu cầu.
-GV tổ chức, hướng dẫn HS
tìm hiểu nợi dung kiến thức
GV nêu những câu hỏi trong
SGK
Trong cuợc sớng ta thường
gặp từ bình luận khơng? Giải
thích ý nghĩa của từ bình
luận trong các trường hợp
ấy?
Bình luận khác giải thích,
chứng minh ở điểm nào?
Em hiểu thế nào là thao tác
lập luận bình luận?
Em hãy nêu mục đích của
thao tác lập luận bình luận?
GV hướng dẫn tìm hiểu nợi
HĐ1:
HS đọc SGK, suy nghĩ
Bình luận thời sự, bình luận thể thao, bình luận quân sự…
Cĩ nghĩa là bàn luận đánh giá về các vấn đề thời sự cĩ liên quan đến thể thao, quân sự, …
Bình luận là đề xuất thuyết phục người đọc đồng tình với mình Giải thích dùng lí
lẽ và dẫn chứng để người đọc tin Chứng minh là
dùng dẫn chứng là chủ yếu
HS trả lời
Bình luận là đề xuất thuyết phục người đọc đồng tình với mình
I/Mục đích, yêu cầu của thao tác lập luân bình luận
1.Khái niệm:
Bình luận nhằm đề xuất và thuyết phục người đọc(người nghe) tán đồng với nhận xét, đánh giá, bàn luận của mình về 1 hiện tượng(vấn
đề ) trong đời sớng hoặc trong văn học
2.Mục đích :
Đánh giá và bàn luận, nghĩa là cĩ
sự xác định phải trái, đúng sai, hay
dở, cĩ sự trao đổi ý kiến với người đới thoại
2.Yêu cầu :
- Trình bày rõ ràng trung thực
- Đưa ra những nhận định, đánh giá đúng-sai, hay-dở và bàn bạc sâu rợng về vấn đề
Trang 23’
1
0’
dung SGK về Văn bản “ Xin
lập khoa luật” của Nguyễn
Trường Tợ
- Nhận định, đánh giá
- Cĩ lí do để viết “ Xin lập
khoa luật” khơng
- Đoạn trích cĩ tính chất bình
luận khơng
Nêu yêu cầu của thao tác lập
luận bình luận?
HĐ2: Hướng dẫn HS tìm
hiểu về cách bình luận.
-GV nêu 1 sớ cách bình luận
và nhấn mạnh cách bình luận
thường gặp nhất
-GV nêu ngữ liệu theo SGK,
nêu câu hỏi để HS tìm hiểu
các cách bình luận
GV hướng dẫn Cho HS
thảo luận theo 4 nhĩm Gọi
HS trả lời
GV hướng dẫn theo nợi dung
gợi ý SGK Dựa vào đĩ cho
HS xác định kĩ năng bình
luận
GV chớt vấn đề
HĐ3: Hướng dẫn HS luyện
tập
-GV lần lượt hướng dẫn HS
giải quyết các bài luyện tập
trong SGK
-GV gợi ý , định hướng
Bài tập 1 : Căn cứ vào mục
đích , yeõu cầu và cách thức
của mỗi loại thao tác lập luận
mà bác bỏ ý kiến cho rằng
bình luận là kết hợp giải
thích và chứng minh
Bài tập 2: Đọc kĩ bài viết
(SGK) đới chiếu với mục
đích, yêu cầu và cách bình
luận để kết luận bài viết cĩ
sử dụng thao tác lập luận
Bài tập 3:Đọc lại văn bản
HS trả lời
Cĩ tính chất bình luận Trình bày rõ ràng trung thực vấn đề, hiện tượng được bình luận
- Đưa ra những nhận định, đánh giá đúng-sai, hay-dở và bàn bạc sâu rợng về vấn
đề Những nhận định, đánh giá
phải cĩ cơ sở lí luận và
thực tiển mới cĩ sức thuyết phục
- Quan điểm của người bình luận phải rõ ràng, lập luận phải chặt chẽ,
HĐ2:
-HS tìm hiểu cách bình luận theo sự gợi ý của GV
-HS thảo luận nhĩm trả lời những câu hỏi đặt ra của SGK
-Nhĩm 1 cử dại diện trả lời
-Nhĩm khác theo dõi, bổ sung
HĐ3:
HS thảo luận nhĩm -HS đại diện nhĩm trình bày bài luyện tập
Nhĩm 1 trình bày bài tập 1 Nhĩm 2, 3 trình bày bài tập 2
Nhĩm 4 trình bày bài tập 3
Các nhĩm nhận xét bổ sung
- Những nhận định, đánh giá phải
cĩ cơ sở lí luận và thực tiễn mới cĩ sức thuyết phục
- Quan điểm của người bình luận phải rõ ràng, lập luận phải chặt chẽ, bớ cục phải mạch lạc, lới văn bình luận phải chính xác, trong sáng
II/Cách bình luận
Cách bình luận thường gặp gồm 3 bước :
1.Bước thứ 1 : Nêu hiện tượng (vấn đề) cần bình luận
2.Bước thứ 2: Đánh giá hiện tượng(vấn đề) cần bình luận 2.Bước thứ 3: Bàn về hiện tượng (vấn đề) cần bình luận
Cĩ nhiều cách bình luận Nhưng đều phải tuân thủ nguyên tắc: + Trình bày rõ ràng trung thực hiện tượng ( vấn đề) được bình luận + Đề xuất và chứng tỏ được ý kiến nhận định, đánh giá của mình là xác đáng
+ Cĩ những lời bàn sâu rợng về chủ đề bình luận
III/Luyện tập :
Bài tập 1 :
Căn cứ vào mục đích , yêu cầu và cách thức của mỗi loại thao tác lập luận mà bác bỏ ý kiến cho rằng bình luận là kết hợp giải thích và chứng minh
Bình luận là để dành cho những người đã biết, cĩ ý kiến về mợt hiện tượng vấn đề nào đĩ, nhưng ý kiến họ khác với ý kiến của người bình luận
Bài tập 2:
Đọc kĩ bài viết (SGK) đới chiếu với mục đích, yêu cầu và cách bình luận để kết luận bài viết cĩ sử dụng
Trang 3Xin lập khoa luật của
Nguyễn Tường Tộ , đọc bài
đọc thêm của Hàn Phi Tử,
liên hệ với tình hình, hoàn
cảnh XH hiện nay, từ đó thảo
luận đưa ra những ý kiến
bình luận thêm về vai trò của
pháp luật và việc giáo dục
pháp luật trong XH
HĐ4: Củng cố.
GV nhấn mạnh nội dung
mục đích, yêu cầu, cách bình
luận
HĐ4:
HS đọc ghi nhớ Lắng nghe ghi nhận
thao tác lập luận
- Có vấn đề bình luận: Nguyên nhân và hậu quả của tai nạn giao thông
- Có ý kiến đề xuất
- Có mở rộng vấn đề: Vấn đề an toàn giao thông không chỉ bó hẹp trong lĩnh vực giao thông mà còn là
“món quà văn minh” đem ra “đãi khách” trong trong thời giao lưu hội nhập toàn cầu
Bµi tËp 3:
- Đối với con người thì việc hiểu biết và tôn trọng pháp luật chính là đạo đức Đạo đức không thể là những lời hô hào suông, không phải là những lời nói văn vẻ tầm chương trích cú, không phải là bằng cấp cao, địa vị cao…Bởi vì
có những “nhà nho suốt đời đọc sách” mà đối nhân xử thế còn tệ hơn những người quê mùa chất phác” Những kẻ mù luật thì càng
ở địa vị cao càng để phạm tội và càng gây ra nhiều nỗi oan khiên đau khổ cho muôn dân Vì vậy, tiêu chí hàng đầu để cất nhắc ai đó phải là tiêu chí giỏi luật, chí công
vô tư Chí công vô tư là đức trời cao cả mà con người phải suốt đời phấn đấu, rèn luyện mới có được.
- Giáo dục luật pháp cho HS nói riêng, mọi người công dân nói chung là nhiệm vụ quan trọng bậc nhất trong hệ thống giáo dục của
xã hội văn minh, bỡi trong luật cái
gì cũng công bằng, hợp với đức trời.Khi con người biết sống và làm việc “hợp với đức trời” tức là
họ đã sống hài hoà với môi trường thiên nhiên và xã hội, tức là biết tự phán xử lỗi lầm, kịp thời dừng lại trước khi có hành vi phạm tội.
Cuûng coá:
-Mục đích, yêu cầu và cách bình
Trang 4luận -Những điểm khác nhau giữa bình luận với giải thích và chứng minh
Dặn dò:: Hoàn chỉnh các bài luyện tập Tập viết 1 số đoạn (bài) bình luận ngắn
- Về luân lí xã hội của nước ta của Phan Châu Trinh
Soạn bài theo câu hỏi hướng dẫn SGK
RÚT KINH NGHIỆM:
Trang 5
Ngày soạn: 18/2/2012.
Tiết: 102
BèNH LUAÄN
I MỤC TIấU BÀI HỌC:
- Kiờ́n thức: Củng cụ́ những kiờ́n thức đã học về thao tác lọ̃p luọ̃n bình luọ̃n
- Kĩ năng: Vọ̃n dụng thao tác lọ̃p luọ̃n bình luọ̃n đờ̉ viờ́t đoạn văn, bài văn nghị luọ̃n xã hụ̣i, văn học
- Thái đụ̣: Tiờ́n bụ̣ hơn trong cách sử dụng ngụn ngữ và trong thái đụ̣ giao tiờ́p, núi năng
II CHUẨN BỊ:
1/ Chuõ̉n bị của GV:
- SGK, SGV, thiờ́t kờ́ bài học, chuẩn kiờ́n thức kĩ năng, đọc thờm tài liợ̀u tham khảo
- GV kờ́t hợp phương pháp: Qui nạp, kờ́t hợp với phõn tích, diễn giảng, nờu vấn đề, kờ́t hợp với các hình thức trao đổi, thảo luọ̃n, trả lời cõu hỏi
2/ Chuõ̉n bị của HS:
- Đọc SGK,làm bài tọ̃p thực hành
III HOẠT Đệ̃NG DẠY HỌC:
1.Ổn định tổ chức:(1’) KT sĩ sụ́
2.KT bài cũ:(4’).Nờu cách tiờ́n hành thao tác lọ̃p luọ̃n bình luọ̃n
3 Giảng bài mới:
TIấ́N TRÌNH TIấ́T DẠY T
G
Hoạt động của
GV
Hoạt động của
HS
Nội dung caàn ủaùt.
1
0
’
Hẹ1: Hớng dẫn
HS luyện tập
Trờn cơ sở hướng dẫn
tiờ́t trước GV kiờ̉m tra
chuẩn bị bài của HS
Ra đề thực hành
GV yờu cõ̀u các nhúm
thảo luọ̃n dàn ý bài văn
GV gợi ý, hướng dẫn
GV yờu cõ̀u các nhúm
trình bày
-GV nhọ̃n xột, và định
hướng dàn ý hợp lí
HĐ1:
HS đọc bài tọ̃p, suy nghĩ và luyợ̀n tọ̃p
HS làm bài tọ̃p theo nhúm và cử đại diợ̀n trình bày
Nhúm 1 trình bày
Các nhúm khác nhọ̃n xột bổ sung
Bài tập1
1.Viết mụ̣t bài văn bỡnh luận:
Đờ̉ tham gia diễn đàn do Đoàn thanh niờn nhà
trường tổ chức với đề tài : “Lời ăn tiếng núi
của một HS văn minh, thanh lịch”
à Chọn mụ̣t khía cạnh của đề tài đờ̉ bình
luọ̃n:“Biết núi “cảm ơn và xin lỗi”
a/-Dàn ý: Cú 3 ý
+ Nờu hiợ̀n tượng cõ̀n bình luận:
Trong giao tiờ́p giữa con người với nhau, mụ̣t qui tắc đũi hỏi chúng ta phải thực hiợ̀n là núi
“lời cảm ơn” và sau đú là “xin lỗi”
+ Đánh giá hiợ̀n tượng (vṍn đờ̀)
- Đụ́i với “ lời ăn tiờ́ng núi của mụ̣t HS văn minh, thanh lịch” là núi lời “cảm ơn” và “xin lỗi”
Trang 68
’
2
’
HĐ2: Hướng dẫn
trình bày luận điểm
trong bài văn
GV cho HS xây dựng
tiến trình lập luận tuân
theo ba bước
Nêu hiện tượng (vấn
đề ) cần bình luận
-Đánh giá hiện tượng
(vấn đề) cần bình luận
-Bàn về hiện tượng
(vấn đề) cần bình luận
-GV cho HS chuẩn bị
một luận điểm thảo
luận theo nhóm trình
bày trước lớp
-GV gợi ý
-GV nhận xét, đánh
giá, tình hình chuẩn bị,
thảo luận nhóm, trình
bày trên lớp Rút ra ưu
khuyết điểm, khắc
phục, phát huy
Bài tập 2:
Hướng dẫn bài tập về
nhà
HĐ3: Củng cố:
GV nhắc lại nội dung
cơ bản
Các thao tác cơ bản
của lập luận bình luận
HĐ2:
HS trả lời cá nhân
Nêu hiện tượng (vấn
đề ) cần bình luận -Đánh giá hiện tượng (vấn đề) cần bình luận -Bàn về hiện tượng (vấn đề) cần bình luận Nhóm 2 trình bày Luận điểm của dàn ý vừa xây dựng
Các nhóm khác nhận xét bổ sung
Nhóm 3 trình bày Các nhóm khác nhận xét bổ sung
Bài tập 2:
HS làm ở nhà
HĐ3:
HS lắng nghe, vận dụng thực tế bài văn
- Hành vi biết nói lời cảm ơn, xin lỗi còn chứng
tỏ sự hiểu biết và có nếp sống văn hóa trong giao tiếp hàng ngày
+ Bàn về hiện tượng (vấn đề)
- Cần làm quen với lời “cảm ơn” và biết “xin lỗi” vì cuộc sống luôn đòi hỏi chúng ta phải có thái độ văn minh, lịch sự trong ứng xử
- Biết nói lời cảm ơn và xin lỗi là một biểu hiện của đạo đức con người trong giao tiếp xã hội
b-Xây dựng tiến trình lập luận tuân theo 3 bước :
-Nêu hiện tượng (vấn đề ) cần bình luận -Đánh giá hiện tượng (vấn đề) cần bình luận -Bàn về hiện tượng (vấn đề) cần bình luận
2-Trình bày một luận điểm của dàn ý vừa
xây dựng ở trên
* Trong giao tiếp giữa con người với nhau, một qui tắc đòi hỏi chúng ta phải thực hiện là nói lời
“cảm ơn” và sau đó là “xin lỗi”
* Đối với HS, lứa tuổi đang ngồi trên ghế nhà trường thì nói lời “cảm ơn” và “xin lỗi” là thể hiện sự văn minh, lịch thiệp của người học trò
- Hành vi biết nói lời “cảm ơn” và “xin lỗi” còn chứng tỏ sự hiểu biết và có nếp sống văn hóa trong giao tiếp hàng ngày
Trong cuộc sống có biết bao điều cần lời “cảm ơn” và “xin lỗi”
- Tập làm quen với ‘cảm ơn” và sau đó là “xin lỗi” là để hình thành nếp sống có văn hóa Trong giao tiếp, khi nói lời “cảm ơn” và “xin lỗi” là tự đáy lòng đã dâng lên niềm vui sướng và hạnh phúc của tình cảm chân thật nhất Cảm giác ấy sẽ càng được nhân lên gấp bội khi hàng ngày chúng ta trao cho nhau những lời nói chân thành, lịch thiệp “cảm ơn” và “xin lỗi”
Bài tập 2: Về nhà
Luyện tập viết một số đoạn văn bình luận với các chủ đề nêu SGK
Củng cố :
-Cách bình luận một vấn đề ( hiện tượng) trong đời sống và trong XH
Dặn dò:
Hướng dẫn học bài: -Làm các bài luyện tập trong SGK
Trang 7-Soạn bài tiếp theo: Ba cống hiến vĩ đại của Các - Mác (Ăng ghen).
RÚT KINH NGHIỆM: