Căn bậc 2 của số phức
Định nghĩa: Cho số phức z a bi
Căn bậc hai của số phức z là số phức z1 a1 b i1 thỏa mãn 2
1
z z
Có 2 cách để giải bài toán tìm căn bậc 2 của một số phức , chúng ta có thể giải như sau : Cách 1 : Biến đổi số phức đã cho ra 1 bình phương của một số phức
Cách 2 : Dùng cách sau
Các bước giải :
Ta đặt z là căn bậc 2 của số phức đã cho x yi z* a bi
Khi đó ta có
2 2
2
xy b
�
Khi đó ta có a, b đầu bài cho , giải rat a được x, y
Ví dụ 1: Tìm các căn bậc hai của mỗi số phức sau: 3 4i
Cách 1.
Ta có: 2
3 4i 1 2i
� căn bậc hai của 3 4i là �1 2i
Cách 2
Gọi x iy x y , �� là một căn bậc hai của 3 4i , ta có:
xy
�
�
�
2 y 2x 0 3
x
Thay (3) vào (1) ta được:
2
4
x
1
x
� (nhận) hoặc x2 (loại)4
* Với x thì 1 y2
* Với x thì 1 y 2
Vậy căn bậc hai của 3 4i là 1 2i và 1 2i
Ví dụ 2: Tìm các căn bậc hai của mỗi số phức sau:
Trang 24 6 5
z i
Cách 1: Dùng kỹ thuật biến đổi
2
4 6 5 i 4 2.3 5i 3 2.3 5i 5i 3 5i
Vậy z có hai căn bậc hai là 3 5i và 3 5i
Cách 2: Dựa vào định nghĩa: w là 1 căn bậc hai của z�w2 z
Đặt w x yi là 1 căn bậc hai của z 4 6 5i
xy
�
�
2
2 2
2
45
4 1 4
2
x
x
�
Từ
� �
�
� Vậy z có hai căn bậc hai là 3 5i và 3 5i
Ví dụ 3: Gọi z x yi là căn bậc 2 của số phức 1 4 3 i Giá trị x và y là bao nhiêu
2 2
�
xy
Ví dụ 4 : Tìm các căn bậc hai của số phức z 5 12i
Lời giải
Gọi x + yi (x; y�R) là căn bậc hai của z
Ta có: (x yi )2 5 12i
2 2 2 2 5 12 2 2 2 5 12
x xyi y i i x xyi y i
2 2
5
6 (2)
2 12
x xy
y
�
��� � � �
�
Trang 3Thay (2) vào (1) ta có:
2
6
y
� �
� �
4 5 2 36 0 2 4; 2 9( )
�
�
� �
�
Vậy z có hai căn bậc hai là 3+2i và -3-2i
LUYỆN TẬP
Bài 1 : Số nào sau đây là căn bậc 2 của:3 4i
A 2 + i B 2 – i C 3 + i D 3 - i Gọi số phức cần tìm là a + bi
�
�
�
�
�
2 2
2 2
3 4
2 1 3
2
1
a b
a
ab
b
Đáp án A
Bài 2 : Gọi a + bi là căn bậc 2 của 1 i khi đó ab:
Giải
Gọi số phức cần tìm là a + bi
Trang 4
�
�� �
�
�
� �
�
�
� �
�
2 2
2 2
1
2
2 1 2 1
2
2 1 2
a
b
ab
a b
Đáp án A
Bài 3 : Tìm căn bậc 2 của 7 24i
Giải
A �3 3i
B.�4 3i
C.�3 3i
D.�4 3i
Giải
Gọi số phức cần tìm là a + bi
�
�
�
�
�
2 2
2 2
7 24
4 3 7
4
3
a b
a ab
b
Đáp án D
Bài 4 : Số nào sau đây là căn bậc 2 của
3
i i
A
1 1
2 2i B. 3 1
2 2i C. 1 3
2 2i D. 1 1
2 2i Giải
Gọi số phức cần tìm là a + bi
Trang 5
�
��
��
��
�
�
��
�
2 2
2 2
3
2
1 2 1 2 0
1
2 1 2
i
a bi
i
a
b
b
Đáp án A
Bài 5 : Số nào là căn bậc 2 của
2
1 1
i i
� �
� �
� � là
A
2
1
1
i
i
� �
� �
1 1
i
1 1
i
Gọi số phức cần tìm là a + bi
� �
2
a bi
Đáp án C
Bài 6 : Tìm căn bậc 2 của 1 2
A
1
1
1 1
2i C.�1 2i
D.�1 2i
Giải
Gọi số phức cần tìm là a + bi
Trang 6
�
��
�
�� � �
� �
�
2 2
2 2
1
2 2
1
2
1 1
2
2
a b
a ab
b
Đáp án A
Bài 7 : Tìm căn bậc 2 của:
2
3
i i
A
��� ��
3
i
��� ��
3
i
Giải
2
3
i
��� ��
3
i i
Đáp án B
k Gọi z = a + bi là căn bậc 2 của:
2 2i
Khi đó
2
2
a
b là:
A
Giải
Trang 7
�
�� �
�
�
�
� �
2 2
2 2
2
2
2
2
a
b
Bài 8 : Cho Z = a + bi là căn bậc 2 của 2 1 i 3 giá trị của ab là
Giải
�
�
2 2
ab
Vậy A.
Bài 9 : Tính: căn bậc 2 của số trên là:
1 i1 i
A 0 B -1;1 C –i ; i D 2i ;–2i
Giải
Bài 10 Những căn bậc hai của 5 12i là:
(A) 5 12i (B) 2 3 , 2 3i i
(C) 5 12 , 5i 12i (D) 5 12 , 5i 12i
Chọn B
Giả sử x yi là một căn bậc hai của 5 12i , ta có:
5 12
x yi i , hay
36
5
6 6
x x
�
Từ đó, ta được căn bậc hai của 5 12i là : 2 3 , 2 3i i
Trang 8Bài 11 Gọi z x yi là căn bậc 2 của số phức 4 6 5 i Giá trị x và y là :
A
� �
C
� �
Giải:
4 6 5
�
xy
Bài 12 : Gọi z x yi là căn bậc 2 của số phức 1 2 6 i Giá trị x và y là :
A
� ��
� ��
C
� ��
� ��
Giải:
1 2 6
�
xy
Bài 13: Gọi z x yi là căn bậc 2 của số phức 5 12 i Giá trị x và y là :
A 2 2
�
C 1 1
�
�
Giải:
5 12
2 12
���x y � x �x
xy
Bài 14: Gọi z x yi là căn bậc 2 của số phức
4 5
3 2
i
Giá trị x và y là :
A
B
� �
C
D
Trang 92 2 2
5
Bài 15: Gọi z x yi là căn bậc 2 của số phức 7 24 i Giá trị x và y là :
A 4 4
�
�
C 2 2
�
�
Giải:
���x y � x �x
xy
Bài 16: Gọi z x yi là căn bậc 2 của số phức 40 42 i Giá trị x và y là :
A 5 5
�
�
C 3 3
�
�
Giải:
2 42
� ��x y � x �x
xy
Bài 17: Gọi z x yi là căn bậc 2 của số phức 11 4 3 i Giá trị x và y là :
A
� ��
� ��
C
� ��
� �
� ��
� �
Giải:
�
xy
Bài 18: Gọi z x yi là căn bậc 2 của số phức
4 2 i
Giá trị x và y là :
A
B
� ��
Trang 10C
� ��
� �
� ��
� �
Giải:
2 2 2
Bài 19: Gọi z x yi là căn bậc 2 của số phức 5 12 i Giá trị x và y là :
A 2 2
�
�
C 1 1
�
�
Giải:
5 12
2 12
���x y � x �x
xy
Bài 20: Gọi z x yi là căn bậc 2 của số phức 8 6 i Giá trị x và y là :
A 2 2
�
C 2 2
�
�
Giải:
���x y � x �x
xy
Bài 21: Gọi z x yi là căn bậc 2 của số phức 33 56 i Giá trị x và y là :
A 7 7
�
�
C 2 2
�
�
Giải:
33 56
� ��x y � x �x
xy
Bài 22: Tìm các căn bậc hai của số phức z 164 48 5 i
A 4 6 5 , 4 6 5 i i B 4 6 5 , i 4 6 5i
C 4 6 5 , 4 6 5 i i D 4 6 5 , i 4 6 5i
Trang 11Lời giải
Giả sử a+bi (a; b�R) là căn bậc hai của z
Ta có: (a bi )2 164 48 5 i
2 2 2 164 48 5
�
2 2
164
24 5
a
�
�
Thay (2) vào (1) ta có:
a
16; 180( )
�
� �
�
�
�
Vậy z có hai căn bậc hai là 4 6 5 , i 4 6 5i
Bài 23: Tìm căn bậc hai của mỗi số phức sau1 4 3i
A �2 3i
B �3 3i
C �2 3i
D �3 2i
Gọi x iy x y , �� là một căn bậc hai của 1 4 3i , ta có:
2 2
2x 1 4 3
2 3 2
xy
�
�
2 y 2 3x 0 3
x
Thay (3) vào (1) ta được:
2
12
x
2 4
x
� (nhận) hoặc x2 (loại)3
* Với x thì 2 y 3
* Với x thì 2 y 3
Trang 12Vậy căn bậc hai của 1 4 3i là �2 3i