Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018Tổng hợp giải chi tiết các câu từ 73 đến 80 đề minh họa hóa học của Bộ năm 2018
Trang 1Ngày soạn : Ngày dạy : / 11/ 2013
TIẾT 22 : BÀI 15 : CACBON I- Mục tiêu
1 Kiến thức: Biết được:
- Vị trí của cacbon trong bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học, cấu hình electron nguyên tử , các dạng thù hình của cacbon, tính chất vật lí (cấu trúc tinh thể, độ cứng, độ dẫn điện), ứng dụng của nó
Hiểu được:
- Cacbon có tính phi kim yếu (oxi hóa hiđro và kim loại canxi), tính khử ( khử oxi, oxit kim loại) Trong một số hợp chất, cacbon thường có số oxi hóa +2 hoặc +4
- Chỉ ra được: Các phản ứng của C với O2, với oxit KL đều tạo thành khí CO2 và toả nhiệt
- Chỉ ra được nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường trong quá trình sử dụng C làm nhiên liệu, chất đốt
2 Kĩ năng - Viết được các PTHH minh hoạ tính chất hoá học của C
3 Thái độ
- Có tinh thần hợp tác với HS khác để xây dựng kiến thức mới về C
- Có ý thức bảo vệ môi trường không khí, đất, trong đun nấu thức ăn, nung vôi,…
II Chuẩn bị
1 GV: Mô hình cấu trúc của tinh thể kim cương và than chì, bảng phụ, máy chiếu, PHT
PHT : Bảng so sánh một số đặc tính vật lý vật lý của kim cương, than chì
Cấu trúc Tính chất vật lý
2 HV: BTH , nghiên cứu bài mới trước khi đến lớp
II- Tiến trình bài dạy
1 Kiểm tra bài cũ ( không kiểm tra)
2 Dạy nội dung bài mới
Tích hợp nhiều phương pháp trong bài học cho phù hợp Phương pháp sử dụng trong bài : Đối thoại GV- HV
GV tổ chức, động viên, hướng dẫn/gợi ý
HV tự phát hiện, tự giải quyết vấn đề, tự rút ra kết luận
Học cách học, cách giải quyết vấn đề
Kết hợp thầy đánh giá với tự đánh giá của học sinh, của tập thể lớp
Hoạt động 1
Gv : Chiếu BTH lên
bảng
Yêu cầu HV : Dựa vào
bảng tuần hoàn h·y cho
biÕt vÞ trÝ, cÊu
h×nh e nguyªn tö
? Hãy cho biết số e lớp
ngoài cùng của C và dựa
Quan sát BTH và trả lời câu hỏi :
- Cacbon ở ô thứ 6, nhóm VIA, chu kì II
- Cấu hình electron:
1s22s22p2
I Vị trí và cấu hình electron nguyên tử: ( 5 phút)
- Ô số 6, nhóm IVA, chu kì 2
- Cấu hình electron: 1s22s22p2
Trang 2vào số e lớp ngoài cựng,
hóy cho biết C là kim
loại hay phi kim
Yờu cầu HV xỏc định số
oxi húa của cacbon trong
cỏc trường hợp sau :
CH4, C, CO, CO2
GV nhận xột chỉnh sửa
cõu trả lời của HV → Số
oxi húa của C
GV nhấn mạnh: số oxi
húa của C trong cỏc
trường hợp
-Cú 4e ở lớp ngoài cựng
→Cacbon là phi kim
HV vận dụng cỏch xỏc định số oxi húa ( húa 10) -4 0 +2 +4
CH4, C, CO, CO2
- Cú 4 electron ở lớp ngoài cựng, nờn trong cỏc hợp chất nguyờn tử C cú thể tạo được tối đa 4 liờn kết CHT với cỏc nguyờn tử khỏc
- Cú cỏc số oxi húa : -4, 0, +2, +4
Hoạt động 2
? Cacbon cú mấy dạng
thự hỡnh cơ bản? đú là
những dạng nào?
GV cho HV biết phần
II.3 Fuleren giảm tải,
khụng học
GV phỏt PHT 1 yờu cầu
HV thảo luận nhúm ( 5’)
?Quan sỏt hỡnh chiếu mụ
hỡnh cấu tạo mạng tinh
thể kim cương, than chỡ,
kết hợp SGK, hoàn thiện
PHT 1
Gọi 1-2 HV đại diện 1-2
nhúm lờn bảng trỡnh bày,
yờu cầu cỏc nhúm khỏc
nhận xột
Gv chốt kiến thức bằng
bảng phụ
Cú cỏc dạng thự hỡnh : + Kim cương
+ Than chỡ + Fuleren
* Cacbon vụ định hỡnh ( Than xương, than gỗ, than muội, than hoạt tớnh) Quan sỏt mụ hỡnh cấu tạo tinh thể kim cương, than chỡ kết hợp với thụng tin SGK thảo luận nhúm và hoàn thiện PHT 1
II Tớnh chất vật lớ ( 10 phỳt)
Nguyờn tố C cú một số dạng thự hỡnh
là : Kim cương, than chỡ, fuleren Cac bon vụ định hỡnh
1 Kim cương
2 Than chỡ
Cấu
tử C liên kết với 4 nguyên tử
C khác nằm ở 4
đỉnh của hình tứ diện
Tinh thể cú cấu trỳc lớp, Cỏc lớp LK với nhau bằng lực tương tỏc yếu
Tớnh chất vật lý
Là tinh thể khụng màu, trong suốt, rất cứng, khụng dẫn điện, dẫn nhiệt kộm
Là tinh thể màu xỏm đen, dẫn điện tốt, (kộm kim loại)
Hoạt động 3
GV: C dạng vụ định hỡnh
hoạt động hơn so với thự
hỡnh khỏc……
? Dựa vào vị trớ của C
trong BTH, dựa vào số
oxi hoỏ cú thể cú của C (
Dự đoỏn tớnh chất húa học của cacbon dựa vào cấu trỳc nguyờn tử và cỏc
III Tớnh chất hoỏ học ( 15 phỳt )
Trang 3trong ví dụ trên ) hãy dự
đoán tính chất hoá học
của C
GV: Hãy viết các PTHH
minh họa tính chất hóa
học của cacbon
Yêu cầu HV hoàn thiện
các PTHH sau :
( T/gian hoạt động
khoảng 5 phút )
-Tác dụng với oxi
to
C + O2 →
-Tác dụng với hợp chất
to
C + H2SO4 (đ) →
to
C + CuO →
- Tác dụng với hidro
to, xt
C + H2 →
- Tác dụng với kim loại
to
C + Al →
Gợi ý : Nhớ lại các phản
ứng đã biết, thông tin từ
SGK và cho biết vai trò
của C trong mỗi phản
ứng
trạng thái số oxi hóa có
thể có của cacbon Cacbon
có tính khử và tính oxh
hoạt động cá nhân theo hướng dẫn của gV
Viết PTHH
Viết PTHH và chỉ rõ vai trò của cacbon căn cứ vào
sự thay đổi số oxi hóa của cacbon
→ Cacbon có tính khử và tính oxi hóa
1 Tính khử
2 Tính oxi hóa
-Tác dụng với oxi
to
C + O2 → -Tác dụng với hợp chất
to
C + H2SO4 (đ) →
to
C + CuO → -Tác dụng với hidro
to, xt
C + H2 → -Tác dụng với kim loại
to
C + Al →
Tác dụng với oxi
0 0 to +4-2
1 C + O2 → CO2
-Tác dụng với hợp chất
0 +6 to +4 +4 Tính khử
2.C + 2H2SO4 (đ) →2SO2+CO2+ 2H2O (chủ yếu )
0 +2 to 0 +2
3 C + CuO → Cu + CO
- Tác dụng với hidro
0 0 to
, xt -4+1
4 C + 2H2 → CH4
- Tác dụng với kim loại→ Cacbua KL Tính oxi hóa
0 0 to
, xt +3 -4
Trang 45 3C + 4Al → Al4 C3
Nhôm cacbua
GV : Các phản ứng của
C với O2, với oxit KL
đều tạo thành khí CO2 và
toả nhiệt
Vậy khi sử dụng C làm
nguồn nhiên liệu để đốt
có hạn chế (tác hại) gì ?
Vì sao
GV tích hợp vấn đề BV
MT
Liên hệ thực tế vấn đề sử dụng than hoặc khí thải trong hoạt động giao thông vận tải, quá trình đốt cháy động cơ
Hoạt động 4
GV : Dựa vào hiểu biết
thực tế + kết hợp thông
tin SGK : Hãy nêu ứng
dụng của kim cương ,
than chì, than cốc, than
gỗ, than hoạt tính, than
muội
GV nêu câu hỏi : Dựa
vào đặc điểm cấu trúc và
tính chất vật, hóa học
hãy cho biết :
? Tại sao kim cương lại
được dùng làm dao cắt
thủy tinh, mũi khoan
? Tại sao than chì có thể
dùng làm điện cực, làm
bút chì đen
GV giới thiệu hình ảnh
về ứng dụng của C
Đọc SGK kết hợp hiểu biết thực tế trả lời
Do kim cương rất cứng,
là chất cứng nhất trong tất
cả các chất
- Do than chì dẫn điện tốt
và do than chì có cấu trúc lớp
IV - Ứng dụng ( 7 phút )
- Kim cương : được dùng làm đồ trang sức, chế tạo mũi khoan, dao cát thủy tinh
- Than chì : được dùng làm điện cực, làm chất bôi trơn, bút chì đen
- Than cốc : dùng làm chất khử trong luyện kim
- Than gỗ : dùng chế tạo thuốc nổ, thuốc súng
- Than hoạt tính dùng trong mặt nạ phòng độc
- Than muội để sx mực in, xi đánh giầy
Hoạt động 5
Hãy đọc thông tin SGK
+ quan sát hình 3.2 / 69
nêu TTTN của cacbon
Gv chiếu hình ảnh giới
thiệu thêm hình ảnh về
Đọc SGK + quan sát hình 3.2 /69 nêu TTTN của C
- Trong TN
- Trong HC
HV trả lời Nước ta có mỏ than
V – Trạng thái tự nhiên
( 3 phút)
- Trong tự nhiên, kim cương, than chì
là cacbon tự do, gần như tinh khiết
- Trong khoáng vật, có trong :
* Canxit: đá vôi, đá phấn, đá hoa chứa CaCO3
* Magiezit: MgCO3
Trang 5các khoáng vật chứa C
? Hãy cho biết mỏ than
lớn nhất thuộc tỉnh nào ở
nước ta
Gv : Phần giảm tải, yêu
cầu HV về nhà tự đọc
trong SGK
antranxit lớn ở Quảng Ninh, kể thêm một số mỏ than nhỏ ở Thanh Hóa, Nghệ An, Quảng Nam
HV tự đọc SGK
* Đolomit: MgCO3.CaCO3
- Là thành phần chính của than mỏ, dầu mỏ, khí thiên nhiên
- Hợp chất của cacbon là thành phần
cơ sở của các tế bào động thực vật
VI- Điều chế
3 Củng cố- luyện tập
a Nhắc lại các kiến thức cơ bản của bài : GV sử dụng bài tập số 1 / 70 SGK
HD BT:
Bài 1 : đáp án C ( trong phản ứng này số oxi hóa của C giảm từ 0 đến – 4 )
Bài 2 : đáp án C (trong phản ứng này này số oxi hóa của C tăng từ 0 đến + 2 )
Bài 3 : Gv hướng dẫn : Viết PTHH đầy đủ sau đó cân bằng phương trình
GV làm mẫu : 2H2SO4 ( đ) + C → 2SO2 + CO2 + 2 H2O
4 Hướng dẫn HV tự học
Làm BT sgk Chuẩn bị bài mới : bài hợp chất của cacbon