Bài 4. Từ tượng hình, từ tượng thanh

Bài 4. Từ tượng hình, từ tượng thanh tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các...

Câu 1: Thế nào là trường từ vựng? Tìm 5 từ vựng thuộc

Câu 2: Hãy đặt tên trường từ vựng cho các từ sau:

a Hu hu, ư ử, róc rách, ầm ầm.

b Lấp ló, lờ mờ, nhấp nhô, mênh mông.

KIỂM TRA MIỆNG

ĐÁP ÁN

a/ Trường từ vựng âm thanh.

b/ Trường từ vựng hình ảnh.

TỪ TƯỢNG HÌNH- TỪ TƯỢNG THANH

- Mặt lão đột nhiên co rúm lại Những vết nhăn xô lại với

nhau, ép cho dòng nước mắt chảy ra Cái đầu lão ngoẹo về

một bên và cái miệng móm mém của lão mếu như con nít Lão hu hu khóc…

- Này! Ông giáo ạ! Cái giống nó cũng khôn! Nó cứ làm in

như nó trách tôi; nó kêu ư ử, nhìn tôi, như muốn bảo tôi

rằng: “A! Lão già tệ lắm! Tôi ăn ở với lão như thế mà lão xử với tôi như thế này à?”

- Tôi ở nhà Binh Tư về được một lúc lâu thì thấy những

tiếng nhốn nháo ở bên nhà lão Hạc Tôi mải mốt chạy sang Mấy người hàng xóm đến trước tôi đang xôn xao ở trong

nhà Tôi xồng xộc chạy vào Lão Hạc đang vật vã ở trên

giường, đầu tóc rũ rượi, quần áo xộc xệch, hai mắt long

sòng sọc.

Lão Hạc- Nam Cao

TỪ TƯỢNG HÌNH- TỪ TƯỢNG THANH

lấp lánh lom khom

Tìm từ tượng hình phù hợp với nội dung bức tranh

ngoằn ngoèo rực rỡ/chói chang

TỪ TƯỢNG HÌNH- TỪ TƯỢNG THANH

- hu hu: mô phỏng âm thanh tiếng

khóc của con người

rào rào đùng đùng

ầm ầm/ róc rách

TỪ TƯỢNG HÌNH- TỪ TƯỢNG THANH

- hu hu: mô phỏng âm thanh tiếng

khóc của con người

Hãy so sánh cách diễn đạt của 2 đoạn văn dưới đây:

Cách 1: Lão hu hu khóc .Tôi xồng xộc chạy vào Lão Hạc

đang vật vã ở trên giường, đầu tóc rũ rượi, quần áo xộc xệch, hai mắt long sòng sọc.

Cách 2: Lão khóc đầy vẻ đau đớn Tôi chạy thẳng vào một

cách nhanh chóng và đột ngột Lão Hạc đang đau đớn quằn

quại ở trên giường, đầu tóc rối bù và xõa xuống, quần áo không gọn gàng, ngay ngắn, hai mắt mở to, không chớp và đưa đi đưa lại rất nhanh

THẢO LUẬN NHÓM

? Cả hai cách diễn đạt trên đều diễn đạt mấy nội dung? Đó là

nội dung gì? Điểm khác nhau cơ bản giữa hai cách diễn đạt

trên là gì? Từ đó em hãy rút ra tác dụng của việc sử dụng từ

tượng hình, từ tượng thanh trong văn bản?

 Công dụng: Làm cho sự diễn đạt ngắn gọn, hàm súc;

gợi hình ảnh, âm thanh cụ thể, sinh động, có giá trị biểu

cảm cao

TỪ TƯỢNG HÌNH- TỪ TƯỢNG THANH

- hu hu: mô phỏng âm thanh tiếng

khóc của con người

âm thanh cụ thể, sinh động,

có giá trị biểu cảm cao

3 Ghi nhớ: SGK/49

Bài tập nhanh

Đọc ngữ liệu sau đây:

Thỏ thẻ rừng mai chim cúng trái Lửng lơ khe Yến cá nghe kinh

(Chu Mạnh Trinh) a) Những từ nào gợi tả âm thanh và hình dáng của các

sự vật? Âm thanh và hình dáng ấy có đặc điểm gì? b) Cảm nhận của em về phong cảnh Hương Sơn qua từ ngữ như thế nào?

c) Những từ gợi tả trên được cấu tạo theo kiểu từ nào? Kiểu cấu tạo đó có ưu thế gì trong việc gợi tả âm

thanh và hình dáng sự vật?

- “lửng lơ”: hình ảnh cá bơi thong thả, quẫy nhẹ, chậm, nửa vời.

b) Cảm nhận về phong cảnh Hương Sơn qua các từ ngữ: không gian ở

Hương Sơn thanh vắng, tĩnh lặng, an nhàn, êm ả và đậm chất trang

nghiêm chốn cửa Thiền.

c) Các từ ngữ trên được cấu tạo theo hai kiểu:

- Từ láy: “thỏ thẻ”, “lửng lơ”

 Kiểu cấu tạo trên khiến nghĩa của từ trở nên cụ thể, rõ nét; đồng thời có giá trị biểu cảm cao hơn.

TỪ TƯỢNG HÌNH TỪ TƯỢNG THANH

Các từ gợi tả hình

ảnh dáng vẻ trạng thái của sự vật:

Các từ mô phỏng

âm thanh của tự nhiên, con người.

Gợi hình ảnh, âm thanh cụ thể, sinh động,

có giá trị biểu cảm cao; thường dùng trong

văn miêu tả và tự sự.

TiÕt 15 – TiÕng ViÖt: TiÕng ViÖt: Tõ t îng h×nh, tõ t îng thanh

TỪ TƯỢNG HÌNH- TỪ TƯỢNG THANH

- hu hu: mô phỏng âm thanh tiếng

khóc của con người

âm thanh cụ thể, sinh động,

có giá trị biểu cảm cao

3 Ghi nhớ: SGK/49

II Luyện tập:

Bài 1: SGK/49

Lưu ý: Từ tượng hình, từ tượng thanh thường được cấu tạo theo kiểu từ đơn và

từ láy, một vài trường hợp được cấu tạo theo kiểu từ ghép

Tìm từ tượng hình, từ tượng thanh trong những

câu sau (trích Tắt đèn của Ngô Tất Tố)

- Thằng Dần vục đầu vừa thổi vừa húp soàn soạt Chị Dậu rón rén bưng một bát lớn đến chỗ

chồng nằm

- Vừa nói hắn vừa bịch luôn vào ngực chị Dậu mấy bịch rồi lại sấn đến để trói anh Dậu.

- Cai lệ tát vào mặt chị một cái đánh bốp, rồi

hắn cứ nhảy vào cạnh anh Dậu.

- Rồi chị túm lấy cổ hắn, ấn dúi ra cửa Sức lẻo khoẻo của anh chàng nghiện chạy không kịp với sức xô đẩy của người đàn bà lực điền, hắn ngã chỏng quèo trên mặt đất, miệng vẫn nham nhảm thét trói vợ chồng kẻ thiếu sưu.

TỪ TƯỢNG HÌNH- TỪ TƯỢNG THANH

Bài 4: sgk/50

Đặt câu với các từ tượng hình, từ tượng thanh

sau đây: lắc rắc, lã chã, lấm tấm, khúc khuỷu, lập lòe, tích tắc, lộp bộp, lạch bạch, ồm ồm, ào ào.

Bài 4: sgk/50

TỪ TƯỢNG HÌNH- TỪ TƯỢNG THANH

Củng cố: Phân biệt từ tượng hình và từ

Lác đác

Lúi húi

nham nhở ríu rít

rào rào

T t ừ tượng thanh ượng thanh ng thanh

Từ tượng hình

VỀ NHÀ

Học ghi nhớ SGK/49, cho ví dụ

20/09/2012

- Chuẩn bị bài: Liên kết đoạn văn trong văn bản

+ Đọc các ví dụ SGK và trả lời các câu hỏi.

+ Tìm hiểu tác dụng của việc liên kết các đoạn văn trong văn bản, các cách liên kết đoạn trong văn bản

+ Chuẩn bị các bài tập theo sự hiểu biết của các em

Hoàn thành bài tập 4/50