Bài 4. Từ tượng hình, từ tượng thanh

Tập hợp các từ có ít nhất một nét chung về nghĩa.. Tác giả, nhạc phẩm, nhân vật, cốt truyện… b.. Tác giả, biên đạo múa, nhân vật, cốt truyện… c.. Tác giả, nhạc sĩ, nhân vật, cốt truyện…

Câu 1 Trường từ vựng là:

a Tập hợp những từ có chung cách phát âm

b Tập hợp những từ cùng từ loại (danh từ, động từ…)

c Tập hợp các từ có ít nhất một nét chung về nghĩa

d Tập hợp các từ có chung nguồn gốc (thuần Việt, Hán Việt…)

Kiểm tra bài cũ

Câu 2: Những từ “ trao đổi, buôn bán, sản xuất ” được xếp vào trường từ vựng:

a Hoạt động văn hoá

b Hoạt động kinh tế

c Hoạt động chính trị

d Hoạt động xã hội

Câu 3: Nhóm từ được sắp xếp vào trường từ

vựng “ văn học ”:

a Tác giả, nhạc phẩm, nhân vật, cốt truyện…

b Tác giả, biên đạo múa, nhân vật, cốt truyện…

c Tác giả, nhạc sĩ, nhân vật, cốt truyện…

d Tác giả, tác phẩm, nhân vật, cốt truyện…

TIẾT 15 TỪ TƯỢNG HÌNH,TỪ TƯỢNG THANH

I/ Đặc điểm công dụng

1/ VÝ dô: SGK / 49

Đọc đọan trích sau:

- Mặt lão đột nhiên co rúm lại Những vết nhăn xô lại với nhau, ép cho nước mắt chảy ra.Cái đầu lão ngoẹo về

một bên và cái miệng móm mém của lão mếu như con nít.Lão hu hu khóc

-Này ! Ông giáo ạ! Cái giống nó cũng khôn! Nó cứ làm

im như nó trách tôi;nó kêu ư ử, nhìn tôi,như muốn bảo tôi rằng: “A ! Lão già tệ lắm ! Tôi ăn ở với lão như thế

mà lão đối xử vói tôi như thế này à?”

- Tôi ở nhà Binh Tư về được một lúc lâu thì thấy những tiếng nhốn nháo ở bên nhà lão Hạc Tôi mải mốt chạy

sang.Mấy người hàng xóm đến trước tôi đang xôn xao ở trong nhà Tôi xồng xộc chạy vào Lão Hạc đang vật

vã ở trên giường, đầu tóc rũ rượi , quần áo xộc xệch ,

hai mắt long sòng sọc

TIẾT 15 TỪ TƯỢNG HÌNH, TỪ TƯỢNG THANH

I.Đặc điểm, công dụng:

1 Ví dụ: sgk/49

hu hu, ư ử,

soàn soạt

vật vã, rũ rượi, xồng xộc,

xộc xệch, sòng sọc.

từ tượng thanh

từ tượng hình

âm thanh tự nhiên,con người

hình ảnh, dáng vẻ, trạng thái sự vật

hình ảnh,

âm thanh cụ thể, sinh

động, biểu cảm,

dùng trong văn miêu tả

và tự sự

Sưu tầm một đoạn

thơ, câu ca dao có sử

dụng các từ tượng

thanh hoặc từ tượng

hình:

a “Chú bé loắt choắt Cái xắc xinh xinh Cái chân thoăn thoắt

Cái đầu nghênh nghênh…”

(Lượm)

b “…Lom khom dưới núi tiều vài chú Lác đác bên sông chợ mấy nhà…”

(Qua đèo Ngang)

c “Cày đồng đang buổi ban trưa

Mồ hôi thánh thót như mưa ruộng cày”.

(Ca dao)

1 2

Mưa xối xả như trút nước.

Thác đổ ầm ầm.

Con thuyền lắc lư theo sóng nước.

Những tà áo dài thướt tha trong gió.

II LUYỆN TẬP

Bài tập 1: (SGK tr.49,50 )

Tìm các từ tượng thanh, từ tượng hình trong những câu sau:

- Thằng Dần vục đầu vừa thổi vừa húp soàn soạt.Chị Dậu rón rén bưng một bát lớn đến chỗ chồng nằm

- Cai lệ tát vào mặt chị một cái đánh bốp, rồi hắn cứ nhảy vào cạnh anh Dậu.

- Sức lẻo khoẻo của anh chàng nghiện chạy không kịp với sức xô đẩy của người đàn bà lực điền…

rón rén

soàn

bốp lẻo khoẻo

soạt

2 Tìm 5 từ tượng hình gợi tả dáng đi

của người:

lò dò, lom khom, rón rén, cà nhắc, khập khiểng, lạch bạch, thất thểu,…

3 Phân biệt ý nghĩa các từ tượng thanh tả

tiếng cười:

khoái chí.

mũi, thường biểu lộ sự thích thú bất ngờ.

lỗ.

vui vẻ, không cần che đậy, giữ gìn.

Viết một đoạn văn miêu tả trời m a rào có sử dụng

từ t ợng hình và từ t ợng thanh.

- Xối xả, lộp độp,rì rào, l ớt th ớt…