Bài 22. Cách làm bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, b...
Trang 1Chóc c¸c em häc sinh cã tiÕt häc
thËt bæ Ých vµ lý thó
c¸c thÇy gi¸o, c« gi¸o vÒ dù giê
TIẾT HỌC HÔM NAY Môn: Ngữ văn 9
Trang 2
A Là bài văn bàn về một sự việc, hiện t ợng có ý nghĩa đối
với xã hội, đáng khen, đáng chê hay có vấn đề đáng suy nghĩ.
B Là bài văn bàn về một vấn đề thuộc lĩnh vực t t ởng,
đạo lý, lối sống của con ng ời.
C Là bài văn trình bày những nhận xét, đánh giá của
mình về một tác phẩm cụ thể.
Thế nào là bài văn nghị luận về một vấn đề t t ởng, đạo lý?
Trang 3Em hãy thử ra một đề bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí và nêu nhận xét của
em về đề bài đó?
Trang 4Dàn ý chung của bài văn nghị luận về một vấn đề tư tưởng đạo lý có đặc điểm như thế nào?
Trang 5Tiết 114
-Trường : THCS Võ Thị Sáu – TP Bạc Liêu - Tỉnh Bạc Liêu.
Trang 6Tiết 114 : Cách làm bài nghị luận về một vấn đề
tư tưởng, đạo lí
-Đề 2:Nhận định về một câu danh ngôn
-Đề1:Lòng nhân ái -Đề 2: Đạo lí lá lành đùm lá rách
b Khác nhau:
-Đề 1,3,10 có mệnh đề -Các đề còn lại không có mệnh đề
Trang 7Tiết 114 : Cách làm bài nghị luận về một vấn đề
tư tưởng, đạo lí
I Đề bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng,
-Kiểu bài: nghị luận về vấn đề tư tưởng, đạo lí
-Nội dung: nêu suy nghĩ về câu tục ngữ
b Tìm ý:
Nghĩa đen:
-Nước là thể lỏng mềm,mát, linh hoạt,rất cần thiết trong đời sống.
-Nguồn là nơi bắt đầu của mọi dòng chảy
Nghĩa bóng:
-Nước là thành quả mà con người được hưởng gồm vật chất lẫn tinh thần.
Nguồn: tổ tiên,tiền nhân, tiền bối…những người có công tạo dựng lên.
-Giải thích nghĩa đen
-Giải thích nghĩa bóng
Trang 82 Nhận định đánh giá về câu tục ngữ.
a Khẳng định câu tục ngữ là lời khuyên quý
Trang 9Tiết 114: CÁCH LÀM BÀI VĂN NGHỊ LUẬN VỀ MỘT VẤN ĐỀ TƯ TƯỞNG, ĐẠO LÍ.
I Đề bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí.
II Cách làm bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí.
Đề bài : Suy nghĩ về đạo lí “ Uống nước nhớ nguồn”.
1 Tìm hiểu đề và tìm ý:
2 Lập dàn bài:
3 Viết bài:
a Mở bài:
Trong kho tàng tục ngữ Việt Nam có nhiều câu tục ngữ sâu sắc
thể hiện truyền thống đạo lí của người Việt Một trong những câu đó
là câu “ Uống nước nhớ nguồn” Câu tục ngữ này nói lên lòng biết ơn đối với những ai đã làm nên thành quả cho con người hưởng thụ.
- Đi từ chung đến riêng.
Đất nước Việt Nam có nhiều đèn chùa và nhiều lễ hội Một trong những đối tượng được thờ cúng, suy tôn là các anh hùng, các vị tổ
tiên có công với dân, với làng, với nước Truyền thống đó được phản ánh vào một câu tục ngữ rất hay và cô đọng: “Uống nước nhớ nguồn”.
- Đi từ thực tế đến đạo lí.
Trang 10Tiết 114 : Cách làm bài nghị luận về một vấn đề
tư tưởng, đạo lí
Mở bài trực tiếp
Tục ngữ có câu “Ăn quả nhớ kẻ trồng cây,Uống nước sông nhớ mạch nguồn” Truyền thống tốt đẹp ấy còn thể hiện qua câu tục ngữ “Uống nước nhớ nguồn” Ngày nay câu tục ngữ này còn cóa ý nghĩa ra sao chúng ta cùng đi tìm hiểu.
Mở bài bằng một câu tục ngữ có nội dung tương tự
a Mở bài
Trang 11Tiết 114: CÁCH LÀM BÀI VĂN NGHỊ LUẬN VỀ MỘT VẤN ĐỀ TƯ TƯỞNG, ĐẠO LÍ.
I Đề bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí.
II Cách làm bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí.
Đề bài : Suy nghĩ về đạo lí “ Uống nước nhớ nguồn”.
Trong cuộc sống có không ít kẻ vô ơn mà nhân dân ta khái quát thành
những câu như: “ Khỏi vòng cong đuôi”, “Qua cầu rút ván”, “Có mới nới cũ” Vì thế, để khuyên răn con cháu, ông cha ta có câu: “ Uống nước nhớ nguồn” Câu tục ngữ này đã thể hiện sâu sắc truyền thống đạo lí tốt đẹp của người Việt từ bao đời nay.
Mở bài bằng cách đưa ra những câu có nội dung trái ngược
Trang 12Tiết 114: Cách làm bài nghị luận về một vấn đề t
2 Câu tục ngữ ngắn gọn mà hàm ý sâu
xa, nói về nghĩa vụ của những ai đang
h ởng thụ các thành quả.
=> Kết bài có tính chất tổng kết.
3 Câu tục ngữ đã nêu lên truyền thống
đạo lý tốt đẹp của ng ời Việt Đọc và hiểu câu tục ngữ, em thấy mình cần biết ơn, gìn giữ, bảo vệ thành quả đã có đồng thời phải học tập thật tốt để sau này cống hiến những thành quả mới, có nh thế xã hội mới ngày càng tốt đẹp.
=>Kết bài có tính chất tổng kết, liên hệ:
+ Đi từ nhận thức
đến hành động.
+Kết bài có tính
chất tổng kết
Trang 13Tiết 114 : Cách làm bài nghị luận về một vấn đề
tư tưởng, đạo lí
I Đề bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng đạo lí
II Cách làm bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí
Trang 14Tiết 114: CÁCH LÀM BÀI VĂN NGHỊ LUẬN VỀ MỘT VẤN ĐỀ TƯ TƯỞNG, ĐẠO LÍ.
I Đề bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí.
II Cách làm bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí.
Đề bài : Suy nghĩ về đạo lí “ Uống nước nhớ nguồn”.
Trang 15Tiết 114 : Cách làm bài nghị luận về một vấn đề
tư tưởng, đạo lí
I Đề bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng đạo lí
II Cách làm bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí
Trang 16- Tìm ý:
+ Thế nào là học? Thế nào là tự học?
+ Tự học có ý nghĩa nh thế nào?
+ Cần có timh thần tự học ra sao? + Thực tế còn hiện t ợng học sinh thiếu tinh thần tự học không? Biểu hiện?
+ Em biết những tấm g ơng tự học nào?
Tiết 114: Cách làm bài nghị luận về một
vấn đề t t ởng, đạo lý.
Trang 17Tiết 114: CÁCH LÀM BÀI VĂN NGHỊ LUẬN VỀ MỘT VẤN ĐỀ TƯ TƯỞNG, ĐẠO LÍ.
I Đề bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí.
II Cách làm bài nghị luận về một vấn đề tư tưởng, đạo lí.
III Luyện tập: Lập dàn bài cho đề: Tinh thần tự học.
a Mở bài:
b Thân bài:
* Giải thích thế nào là học và tự học.
* Nhận định, đánh giá:
- Ý nghĩa của tinh thần tự học:
+ Chủ động suy nghĩ, tìm tòi, khám phá để nắm được bản chất của vấn đề.
+ Tiếp thu kiến thức từ nhiều nguồn khác nhau
- Cần có tinh thần tự học như thế nào?
- Nêu một số tấm gương về tinh thần tự học.
- Phê phán thái độ ỷ nại, thiếu tự lập trong học tập - biểu hiện- hậu quả của thái độ ấy:
c Kết bài:
Giới thiệu về vấn đề: Tinh thần tự học và tư tưởng chung của nó.
+ Chủ động ghi nhớ lí thuyết, tiết kiệm thời gian thực hành
Phụ thuộc vào bài giảng, sách tham khảo, thiếu sự sáng tạo -> nhanh
quên, lí thuyết suông, kiến thức rỗng.
Chủ động học tập mọi lúc, mọi nơi.
Trang 18Tiết 114: Cách làm bài nghị luận về một
2 Tục ngữ có câu: “ Không thầy
đố mày làm nên” Nh ng thực tế cũng cho tháy tự học rất quan trọng.Tự học là yếu tố quan trọng giúp ta thành công trong học tập.
Trang 19Tiết 114: Cách làm bài nghị luận về một
2 Trong học tập, tự học là cách học hiệu quả nhất giúp ta có thể tiến
bộ trong học tập Em thấy mình cần có tinh thần tự học tốt hơn nữa để đạt đ ợc thành tích cao nhất trong năm học cuối cấp này.
Trang 20Cách làm bài nghị luận về vấn đề TTĐL
Nội dung: Nêu lên một vấn đề TTĐL.
Trang 21Tiết 114: Cách làm bài nghị luận về
bài cho đề bài: Tinh thần tự học.