2-Tư tưởng: - Hiểu được những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử của công cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xô và các nước Đông Âu.. - Thấy được mối quan hệ tốt đẹp truyền thống giữa nước ta
Trang 1A- LỊCH SỬ THẾ GIỚI HIỆN ĐẠI TỪ NĂM 1945 ĐẾN NAY
Chương I : LIÊN XÔ VÀ CÁC NƯỚC ĐÔNG ÂU SAU CHIẾN
TRANH THẾ GIỚI THỨ HAI
TUẦN 1, TIẾT 1:
Bài 1: LIÊN XÔ VÀ CÁC NƯỚC ĐÔNG ÂU TỪ 1945 ĐẾN GIỮA
NHỮNG NĂM 70- TK XX
Ngày soạn : 17/08/2015 Ngày dạy: 19/08/2015
A- MỤC TIÊU BÀI HỌC
1-Kiến thức:
Giúp HS nắm được:
- Những thành tựu to lớn của nhân dân Liên Xô trong công cuộc khôi phục, xây dựng cơ sở vật chất- kỹ thuật của CNXH từ sau 1945
- Những thắng lợi có ý nghĩa lịch sử của nhân dân các nước Đông Âu từ sau 1945
- Sự hình thành hệ thống XHCN trên thế giới
2-Tư tưởng:
- Hiểu được những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử của công cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xô và các nước Đông Âu
- Thấy được mối quan hệ tốt đẹp truyền thống giữa nước ta với nhân dân Liên Xô (sau này là Nga) và các nước Đông Âu cũng như đối với các nước XHCN khác
3-Kỹ năng:
Rèn luyện kỹ năng phân tích, nhận định các sự kiện, vấn đề lịch sử
B- CHUẨN BỊ
- Bản đồ Liên Xô và các nước Đông Âu
- Một số tranh, ảnh tiêu biểu về Liên Xô, các nước Đông Âu giai đoạn 1945-1970
C- TIẾN HÀNH
I-Ổn định tổ chức
II-Bài cũ:
Giới thiệu chương trình học
III-Bài mới: Giới thiệu bài
Trang 2HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG HỌC GHI BẢNG
Mục 1: Hướng dẫn HS nắm được
hoàn cảnh và quá trình khôi phục
KT sau chiến tranh của nhân dân
Liên Xô
- GV treo lược đồ và giới thiệu vị trí
Liên Xô
- Y/c HS đọc SGK, phân chia và tổ
chức HS HĐ nhóm theo các câu hỏi
1) Nhân dân Liên Xô tiến hành khôi
phục kinh tế ĐN trong bối cảnh lịch
sử như thế nào?
2) Em hãy nêu những thành tựu mà
nhân dân Liên Xô đạt được từ
1945-1950?
3) Nhận xét của em về vai trò và ý
nghĩa các thành tựu đó ?
- GV bổ sung và thống nhất vấn đề
Mục 2: Hướng dẫn HS nắm được
quá trình XD CSVC-KT của CN
XH từ 1950-1970
-GV nói rõ cho HS nắm khái niệm
“cơ sở vật chất -kỹ thuật của CN
XH ”
-Yêu cầu HS đọc SGK, QS H.1
( tr.5 )
? Phương hướng chính của các kế
hoạch dài hạn của Liên Xô là gì?
? Hãy nêu những thành tựu Liên Xô
đạt được trong những năm từ
1950-1970?
- Nghe GV nêu những vấn đề kiến thức trọng tâm cần nắm
- QS lược đồ và nghe giới thiệu
- Đọc SGK và thảo luận nhóm theo gợi ý
- Nhóm 1: nêu
hoàn cảnh LS (thuận lợi và khó khăn)
- Nhóm 2: nêu
các thành tựu và nhận xét về vai trò và ý nghĩa
- Nhận xét và bổ sung ý kiến
- Nghe GV nêu những vấn đề kiến thức cơ bản cần nắm
- Đọc SGK
- Nêu phương hướng chính
- Nêu những thành tựu cơ bản trên các lĩnh vực
I- LIÊN XÔ
1- Công cuộc khôi phục kinh tế sau chiến tranh (1945-1950)
- Hoàn cảnh lịch sử:
+ Khó khăn: Bị chiến tranh tàn
phá nặng nề
+ Thuận lợi: Là người chiến
thắng -> không khí thi đua, lao động sôi nổi trong nhân dân
- Kết quả: Vượt trước thời hạn 9 tháng
+ Công nghiệp: SX tăng 73% + Nông nghiệp: Vượt mức trước chiến tranh
+ Khoa học- KT: Chế tạo thành công bom nguyên tử (1949)
2- Xây dựng CSVC-KT của CNXH (1950-1970).
- Phương hướng chính và quá trình thực hiện (SGK)
- Thành tựu:
+ Kinh tế: SX CN tăng hàng
năm 9,6%, chiếm 20% tổng sản
Trang 3? Nhận xét của em về những thành
tựu đó ?
? Qua sách báo đã đọc, em hãy kể
một số chuyến bay của các nhà du
hành vũ trụ LX trong những năm 60
của TKXX ?
? Nhà nước Xô viết chủ trương thi
hành chính sách đối ngoại ntn ?
- GV bổ sung và thống nhất vấn đề
KT, KH-KT và nhận xét
- Kể tên những chuyến bay của các nhà du hành
vũ trụ LX
- Nêu chính sách đối ngoại của
NN Xô Viết
- Nhận xét và bổ sung ý kiến theo từng nội dung
lượng CN toàn TG
+ KH-KT: Phát triển mạnh mẽ.
+ Đối ngoại: Duy trì hoà bình
TG, ủng hộ cuộc đấu tranh chống CNTD, giành độc lập của các dân tộc bị áp bức -> chỗ dựa vững chắc của hoà bình và cách mạng thế giới
IV-CỦNG CỐ
- GV treo bảng phụ và y/c HS điền những thành tựu chủ yếu của liên Xô trong công cuộc
XD CSVC - KT của CNXH trên các lĩnh vực: kinh tế, KH-KT và quốc phòng
- Làm BT 2 ở vở BT
V-DẶN DÒ
-Trả lời các câu hỏi và bài tập
- Ngh/c mục II, III ; vẽ lược đồ các nước DCND Đông Âu vào vở
- Tìm hiểu quan hệ giữa Việt Nam với Liên Xô và các nước DCND Đông Âu
Trang 4TUẦN 2, TIẾT 2:
Bài 1 : LIÊN XÔ VÀ CÁC NƯỚC ĐÔNG ÂU TỪ 1945 ĐẾN GIỮA
NHỮNG NĂM 70- TK XX( tiếp)
Ngày soạn: 26/08/2015 Ngày dạy: 28/08/2015
A-MỤC TIÊU BÀI HỌC
1-Kiến thức:
- HS nắm được hoàn cảnh lịch sử dẫn đến sự ra đời của các nước DCND Đông Âu
- Những thắng lợi có ý nghĩa lịch sử của nhân dân các nước Đông Âu trong quá trình xây dựng CNXH từ sau 1945
- Sự hình thành hệ thống XHCN trên thế giới
2-Tư tưởng:
- Hiểu được những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử của công cuộc xây dựng CNXH ở Liên Xô và các nước Đông Âu
- Thấy được mối quan hệ tốt đẹp truyền thống giữa nước ta với nhân dân Liên Xô ( sau này là Nga) và các nước Đông Âu cũng như đối với các nước XHCN khác
3-Kỹ năng:
- Rèn luyện kỹ năng quan sát lược đồ
- Kỹ năng phân tích, nhận định các sự kiện, vấn đề lịch sử
B- CHUẨN BỊ
- Lược đồ các nước DCND Đông Âu
- Một số tư liệu các nước Đông Âu giai đoạn 1945-1970, về quan hệ Việt Nam với Liên Xô và các nước Đông Âu
C-TIẾN HÀNH
I- Ổn định tổ chức
II-Bài cũ:
? Hãy nêu những thành tựu chủ yếu của Liên Xô trong công cuộc xây dựng CNXH từ 1950 đến giữa những năm 70-TK XX?
? Nhà nước Xô Viết chủ trương thi hành chính sách đối ngoại ntn ?
Trang 5III-Bài mới: Giới thiệu bài
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG HỌC GHI BẢNG
Mục 1: Hướng dẫn HS nắm hoàn
cảnh ra đời, tên gọi và quá trình
XDĐN giai đoạn 1945-1949 của các
nước Đông Âu
-Yêu cầu HS đọc SGK , QS lược đồ
H.2 ( tr.6 )
? Các nước DCND Đông Âu ra đời
trong hoàn cảnh nào?
? Dựa vào lược đồ, em hãy chỉ các
nước DCND Đông Âu?
- GV y/c HS xem phần chữ in
nghiêng và giới thiệu thêm về sự
thành lập nước Cộng hoà DC Đức
- Phân chia và tổ chức HS HĐ nhóm
? Từ năm 1945-1949, các nước
Đông Âu đã làm gì để hoàn thành
những nhiệm vụ của cách mạng
DCND?
- Y/c đại diện nhóm TL câu hỏi
Mục 2: Hướng dẫn HS đọc thêm
Nghe GV nêu những vấn đề kiến thức trọng tâm cần nắm
- Đọc SGK , QS lược đồ
- Nêu hoàn cảnh
ra đời
- Chỉ tên các nước trên lược đồ
- Nghe GV giới thiệu
- Thảo luận nhóm theo HD
- Nêu những biến pháp xây dựng chính quyền DCND
- Nhận xét và bổ sung ý kiến
- Đọc SGK
II- CÁC NƯỚC ĐÔNG ÂU
1- Sự ra đời của các nước DCND Đông Âu:
- Hoàn cảnh: Hồng quân Liên
Xô trên đường truy kích phát xít Đức -> tạo thời cơ để ND các nước Đông Âu nổi dậy khởi nghĩa giành chính quyền
- Gồm các nước Ba Lan,
Ru-ma-ni, Hung-ga-ri, Tiệp Khắc, Nam
Tư, An-ba-ni, Bun-ga-ri và CHDC Đức
- Từ năm 1945-1949, ND các nước Đông Âu đã ra sức thực hiện thắng lợi những nhiệm vụ của cuộc CM DCND
+ Nội dung: xây dựng bộ máy chính quyền DCND, tiến hành cải cách ruộng đất, quốc hữu hóa những xí nghiệp lớn của tư bản nước ngoài và trong nước, thực hiện quyền tự do dân chủ và cải thiện đời sống nhân dân
+ ý nghĩa: đưa lịch sử các nước Đông Âu bước sang trang mới
2- Tiến hành xây dựng CNXH (từ 1950 đến đầu những năm 70)
Trang 6IV- CỦNG CỐ
GV chốt lại những vấn đề kiến thức trọng tâm:
- Hoàn cảnh ra đời và tên gọi các nước DCND Đông Âu
- Cơ sở và quá trình hợp tác giữa Liên Xô, các nước Đông Âu và các nước XHCN khác
V- DẶN DÒ
- Trả lời các câu hỏi và bài tập ở vở BT
- Ngh/c ND bài 2 ; tìm hiểu nguyên nhân , quá trình khủng hoảng và sụp đổ cuả chế độ XHCN ở Liên Xô và các nước Đông Âu
Trang 7TUẦN 2, TIẾT 3:
Bài 2: LIÊN XÔ VÀ CÁC NƯỚC ĐÔNG ÂU TỪ GIỮA NHỮNG NĂM 70 ĐẾN
ĐẦU NHỮNG NĂM 90 – THẾ KỶ XX
Ngày soạn: 26/08/2015 Ngày dạy: 28/08/2015
A-MỤC TIÊU BÀI HỌC
1-Kiến thức:
- Giúp HS nắm được những nét chính của quá trình khủng hoảng và tan rã của chế độ XHCN ở Liên Xô và các nước Đông Âu
2-Tư tưởng:
- Thấy rõ tính chất khó khăn, phức tạp, cả những thiếu sót và sai lầm trong công cuộc XD CNXH ở Liên Xô và các nước Đông Âu
- Củng cố niềm tin vào thắng lợi của công cuộc CN hoá, hiện đại hoá của đất nước theo định hướng XHCN dưới sự lãnh đạo của ĐCS VN
3-Kỹ năng: Rèn luyện kỹ năng phân tích, nhận định so sánh các vấn đề lịch sử.
B-CHUẨN BỊ
- Lược đồ các nước SNG , các tư liệu LS về Liên Xô và các nước Đông Âu giai đoạn này
C-TIẾN HÀNH
I-Ổn định tổ chức
II-Kiểm tra bài cũ
- Hãy nêu những thành tựu mà các nước Đông Âu đạt được trong công cuộc XD XHCN ( từ năm 1950 đến đầu những năm 70 - TK XX ) ?
- Nêu mục đích ra đời và những thành tích của Hội đồng tương trợ kinh tế ( SEV)?
III-Bài mới: Giới thiệu bài
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG HỌC GHI BẢNG
Mục I: Hướng dẫn HS nắm được
nguyên nhân và quá trình khủng
hoảng, tan rã của Liên Bang Xô
Nghe GV nêu những vấn đề kiến thức trọng
I- SỰ KHỦNG HOẢNG VÀ TAN
RÃ CỦA LIÊN BANG XÔ VIẾT.
Viết
- GV treo lược đồ các nước SNG
- Yêu cầu HS đọc SGK, QS lược đồ
và hình 3
- Phân chia và tổ chức HS HĐ nhóm
tâm cần nắm
- Đọc SGK và
QS hình
- Thảo luận * Nguyên nhân:
Trang 8? Nguyên nhân nào dẫn đến sự
khủng hoảng của chế độ XHCN ở
Liên Xô?
? Công cuộc cải tổ ở Liên Xô diễn
ra ntn ? Kết quả ?
? Quá trình tan rã của Liên Bang Xô
Viết diễn ra như thế nào sau công
cuộc cải tổ ?
- Gọi đại diện nhóm TL các câu hỏi
- GV bổ sung và thống nhất vấn đề
? Em hãy chỉ trên lược đồ các nước
thuộc Cộng đồng các quốc gia độc
lập (SNG)?
Mục II: Hướng dẫn HS nắm hệ quả
của quá trình khủng hoảng và sụp
đổ của chế độ XHCN ở Đông Âu
nhóm theo HD
- Nêu nguyên nhân khách quan
và chủ quan
- Nêu nội dung
và kết quả công cuộc cải tổ
- Nêu quá trình
ra đời của cộng đồng các quốc gia độc lập (SNG)
- Đại diện nhóm
TL câu hỏi
- Nhận xét và bổ sung ý kiến
- Xác định trên lược đồ
- Nghe GV nêu những vấn đề kiến thức trọng tâm cần nắm
- Do tác động của cuộc khủng hoảng dầu mỏ thế giới đầu những năm 70
- Ban lãnh đạo Liên Xô không tiến hành cải cách về KT-XH, không khắc phục những sai lầm, thiếu sót
-> Đất nước ngày càng khó khăn khủng hoảng trầm trọng
* Công cuộc cải tổ cuả Goóc-ba
- chốp
- Nội dung: đưa đất nước thoát khỏi khủng hoảng, khắc phục những sai lầm và xây dựng chủ nghĩa xã hội theo đúng ý nghĩa
và bản chất tốt đẹp của nó
- Kết quả:
+ Do thiếu chuẩn bị đầy đủ các điều kiện cần thiết và thiếư một đường lối chiến lược đúng đắn , công cuộc cải tổ nhanh chóng lâm vào bị động, khó khăn và bế tắc
+ Đất nước ngày càng lún sâu vào khủng hoảng và rối loạn, ĐCS Liên Xô bị đình chỉ hoạt động, các nước CH đua nhau đòi độc lập
+ Ngày 25-12-1991 Liên bang CHXHCN XôViết chính thức tan
rã sau 74 năm tồn tại
II - SỰ KHỦNG HOẢNG VÀ TAN
RÃ CỦA CHẾ ĐỘ XHCN Ở CÁC NƯỚC ĐÔNG ÂU.
- Cuộc khủng hoảng khởi đầu từ
Ba Lan -> lan nhanh sang các
Trang 9- Yêu cầu HS tự ngh/c SGK
? Hệ quả sự khủng hoảng và sụp đổ
của chế độ XHCN ở Liên Xô và
các nước Đông Âu là gì ?
- Đọc SGK
- Nêu hậu quả của sự sụp đổ
nước khác
- Hệ quả:
+ Đảng cộng sản các nước thất bại, chính quyền rơi vào tay các thế lực phản động -> chế độ XHCN sụp đổ ở các nước Đông Âu
+ Sự sụp đổ của chế độ XHCN ở Liên Xô và các nước Đông Âu
đã kết thúc sự tồn tại của hệ thống xã hội chủ nghĩa thế giới + Đây là một tổn thất hết sức nặng nề đối với phong trào cách mạng thế giới cũng như đối với các lực lượng tiến bộ ở các nước
IV- CỦNG CỐ
- Gv y/c HS trình bày lại những biểu hiện của quá trình khủng hoảng và tan rã của chế độ XHCN ở Liên Xô
- Chế độ XHCN ở Liên Xô và các nước Đông Âu tan rã ảnh hưởng như thế nào đến phong trào cách mạng thế giới ?
V- DẶN DÒ
- Viết tiểu luận: Suy nghĩ của em về sự tan rã của của chế độ XHCN ở Liên Xô và các nước Đông Âu ?
- Trả lời các câu hỏi cuối bài và làm bài tập
- Ngh/c bài 3 (Chương II) - “ Quá trình phát triển của phong trào GPDT…”
Trang 10Chương II : CÁC NƯỚC Á, PHI, MỸ LA TINH TỪ NĂM 1945
ĐẾN NAY
TUẦN 4, TIẾT 4:
Bài 3: QUÁ TRÌNH PHÁT TRIỂN CỦA PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG
DÂN TỘC VÀ SỰ TAN RÃ CỦA HỆ THỐNG THUỘC ĐỊA.
Ngày soạn: 09/09/2015 Ngày dạy: 11/09/2015
A-MỤC TIÊU
1-Kiến thức
- Giúp HS nắm được quá trình phát triển của phong trào giải phóng dân tộc và sự tan rã của hệ thống thuộc địa ở các khu vực: Á, Phi, Mỹ La tinh: những diễn biến chủ yếu, những thắng lợi to lớn và khó khăn trong công cuộc xây dựng đất nước ở các nước này
2-Tư tưởng
- Thấy rõ tính chất anh dũng và gian khổ của nhân dân các nước này trong cuộc đấu tranh vì sự nghiệp giải phóng và ĐLDT
- Tăng cường tình đoàn kết giữa các dân tộc Á, Phi, Mỹ La-tinh trong cuộc đấu tranh chống kẻ thù chung là chủ nghĩa đế quốc - thực dân
3-Kỹ năng
Rèn luyện kỹ năng sử dụng bản đồ, phân tích hoặc khái quát sự kiện lịch sử
B- CHUẨN BỊ
- Bản đồ thế giới hoặc Quả địa cầu
- Bảng thống kê các giai đoạn phát triển của phong trào GPDT ở các khu vực Á, Phi, Mỹ La-tinh
C-TIẾN HÀNH
I-Ổn định tổ chức
II-Kiểm tra bài cũ
Quá trình khủng hoảng và sụp đổ của chế độ XHCN ở các nước Đông Âu diễn ra như thế nào?
III-Bài mới: Giới thiệu bài
HOẠT ĐỘNG CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG HỌC GHI BẢNG
Mục I: Hướng dẫn HS nắm được
quá trình phát triển của phong trào
giải phóng dân tộc ở các khu vực Á,
Phi, Mỹ La tinh giai đoạn từ sau
Nghe GV nêu những vấn đề kiến thức trọng tâm cần nắm
I- GIAI ĐOẠN TỪ 1945 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 60 CỦA TK XX
Trang 111945 đến giữa những năm 60 (TK
XX)
- GV treo bản đồ thế giới và lược đồ
châu Phi
- Yêu cầu HS đọc SGK và QS lược
đồ
- Tổ chức HS HĐ nhóm
? Sau chiến tranh thế giới II, phong
trào giải phóng dân tộc diễn ra như
thế nào ở các khu vực Á, Phi, Mỹ
La tinh?
? Dựa vào bản đồ thế giới và bản
đồ châu Phi , em hãy xác định vị trí
các nước giành được độc lập trong
thời kỳ này?
? Phong trào GPDT thời kỳ này đã
tác động như thế nào đến hệ thống
thuộc địa của CNĐQ-TD?
- Gọi đại diện nhóm TL câu hỏi
- GV nhận xét và bổ sung ý kiến
Mục II: Hướng dẫn HS nắm nét
chính về PT GPDT giai đoạn giữa
những năm 60 đến giữa những năm
70
- Yêu cầu HS đọc SGK
? Phong trào GPDT diễn ra như thế
nào từ giữa những năm 60 đến giữa
những năm 70?
? Kết quả các phong trào này là gì ?
? Hãy xác định trên bản đồ Châu
- Đọc SGK và
QS lược đồ
- Thảo luận nhóm theo HD
- Nêu tính chất
và quy mô của phong trào
- Quan sát và xác định tên nước trên lược đồ
- Nêu hệ quả
- Đại diện nhóm
TL câu hỏi
- Nhận xét và bổ sung ý kiến Nghe GV nêu những vấn đề kiến thức trọng tâm cần nắm
- Đọc SGK
- TL câu hỏi
- Quan sát và
* Tính chất: bùng nổ mạnh mẽ, giành nhiều thắng lợi ở khắp các khu vực
- Châu Á: Đông Nam Á và Nam Á
- Châu Phi: Bắc Phi Năm 1960 có 17 nước tuyên bố độc lập
-Mỹ La tinh: Cuộc cách mạng của nhân dân Cu-Ba
-> Giữa những năm 60, hệ thống thuộc địa của Chủ nghĩa đế quốc- thực dân cơ bản bị sụp đổ
II- GIAI ĐOẠN TỪ GIỮA NHỮNG NĂM 60 ĐẾN GIỮA NHỮNG NĂM 70.
- Đây là thời kỳ đấu tranh giành độc lập của nhân dân các nước Ăng- gô- la, Mô-dăm-bích, Ghi
nê Bít- xao
- Thực dân Bồ Đào Nha phải trao trả quyền độc lập cho các nước này và hệ thống thuộc địa