MỤC TIÊU - Biết cách vẽ đoạn thẳng trên tia, nắm được trên tia Ox chỉ cĩ một điểm M sao cho OM = a a> 0 - Cĩ kĩ năng vẽ đoạn thẳng khi cho trước độ dài, kĩ năng sử dụng DCHT - Xây dựng ý
Trang 1Ngày soạn: / /2012***Ngày dạy: / /2012 Tiết 11 VẼ ĐOẠN THẲNG CHO BIẾT ĐỘ DÀI
I MỤC TIÊU
- Biết cách vẽ đoạn thẳng trên tia, nắm được trên tia Ox chỉ cĩ một điểm M sao cho OM = a (a> 0)
- Cĩ kĩ năng vẽ đoạn thẳng khi cho trước độ dài, kĩ năng sử dụng DCHT
- Xây dựng ý thức học tập tự giác, tích cực và tinh thần hợp tác trong học tập
II CHUẨN BỊ
- GV: Thước thẳng cĩ chia khoảng, compa
- HS: Thước, Compa
III TIẾN TRÌNH LÊN LỚP
1 Ổn định lớp (1’)
2 Kiểm tra bài cũ (6’)
CH: Khi nào thì tổng độ dài hai đoạn thẳng AM và MB bằng độ dài đoạn thẳng AB?
3 Bài mới(30’)
HĐ của giáo
Hoạt động 1: Vẽ
đoạn thẳng trên
tia.(10’)
GV: Hướng dẫn học
sinh vẽ
VD1:
O M
x
0 1 2 3 4
? Đặt thước như
thế nào ?
?Xác định điểm M
như thế nào ?
?Vậy trên tia Ox ta
xác định được mấy
điểm M như vậy ?
=> Nhận xét ?
? HS nhắc lại nhận
xét
O M
x
0 1 2 3 4
Vạch 0 trùng với
O, thước trùng với tia Ox
Đánh dấu tại vạch số 2 của thước
Chỉ xác định được một điểm M
HS rút ra nhận xét
HS yếu nhắc lại
1 Vẽ đoạn thẳng trên tia
VD1: Trên tia Ox vẽ đoạn thẳng OM có độ dài 2cm
Nhận xét:
Trên tia Ox bao giờ cũng vẽ được một và chỉ một điểm M sao cho OM = a ( độ dài cho trước)
VD2:
- Vẽ tia Cy bất kì
- Mở độ rộng Compa bằng AB (hai đầu nhọn trùng
Giáo viên: Nguyễn Thị Bích Tuyết Trường THCS Ngư Thủy Nam
1
2cm
Trang 2- Hướng dẫn hS
làm ví dụ 2
GV hướng dẫn học
sinh sử dụng thước
và compa vẽ hình
ở ví dụ 2
A B C D
x
Hoạt động 2: Vẽ
hai đoạn thẳng
trên tia (10’)
O M N
x
0 1 2 3 4
? Điểm nào nằm
giữa hai điểm còn
lại ?
Vì sao ?
Vậy trên tia Ox có
OM = a, ON = b nếu
a < b
=> Kl gì ?
? Gọi Hs đọc nhận
xét SGK
Hoạt động 3: 3
Bài tập
(10’)
Cho hai học sinh lện
thực hiện bài 53
Sgk/124 số còn lại
vẽ trong nháp
OM ? ON =>KL gì về
ba điểm?
=> Biểu thức
nào ?
Hs lắng nghe và làm theo hướng dẫn của giáo viên
A B C D x
O M N
x
0 1 2 3 4
HS yếu: M nằm
giữa O và N
Vì 2 cm < 3 cm
M nằm giữa O và N
HS yếu đọc
nhận xét
O 3 M N x
6 cm
OM < ON => M nằm giữa O và N
OM + MN = ON Thay OM = 3, ON
với hai điểm A và B)
- Giữ nguyên độ mở của compa đặt mũi nhọn trùng với C mũi nhọn còn lại nằm trên tia Cy cho ta điểm D Khi đó CD là đoạn thẳng phải vẽ
A B C D x
2 Vẽ hai đoạn thẳng trên tia
VD: Sgk/123
2 cm
O M N 3cm
Điểm M nằm giữa hai điểm O và N Vì
2 cm < 3 cm
Nhận xét:Trên tia Ox, OM = a, ON
= b, nếu a < b thì điểm M nằøm giữa hai điểm O và N
a
O M N x
b
3 Bài tập
Bài 53 Sgk/124
x
6 cm
Vì OM < ON nên M nằm giữa O và N
Giáo viên: Nguyễn Thị Bích Tuyết Trường THCS Ngư Thủy Nam
2
Trang 3Tính MN ?
=> Kết luận ?
= 6
=> MN = 6 – 3 = 3
OM = MN
=> OM + MN = ON
3 + MN = 6 => MN = 6 – 3 = 3 ( cm)
Vậy OM = MN
4 Củng cố (5’)
? Nhắc lại kiến thức bài học hơm nay Hệ thống kiến thức bằng bản đồ tư duy
5 Hướng dẫn học ở nhà (3’)
- Về xem kĩ lại lý thuyết, cách vẽ đoạn thẳng
- BTVN: bài 54 đến bài 58 Sgk/124
- Chuẩn bị trước bài 10 tiết sau học Chuẩn bị giấy gấp hình
Giáo viên: Nguyễn Thị Bích Tuyết Trường THCS Ngư Thủy Nam
3
Trang 4Ngày soạn: / /2012***Ngày dạy: / /2012 Tiết 12: TRUNG ĐIỂM CỦA ĐOẠN THẲNG
I MỤC TIÊU
- Học sinh hiểu được trung điểm của đoạn thẳng là gì
- Có kĩ năng vẽ và xác định trung điểm của đoạn thẳng, kĩ năng sử dụng
ĐDHT và một số dụng cụ khác để xác định trung điểm, biết kiểm tra
trung điểm bằng hai điều kiện
- Có ý thức nghiêm túc, tự giác, tích cực, tính chính xác trong học tập
II CHUẨN BỊ
- GV: Bảng phụ ghi nội dung kiểm tra bài cũ, nội dung VD Sgk/125 thước, giấy, dây
- HS: Thước có chia khoảng, giấy, dây
III TIẾN TRÌNH LÊN LỚP
1 Ổn định lớp (1’)
2 Kiểm tra bài cũ (6’)
CH: Trên tia Ax vẽ đoạn thẳng AM = 3cm, AB = 6cm
- Trong ba điểm A, M, B điểm nào nằm giữa hai điểm còn lại?
Tính MB = ? => MA ? MB
3 Bài mới(35’)
* Vào bài: Khi MA = MB thì điểm M gọi là trung điểm của đoạn thẳng AB
Vậy trung điểm M của đoạn thẳng AB là gì? Tổng quát hơn: Trung điểm của đoạn thẳng là gì?
HĐ của giáo viên HĐ của học sinh Ghi bảng
Hoạt động 1: Trung điểm
của đoạn thẳng (10’)
? Vị trí của M như thế nào
với A, B?
Khi đó M còn được gọi là
điểm chính giữa của đoạn
3cm
A M B
x 6cm
Là điểm nằm giữa A, B và cách đều A, B(ưu tiên HS
yếu)
Là điểm nằm giữa và cách đều hai đầu đoạn thẳng
1 Trung diểm của đoạn thẳng
A M B
TQ: Trung điểm M của đoạn thẳng AB là điểm nằm giữa A, B và cách đều
A, B ( MA = MB )
Giáo viên: Nguyễn Thị Bích Tuyết Trường THCS Ngư Thủy Nam
4
Trang 5thẳng AB
Khi MA = MB thì M là
trung điểm đoạn thẳng
AB
?Vậy để M là trung điểm
của đoạn thẳng AB phải
thoả mãn mấy điều kiện
gì ?
Hoạt động 2: Vẽ trung
điểm (15’)
GV treo bảng phụ ghi VD
Sgk/125
? Vị trí của M như thế nào
so với 2 mút A và B?
? M nằm giữa A và B ta
=> điều gì?
Vì M là trung điểm =>
các kết luận gì ?
Ta thấy: AM + MB = AB
và MA = MB
=> MA = MB = ?
Vậy ta vẽ điểm M trên
đoạn AB như thế nào ?
GV hướng dẫn học sinh
vẽ hình
GV hướng dẫn học sinh
gấp hình xác định trung
điểm
GV đưa một thanh gỗ và
một sợi dây lên
? Bạn nào có thể dùng
đoạn dây để chia thanh gỗ
thành hai phần bằng
nhau ?
Hoạt động 3: 3 Bài tập
(5’)
Cho học sinh thảo luận và
lên vẽ hình
Cho học sinh nhắc lại
điều kiện để M là trung
điểm của AB
- HS lắng nghe
Hai điều kiện
M nằm giữa A và B
M cách đều A và B
- HS yếu: M nằm giữa A
và B
=> AM + MB = AB
- Vì M cách đều A, B
=> MA = MB
=> MA = MB = ½ AB = 5/2 = 2,5 (cm) Trên tia AB vẽ điểm M sao cho AM = 2,5 cm
Học sinh lên thực hiện vẽ hình
Học sinh gấp hình xác định trung điểm
Học sinh lên thực hiện Dùng dây đo thanh gỗ rồi gấp đôi đoạn dây đo Đặt dây xác định trung điểm
a BD vì C nằm giữa và cách
b HS yếu: AB
c A không thuộc đoạn BC
-HS vẽ hình
- thảo luận
- HS trả lời
2 Vẽ trung điểm của đoạn thẳng
VD: Sgk/125
Ta có: Vì M nằm giữa A, B
- M nằm giữa A và B
=> AM + MB = AB
- Vì M cách đều A, B
=> MA = MB
=> MA = MB = ½ AB = 5/2 = 2,5 (cm)
Vẽ hình:
2,5cm
A M
B
5 cm
3 Bài tập Bài 62 Sgk/126
x F
y C
O
E D
y
Giáo viên: Nguyễn Thị Bích Tuyết Trường THCS Ngư Thủy Nam
5
Trang 6x’
4 Củng cố (5’)
- Cho HS hệ thống kiến thức bằng bản đồ tư duy:
5 Híng dÉn häc ë nhµ (3’)
- Về em kĩ lại lý thuyết về điểm nằm giữa, trung điểm của đoạn thẳng
- Xem lại cách xác định trung điểm của đoạn thẳng
- Coi lại toàn bộ các kiến thức của chương 1 và ôn tập theo nội dung
Sgk/126, 127
- BTVN: 60, 61, 63, 64 Sgk/126
***********************************
Giáo viên: Nguyễn Thị Bích Tuyết Trường THCS Ngư Thủy Nam
6
Trang 7Ngày soạn: / /2012***Ngày dạy: / /2012 Tiết 13: ễN TẬP CHƯƠNG I
I
MụC TIÊU
- Hệ thống hoỏ kiến thức về điểm, tia, đường thẳng, đoạn thẳng
- Sử dụng thành thạo cỏc dụng cụ học tập để đo, vẽ cỏc hỡnh đó học Bước đầu tập suy luận
- Cú ý thức tự giỏc, nghiờm tỳc, tớnh cẩn thận khi ỏp dụng và suy luận
II ChUẩn bị
- GV: Bảng phụ vẽ hỡnh của phần đọc hỡnh SGV/171, thước, compa
- HS: Thước, compa
III tiến trình lên lớp
1 ổn định lớp (1’)
2 Kiểm tra bài cũ (6’)
CH: Trung điểm của đoạn thẳng là gỡ? Làm BT 60 SGK.
3 Bài mới(35’)
HĐ của giỏo viờn HĐ của học sinh Ghi bảng
Hoạt động 1 : Nhận dạng
hỡnh,đọc hỡnh (8’)
GV treo bảng phụ
Y/c Hs nờu yờu cầu
B A a
A B C
A B
I
m
n
x O x’
A B y
A B
A M B
A M B
HS đọc Điểm B thuộc đường thẳng
a, điểm A khụng thuộc a
Ba điểm A, B, C thẳng hàng
Qua hai điểm chỉ vẽ được một đường thẳng
HS yếu: Hai đường thẳng
cắt nhau Hai đường thẳng m và n song song với nhau
Hai tia Ox và Ox’ đối nhau Hai tia AB và Ay trựng nhau
HS yếu: Đoạn thẳng AB
Điểm M nằm giữa A và B Điểm M là trung điểm của đoạn thẳng AB
A.ễn tập lý thuyết
Bảng phụ:
B A a
A B C
A B I
m n
x O x’
A B y
A B
A M B
A M B
Giỏo viờn: Nguyễn Thị Bớch Tuyết Trường THCS Ngư Thủy Nam
7
Trang 8Hoạt động 2: Bài tập
(20’)
Bài 2: Cho học sinh lên
vẽ hình còn lại vẽ tại chỗ
vào phiếu học tập
GV thu bài một số học
sinh và nhận xét
Bài 3:
- Gọi HS đọc bài
Khi AN // a thì hai đường
thẳng AN và a có điểm
chung không ?
=> Kết luận ?
Cho học sinh lên thực
hiện số còn lại lam nháp
- Gv cùng lớp nhận xét,
chốt bài
Bài 6:
GV cho 1 HS vẽ hình
Điểm nào nằm giữa? vì
sao ?
Để s2 AM và MB ta phải
tính được đoạn nào ?
Muốn tính MB ta dựa vào
điều gì ?
MB = ? => Kết luận ?
Lúc này M là gì của đoạn
thẳng AB ?
Học sinh vẽ hình B
A M C
Học sinh nhận xét
HS yếu đọc bài
Không
Vậy khi AN //a không vẽ được điểm S
1 HS lên bảng
Học sinh nhận xét và hoàn thiện bài vào vở
HS lên vẽ hình
HS yếu: M nằm giữa A, B
Vì AM < AB MB
Điểm M nằm giữa
=> AM + MB = AB
=> MB = 3 cm => AM = MB
Trung điểm của AB
B.Bài tập
Bài 2 Sgk/127
B
A M C
Bài 3 Sgk/127
Khi AN // a thì không vẽ được điểm S vì hai đường thẳng song song thì không
có điểm chung
Bài 6 Sgk/127
A 3cm M B
6cm
a.Điểm M nằm giữa A và B
Vì : AM < AB
b Vì M nằm giữa A, B nên AM + MB = AB
=> MB = AB – AM
MB = 6 – 3 = 3 (cm) Vậy AM = MB
c M là trung điểm của AB
vì M nằm giữa và cách đều
A, B
4 Củng cố(7’)Bài 7: Cho học sinh nêu cách vẽ và lên thực hiện.
GV hướng dẫn HS yếu A M B
7 cm
5 Híng dÉn häc ë nhµ (3’)
Giáo viên: Nguyễn Thị Bích Tuyết Trường THCS Ngư Thủy Nam
8
M
y
S
Trang 9- Về coi lại lý thuyết, nhận dạng được đường thẳng, tia, tia đối nhau, đoạn thẳng… và cách vẽ các hình đó
- Xem lại các dạng bài tập về tính độ dài một đoạn khi biết độ dài một đoạn
và một điểm nằm giữa
- Chuẩn bị các dụng cụ vẽ hình tiết sau kiểm tra 45’
Ngày soạn: / /2012***Ngày dạy: / /2012 Tiết 14: KIỂM TRA 45’
I MỤC TIÊU
- Kiểm tra kiến thức chương 1, các kiến thức về điểm, đường, đoạn, tia, điểm nằm giữa, trung điểm của đoạn thẳng
- Kĩ năng nhận dạng, vẽ hình và áp dụng kiến thức vào giải toán
- Ý thức tự giác, tích cực, trung thực, tính cẩn thận và chính xác trong giải toán
II CHUẨN BỊ
GV: Đề + đáp án
HS: Ôn tập kiến thức
1 Đề kiểm tra
Đề A Khoanh tròn trước đáp án đúng trong các đáp án sau:
Câu 1: Hình vẽ bên cho ta biết:
A Điểm B không thuộc đường thẳng d ; B Điểm B chứa đường thẳng d ;
C Đường thẳng d chứa điểm B ; D Điểm B đi qua đường thẳng d Câu 2: Có mấy đường thẳng đi qua 2 điểm A và B cho trước:
A Không có đường thẳng nào ; B Có một đường thẳng ;
C Có hai đường thẳng ; D.Có vô số đường thẳng
Câu 3: Hai đường thẳng song song có mấy điểm chung:
A Không có điểm chung ; B Có một điểm chung ;
C Có hai điểm chung ; D Có vô số điểm chung
Câu 4: Hai tia Ot và Ot’ đối nhau khi :
A Hai tia Ot và Ot’ tạo thành đường thẳng tt’; B Hai tia Ot và Ot’ có chung gốc
C Hai tia Ot và Ot’ cùng nằm trên một đường thẳng
Câu 5: Cho ba điểm I, K, L thẳng hàng và IL + LK = IK Điểm nào nằm giữa
hai điểm còn lại:
Giáo viên: Nguyễn Thị Bích Tuyết Trường THCS Ngư Thủy Nam
9
B d
Trang 10A Điểm I B Điểm K C Điểm L D Không có điểm nào
Câu 6: Điểm Q là trung điểm của đoạn thẳng MN khi:
C Q nằm giữa M, N và cách đều M, N D Q cách đều M, N
Câu 7: Điền dấu "X" vào chỗ thích hợp trong các khẳng định sau:
a) Ba điểm A, B, C không cùng thuộc bất kỳ đường thẳng thì chúng
không thẳng hàng
b) Đoạn thẳng AB là hình gồm các điểm A và B
Câu 8: Điền dấu "X" vào chỗ thích hợp trong các khẳng định sau:
a) Mỗi đoạn thẳng có nhiều độ dài Độ dài đoạn thẳng là 1 số dương
b) Bất cứ hình nào cũng là một tập hợp các điểm
Câu 9: Điền vào chỗ trống ( ) trong các phát biểu sau:
a) Tia AB là hình gồm điểm A và tất cả các điểm nằm cùng phía với B đối
với
b) Điểm M bất kì nằm trên đường thẳng yz là gốc chung của
c) Nếu điểm O nằm giữa hai điểm P và Q thì : - Hai điểm nằm cùng phía đối với Q - Hai điểm nằm khác phía đối với
- Hai tia đối nhau - Hai tia PQ và trùng nhau Câu 10: Điền vào chỗ trống ( ) trong các phát biểu sau : a) Tia gốc O là hình gồm
Giáo viên: Nguyễn Thị Bích Tuyết Trường THCS Ngư Thủy Nam
10
Trang 11b) Nếu điểm K nằm giữa hai điểm M và N
thì Ngược
lại,
Câu 11: Gọi P là 1 điểm của đoạn thẳng AB Biết AP = 3cm, PB = 4 cm Độ dài
của đoạn thẳng AB là :
A 3cm B 1cm C 4cm D 7cm Câu 12: Trên đường thẳng d vẽ 3 đoạn thẳng OA, OB, OC sao cho OA = 4cm ;
OB = 5cm ; OC = 7 cm Kết quả so sánh BC và BA là :
A BC < BA B BC = BA C.BC > BA
Câu 13: Cho đoạn thẳng AC dài 6cm Điểm B nằm giữa A và C sao cho BC =
3cm
Hãy điền vào các chỗ trống sau đây ( ) kết quả bằng số:
a) Độ dài đoạn thẳng AB là:
b) B là trung điểm của AC
vì:
c) Trên tia đối của tia BA lấy điểm D sao cho BD = 5cm
Khi đó, độ dài đoạn thẳng CD là:
d) So sánh AB và CD:
ĐỀ B Câu 1: Hình vẽ bên cho ta biết: A
A Điểm A thuộc đường thẳng d ; B Điểm A nằm trên đường thẳng d
C Đường thẳng d không chứa điểm A ; D Đường thẳng d chứa điểm A Câu 2: Trong ba điểm thẳng hàng có mấy điểm nằm giữa hai điểm còn lại:
A Không có điểm nào ; B Có một điểm; C Có hai điểm ; D.Có ba điểm Câu 3: Hai đường thẳng phân biệt có mấy điểm chung:
Giáo viên: Nguyễn Thị Bích Tuyết Trường THCS Ngư Thủy Nam
11
3cm
C 6cm
d
Trang 12A Không có điểm chung ; B Có một điểm chung
C Có hai điểm chung ; D Hoặc chỉ có 1 điểm chung hoặc không có điểm
chung
Câu 4: Hai tia Ox và Oy đối nhau khi :
A Hai tia Ox và Oy có chung gốc
B Hai tia Ox và Oy cùng nằm trên một đường thẳng
C Hai tia Ox và Oy tạo thành đường thẳng xy
Câu 5: Cho ba điểm M, N, P thẳng hàng và MP + PN = MN Điểm nào nằm
giữa hai điểm còn lại:
A Điểm M B Điểm N C Điểm P D Không có điểm nào
Câu 6: Điểm I là trung điểm của đoạn thẳng AB khi:
A IA = IB ; B AI + IB = AB ; C AI + IB = AB và IA = IB
Câu 7: Điền dấu "X" vào chỗ thích hợp trong các khẳng định sau:
a) Đoạn thẳng AB là hình gồm các điểm nằm giữa A và B
b) Ba điểm A, C, D cùng thuộc 1 đường thẳng thì chúng thẳng hàng
Câu 8: Điền dấu "X" vào chỗ thích hợp trong các khẳng định sau:
a) Có một đường thẳng và chỉ một đường thẳng đi qua hai điểm A và B
b) Trung điểm I của đoạn thẳng AB là điểm nằm giữa A và B
Câu 9: Điền vào chỗ trống ( ) trong các phát biểu sau :
a) Hình tạo bởi điểm O và một phần đường thẳng bị chia ra bởi điểm O được gọi
là một
b) Điểm P bất kì nằm trên đường thẳng xy là gốc chung của
c) Nếu điểm I nằm giữa hai điểm M và N thì :
- Hai điểm nằm khác phía đối với
- Hai tia đối nhau
- Hai tia MI và trùng nhau
- Hai tia NI và NM
Giáo viên: Nguyễn Thị Bích Tuyết Trường THCS Ngư Thủy
Nam
12