Bài 20. Cân bằng nội môi

Bài 20. Cân bằng nội môi tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩnh vực kin...

Cơ thể động vật chúng ta trao đổi vật chất với môi trường ngoài

thông qua các quá trình nào?

Nội môi

2 Ý nghĩa của CBNM

Giúp cho động vật tồn tại và phát triển bình thường

3 Hậu quả của mất CBNM

Khi các điều kiện lí hoá thay đổi và không duy trì được sự ổn định (mất

CBNM) sẽ dẫn đến hậu quả gì?

Gây rối loạn hoạt động của các tế bào dẫn đến sinh bệnh, thậm chí gây tử vong

Khi điều kiện lí hoá của môi trường

trong được duy trì

ổn định thì có ý nghĩa gì?

Kích thích

Bộ phận tiếp nhận kích thích

Bộ phận thực hiện

Bộ phận điều khiển

Kích thích Liên hệ ngược

Hãy quan sát hình và cho biết:

Có mấy bộ phận tham gia vào cơ chế?

Cơ chế CBNM có sự tham gia của 3 bộ phận:

1

2

3

II SƠ ĐỒ KHÁI QUÁT CƠ CHẾ DUY TRÌ CÂN BẰNG

(da…).

Biến kích thích thành xung thần kinh truyền về bộ phận điều khiển

Điều khiển - Trung ương thần kinh

- Tuyến nội tiết Thực hiện Thận, gan, phổi, tim, mạch máu…

Điều khiển hoạt động của các cơ quan thực hiện

Tăng hoặc giảm hoạt động.

Để tìm hiểu rõ hơn

về các cơ quan thuộc mỗi bộ phận

và chức năng, các

em hoàn thiện phiếu HT sau

Ví dụ 1: Sơ đồ cơ chế điều hòa huyết áp (lệnh tr.87)

2.Tim và mạch máu

A

B

C

Cơ chế điều hoà huyết áp

Huyết áp tăng

Tim giảm nhịp co bóp,

mạch máu dãn

• Liên hệ ngược xảy ra khi nào? có ý nghĩa gì với

cơ chế duy trì cân bằng nội môi?

Cân bằng nội môi

Kích thích

Bộ phận tiếp nhận kích thích

Bộ phận thực hiện

Bộ phận điều khiển

Kích thích Liên hệ ngược

Nếu một bộ phận nào đó bị thiếu hoặc

chức năng kém thì sao?

- Một bộ phận hoạt động kém sẽ làm mất CBNM VD:

-Điều kiện môi trường vượt quá khả năng tự điều

chỉnh thì sẽ phát sinh rối loạn, bệnh tật…

- Liên hệ ngược sẽ báo hiệu thực trạng để bộ phận

điều khiển tiếp tục điều chỉnh

Lưu ý

Ví dụ 3: Sơ đồ cơ chế điều tiết nước của thận

Khát

nước

Nước được tái

hấp thu

Cơ quan thụ cảm ASTT

Vùng dưới đồi của não Tăng tiết ADH

Na + giảm

Cơ quan thụ cảm ASTT

Tuyến trên thận Tăng tiết Anđôsteron

Thận tăng tái hấp thu Na +

Na + được tái

hấp thu

Glucozơ

tăng Cơ quan thụ cảm ASTT

Tuyến tuỵ Tăng tiết Insulin

Gan chuyển hoá glucozơ thành glicogen

Hệ đệm duy trì pH ổn định do chúng có khả năng lấy đi H +

hoặc OH - khi các iôn này xuất hiện trong máu.

* Ngoài hệ đệm, phổi và thận cũng đóng vai trò quan trọng trong điều hoà cân bằng pH nội môi

Có mấy hệ đệm trong máu?

Là những hệ đệm nào?

Hệ đệm có vai trò gì trong cân bằng nội môi?

Ngoài hệ đệm còn cơ quan nào có thể tham gia điều hoà pH nội môi?

IV Vai trò của hệ đệm trong cân bằng pH nội môi

Luyện tập thể dục

Những biến chứng của bệnh tiểu

đường

Bị mù

Xơ vữa động mạch -> huyết áp cao -> đột quỵ tim

Thói quen sống tốt

tham gia điều hòa cân bằng áp suất

thẩm thấu (ASTT) nhờ khả năng

……….hoặc thải bớt nước

và………… trong máu Gan

tham gia điều hòa cân bằng ASTT

nhờ khả năng………… nồng độ

các chất hòa tan trong máu như

glucôzơ pH nội môi được duy trì ổn

thận

hệ đệm

Y U