giáo án vật lý 9 5

- Học sinh có ý thức học tập bộ môn vật lý TIẾT 1: SỰ PHỤ THUỘC CỦA CƯỜNG ĐỘ DÒNG ĐIỆN VÀO HIỆU ĐIỆN THẾ GIỮA HAI ĐẦU VẬT - Học sinh nắm chắc hơn về mối quan hệ giữa cường độ dòng điện v

Trang 1

CHUYÊN ĐỀ I : ĐỊNH LUẬT ÔM

MỤC TIÊU:

- Chuyên đề định luật ôm được dạy trong thời lượng 6 tiết Khi học định luật ôm học

sinh nắm được :

+ Mối quan hệ giữa cường độ dòng điện vào hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn

2

1

I

=

2

1

U

Xây dựng được công thức định luật ôm I =

R

U

Trong đó U : Là hiệu điện thế ( V )

R : Là điện trở của dây dẫn (Ω)

I : Cường độ dòng điện ( A )

- HS nắm được các hệ thức trong mạch điện nối tiếp, mạh song song

Trong đoạn mạch nối tiếp:

I = I1 = I2 =…… = In

U = U1 + U2 + … + Un

R = R1 + R2 + … + Rn

Trong đoạn mạch song song I = I + I + … + I U = U1 = U2 =… = Un 1/R = 1/R1 + 1/R2 + … + 1/Rn

Biết vân dụng các hệ thức đã học để giải thích được các hiện tượng đơn giản và làm được các bài tập vật lý trong sách bài tập vật lý

- Học sinh có ý thức học tập bộ môn vật lý

TIẾT 1: SỰ PHỤ THUỘC CỦA CƯỜNG ĐỘ DÒNG ĐIỆN VÀO HIỆU

ĐIỆN THẾ GIỮA HAI ĐẦU VẬT

- Học sinh nắm chắc hơn về mối quan hệ giữa cường độ dòng điện vào hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn

2

1

I

=

2

1

U

Từ đó phát biểu được “ Cường độ dòng điện chạy qua

vật dẫn tỉ lệ thuận với hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn ”

- Học sinh làm được các bài tập 1.1 đến bài 1.4 trong SBT vật lý 9

- Học sinh nắm chắc khái niệm điện trở, hiểu rõ ý nghĩa của điện trở là mức độ cản trở dòng điện của dây dẫn

- Nắm chắc được định luật ôm I =

R

U

- Học sinh vận dụng công thức I =

R

U

đểgiải các bài tập 2.1 đến bài 2.4 trong SBT vật

lý 9

- GV : Giáo án + Sách bài tập vật lý + Bảng phụ

- HS : Vở ghi + Sách bài tập vật lý

Trang 2

C - TIẾN TRÌNH LÊN LỚP :

I - Ổn định tổ chức:

II - KTBC : ( kết hợp trong giờ ) III - Các hoạt động dạy - học: 1 - Hoạt động1: Giải bài tập số 1.1 - GV yêu cầu HS ghi tóm tắt - HS suy nghĩ giải bài tập + 1 HS lên bảng làm bài tập - HS thảo luận thống nhất lời giải 1-Bài tập số 1.1 SBT tóm tắt

U1 = 12 V

I1 = 0,5 A

U2 = 36 V

-

I2 = ? A Bài Giải Vận dụng mối quan hệ giữa cường độ dòng điện vào hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn ta có

2 1 I I = 2 1 U U => I2 = I1 U2/U1 Thay số I2 = 0,5 36/12 = 1,5 A Đáp số: I2 = 1,5 A 2 - Hoạt động2: Giải bài tập số 1.2 - GV yêu cầu HS ghi tóm tắt - HS suy nghĩ giải bài tập + 1 HS lên bảng làm bài tập - HS thảo luận thống nhất lời giải 2- Bài tập 1.2 SBT Tóm tắt I1 = 1,5 A

U1 = 12 V I2 = I1 + 0,5 A = 2 A

-U2 = ?

Bài giải Vận dụng hệ thức

2 1 I I = 2 1 U U ta có

U2 = U1 1 2 I I = 12 12,5 = 16 (V) Đáp số: 16 V 3 - Hoạt động3: Giải bài tập số 1.3 - GV yêu cầu HS ghi tóm tắt - HS suy nghĩ giải bài tập + 1 HS lên bảng làm bài tập - HS thảo luận thống nhất lời giải 3- Bài số 1.3 SBT Tóm tắt U1 = 6 V U2 = U1 - 2 V = 4 V I = 0,15 A

-I2 = ? ( đúng; sai ) Bài giải Vận dụng hệ thức

2 1 I I = 2 1 U U ta có

I2 = I1

1

2

U

= 0,3

6 4 = 0,2 A

Trang 3

Vậy kết quả này sai vì I2 = 0,2 A lớn hơn 0,15 A

4 - Hoạt động4: Giải bài tập số 1.4

- GV yêu cầu HS ghi tóm tắt

- HS suy nghĩ giải bài tập

+ 1 HS lên bảng làm bài tập

- HS thảo luận thống nhất lời giải

4- Giải bài số 1.4 SBT Tóm tắt

U1 = 12 V

I1 = 6mA

I2 = I1 - 4mA = 2 mA -

TIẾT 2: ĐIỆN TRỞ DÂY DẪN - ĐỊNH LUẬT ÔM

- GV yêu cầu 1 HS đứng tại chỗ nêu công

thưc của điện trở và ý nghĩa của điện trở

1- Củng cố kiến thức:

- Công thức điện trở: R =

I U

Trong đó R: điện trở của vật dẫn U: Hiệu điện thế giữa hai đầu dây dẫn

I : cường độ dòng điện đi qua dây dẫn+ Điện trở cho ta biết mức độ cản trở dòng điện của dây dẫn đó

- GV yêu cầu 1 HS đứng tại chỗ nêu

công thưc của định luật ôm - Định luật ôm: I = R

U

R : Là điện trở của dây dẫn (Ω

)

2 - Hoạt động2: Giải bài tập số 2.1 SBT

Trang 4

- 1 HS lên bảng làm bài tập

có điện trở nhỏ nhất

- Ba cách xác định điện trở lớn nhất, nhỏ nhất

Cách 1 : Từ kết quả đã tính ở trên ta thấy

dây thứ 3 có điện trở lớn nhất, dây thứ nhất có điện trở nhỏ nhất

Cách 2 : Nhìn vào đồ thị , không cần tính

toán, ở cùng một hệu điện thế, dây nào cho dòng điện đi qua có cường độ dòng điện lớn nhất thì điện trở lớn nhất và ngược lại

Cách 3: Nhìn vào đồ thị, Khi cường độ

dòng điện đi qua 3 điện trở có giá trị như nhau thì hiệu điện thế của dây nào có giá trị lớn nhất thìđiện trở đó lớn nhất

3 - Hoạt động3: Giải bài tập số 2.2 SB

-GV gọi 1 HS lên bảng làm bài tập

3 Giải bài tập số 2.2 SBT Tóm tắt

R = 15 Ω

U = 6 V

I2 = I1 + 0,3 A -

6 = 0,4 A Cường độ dòng điện I2 là:

I2 = I1 + 0,3 A = 0,4 A + 0,3 A = 0,7 A

b, Hiệu điện thế U2 là :

U2 = I R = 0,7 15 = 10,5 V

IV Củng cố :

- Nắm chắc được công thức điện trở và công thức của định luật ôm

- Biết được phương pháp giải bài tập vật lý

V HDVN:

- Học bài và làm bài tập số 2.3 và bài 2.4 trong sách bài tập vật lý 9

- Giờ sau học tiếp bài “ điện trở của dây dẫn - định luật ôm ”

TIẾT 3: BÀI TẬP

Trang 5

- Giáo dục ý thức hợp tác của học sinh

- Giáo dục ý thức học tập của học sinh

- Muốn xác định điện trở của một dây dẫn

ta cần biết những đại lượng nào ?

+ K

-0 1, 5,7

3, 0,74,5 6,0 U(V)

0,3 1

0,6 1 0,9

1,2 9

I (A)

Trang 6

3 Giải bài tập số 2.4 SBT Tóm tắt

R1 = 10 Ω

U = 12 V

I2 = 2

12 = 1,2 A

b, Cường độ dòng điện I2 là:

I2 =

2

2 , 1 = 0,6 (A)

- Nắm chắc công thức điện trở và ý nghĩa của điện trở

- Nắm chắc công thức định luật ôm và cách xác định từng đại lượng có trong công thức

- Biết được phương pháp giải bài tập vật lý

TIẾT 4: ĐOẠN MẠCH NỐI TIẾP

- Củng cố kiến thức về định luật ôm trong đoạn mạch nối tiếp

- Vận dụng được các hệ thức để giải các bài tập vật lý trong SBT

III - Các hoạt động dạy - học:

a, Vẽ sơ đồ mạch nối tiếp

b, U = ? ( Bằng 2 cách )

Bài giải

a,Vẽ sơ đồ:

Trang 7

U2 = I R2 = 0,2 10 = 2 (V) Hiệu điện thế của mạch là :

U = U1 + U2 = 1 + 2 = 3 (V)

cách 2: Điện trở tương đương của đoạn

mạch là :

R = R + R = 5 + 10 = 15 (Ω ) Hiệu điện thế của mạch là :

U = I R = 0,2 15 = 3 (V)

2, Bài số 4.2 SBT Tóm tắt

12 = 1,2 (A)

b, Ampekế phải có điện trở rất nhỏ so với điện trở mạch, khi đó điện trở củaAmpekế không ảnh hưởng đến điện trở đoạn mạch Dòng điện chạy qua ampekế chính là dòng điện chạy qua đoạn mạch đang xét

3, Bài số 4.3 SBT Tóm tắt

R1 = 10Ω Bài giải

R2 = 20Ω a, Điện trở tương đương của

U = 12 V mạch điện là : - R = R1 + R2 = 30 (Ω )

Cách2: Giữ nguyên mạch nối tiếp đó,

nhưng tăng HĐT mạch lên gấp 3 lần

4, Bài số 4.7 SBT Tóm tắt Bài giải

R1 = 5 Ω a, Vì ba điện trở mắc nối

R2 = 10 Ω tiếp nhau ta có:

Trang 8

R3 = 15 Ω R = R1 + R2 + R3 = 30 (Ω)

U = 12 V b, Cường độ dòng điện - chạy trong mạch là:

U3 = I R3 = 0,4 15= 6 (V)

IV Củng cố :

- Nắm chắc các hệ thức trong đoạn mạch mắc nối tiếp

- Nắm chắc công thức định luật ôm và cách xác định từng đại lượng có trong công thức

- Biết được phương pháp giải bài tập của đoạn mạch nối tiếp

V HDVN:

- Về nhà làm tiếp các bài tập còn lại

- Giờ sau học bài định luật ôm trong đoạn mạch song song

TIẾT 5: ĐOẠN MẠCH SONG SONG

Trang 9

A- MỤC TIÊU :

- Củng cố kiến thức về định luật ôm trong đoạn mạch song song

1, Bài số 5.1 SBT Tóm tắt Bài giải

R1 = 15 Ω a, Điện trở tương đương

R2 = 10Ω của mạch song song là:

U = 12 V R =

2 1

R R

+ = 15 10

10 15

2 - Hoạt động2: Giải bài tập số 5.2

2- Bài số 5.2 SBT Tóm tắt Bài giải

3- Bài số 5.3 SBT Tóm tắt Bài giải

R1 = 20 Ω Điện trở tương đương của

R2 = 30 Ω đoạn mạch là:

I = 1,2 A R = R1.R2/ (R1+R2)=12(Ω) - Hiêu điện thế mạch điện là

I1 = ? U = I R = 1,2.12= 14,4(V)

I2 = ? Ta có U = U1 = U2 = 14,4 V - Số chỉ của các Ampekế lần

Trang 10

1 + 2

20

1 = 5 1

 R = 5 (Ω )Cường độ dòng điện qua mạch chính là:

I = U / R = 12 / 5 = 2,4 (A)Cường độ dòng điện đi qua R1 là:

I1 = U / R1 = 12 / 10 = 1,2 (A)Cường độ dòng điện đi qua R2, R3 là:

I2 = I3 = ( I - I1 )/ 2 = 0.6 (A)

IV – Củng cố :

- Nắm chắc các hệ thức trong đoạn mạch mắc song song

- Nắm chắc công thức định luật ôm và cách xác định từng đại lượng có trong các hệ thức của đoạn mạch song song

- Biết được phương pháp giải bài tập của đoạn mạch song song

TIẾT 6: BÀI TẬP

- Củng cố kiến thức về định luật ôm trong đoạn mạch hỗn tạp

1 Bài số 6.1 Tóm tắt

Trang 11

Điện trở của đoạn mạch nối tiếp là:

Rnt = R1 = R2 = 20 Ω + 20Ω = 40 Ω

Điện trở của đoạn mạch song song là:

R// =

2 1

R R

+ = 20 20

20 20

+ = 10 (Ω)

Tỉ số

//

R

R nt

= 10

40 = 4

2 - Bài số 6 2 SBT Tóm tắt

U = 6 V

I1 = 0,4 A

I2 = 1,8 A

-a, Vẽ sơ đồ ? b, R1 = ? Ω R2 = ? Ω Bài giải a, Có hai cách mắc: Cách1: R1 nối tiếp với R2 Cách 2 : R1 song song với R2 b, ta thấy Rtđ của điện trở nối tiếp lớn hơn Rtđ của

đoạn mạch song song: R1 + R2 = U / I1 = 15 (1) R1 R2 / ( R1 + R2 ) = U / I2 = 10/3 (2)

Từ (1) và (2) ta có R1 R2 = 50 Từ (1) và (3) => R1 = 10 Ω ; R2 = 5 Ω ( Hoặc R1 = 5Ω ; R2 = 10 Ω )

3 - Hoạt động3: Giải bài tập số 6.3 - GV yêu cầu HS ghi tóm tắt - HS suy nghĩ giải bài tập - 1 HS lên bảng làm bài tập - HS thảo luận thống nhất lời giải 3- Bài tập 6.3 SBT Tóm tắt

UĐ = 6 V

IĐ = 0,5 A

U = 6 V

I = ? Bài giải Khi hai đèn mắc nối tiếp thì I = U / 2R = IĐ /2 = 0,25 A Vậy hai đèn sáng yếu hơn mức bình thường vì dòng điện chạy qua đèn nhỏ

Trang 12

hơn cường độ định mức của mỗi đèn

4 - Bài tập 6 4 SBT

Tóm tắt

UĐ = 110 V

IĐ1 = 0,91 A

IĐ2 = 0,36 A

U = 220 V

-R1 + R2 ? Bài giải Điện trở của các đèn lần luợt là: R1 = UĐ / IĐ1 = 110 / 0,91 = 121 (Ω) R2 = UĐ / IĐ2 = 110 / 0,36 = 306 (Ω) Khi hai đèn mắc nối tiếp thì điẹn trở của mạch là:

R = R1 + R2 = 121 + 306 = 427 (Ω) Cường độ dòng điện thực tế qua đèn là: I = U / R = 220 / 427 = 0,52 ( A ) Ta nhận thấy IĐ2 < I < IĐ1 vậy không thể mắc nối tiếp hai đèn vào mạch điện 220 V ( Nếu mắc thì đèn 1 không thể sáng lên được, còn đèn 2 có thể cháy )

IV – Củng cố : - Nắm chắc các hệ thức trong đoạn mạch mắc song song - Nắm chắc công thức định luật ôm và cách xác định từng đại lượng có trong các hệ thức của đoạn mạch song song - Biết được phương pháp giải bài tập của đoạn mạốngng song V – HDVN: - Về nhà làm tiếp các bài tập còn lại - Giờ sau học chuyên đề “ điện trở – công thức điện trở ”

CHUYÊN ĐỀ II ĐIỆN TRỞ – CÔNG THỨC ĐIỆN TRỞ

Trang 13

MỤC TIÊU :

- Chuyên đề Điện trở – công thức điện trở được dạy trong thời lượng 6 tiết Khi học sinh

chuyên đề này sẽ củng cố, đào sâu được các kiến thức sau:

+ Nắm được công thức điện trở, và các loại điện trở thường dùng hiện nay

+ Nắm được sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài, tiết diện và phụ thuộc vào bản chất của dây dẫn

+ Nắm được các loại điện trở trong kỹ thuật

+ có kỹ năng đọc được giá trị điện trở trong kỹ thuật

+ Có được các kỹ năng giải các bài tập vật lý

+ Có thái độ tốt trong học tập môn vật lý

TIẾT 7 : SỰ PHỤ THUỘC CỦA ĐIỆN TRỞ VÀO CHIỀU DÀI DÂY

DẪN

- Củng cố kiến thức về sự phụ thuộc của điện trở vào chiều dài của dây dẫn

- GV yêu cầu HS nhắc lại mối quan hệ

giữa điện trở với chiều dài của dây

- Điện trở của dây dẫn tỉ lệ thuận với chiều dài của dây dẫn R ~ l

2 - Hoạt động2: Giải bài tập 7.1

2 Bài tập số 7.1 tóm tắt

ρ1 = ρ2

l1 = 2 m

l2 = 6 m -

2 = 3 1

3 - Bài số 7.2 SBT

l = 120 m

U = 30 V

I = 125 mA = 0,125 A -

Trang 14

R0 = 240/120 =2 (Ω )

4 Bài tập 7.3 Tóm tắt

AM = MN = NB -

5 - Hoạt động5: Giải bài tập 7.4- GV

cho HS thảo luận theo nhóm chọn

- Củng cố kiến thức về sự phụ thuộc của điện trở vào tiết diện của dây dẫn

giữa điện trở với tiết diện của dây

- Điện trở của dây dẫn tỉ lệ nghịch với tiết diện của dây dẫn R ~

S

1

Trang 15

- GV cho HS thảo luận theo nhóm chọn

4 Bài tập 8.3 Tóm tắt

V – HDVN:

- Về nhà xem lại các bài tập đã chữa

- Giờ sau học tiếp chuyên đề “ điện trở – công thức điện trở ”

TIẾT 9 : SỰ PHỤ THUỘC CỦA ĐIỆN TRỞ VÀO VẬT LIỆU LÀM

DÂY DẪN

Trang 16

- Củng cố kiến thức về sự phụ thuộc của điện trở vào vật liệu làm dây dẫn

1 - Hoạt động1 Củng cố kiến thức – Làm bài tập trắc nghiệm

giữa điện trở với tiết diện của dây

phương án đúng

- GV yêu cầu đại diện các nhómđưa ra ý

kiến của nhóm mình

- Thảo luận thống nhất phương án đúng

- Điện trở của dây dẫn phụ thuộc vào vật liệu làm dây R ∈ ρ

Bài số 9.1 SBT Đáp án đúng C Bài số 9.2SBT Đáp án đúng B Bài số 9.3 SBT Đáp án đúng D

− = 56,18 m

b, điện trở củacuộn dây là:

Trang 17

-TIẾT 10 : BIẾN TRỞ - ĐIỆN TRỞ DÙNG TRONG KĨ THUẬT

- Củng cố kiến thức về biến trở và hiểu biết thêm điện trong kỹ thuật

- Vận dụng được các hệ thức để giải các bài tập vật lý

1 - Hoạt động1 Giải bài tập 10.3

− = 42 Ω

Biến trở chịu được dòng điện có cường

độ lớn nhất là: U = 6,7 V => I = U / R = 67 / 42 = 1,6 (A)

2 - Hoạt động2: Giải bài tập 10 5

Trang 18

100 % =

40

75 , 23100% = 59,4 %

RB = 0,12375- 12 = 20 Ω

- Học sinh nắm vai trò của biến trở trong mạch điện là thay đổi giá trị cường độ dòng

điện trong mạch điện

V – HDVN:

- Giờ sau học tiếp chuyên đề “ điện trở – công thức điện trở ”

TIẾT 11 : BÀI TẬP

Trang 19

- Củng cố kiến thức về biến trở và công thức của điện trở

- GV : Giáo án + Sách bài tập vật lý + Bảng phụ

- HS : Vở ghi + Sách bài tập vật lý

II - KTBC : ( kết hợp trong giờ ) III - Các hoạt động dạy - học: 1 - Hoạt động1 Củng cố kiến thức - GV yêu cầu HS nhắc lại kiến thức về biến trở và công thức điện trở - HS thảo luận thống nhất - Công thức tính điện trở của dây dẫn

R = S l ρ Trong đó       Ω Ω ) ( ) ( ) ( ) ( 2 R m S m l m ρ Từ công thức trên ta có thể tính được ρ, l, S khi đã biết các đai lượng còn lại - Biến trở là điện trở có thể thay đơi giá trị trong mạch điện Biến trở có tác dụng làm thay đổi cường độ dòng điện trong mạch điện 2 - Hoạt động2: Giải bài tập 11.1 - GV yêu cầu HS ghi tóm tắt - HS suy nghĩ giải bài tập - 1 HS lên bảng làm bài tập - HS thảo luận thống nhất lời giải 2 - Bài số 11.1 SBT R1 = 7,5 Ω R2 = 4,5 Ω IĐ = 0,8 A U = 12 V ρ = 0,1 10 - 6 Ωm

l = 0,8 m

-R3 = ?

S = ? Bài giải Điện trở của mạch điện RM là: RM = U/I = 12 / 0,8 = 15 Ω Điện trở của R là: R3 = RM - R1 - R2 = 15 - 7,5 - 4,5 = 3 Ω Tiết diện của dây R3 là : R3 = S l ρ

=> S = 3 R l ρ = 0,1.10-6 3 8 , 0 = 0,29 mm2

3 - Bài số 113 SBT

U1 = 6 V

Trang 20

I2 = U2 / R2 = 3 / 3 = 1 A Cường độ dòng điện đi qua biến trở là:

Ib = I1 - I2 = 1,2 - 1 = 0,2 ( A) Điện trở của biến trở là:

10 2 , 0 25

−

= 50 m

- Học sinh nắm vai trò của biến trở trong mạch điện là thay đổi giá trị cường độ dòng

điện trong mạch điện

R

U

-

CHUYÊN ĐỀ III CÔNG, CÔNG SUẤT - ĐỊNH LUẬT JUN LEN XƠ

I MỤC TIÊU:

- Chuyên đề công, công suất - định luật Jun Len xơ được dạy trong 10 tiết theo chương

trình bám sát

- HS nắm được các khái niệm về Điện năng, công, công suất, định luật jun - len xơ

- HS nắm được các hệ thức sau + P = U.I = I2.R =

Trang 21

- Củng cố kiến thức về công suất điện

- Vận dụng được các hệ thức để giải các bài tập vật lý về công suất điện

1 - Hoạt động1 Củng cố kiến thức – Làm bài 12.1

- GV yêu cầu HS nhắc lại kiến thức về

biến trở và công thức điện trở

- HS thảo luận thống nhất

* Công thức cồn suất điện:

P = U Itrong đó P là công suất điện ( w )

U là hiệu điện thế ( v )

I là cường độ dòng điện chạy qua ( A )Ngoài ra ta còn có công thức tương đương

I = ?

R = ? Ω

Bài giải

a, 12 V là hiệu điện thế định mức cần đặt vào hai đầu bóng đèn để đèn sáng bình thường Khi đó đèn tiêu thụ công suất định mức là 6W

b, Cường độ định mức của đèn là:

I = P / U = 6 / 12 = 0,5 ( A )

c, Điện trở của đèn là :

R = U2 / P = 12 12 / 6 = 24 Ω

- GV yêu cầu HS đọc kỹ bài tập

Bài tập 12.3

Khi đó công suất của đèn lớn hơn và độ

Trang 22

- HS suy nghĩ để trả lời câu hỏi

- 1 HS đứng tại chỗ trả lời câu hỏi

sáng của đèn sáng hơn lúc đầu vì chiều dài của sợi tóc bóng đèn ngắn đi nên điện trở của đèn tăng lên

- GV yêu cầu HS đọc kỹ bài tập viết tóm

tắt bài

- HS suy nghĩ để tìm phương án giải

- 1 HS đứng tại chỗ trả lời câu hỏi của

- Học sinh nắm

V – HDVN:

- Giờ sau học tiếp chuyên đề “ Công, Công suất - Định luật Jun Len xơ ”

TIẾT 13 : ĐIỆN NĂNG – CÔNG CỦA DÒNG ĐIỆN

Trang 23

- Củng cố kiến thức về điện năng – công của dòng điện

1 – Hoạt động 1: Giải bài 13.1 SBT

- GV yêu cầu HS suy nghĩ trả lời câu hỏi

- 1 HS lên trả lời ( trọn phương án đúng)

- HS thảo luận thống nhất phương án

đúng

1 Bài tập 13.1 SBT

Phương án đúng B

2 – Hoạt động 2: Giải bài tập 13.2 SBT

đúng

2 Bài tâp 13.2 SBT

Phương án đúng C

3 - Hoạt động3 Giải bài tập 13.3 SBT

RĐ = ? Ω

A = ? Bài GiảiĐiện trở của đèn là:

Một động cơ làm việc trong thời gian

30 phút dưới hiệu điện thế 220V Khi

đó cường độ dòng điện qua nó là 0,5A

Hiệu suất của động cơ là 75% Hãy

tính:

a) Công toàn phần của dòng điện

chạy qua động cơ

Trang 24

- GV hưỡng dẫn học sinh lập kế hoach

ci tp

H A A

- Học sinh nắm phương pơhaps giải bài tập

- Nắm được công thức tính công – công suất điện

- Giải thích được một vài hiện tượng trong thực tế

-TIẾT 14 : BÀI TẬP

- Củng cố kiến thức về công suất điện

- Vận dụng được các hệ thức để giải các bài tập vật lý về công suất điện

1 - Hoạt động1 Giải bài tập số 1

1 Bài tập Có hai bóng đèn với công suất

định mức là P1 = 40W và P2 = 60W ,

hiệu điện thế định mức như nhau người

ta mắc nối tiếp hai bóng đèn này vào

mạch điện có cùng hiệu điện thế như ghi

trên bóng đèn Tính công suất tiêu thụ của

các bóng đèn đó

- 1 HS lên bảng làm bài tập giáo viên trợ

giúp học sinh làm bài

U

R ⇒ R1 =

2 1

U

P (3)

P2 =

2 2

U

R ⇒ R2 =

2 2

U

P (4)Thay (3) và (4) vào (1) ta có: P1' =

Trang 25

- HS thảo luận thống nhất

2 1

a) Tính điện trở của mỗi đèn

b) Tính cường độ dòng điện qua mỗi đèn

khi mắc song song hai bóng vào mạch

điện 110V Đèn náo sáng hơn?

c) Tính cường độ dòng điện qua mỗi đèn

khi mắc nối tiếp hai bóng vào mạch điện

220V Đèn nào sáng hơn? Mắc như thế

có hại gì không?

110

302,5 40

110

121 100

110

0,36 302,5

110 0,91 121

100W-100V sáng hơn đèn ghi 40W-110Vc) Khi mắc nối tiếp vào U = 220V , hiệu điện thế ở hai đầu của cả hai đèn là 220V ,

và cường độ dòng điện qua hai đèn bằng nhau:

1 2

220

0,52 302,5 121

- Học sinh nắm các công thức về công suất điện

- Có kỹ năng giải các bài tập tính công suất điện

- Củng cố kiến thức về điện năng – công của dòng điện

Trang 26

1 - Hoạt động1: Giải bài tập 13.4 SBT

I = P / U = 800 / 220 = 3,64 AĐiện trở của bàn là :

R = U / I = 220 / 3,64 = 60,5 Ω

2 - Hoạt động2: Giải bài tập 2Đề bài

2 : Giữa hai điểm A, B có hiệu điện thế

110V được mắc song song bóng đèn

Đ(220V-120W) và một điện trở R Cường

độ dòng điện trong mạch chính đo được

0,5A Bỏ qua sự phụ thuộc của điện trở

vào nhiệt độ

a) Bóng đèn Đ có sáng bình thường

không ? Tại sao?

b) Tính điện trở tương đương của đọan

mạch AB

c) Tính điện trở R

Trang 27

- HS thảo luận thống nhất lời giải 110

220 0,5

AB

U R I

3 - Hoạt động3: Giải bài tập 3

Đề bài: Khi mắc một bóng điện vào hiệu

điện thế 220V thì dòng điện chạy qua nó

có cường độ là 455 mA

a) Tính điện trở và công suất của bóng

khi đó

b) Bóng này được sử dụng trung bình 5

giờ trong một ngày Tính điện năng mà

bóng tiêu thụ trong 30 ngày theo đơn vị

jun và số đếm tương ứng của công tơ điện

Số đếm của công tơ điện tương ứng :54054000

15 3600000

J N

J

- Nắm được các công thức về công, điện năng, công suất.

- Học sinh nắm phương pháp giải các bài tập về công,công suất.

V – HDVN:

TIẾT 16 : ĐỊNH LUẬT JUN-LENXƠ

- Củng cố kiến thức về công, công suất, định luật Jun – Len xơ

Trang 28

II - KTBC : ( kết hợp trong giờ )

1 - Hoạt động1 Ôn tập lý thuyết

- GV hệ thống lại kiến thức cho hS

- HS thảo luận thống nhất tham gia xây

dựng bài

+ Định luật : Nhiệt lượng tỏa ra ở dây dẫn khi có dòng điện chạy qua tỉ lệ thuận với bình phương cường độ dòng điện , với điện trở của dây dẫn và thời gian dòng điện chạy qua

Q = 0,24I2Rt+ Hiệu suất bếp điện được tính theo công thức :

i

tp

Q H Q

=

2 - Hoạt động2: Giải bài tập Bài 1:

Chứng minh : Trong một đọan mạch gồm

hai điện trở mắc nối tiếp thì nhiệt lượng

tỏa ra trên mỗi điện trở tỉ lệ thuận với

3 - Hoạt động3: Giải bài tập Bài 2:

Chứng minh: Trong một đọan mạch mắc

song song , nhiệt lượng tỏa ra ở dây dẫn tỉ

lệ nghịch với điện trở của dây đó

2 2 2 2

Q I R t

Q = I R t

Vì R1 // R2→ U1 = U2 mà t1 = t2

Trang 29

2 1 1

2 2

U t

U

t R

- Học sinh nắm công thức tính của định luật jun – Len xơ

- Học sinh biết được khi hai điện trở mắc nối tiếp thì : 1 1

2 2

U t

U

t R

V – HDVN:

- Giờ sau học tiếp chuyên đề “ Công, Công suất - Định luật Jun Len xơ ” -

- Củng cố kiến thức về công, công suất, định luật Jun – Len Xơ

Trang 30

1 - Hoạt động1 Giải bài tập 16 – 17.1

- HS thảo luận thống nhất trọn phương án

đúng

1 bài tập 16- 17.1 SBT

Phương án đúng D

2 - Hoạt động2: Giải bài tập 16-17.2 SBT

- GV yêu cầu HS thảo luận thống nhất lời

phương án đúng

2 Bài tập 16-17 2 SBT

Phương án đùng B

3 - Hoạt động3: Giải bài tập

Đề bài : Cho mạch điện như sơ đồ

b) Dùng bếp điện để đun sôi 1 lít nước có

nhiệt độ ban đầu là 25oC thì thời gian đun

sôi nước là 30 phút Tính hiệu suất của

bếp, cho biết nhiệt dung riêng của nước là

c = 4200J/kg.K

RĐ =

2 (220) 2

484 100

d d

U

Vì đèn hoạt động bình thường nên

Iđ = P đ/ U = 100/220 (A)Vậy nhiệt lượng mà bóng đèn tỏa ra trongmột phút là :

Qđ = RđIđ2t = 484

2

100 60 6000

Nhiệt lượng mà bếp tỏa ra trong 30 phút

Q = Qb.30 = 13200.30 = 396000J Hiệu suất của bếp:

Trang 31

-TIẾT 18: BÀI TẬP

- Củng cố kiến thức về Công, Công suất - Định luật Jun Len xơ

Bài 1 : Một ấm điện khi hoạt động bình

thường có điện trở R = 220Ω và cường độ

Qi = mc o

t

∆ = 3.4200.(100o – 25o) = 945000 J

Nhiệt lượng mà ấm tỏa ra trong 20 phút:

Q = Q1.20 = 52800.20 = 1056000J Hiệu suất của bếp:

945000

89,5%

1056000

i Q H Q

Bài 2: Một bếp điện 220V-1000W được

mắc vào mạng điện 220V bằng một dây

dẫn bằng đồng có tiết diện là 1mm2 ,

chiều dài là 5m và điện trở suất là

1,7.10-8Ωm

a) Tính điện trở dây dẫn

b) Cường độ dòng điện chạy trong mạch

c) Tính nhiệt lượng do bếp và do dây tỏa

ra trong một phút

5 1,7.10 0,085

10

d

l R

Qd = RdI2t = 0,085.(4,54)2.60 = 1053J

Trang 32

Bài 6: Một dây dẫn nhúng ngập trong 1 lít

nước có nhiệt độ ban đầu 20oC Hỏi sau

bao lâu nước sôi ? Biết hiệu điện thế giữa

hai đầu dây là 220V và cường độ dòng

điện trong dây là 5A Bỏ qua nhiệt lượng

do ấm thu được và nhiệt lượng tỏa vào

Nhiệt lượng này do dòng điện cung cấp

Q = UIt Vậy thời gian cần có :

TIẾT 19 : SỬ DỤNG AN TOÀN VÀ TIẾT KIỆM ĐIỆN

- Củng cố kiến thức về Sử dụng an toàn và tiết kiệm điện năng

Trang 33

đúng

3 - Bài số 19 1 SBT

2 - Hoạt động 2: Giải bài tập 19 2

- HS thảo luận thống nhất chọn phương

án

3 - Bài số 19 2 SBT

án

3 - Bài số 19 3 SBT

3 - Bài số 19 4 SBT

- Hệ thống hoá toàn bộ kiến thức đã học

- Nắm được toàn bộ kiến thức đã học từ tiết 1 đến tiết 17

2 Kĩ năng

- Vận dụng toàn bộ kiến thức đã học để giải bài tập và giải thích một số hiện tượng trong tự nhiên

3 Thái độ.

- Cẩn thận, nghiêm túc, yêu thích môn học

II Phương pháp: đàm thoại, hoạt động nhóm.

III Nội dung tích hợp:

IV Chuẩn bị

Trang 34

- Yờu cầu học sinh phat biểu

định luật ụm và hệ thức của

- Yờu cầu học sinh nờu cụng

thức tớnh cụng suất điện,

cụng của dũng điện và hệ

thức định luật Jun - Lenxơ

- Thảo luận trảlời

- Lần lượt một

số hcọ sinh trả lời

*Cụng suất điện: P = U.I

* Cụng của dũng điện: A = P.t

* Hệ thức định luật Jun - lenxơ:

- Hướng dẫn học sinh giải

- Yờu cầu học sinh lờn bảng

túm tắt và giải bài tập 2

- Hướng dẫn học sinh giải

- Yờu cầu học sinh lờn bảng

Bài 2: Một bàn là có công suất1000W dùng trong 13h Tính công của dòng điện sản ra trong thời gian trên

Bài 3: Một ấm điệnc ó ghi 220V - 1000W làm việc 4h/ngày Hãy tính nhiệt lợng

mà dây mai so của ấm toả ra trong 30 ngày

3 Củng cố.

- Yêu cầu học sinh xem lại toàn bộ ghi nhớ công thức ở các bài

4 Hớng dẫn về nhà.

- Chuẩn bị kiến thức để kiểm tra 1 tiết

TIẾT 21 : KIỂM TRA GIỮA KỲ

Họ và tờn: ………

Lớp: 9

Trang 35

Điểm Lời phê

I PHẦN TRẮC NGHIỆM: (4.0 điểm) Khoanh trũn vào đáp án đúng nhất

Cõu 1 Sử dụng hiệu điện thế nào dưới đây khi làm thí nghiệm là an toàn đối với cơ thể

người ?

Cõu 2 Điện năng được đo bằng dụng cụ nào dưới đây ?

R R

= + Cõu 4 Biến trở là một linh kiện:

A Dùng để thay đổi vật liệu dây dẫn trong mạch.

B Dùng để điều chỉnh cường độ dũng điện trong mạch.

C Dùng để điều chỉnh hiệu điện thế giữa hai đầu mạch.

D Dùng để thay đổi khối lượng riêng dây dẫn trong mạch.

Cõu 5 Đâu khụng phải là công thức tính công suất điện ?

Cõu 6 Số đếm của công tơ điện ở gia đỡnh cho biết:

Cõu 7 Thiết bị điện nào sau đõy khi hoạt động đó chuyển hoỏ điện năng thành cơ năng và

nhiệt năng?

Cõu 8 Điện trở suất của cỏc kim loại được sắp xếp theo thứ tự tăng dần là: Bạc, đồng, nhôm,

Vonfam Kim loại nào dẫn điện tốt nhất ?

II TỰ LUẬN: (6,0 điểm)

a Tính điện trở tương của đoạn mạch.

a Tính điện trở của bếp.

b Nếu bếp được mắc vào hiệu điện thế 220V thỡ dũng điện qua bếp có cường độ bao nhiêu ?

nước sụi Cho nhiệt dung riờng của nước là 4200 J/kg.K Bỏ qua mọi sự mất mỏt vỡ nhiệt.

d Nếu bếp trờn mỗi ngày sử dụng 2 giờ thỡ trong 1 thỏng (30 ngày) phải trả bao nhiờu tiền

điện cho việc dựng bếp này ? Cho rằng giá điện là 700 đồng mỗi kW.h.

Trang 36

0,5đ 0,5đ

a Điện trở của dây xoắn là:

S

l ρ.

mc t t t

0,5đ 0,25đ 0,25đ 0,5đ 0,5đ

CHUYÊN ĐÊ 4: NAM CHÂM – TỪ TRƯỜNG

I MỤC TIÊU:

- Chuyên đề Nam châm – từ trường được dạy trong 6 tiết theo chương trình bám sát.

- On lại và nắm vững các kiến thức cơ bản

Trang 37

- Mô tả được từ tính của nam châm, xác định được các cực từ của nam châm

- Nhận biết sự tồn tại của từ trường , xác định được chiều đường sức từ

- Biết vận dụng qui tắc nắm tay phải xác định chiều đường sức từ trong lòng ống dây

- Vận dụng được qui tắc bàn tay trái tìm chiều lực điện từ tác dụng lên dây dẫn có dòng điện chạy qua

- HS biết vận dụng các hệ thức trên để giải các bài tập vật lý và giải thích được các hiện tượng có liên quan đến thực tiễn

- Rèn tính cẩn thận khi xác định chiều đường sức từ , lực từ , dòng điện , các cực của nam châm

- Củng cố hệ thống lại các kiến thức về Nam châm vĩnh cửu

- Biết được các tiện ích của Nam châm vĩnh cửu trong cuộc sống và sản xuất

- Vận dụng kiến thức để giải thích được một số hiện tượng có liên quan trong thực tế

1 - Hoạt động1 Ôn lại kiến thức

- HS trả lời các câu hỏi của GV

+ Nêu các tính chất từ của Nam châm ?

+ Nêu Cách xác định một vật bằng kim loại

có phải là một nam châm hay không

căn cứ vào một trong các đặc điểm nào ?

+ Nêu Cách xác định các cực từ của một

nam châm vĩnh cửu ?

1 Tính chất từ của Nam châm :

- Bất kì nam châm nào cũng có hai từcực Khi để tự do, cực luôn chỉ hướngBắc gọi là cực Bắc, còn cực luôn chỉhướng Nam gọi là cực Nam

- Khi đặt hai nam châm gần nhau, các từcực cùng tên đẩy nhau, các từ cực kháctên hút nhau

2 Cách xác định một vật bằng kim loại

có phải là một nam châm hay không căn cứ vào một trong các đặc điểm sau:

+ Có khả năng hút sắt hay bị sắt hút+ Khi để quay tự do , nó luôn luôn địnhhướng Bắc- Nam

3.Cách xác định các cực từ của một nam châm

Cách 1: căn cứ vào kí hiệu trên nam châmCách 2: Nếu nam châm bị mất các kí hiệu

Trang 38

luôn định hướng Bắc- Nam

2 - Hoạt động2: Giải bài tập số 1

- 1 HS đứng tại chỗ trả lời câu hỏi

đúng

2 Bài 1: Đưa thanh kim loại đến gần một

cái đinh ghim , hiện tượng nào cho phép

ta kết luận thanh kim loại là một nam châm?

Giải:

Khi đưa thanh kim loại đến gần một đinh ghim , nếu thanh kim loại hút đinh ghim thì thanh kim loại là nam kim loại là nam châm , nếu không hút thì đó không phải là nam châm

3 - Hoạt động 3: Giải bài tập số 2

- 1 HS lên trả lời câu hỏi

án trả lời

3 - Bài số 2 : Có hai thanh kim loại luôn

hút nhau bất kể đưa đầu nào của chúng lại gần Có thể kết luận gì về từ tính của hai thanh kim loại này ?

4 - Hoạt động4: Giải bài tập số 3

án

4 - Bài số 3 :

Hãy nêu cách khác nhau để xác định tên cực của một thanh nam châm khi hai đầu của nam châm mất dấu

Giải:

Cách 1: Dựa vào một kim nam châm đã

biết cực Đưa đầu thanh nam châm lại gần cực bắc của kim nam châm đã được gắn

tự do trên mũi nhọn , nếu thấy nó hút thì đầu đưa lại gần nó là cực nam, đầu còn lại

là cực bắc

Cách 2: Đặt thanh nam châm trên một

miếng xốp mỏng rồi thả nổi trên mặt nước trong một chậu, để chúng cân bằng,đầu thanh nam châm hướng về phía bắc chính là cực bắc , đầu còn lại là cực nam

- Học sinh nắm các đặc tính của Nam châm

V – HDVN:

- Giờ sau học tiếp chuyên đề “ Nam châm – Từ trường ”

TIẾT 23 : TÁC DỤNG TỪ CỦA DÒNG ĐIỆN – TỪ TRƯỜNG

A MỤC TIÊU :

- Củng cố hệ thống lại các kiến thức về tác dụng từ của dòng điện và Từ trường

- Biết được cách xác định Từ trường trong cuộc sống

Trang 39

- Vận dụng kiến thức để giải thích được một số hiện tượng có liên quan trong thực tế.

1 - Hoạt động1 ôn lại kiến thức

- GV yêu cầu HS đứng tại chỗ trả lời

+ Nêu tác dụng từ của dòng điên ?

+ Nêu khái niệm về từ trường ? Làm thế

nào để nhận biết được từ trường ?

+ Nêu Cách nhận biết trong dây dẫn có

dòng điện hay không có thể căn cứ vào

tác dụng từ của dòng điện như thế nào ?

+ Nêu Cách nhận biết trong vùng không

gian đó có từ trường hay không căn cứ

vào tác dụng từ trường lên kim nam châm

thử như thế nào ?

1.Tác dụng từ của dòng điện:

Dòng điện chạy trong dây dẫn thẳng hay dây dẫn có hình dạng bất kì đều tác dụng lực ( gọi là lực từ) lên kim nam châm đặt gần nó Ta nói: Dòng điện có tác dụng từ

2 Từ trường:

+ Không gian xung quanh nam châm , xung quanh dòng điện có khả năng tác dụng lực từ lên kim nam châm đặt trong

nó Ta nói không gian đó có từ trường + Tại mỗi vị trí nhất định trong từ trường của thanh nam châm hay của dòng điện , kim nam châm đều chỉ một hướng xác định

+ Để nhận biết trong một vùng không gian có từ trường hay không ngưới ta dùng kim nam châm thử

3.Cách nhận biết trong dây dẫn có dòng điện hay không có thể căn cứ vào tác dụng từ của dòng điện

+ Đặt dây dẫn lại gần một kim nam châm

có thể quay tự do trên một mũi nhọn+Nếu thấy kim nam châm bị lệch khỏihứơng Bắc- Nam ban đầu thì kết luậntrong dây dẫn có dòng điện

+ Nếu tháy kim nam châm không bị lệch khỏi hướng Bắc - Nam ban đầu thì kếtluận trong dây dẫn không có dòng điện chạy qua

4.Cách nhận biết trong vùng không gian đó có từ trường hay không căn cứ vào tác dụng từ trường lên kim nam châm thử

+ Đưa nam châm thử vào vùng khônggian cần kiểm tra

+ Nếu thấy kim nam châm bị lệch khỏi hướng Bắc - Nam ban đầu thì kết luận trong vùng không gian đó có từ trường

Trang 40

+ Nếu kim nam châm không lệch khỏi hướng Bắc – Nam ban đầu thì kết luận trong vùng không gian đó không có từ trường

đúng

5 - Bài số 22 1 SBT

Phương án đúng B

án trả lời

6 - Bài số 22 2 SBT

Đặt dây dẫn song song với Nam châm rồi cho hai đầu dây dẫn chập vào hai đầu pin Nếu kim Nam châm lệch khỏi hướng Bắc – Nam thì chứng tỏ quả pin này còn điện Ngược lại thì pin không còn điện

án

7 - Bài số 22 3 SBT

Phương án đúng C

- HS thảo luận thống nhất phương án trả

lời

8 - Bài số 22 4 SBT

Đặt kim Nam châm gần dây dẫn Nếu kim Nam châm lệch khỏi hướng Bắc – Nam thì chứng tỏ dây dẫn có dòng điện, nếu kim Nam châm không lệch khỏi hướng Bắc – Nam thì chứng tỏ dây dẫn không có dòng điện

- Học sinh nắm được tác dụng từ của dòng điện và khái niệm về từ trường.

- HS biết cách xác định từ trường bằng kim Nam châm

TIẾT 24 : TỪ PHỔ - ĐƯỜNG SỨC TỪ

A MỤC TIÊU :

- Củng cố hệ thống lại các kiến thức về từ phổ, đường sức từ

- Biết được cách xác định chiều đường sức từ

- Vận dụng kiến thức để giải thích được một số hiện tượng có liên quan trong thực tế

1 - Hoạt động1: ôn lại kiến thức đã học về từ phổ - đường sức từ.

- Từ phổ là gì ? Từ phổ cho ta biết điều

gì ?

1.Từ phổ:

Từ phổ cho ta một hình ảnh trực quan về từ trường Có thể thu được từ phổ bằng cách rắc mạt sắt lên tấm bìa đặt

Định dạng
Số trang	131
Dung lượng	4,34 MB