L i tác gia cung có nh ng rât ít, th ng là nh ng chi dân sân khâu.. Nhân vât bi kich ko chi có nh ng ph ng diên l n lao , phi th ng mà còn có nhiêu lâm lac trong suy nghi , hành đông...
Trang 1PH N 1: VÀI NÉT V TÁC GI , TÁC PH M VẨ S T DUY
TR NG TÂM KI N TH C:
1 Tình hu ng kch và xung đ t k ch c b n trong đo n trích v k ch H n Tr ng Ba, da hàng th t c a L u
Quang V
2 Các cu c đ i tho i: cu c đ i tho i gi a h n Tr ng Ba và xác hàng th t ("Cu c đ i tho i gi a H n và
Xác"), cu c đ i tho i gi a h n Tr ng Ba v i nh ng ng i thân, đ i tho i gi a h n Tr ng Ba và Thích
3 Nh ng quan ni m s ng mà L u Quang V g i g m trong đo n trích
4 o n k t v k ch H n Tr ng Ba, da hàng th t c a L u Quang V
5 Các nhân v t: Tr ng Ba, hàng th t, Thích trong đo n trích
6 Ý ngh a t t ng và ngh thu t c a đo n trích
I VÀI NÉT V TÁC GI VÀ TÁC PH M
1 Vài nét v tác gi :
a L u Quang V (17/04/1948 – 29/08/1988) là nhà so n k ch, nhà th và nhà v n hi n đ i c a Vi t Nam
Ông sinh t i t i xã Thi u C , huy n H Hòa, t nh Phú Th nh ng quê g c l i ph ng H i Châu, qu n H i Châu, thành ph à N ng, là con trai nhà vi t k ch L u Quang Thu n và bà V Th Khánh, và tu i th s ng
t i Phú Th cùng cha m Khi hoà bình l p l i (1954) gia đình ông chuy n v s ng t i Hà N i Thiên h ng
và n ng khi u ngh thu t c a ông đã s m b c l t nh và vùng quê Trung du B c B đó đã in d u trong các sáng tác c a ông sau này
b Quan ni m c a L u Quang V khi vi t k ch vƠ th :
“ ng l c xui gi c tôi vi t k ch y chính là đ ng l c đã khi n tôi làm th ó là khát v ng đ c bày t ,
đ c th hi n tâm h n mình vào th gi i xung quanh, đ tham d vào dòng ch y mãnh li t c a đ i s ng,
đ c trao g i và dâng hi n.”
c Tác ph m chính:
Th : “H ng cây” (1968), “Mây tr ng c a đ i tôi” (1989), “B y ong trong đêm sâu” (1993)…
V n xuôi – K ch: “S ng mãi tu i 17”, “Nàng Sita”, “H n ngày tr l i”, “N u anh không đ t l a”, “H n
Tr ng Ba da Hàng Th t”, “L i th th 9”, “Kho nh kh c và vô t n”, “B nh s ”, “Tôi và chúng ta”,
“Ng i t t nhà s 5”, “Chi c Ô Công Lý”, “Ông Không Ph i Là B Tôi”, “L i nói d i cu i cùng”…
Trong kho ng 8 n m, L u Quang V đã vi t h n 50 v k ch, ph n l n đ u là ki t tác
H N TR NG BA, DA HẨNG TH T (PH N 1)
Giáo viên: PH M H U C NG TÀI LI U BÀI GI NG
ây là tài li u đi kèm v i bài gi ng H n Tr ng Ba, da hàng th t (Ph n 1) thu c khóa h c Luy n thi THPT qu c gia PEN-C: Môn Ng v n (Th y Ph m H u C ng) t i website Hocmai.vn
Trang 2d V trí trong v n h c:
L u Quang V đc coi là nhà vi t k ch tài n ng nh t n n v n h c ngh thu t VN hi n đ i, là “cây bút vàng
c a sân kh t VN”
2 Vài nét v tác ph m:
a c đi m c b n c a k ch và bi k ch:
Nêu th là n i n g i viêt tr c tiêp bôc lô suy nghi , c m xúc, v n xuôi là n i ng i ta kê truyên , dùng l i kê
đ tái hi n l i nh ng s vi c x y ra thì k ch l i ph n ánh đ i s ng thông qua nh ng xung đ t
Xung đôt kich đ c triên khai thê hi n ch y u qua l i đ i tho i nhân v t g i là l i tho i L i tác gia cung
có nh ng rât ít, th ng là nh ng chi dân sân khâu
C “Vu Nh Tô” và “Hôn Tr ng Ba – da Hàng Thit” đ u là bi k ch:
Xung đôt bi kich là nh ng xung đôt ko thê giai quyêt đ c, m i cách kh c ph c xung đ t đ n s tri t tiêu có giá tri quan trong, đinh điêm cua v kich là cái chêt cua nhân vât bi kich bao gi cung có ý nghia kh i g i ,
th c tinh ng i đoc nh ng nhân th c sâu s c vê con ng i, vê cuôc sông
Nhân vât bi kich ko chi có nh ng ph ng diên l n lao , phi th ng mà còn có nhiêu lâm lac trong suy nghi , hành đông
b Hoàn c nh sáng tác và v trí đo n trích:
“H n Tr ng Ba da Hàng Th t” đ c L u Quang V sáng tác n m 1981 khi L u Quang V m i 33 tu i,
đ c công di n l n đ u n m 1984, c ng là v k ch đ u tiên c a VN đc công di n n c ngoài, trên sân kh t nhà hát l n c a các qu c gia Âu – M
o n trích là c nh VII và đo n k t c a v k ch
c Tóm t t tác ph m:
Tr ng Ba gi i đánh c b Nam Tào b t ch t nh m Vì mu n s a sai nên Nam Tào và Thích cho h n
Tr ng Ba s ng l i, nh p vào xác hàng th t v a m i ch t Trú nh linh h n trong th xác Hàng Th t, Tr ng
Ba g p r t nhi u phi n toái: lí tr ng sách nhi u, ch Hàng Th t đòi ch ng, gia đình Tr ng Ba c ng c m
th y xa l … mà b n thân Tr ng Ba thì đau kh vì ph i s ng trái t nhiên, gi t o c bi t thân xác hàng
tht làm Tr ng Ba nhi m 1 s thói x u và nh ng nhu c u v n ko ph i là c a chính b n thân ông Tr c nguy c tha hóa v nhân cách và s phi n toái do m n thân xác c a k khác, Tr ng Ba quy t đ nh tr l i xác cho hàng th t và ch p nh n đ c ch t
d S k th a và sáng t o c a L u Quang V :
tài c t truy t c a v kch đc L u Quang V ti p thu t truy n c tích “H n Tr ng Ba da Hàng Th t” và
v tu ng “Tr ng Nh c” c a dân gian
Nh ng n u các tác gi dân gian quan ni m h n Tr ng Ba s ng yên n, thanh th n, h nh phúc tr n đ i trong xác hàng tht thì L u Quang V l i quan ni m: Khi tâm h n thanh cao, thu n khi t c a Tr ng Ba
ph i s ng nh , s ng g i trong xác Hàng Th t thì h n Tr ng Ba s ph i ch u vô vàn đau kh vì b cái t m
th ng, dung t c c a xác l n át, ch ng , th m chí ko còn là mình n a Vì v y, h n Tr ng Ba luôn n l c
đ u tranh đ thoát ra kh i xác Hàng Th t, t n t i đ c l p, đ đ c là mình
e Xung đ t k ch c b n trong đo n trích:
Xung đ t k ch c b n đ c th hi n trong đo n trích là xung đ t gi a khát v ng đ c s ng đúng là mình v i hoàn c nh tr trêu, bó bu c, khi n con ng i tr nên khác l v i b n thân, hay nói cách khác là b tha hoá Xung đ t này đ c th hi n qua mâu thu n gi a linh h n và xác th t, gi a đ o đ c và t i l i
Trang 3II S T DUY V TÁC PH M: Xem bài gi ng
III PHÂN TÍCH:
IV TÀI LI U THAM KH O:
A CHUY N I NH M NH…( H a s Doƣn Chơu k )
"Mùa hè n m 1988, tôi và V bàn nhau k ho ch đ a c hai gia đình đi ngh Nh ng mãi đ n t n đ u tháng
8 v n ch a th c hi n đ c d đ nh Nhân chuy n tôi và V làm v Hai nghìn ngày oan trái v i oàn k ch
H i Phòng, đoàn m i c hai gia đình chúng tôi v S n t m bi n và k t h p đ c v Chúng tôi d đ nh ngày 16/7 âm l ch s kh i hành".Tuy nhiên, khi đ a ý đ nh đó ra thì bà Bích Thu (v Doãn Châu, nguyên
di n viên Nhà hát K ch Vi t Nam) đã ng n c n Bà Thu nh l i: "Không hi u sao lúc đ u, tôi ng n c n chuy n đi r t k ch li t, nh ng sau cùng l i đ ng ý, c ng là chi u lòng m i ng i Tôi b o: N u đi thì đ sau r m"
Tr c đó m t ngày, r m tháng b y - ngày xá t i vong nhân, gia đình Doãn Châu làm c m m i c nhà L u Quang V sang n B a c m r t vui Sau b a n, c nhà rôm r bàn b c v chuy n đi ngày hôm sau Xuân
Qu nh v n tính chu đáo, c n th n, lo mang theo c b p đi n, n i, phin cà phê, đ n th c u ng
Chi u 27/8, hai gia đình v đ n S n, đi b ng chi c com-m ng-ca thuê t Hà N i Chi u 29/8, chi c xe
ch hai gia đình v Hà N i D c đ ng đ n c u Lai Vu, xe đ , m y ph n xu ng mua m t r i Lúc đó Mí
và Vinh ng i đánh c phía b ng gh bên ph i Ông Châu và L u Quang V k n m ng i ng i d i sàn xe còn Xuân Qu nh và bà Bích Thu ng i phía b ng gh đ i di n
Kho nh kh c x y ra tai n n nhanh đ n khó t n g n c u Phú L ng, Vinh và Mí bu n ng Xuân Qu nh
đ i ch cho Vinh đ gi Mí Vinh chuy n sang b ng gh bên trái n m g i đ u lên bà Thu Ông Châu đang
n m d i sàn xe c ng chuy n lên ng i b ng gh bên trái, gi chân con trai
Lúc này L u Quang V nói t u: "Thôi, tôi v ch tôi đây", và ông chuy n v ng i gh "th tr ng" bên
c nh lái xe Xe qua c u Phú L ng, đi trên đ ng v a h p v a xu ng d c Tr c m t có chi c xe Kamaz đang đi ch m ch m ng d c nên xe nào qua đây c ng ph i th n tr ng
B t ch t, có hai ph n đ i nón đèo nhau trên xe đ p, lao t đê xu ng đ ng, c t qua m t xe Kamaz, chi c
xe này phanh kh ng l i Ng i lái chi c xe com-m ng-ca đang bám sau đ nh đánh tay lái v t lên Và ch trong tích t c y, m t chi c xe ben phía sau đã m t phanh đâm s m vào đuôi chi c com-m ng-ca, đ y xe này vào g m xe Kamaz phía tr c
C gia đình L u Quang V ng i phía bên ph i b v ng xu ng đ ng Ông Châu xác nh n đó là kho ng 14h40 phút ngày 29/8/1988 (tr c đây nhi u ngu n tin nói là 15h30 phút) "Tôi đang ng i thì b ng r m m t
ti ng, r i tôi th y m t c n m a tr ng xoá đâu qu t đ y lên m t" Cái mà bà Thu miêu t - c n m a tr ng -
chính là kính xe b v v n
Ông Châu lúc đó đang ng i gà g t thì ch nghe th y m t ti ng "r m", c chi c xe n y tung: "Khi tôi m m t
ra thì c nh t ng th t hãi hùng Qu nh và cháu Mí n m im không nhúc nhích V ch còn khe kh th Tôi
c i áo may ô g i lên đ u cho V V th u thào: "Th ng Mí đâu r i?" ó là câu cu i cùng L u Quang V còn nói đ c Xuân Qu nh và Mí thì đã ch t ngay sau cú đâm xe Bà Thu d p tay ph i, ông Doãn Châu gãy
x ng s n s 11, rách trán Duy nh t m t ng i không h xây xát là Doãn Vinh - con trai ông Châu
Sau m t h i van v các xe qua đ ng nh đ a ng i đi c p c u, cu i cùng ông Châu cõng L u Quang V lên m t chi c xe t i đ n b nh vi n: "Cách th xã H i D ng 3km thì c nh sát giao thông ch n l i không cho
đi ti p Tôi nói: ây là L u Quang V , nhân tài c a đ t n c C nh sát nói: "Tôi bi t nh ng chi c xe đã gãy nhíp, đi ti p r t nguy hi m" Tôi đành b V xu ng, v y xe khác n b nh vi n H i D ng, đ u V ngo o
Trang 4sang m t bên M y cô y tá, h lý nhìn th y tôi cõng V thì h i luôn: " ánh nhau h ?" "Không, nhà vi t
kch L u Quang V b tai n n xe" Các bác s nghe th thì nhi t tình c u ch a, nh ng không k p V trút
h i th cu i cùng lúc 15h20 phút Cho đ n gi , m i khi nh l i kho nh kh c ác nghi t y, tôi v n c ngh :
n u hôm đó xe xu t phát s m h n ho c mu n h n m t chút li u tai n n có x y ra không?
Sau khi x y ra tai n n, d lu n xôn xao, r ng li u đó có ph i là m t v m u sát Nh ng nh ng di n bi n
tr c khi v tai n n x y ra cho th y: N u có m t bàn tay nào đó s p đ t thì đó chính là s m nh V án sau
đó đ c x t i toà án H i D ng Lái xe gây tai n n b xét x tù giam 10 n m
B M T S V N V K CH
1 Bi k ch
Bi k ch là m t th c a lo i hình kch, đ i l p v i hài k ch
Ngoài các đ c ni m chung c a lo i, bi k ch còn mang nh ng đ c đi m riêng c a th Nh ng đ c đi m riêng này th hi n qua xung đ t, nhân v t và qua nhi u y u t khác c a bi k ch
Xung đ t bi k ch đ c t o d ng t nh ng mâu thu n “không th gi i quy t” và m i cách kh c ph c mâu
thu n đ u d n đ n “s di t vong nh ng giá tr quan tr ng"
Nhân v t bi k ch mang trong mình không ch nh ng say mê, khát v ng l n lao mà còn mang c nh ng l m
l c trong hành đ ng và t duy Không bao gi ch u khu t ph c hoàn c nh, nhân v t bi k ch b ng b nh vùng lên ch ng l i s ph n, thách th c s ph n
Bi k ch miêu t th c t i theo l i nh n m nh, cô đ c các mâu thu n bên trong, ph i bày nh ng xung đ t sâu
s c c a th c t i d i d ng bão hoà và c ng th ng đ n c c đ , mang ý ngh a t ng tr ng ngh thu t Tác
ph m bi kch th ng đ t đ c gi tr c nh ng câu h i ph c t p, hóc búa, nh c nh i c a cu c s ng
Các v bi k ch tiêu bi u đ c h c: Rômêô và Giuliét (S chxpia), V Nh Tô (Nguy n Huy T ng),
2 Tính c l c a ngôn ng k ch
Khi tìm hi u m t v n b n k ch, c n chú ý đ n tính c l sân kh u và hình dung c nh y di n ra trên sân
kh u nh th nào Khán gi bao gi c ng nhìn th y và nghe th y h t các nhân v t trên sàn di n Nh ng trong nh ng tình hu ng c th , ph i gi đ nh nhân v t nào đ y không nhìn th y ho c không nghe th y nhân
v t kia, tuy h đ u trên sân kh u và kho ng cách gi a h không xa M t khác, do tính đ c thù c a ngh thu t kch, các đ c tho i n i tâm c a nhân v t c ng ph i th t lên thành ti ng đ khán gi nghe đ c; nh ng
ta c ng ph i gi đ nh là các nhân v t khác có m t trên sân kh u lúc b y gi ch ng nghe th y gì…
3 c đi m c a k ch b n v n h c
a Hành đ ng, xung đ t và b c c c a k ch
K ch b n v n h c tuy có nhi u đi m gi ng v i v n b n v n h c khác nh có nhân v t, c t truy n, l i tho i,
nh ng đ c bi t có nh ng đi m riêng r t quan tr ng, chi ph i cách c u t o các đ c đi m kia Th nh t là hành
đ ng, xung đ t k ch
Hành đ ng k ch là hành đ ng th hi n tính cách và ý chí t do c a nhân v t chính, gây xung đ t v i hoàn
c nh xung quanh Ch ng h n, hành đ ng c a Rô-mê-ô b t ch p hi m nguy, c i Giu-li-ét làm v ; hành
đ ng c a V Nh Tô ch p nh n đ ngh c a m t hôn quân xây C u Trùng ài, Xung đ t k ch là xung đ t
v t t ng nhân cách, n y sinh, phát tri n và gi i quy t trong ph m vi k ch b n Khi màn c a h i k t h
xu ng thì xung đ t k ch ph i gi i quy t xong M t truy n nh Hai đ a tr c a Th ch Lam do thi u hành
đ ng và thi u xung đ t nên r t khó chuy n th thành k ch b n v n h c Th hai, do vi t đ bi u di n trên sân
kh u, m t không gian h n ch , b c c k ch b n v n h c ph i x lí theo đ c đi m c a không gian, th i gian
Trang 5bi u di n, nên ph i chia h i, phân c nh, phân l p M i h i th hi n m t s ki n quan tr ng k t thúc b ng
m t l n h màn M i c nh có m t không gian, b i c nh c đ nh M i l p g m có m t s nhân v t ho t đ ng trên sân kh u
b L i tho i h ng t i ng i xem
K ch b n v n h c do vi t đ cho di n viên bi u di n, cho nên không có l i k nh trong truy n Thay vào đó
là nh ng l i ch d n nh m thuy t minh v cách bài trí sân kh u, ghi chú v hành đ ng, bi u hi n c a nhân
v t Thành ph n ch y u c a k ch b n v n h c là l i tho i c a nhân v t L i tho i trong k ch có th là l i đ i đáp, l i đ c tho i (nhân v t t nói m t mình) Các l i tho i y không gi ng nh l i nói trong sinh ho t đ i
th ng L i tho i đ i th ng là s giao l u đ n tuy n gi a ng i nói và ng i nghe L i tho i trong k ch là giao l u đa tuy n, đa ch c n ng: các tuy n nhân v t k ch nói v i nhau cho ng i xem nghe L i tho i k ch
mô ph ng hình th c h i tho i đ ph n ánh đ i s ng và bi u hi n t t ng tác gi Vì th l i tho i trong k ch ngoài vi c bi u hi n tính cách, hành đ ng nhân v t, còn ph i có y u t tr n thu t, cung c p m t thông tin v
cu c s ng c a nhân v t mà ng i nghe c n có đ hi u đ c v k ch: thông tin v c t truy n và v nhân v t khác , v xung đ t c a các nhân v t và ngu n g c c a xung đ t y,…
c L i tho i mang tính hành đ ng
L i tho i trong k ch không ch bi u đ t t t ng, tình c m c a nhân v t, mà còn mang tính hành đ ng, hành
đ ng th c t và hành đ ng n i tâm c a nhân v t ó là nh ng l i thúc đ y hành đ ng, kh c sâu mâu thu n, xung đ t gi a các nhân v t ó c ng là nh ng l i gan ru t mà nhân v t mu n th l ra cho ng i đ i tho i,
mu n th hi n mình Chính vì v y, l i tho i trong kch th ng t o không khí c ng th ng, th hi n xung đ t
t t ng, xung đ t nhân cách và d báo nh ng hành đ ng ti p theo cho đ n h t v k ch
L i tho i c a nhân v t k ch vào nh ng th i đi m xung đ t c ng th ng nh t th ng có tính ch t tri t lí, ý v thâm tr m, nghe nh nh ng l i cách ngôn
4 Cách đ c k ch b n v n h c
a c k ch b n v n h c ch y u là đ c l i tho i c a các nhân v t Qua m i l i tho i c n nh n ra tâm t , tình
c m, s c thái, đ ng c bên trong và bi u hi n bên ngoài c a các nhân v t, đ c bi t là c a nhân v t chính T
đó phát hi n tính cách c a t ng nhân v t chính, ch ra đ c nh ng câu nói tiêu bi u cho tính cách
b c k ch b n v n h c ph i nh n ra xung đ t gi a các nhân v t, n m b t c t truy n k ch và xu th phát tri n c a xung đ t, phát hi n xung đ t ch y u đang d n nhân v t đ n k t thúc đau bu n (bi k ch) hay k t thúc vui v , bu n c i (hài k ch)
c Có th phân vai, đ c di n c m đ th y đ c ý v , ng đi u, hình nh cùng v đ p c a các l i tho i
Giáo viên: Ph m H u C ng
Ngu n : Hocmai.vn
Trang 65 L I ÍCH C A H C TR C TUY N
Ng i h c t i nhà v i giáo viên n i ti ng
Ch đ ng l a ch n ch ng trình h c phù h p v i m c tiêu và n ng l c
H c m i lúc, m i n i
Ti t ki m th i gian đi l i
Chi phí ch b ng 20% so v i h c tr c ti p t i các trung tâm
Ch ng trình h c đ c xây d ng b i các chuyên gia giáo d c uy tín nh t
i ng giáo viên hàng đ u Vi t Nam
Thành tích n t ng nh t: đã có h n 300 th khoa, á khoa và h n 10.000 tân sinh viên
Cam k t t v n h c t p trong su t quá trình h c
Là các khoá h c trang b toàn
b ki n th c c b n theo
ch ng trình sách giáo khoa
(l p 10, 11, 12) T p trung
vào m t s ki n th c tr ng
tâm c a kì thi THPT qu c gia
Là các khóa h c trang b toàn
di n ki n th c theo c u trúc c a
kì thi THPT qu c gia Phù h p
v i h c sinh c n ôn luy n bài
b n
Là các khóa h c t p trung vào rèn ph ng pháp, luy n k
n ng tr c kì thi THPT qu c gia cho các h c sinh đã tr i qua quá trình ôn luy n t ng
th
Là nhóm các khóa h c t ng
ôn nh m t i u đi m s d a trên h c l c t i th i đi m
tr c kì thi THPT qu c gia
1, 2 tháng