Đại lượng tỉ lệ thuận

Kính chào ban giám khảo và các em Học sinh thân mến !... a/ Hãy cho biết công thức tính chu vi của hình vuông?. b/ Công thức tính quãng đường của một vật chuyển động đều?. Chu vi của hì

Kính chào ban giám khảo và các em Học sinh thân mến !

a/ Hãy cho biết công thức tính chu vi

của hình vuông?

b/ Công thức tính quãng đường của một vật

chuyển động đều?

Chu vi của hình vuông là: cạnh x 4

Quãng đường của một vật chuyển động đều:

s =v.t

CHƯƠNG II- HÀM SỐ VÀ ĐỒ THỊ

Tiết 23- §1 ĐẠI LƯỢNG TỈ LỆ THUẬN

1 Định nghĩa

a/ Quãng đường đi được s(km) theo thời gian t(h) của một vật trong chuyển động đều với

vận tốc 15(km/h) là

s = 15 t

m = D v

Ví dụ: Dsắt = 7800 kg/m 3

nên m = 7800 v

Công thức tính:

b/ Khối lượng m(kg) theo thể tích v( )

của thanh kim loại đồng chất có khối lượng riêng D( ),(với D là hằng số khác 0) là

3

m

3

/

kg m

S=15 t và m=7800 v

Ở hai công thức:

đều có điểm giống nhau là: đại lượng này bằng đại lượng kia nhân với một hằng số khác 0.

Nếu đại lượng y liên hệ với đại lượng x

theo công thức: y = kx (với k là hằng số khác 0) thì ta nói y tỉ lệ thuận với x theo

hệ số tỉ lệ k.

ĐỊNH NGHĨA

Bài giải

nên ta có: y= 3

5 x



5

: 3

y   

 

y   y

Vậy x tỉ lệ thuận với y theo hệ số tỉ lệ :a 5

3

Cho biết y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ lệ Hỏi x tỉ lệ thuận với y theo hệ số tỉ lệ nào?

3 5

k 

x

3 5

k 

Vì y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ lệ

x tỉ lệ thuận với y theo hệ số tỉ lệ 5

3



3 5



y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ lệ , và

Ở bài ?2, ta có

-khi đại lượng y tỉ lệ thuận với đại lượng x thì x cũng tỉ lệ thuận với y và ta nói hai

đại lượng đó tỉ lệ thuận với nhau

Chú ý

- Nếu y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ lệ k

( ) thì x tỉ lệ thuận với y theo hệ số tỉ lệ là k 01

k

-khi đại lượng y tỉ lệ thuận với đại lượng x thì x cũng tỉ lệ thuận với y và ta nói hai

đại lượng đó tỉ lệ thuận với nhau

Chú ý

x tỉ lệ thuận với y theo hệ số tỉ lệ 5

3



3 5



y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ lệ , và

Ở bài ?2, ta có

- Nếu y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ lệ k

( ) thì x tỉ lệ thuận với y theo hệ số tỉ lệ là k 01

k

Cột a b c d Chiều cao(mm) 10 8 50 30 Khối lượng(tấn) 10 8 50 30

?3

2 Tính chất

?4

x x1=3 x2 = 4 x3= 5 x4= 6

y y1= 6 y2 = ? y3 = ? y4 = ? a/ Hãy xác định hệ số tỉ lệ của y đối với x

Cho biết hai đại lượng y và x tỉ lệ thuận với nhau:

Vì y và x tỉ lệ thuận với nhau nên y = kx

1

y

 kx1 hay 6 = k.3

=> k = 6:3=2

Hệ số tỉ lệ của y đối với x là k=2

x x1=3 x2 = 4 x3= 5 x4= 6

y y1= 6 y2 = ? y8 3 = ? y10 4 = ?12 c/ có nhận xét gì về tỉ số giữa hai giá trị tương ứng

(chính là hệ số tỉ lệ)

3

, , y ,

x x x x

Suy ra

1

1

y

2

y

x

3 3

y x

4 4

y x

; = ; =2 ; = 2

=

1 1

y

x 2 =

2

y

x 3 =

3

y

x 4 =

4

y

x 2

Ta có

Giả sử y và x tỉ lệ thuận với nhau: y=kx Khi đó,

với mỗi giá trị khác 0 của x ta có một giá trị tương ứng của y

1 , , , 2 3

x x x

1 1 , 2 2 , 3 3 ,

y kx y kx y kx

1

2

y y

Do đó :

i

x

k h y y

x

2

x x

3

x

1 3

y y

2 4

x

;

x 

2 4

;

y y

1 1

y

x 

2 2

y x

3 3

y

x

   k

- Tỉ số hai giá trị tương ứng của chúng luôn

không đổi.

* Nếu hai đại lượng tỉ lệ thuận với nhau thì:

- Tỉ số hai giá trị bất kì của đại lượng này

bằng tỉ số hai giá trị tương ứng của đại lượng kia.

Vì y tỉ lệ thuận với x , ta có:

2 k

3

4 6

3



Bài 1/53 :

Cho biết hai đại lượng x và y tỉ lệ thuận

với nhau và khi x = 6 thì y = 4

a/ Tìm hệ số tỉ lệ k của y đối với x

b/ Hãy biểu diễn y theo x

k y

x



PHIẾU HỌC TẬP

1 / cho biết y tỉ lệ thuận với x Điền số thích hợp vào ô trống trong bảng sau:

2/ trong các công thức dưới đây, công thức nào cho biết đại lượng y không tỉ lệ thuận với đại lượng x

A 1

7

y  x ; B y  5 x ; C

y 54x

- 5 -2

HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ

- Nắm chắc khái niệm hai đại lượng tỉ lệ thuận và hai tính chất của nó

- Làm bài tập 3;4/54(sgk); 1;2;4/43 (SBT),

- xem trước §2

- Hướng dẫn bài 4/ 54(sgk)

z tỉ lệ thuận với y theo hệ số tỉ lệ k thì z =?

y tỉ lệ thuận với x theo hệ số tỉ lệ h thì y = ?

Dựa theo hai biểu thức vừa tìm ở trên,ta sẽ

chứng tỏ được z tỉ lệ thuận với x , và tìm được hệ số tỉ lệ

Chân thành cảm ơn Ban giám khảo và các em Học sinh!

Trường THCS Nguyễn Du

Gv: Mary Bush