- Nhóm bộ phận phục vụ : Gồm có những đơn vị không gắn trực tiếp với hoạt động chức năng nhưng hoạt động của chúng cần thiết cho các bộ phận sản xuất, cung cấp dịch vụ tạo điều kiện thuậ
Trang 1CHỦ ĐỀ:
Chương 5- Phân bổ chi phí và phân tích báo cáo bộ phận
Trang 2BÀI THẢO LUẬN I- LÝ THUYẾT:
Câu 1: Khái niệm, phân loại bộ phận và sự cần thiết phải phân bổ chi phí của các bộ phận phục vụ?
Trả lời:
* Khái niệm: Bộ phận là một phần hay một mặt hoạt động, một đơn vị, một phòng….nằm trong cơ cấu chung của tổ chức và cùng hoạt động vì mục tiêu chung của tổ chức đó
* Phân loại: Bộ phận chia thành 2 nhóm
- Nhóm bộ phận hoạt động chức năng: Gồm những đơn vị thực hiện những mục tiêu trọng tâm của tổ chức, là những bộ phận trực tiếp hoạt động chức năng của tổ chức như : Quầy hàng, cửa hàng, phân xưởng sản xuất
- Nhóm bộ phận phục vụ : Gồm có những đơn vị không gắn trực tiếp với hoạt động chức năng nhưng hoạt động của chúng cần thiết cho các bộ phận sản xuất, cung cấp dịch vụ tạo điều kiện thuận lợi cho những bộ phận này hoạt động Ví dụ : Phòng kế toán, phòng thu mua,…
* Sự cân thiết phải phân bổ chi phí cho các bộ phận phục vụ: Hoạt động của các bộ phận phục vụ hỗ trợ cho các hoạt động chức năng Để hoạt động các
bộ này cũng phát sinh các khoản chi phí Chi phí này không liên quan trực tiếp đến hoạt động kinh doanh chính nhưng ảnh hưởng đến kết quả chung của toàn doanh nghiệp vì vậy chúng được coi là một phần của chi phí sản xuất hay thực hiện dịch vụ Để đánh giá chính xác kết quả cần lựa chọn tiêu thức phân bổ phù hợp với từng đối tượng để nâng cao độ tin cậy của quyết định
Câu 2: Nêu các nguyên tắc phân bổ chi phí của các bộ phận phục vụ ?
Trả lời:
- Lựa chọn tiêu thức phân bổ:
+ Phải tuân theo nguyên tắc nhất định để không ảnh hưởng nhiều đến việc đánh giá kết quả và đưa ra các quyết định kinh doanh
Trang 3+ Tiêu thức phân bổ được lựa chọn phải đảm bảo tính đại diện của chi phí cần phân bổ
+ Tiêu thức lựa chọn phân bổ cần thuận tiện cho quá trình tính toán và thống nhất cho cả một kì hạch toán
- Các hình thức phân bổ:
+ Phân bổ trực tiếp: Chi phí phát sinh sẽ phân bổ thẳng cho các đối tượng chịu chi phí thông qua những tiêu thức phù hợp Như vậy chi phí này chỉ phân
bổ cho những hoạt động kinh doanh chính mà không phân bổ cho bộ phận phục vụ khác
+ Hình thức phân bổ gián tiếp ( phương pháp bậc thang ) : Chi phí phân bổ từ
bộ phận có mức độ phục vụ nhiều nhất đến bộ phận có mức độ phục vụ ít nhất như vậy chi phí sẽ phân bổ cho cả bộ phận kinh doanh chính và bộ phận phục
vụ khác
Câu 3: Nêu một số tiêu thức phân bổ chi phí của các bộ phận phục vụ điển hình?
Bộ phận phục vụ Tiêu thức phân bổ
Phục vụ dưới đất của công ty hàng
không
Số lần bay
Căng tin Số lượng công nhân viên
Bảo vệ Diện tích chịu trách nhiệm
Kỹ thuật, kế hoạch Tổng số giờ lao động trực tiếp
Kế toán Số giờ lao động, số lượng khách hàng
phục vụ Động lực Năng lực phục vụ ( kwh)
Tổ chức nhân sự Số lượng nhân viên
Quản lý xí nghiệp Tổng số giờ lao động
Bảo trì Số giờ máy, tổng số giờ lao động
Câu 4: Nêu phương pháp phân bổ chi phí của bộ phận phục vụ theo cách ứng xử của chi phí ?
Trang 4Trả lời:
- Chi phí của bộ phận phục vụ luôn được tách ra thành biến phí và định phí: + Biến phí: Phản ánh chi phí trực tiếp cung cấp dịch vụ biến động về tổng số
tỷ lệ với biến động của khối lượng cung cấp dịch vụ Biến phí của bộ phận phục vụ phân bổ cho các bộ phận khác dựa trên mức độ hoạt động kế hoạch hay mức sử dụng kế hoạch Biến phí được tính trực tiếp theo mức độ hoạt động không qua phân bổ
+ Định phí: Chi phí của việc sẵn sàng phục vụ lâu dài, định phí phân bổ dựa trên nhu cầu phục vụ bình quân lâu dài của bộ phận phục vụ đối với từng bộ phận khác Căn cứ này được duy trì trong nhiều kì vì nó đã được tính toán hợp lý
Câu 5: Nêu khái niệm và đặc điểm của báo cáo bộ phận ?
Trả lời:
* khái niệm báo cáo bộ phận: Báo cáo bộ phận hay còn gọi là báo cáo kết quả kinh doanh bộ phận nhằm phản ánh doanh thu, chi phí và kết quả của từng bộ phận, cung cấp thông tin cho các nhà quản trị để đưa ra quyết định phù hợp
Bộ phận của doanh nghiệp có thể được hiểu là: Sản phẩm, dịch vụ, thị trường, phân xưởng…
* Đặc điểm của báo cáo bộ phận:
+ Báo cáo bộ phận thường lập theo cách ứng xử của chi phí
+ Được lập ở nhiều mức độ hoạt động hoặc nhiều phạm vi khác nhau
+ Báo cáo bộ phận càng tiến lên cấp quản lý cao hơn thì càng giảm dần độ chi tiết
+ Trên báo cáo bộ phận ngoài những khoản chi phí trực tiếp phát sinh ở bộ phận mà nhà quản lý bộ phận đó có thể kiểm soát được, còn những khoản chi phí chung khác được cấp quản lý cao hơn phân bổ cho, nằm ngoài tầm kiểm soát của người quản lý cấp đó
+ Báo cáo bộ phận được lập nhằm mục đích sử dụng nội bộ
Trang 5
Câu 6: Số dư bộ phận là gì ? Tại sao nói “ Số dư bộ phận là chỉ tiêu đánh giá tốt nhất quá trinh sinh lời của từng bộ phận” ?
Trả lời :
* Số dư bộ phận là số tiền còn lại của doanh thu mà bộ phận đó kiếm được sau khi trừ đi tất cả các khoản chi phí phát sinh để tạo thanh doanh thu đó Số
dư bộ phận sau khi trừ định phí chung sẽ cho lợi nhuận chung của cấp cao hơn Nếu có số dư bộ phận của một bộ phận nào đó < 0 thì cấp quản lý cao hơn cần phải xem xét lại bộ phận đó để quyết định nên tiếp tục duy trì bộ phận này hay không, hoặc đưa ra các biện pháp cải thiện
* “ Số dư bộ phận được coi là chỉ tiêu đánh giá tốt nhất quá trình sinh lời của từng bộ phận” Vì đó là thành quả đạt được từ những khoản chi phí phát sinh ở từng bộ phận
II BÀI TẬP
Bài 1: Tại công ty TNHH Hoa Mai có 4 phân xưởng sản xuất Định phí quản
lý chung hoạt động bình thường hàng năm là: 1.500 ( triệu đồng) Kết quả sản xuất của từng phân xưởng trong 2 năm như sau:
Đvt: 1000 sp Phân xưởng
Sản phẩm
Tổng số Phân
xưởng 1
Phân xưởng 2
Phân xưởng 3
Phân xưởng 4
Năm trước 10.000 1.000 2.500 3.150 3.350 Năm nay 12.000 1.000 4.500 3.150 3.350 Công ty sử dụng số lượng sản phẩm là căn cứ phân bổ định phí chung
Yêu cầu: Phân bổ định phí quản lý chung cho từng phân xưởng ở cả năm nay
và năm trước ?
Bài làm:
- Phân bổ định phí chung của năm trước:
Trang 6+ Cho phân xưởng số 1 = 1.500* (1.000/10.000) = 150 ( triệu đồng )
+ Cho phân xưởng số 2 = 1.500* (2.500/10.000) = 375 ( triệu đồng)
+ Cho phân xưởng số 3 = 1.500* ( 3.150/10.000) = 472,5 ( triệu đồng)
+ Cho phân xưởng số 4 = 1.500* (3.350/10.000) = 502,5 ( triệu đồng)
- Phân bổ định phí chung của năm nay:
+ Cho phân xưởng số 1 = 1.500* (1.000/12.000) = 125 ( triệu đồng )
+ Cho phân xưởng số 2 = 1.500* (4.500/12.000) = 562,5 ( triệu đồng)
+ Cho phân xưởng số 3 = 1.500* ( 3.150/12.000) = 393,75 ( triệu đồng)
+ Cho phân xưởng số 4 = 1.500* (3.350/12.000) = 418,75 ( triệu đồng)
Bài 2: Một công ty có 2 bộ phận phục vụ là bộ phận quản lý và bộ phận bảo
vệ Hai bộ phận chức năng là phân xưởng 1 và 2
ĐVT; 1000đ
Chỉ tiêu Bộ phận
bảo vệ
Bộ phận quản lý
Phân xưởng 1
Phân xưởng 2
1 Chi phát sinh 120.000 280.000 900.000 2.100.000
2 Số giờ lao động 4.000 16.000 34.000
3 Diện tích mặt bằng sử dụng 200 2000 3000 Yêu cầu:
1 Phân bổ chi phí của 2 bộ phận quản lý và bảo vệ theo phương pháp trực tiếp Cho biết tổng chi phí của 2 phân xưởng sau phân bổ
2 Phân bổ chi phí của 2 bộ phận quản lý và bảo vệ theo phương pháp gián tiếp Cho biết tổng chi phí của 2 phân xưởng sau phân bổ
Bài làm:
1 Theo phương pháp trực tiếp
- Chi phí bộ phận quản lý:
+ Phân bổ cho phân xưởng 1 = 280.000* 16.000/ ( 16.000+34.000) = 89.600 + Phân bổ cho phân xưởng 2 = 280.000 – 89.600 = 190.400
- Chi phí bộ phận bảo vệ:
Trang 7+ Phân bổ cho phân xưởng 1 = 120.000* 2.000/ ( 2.000+3.000) = 48.000 + Phân bổ cho phân xưởng 2 = 120.000 – 48.000 = 72.000
Tổng chi phí sau phân bổ:
+ Phân xưởng 1= 900.000 + 89.600+ 48.000 = 1.037.600
+ Phân xưởng 2 = 2.100.000 + 190.400 + 72.000 = 2.362.400
2 Theo phương pháp gián tiếp:
- Chi phí bộ phận quản lý
+ Phân bổ cho Phân xưởng 1
= 280.000* 16.000/( 4000+16.000+34.000) = 82.963 + Phân bổ cho Phân xương 2:
= 280.000* 34.000/( 4000+ 16.000+ 34.000) = 176.296 + Phân bổ cho bộ phận bảo vệ:
= 280.000 - 82.963- 176.296 = 20.741 Tổng chi phí của bộ phận bảo vệ sau khi phân bổ:
= 120.000 + 20.741 = 140.741
- Chi phí bộ phận bảo vệ
+ Phân bổ cho phân xưởng 1:
= 140.741*2.000/ ( 2.000+3.000) = 56.296,4 + Phân bổ cho phân xưởng 2:
= 140.741 – 56.296,4 = 84.444,6
Tổng chi phí sau phân bổ:
+ phân xưởng 1:
= 900.000 + 82.963 + 56.296,4 = 1.039.259,4 + Phân xưởng 2:
= 2.100.000 + 176.296 + 84.444,6 = 2.360.740,6
Trang 8Bài 3: Doanh nghiệp sản xuất X có 2 phân xưởng sản xuất và 1 bộ phận bảo
trì phụ trách việc bảo dưỡng máy móc cho 2 phân xưởng kia Định phí dự toán của bộ phận bảo trì là: 320.000.000.đ và biến phí dự toán là: 18.000đ/giờ.Mức sử dụng dài hạn dự kiến dịch vụ bảo trì phân bổ cho phân xưởng A là: 65% ,phân xưởng B: 35% Tổng số giờ lao động dự kiến của bộ phận bảo trì là: 60.000 giờ Phân xưởng A được phân bổ 40.000 giờ , phân xưởng B : 20.000 giờ Hãy phân bổ chi phí của bộ phận bảo trì cho 2 phân xưởng A và B theo cách ứng xử chi phí
Bài Làm:
* Định phí = 320.000.000 đ
+ phân bổ cho phân xưởng A = 320.000.000 * 65% = 208.000.000 đ
+ phân bổ cho phân xưởng B = 320.000.000 * 35% = 112.000.000 đ
* Biến phí = 18.000 (đ/h)
+ phân bổ cho phân xưởng A = 18.000 * 40.000 = 720.000.000 đ
+ phân bổ cho phân xưởng B = 18.000 * 20.000 = 360.000.000 đ
Bài 4: Một công ty có hai phân xưởng sản xuất Phân xưởng 1 chuyên sản
xuất hai loại sản phẩm A và B Phân xưởng 2 chuyên sản xuất hai loại sản phẩm C và D Có tài liệu về tình hình sản xuất của hai phân xưởng trong tháng 4 như sau:
ĐVT: 1000đ
Chỉ tiêu Phân xưởng 1 Phân xưởng 2
Sp A Sp B Sp C Sp D
1 Giá bán đơn vị sản phẩm 15 20 25 30
2 Biến phí đơn vị sản phẩm 10 15 20 20
3 Khối lượng sp tiêu thụ 70.000 40.000 50.000 80.000
Tổng định phí của toàn công ty là 1.200.000 trong đó định phi trực thuộc chi tiết cho từng loại sản phẩm, cho từng phân xưởng sản xuất như sau:
- Phân xưởng sản xuất 1: 400.000
Trang 9+ sản phẩm A: 200.000
+ sản phẩm B: 150.000
- phân xưởng sản xuất 2: 500.000
+ sản phẩm C: 120.000
+ sản phẩm D: 200.000
Yêu cầu:
1 lập báo cáo bộ phận cho phân xưởng 1
2 lập báo cáo bộ phận cho phân xưởng 2
3 lập báo cáo bộ phận cho toàn công ty
Bài làm
1 lập báo cáo bộ phân cho phân xưởng 1
BÁO CÁO KQKD PHÂN XƯỞNG 1
ĐVT: 1000 Đ
Nội dung Tổng số Sản phẩm A Sản phẩm B
Số tiền % Số tiền % Số tiền % Doanh thu 1.850.000 100 1.050.000 100 800.000 100 Biến phí 1.300.000 70,27 700.000 66,67 600.000 75 SDĐP 550.000 29,73 350.000 33,33 200.000 25
ĐP bộ phận 350.000 18,92 200.000 19,05 150.000 18,75
SD bộ phận 200.000 10,81 150.000 14,29 50.000 6,25
ĐP chung 50.000 2,70
Lãi thuần 150.000 8,11
2 lập báo cáo bộ phận cho phân xưởng 2
BÁO CÁO KQKD PHÂN XƯỞNG 2
Trang 10ĐVT: 1000 Đ Nội dung Tổng số Sản phẩm C Sản phẩm D
Số tiền % Số tiền % Số tiền % Doanh thu 3.650.00
0
100 1.250.00
0
100 2.400.00
0
100
Biến phí 2.600.00
0
71,23 1000.000 80 1.600.00
0
66,67
SDĐP 1.050.00
0
28,77 250.000 20 800.000 33,33
ĐP bộ phận 320.000 8,77 120.000 9,6 200.000 8,33
SD bộ phận 730.000 20 130.000 10,4 600.000 25
ĐP chung 180.000 4,93
Lãi thuần 550.000 15,07
3 lập báo cáo bộ phận cho toàn công ty
BÁO CÁO KQKD TOÀN CÔNG TY
ĐVT: 1000 Đ Nội dung Tổng số Phân xưởng 1 Phân xưởng 2
Số tiền % Số tiền % Số tiền % Doanh thu 5.500.00
0
100 1.850.00
0
100 3.650.00
0
100
Biến phí 3.900.00
0
70,91 1.300.00
0
70,27 2.600.00
0
71,23
SDĐP 1.600.00
0
29,09 550.000 29,73 1.050.00
0
28,77
ĐP bộ phận 670.000 12,18 350.000 18,92 320.000 8,77
SD bộ phận 930.000 16,91 200.000 10,81 730.000 20
ĐP chung 300.000 5,45
Lãi thuần 630.000 11,45