Giúp HS: - Hiểu được nội dung, ý nghĩa của truyện Thạch Sanh và một số đặc điểm tiêu biểu của nhân vật người dũng sĩ trong truyện; - Đọc sáng tạo và kể được truyện này.. Bài mới: Giới
Trang 1Ngày soạn:
Tuần: 6
Tiết : 21-22
THẠCH SANH
(Truyện cổ tích)
I Mục tiêu.
Giúp HS:
- Hiểu được nội dung, ý nghĩa của truyện Thạch Sanh và một số đặc điểm tiêu
biểu của nhân vật người dũng sĩ trong truyện;
- Đọc sáng tạo và kể được truyện này
- Công lí, lòng nhân đạo,lên án cái xấu,cái ác
II Chuẩn bị:
- GV: Giáo án, sgk, tham khảo
- HS: Chuẩn bị theo hướng dẫn
III Tiến trình ln lớp.
1 Ổn định tổ chức: ktss
2 Kiểm tra bài cũ:
Kể lại tóm tắt truyện và nêu ý nghĩa "Sự tích Hồ Gươm" ?
3 Bài mới:
Giới thiệu bài: Truyện cổ tích là loại truyện kể về nhiều kiểu nhân vật … Ở
truyện này các em sẽ làm quen với một nhân vật dũng sĩ có tài kì lạ đó là nhân vật Thạch Sanh…
HĐ1:HDHS tìm hiểu chung.
- Cho HS tìm hiểu và trình
bày khái niệm
- HDHS các đọc: Đọc gợi
không khí cổ tích, chậm rãi,
- Trình bày
I Tìm hiểu chung
1 Khái niệm: truyện cổ
tích là một thể loại truyện dân gian kể về cuộc đời của một số kiểu nhân vật quen thuộc như: nhân vật bất hạnh, nhân vật dũng sĩ
và nhân vật có tài năng kì
lạ, nhân vật thông minh, ngốc nghếch; thường có yếu tố hoang đường, thể hiện ước mơ niềm tin của nhân dân về chiến thắng cuối cùng của cái thiện đối với cái ác, cái tốt đối với cái xấu, sự công bằng đối với sự bất công
2 Đọc:
Trang 2sâu lắng, phân biệt các giọng
kể và giọng nhân vật, nhất là
Lí Thông
- Đọc một đoạn
- Kể tóm tắt truyện
- Nhận xét - sửa sai
- Yêu cầu HS nêu từ khó
- Yêu cầu HS tìm bố cục của
bài
- Nhận xét - sửa sai
HĐ2: HDHS đọc hiểu văn
bản
? Sự ra đời và lớn lên của
Thạch Sanh có gì bình
thường và khác thường ?
? Kể về sự ra đời như vậy
theo em nhân dân muốn thể
hiện điều gì ?
Khi xây dựng nhân vật tác
giả dân gian muốn thể hiện
nhân vật đó phải có sức
mạnh phi thường .TS có
sức mạnh mang nhiều yếu
tố kì lạ thể hiện ước mơ của
nhân dân có sức mạnh để
bảo vệ đất nước.
HĐ3: Tìm hiểu các lần thử
thách
? Trước khi kết hôn với công
- Đọc theo HD của GV
- Kể lại truyện
- Nhận xét
- Nêu từ khó: Chú
thích: 1, 3, 4, 8, 10,14,
15
- Tìm bố cục của bài
+ Đoạn 1: Từ đầu … Thần thông Giới thiệu
về Thạch Sanh
+ Đoạn 2: Tiếp theo …
quận công TS giết chằn tinh
+ Đoạn 3: Tiếp theo …
bọ hung TS giết đại bàng cứu công chúa
+ Đoạn 4: Đoạn còn lại
Thạch Sanh đẩy lùi 18 nước chư hầu
- Bình thường: có hình dáng bình thhường
- Khác thường: Thái tử con Ngọc Hoàng
- Có sức mạnh để tiêu diệt kẻ thù
3 Từ khó: sgk
II Tìm hiểu văn bản
1 Nhân vật Thạch Sanh
- Do một người bình thường sinh ra, hình dáng tuấn tú
- Xuất thân là thái tử con Ngoc Hoàng
- Có sức mạnh để bảo vệ đất nước có cuộc sống hòa bình tốt đẹp
2 Thạch Sanh trải qua
những thử thách
- Chém chằn tinh
Trang 3chúa TS trải qua những thử
thách nào?
-Yêu cầu HS kể tóm tắt các
lần thử thách của Thạch
Sanh
Giống như nhân vật huyền
thoại Heralet trong thần
thoại Hy Lạp, dũng sĩ
Thạch Sanh đã lập rất
nhiều chiến công hiển
hách, thu được nhiều chiến
lợi phẩm quí Kẻ thù càng
hung ác, xảo quyệt, thử
thách càng to lớn chiến
thắng càng rực rỡ, vẻ vang,
chính nghĩa càng sáng tỏ.
Các loài yêu quái trên cạn,
dưới nước, trong hang, dù
mạnh mẽ, hung ác, gian
xảo đến đâu cũng bị chàng
tiêu diệt.
?Thạch Sanh bộc lộ phẩm
chất qua những lần thử thách
ấy?
?Kết quả của những lần thử
thách?
?Trong truyện có hai nhân
vật đối lập nhau về tính cách
và hành động đó là hai nhân
vật nào?
?Hai nhân vật này đối lập
như thế nào?
?Cuối cùng hai mẹ con Lí
Thông đã chịu hậu quả gì ?
- Giết đại bàng, chằn tinh, cứu con vua Thủy
Tề
-Kể lần lượt từ chém chằn tinh, giết đại bàng cứu công chúa, cứu con vua thủy Tề…
- Thật thà, ngay thẳng
- Trao đổi, thảo luận
-Thạch Sanh và Lí Thông
- Liệt kê sự đối lập giữa
TS và LT
- Bị trời đánh và hóa kiếp thành bọ hung
- Giết đại bàng cứu công chúa
- Cứu con vua Thủy Tề, bị lấp hang
Lập nhiều chiến công hiển hách, thu được nhiều chiến lợi phẩm quý
3 Sự đối lập giữa TS và
LT
Thạch Sanh Lý Thông Thật thà,
trọng tình cảm, thương người
Được kết hôn cùng công chúa
và lên ngôi vua.
Gian xảo, quỉ quyệt, lừa dối
Chết.
Trang 4HĐ 4: Tìm hiểu các chi tiết
thần kì
- Tiếng đàn Thạch Sanh thần
kì như thế nào?
Nhờ tiếng đàn của Thạch
Sanh mà công chúa khỏi bị
câm Nhờ đó vạch mặt được
Lí Thông Do vậy tiếng đàn
thần kì cũng là tiếng đàn
công lí Cũng nhờ tiếng đàn
mà TS đã đẩy lùi 18 nước
chư hầu
?Niêu cơm TS có gì khác
thường?
?Niêu cơm thần kì tượng
trưng cho điều gì ?
?Kết thúc truyện thể hiện
điều gì?
?Kết thúc ấy có phổ biến
trong truyện cổ tích không?
?Hãy nêu một số ví dụ?
HĐ6: HDHS tổng kết.
?Em hãy nêu nghệ thuật của
bài ?
?Nội dung chính của bài là
gì?
- Yêu cầu học sinh đọc ghi
nhớ
HĐ7: HDHS luyện tập.
- Yêu cầu HS kể diễn cảm
truyện
- Nhận xét - sửa sai
- Yêu cầu vẽ tranh minh họa
* BT nâng cao: Bài 4* và
- Công chúa cất tiếng nói, quân 18 nước lui binh
- Ăn hết lại đầy
- Tượng trưng cho sự yêu chuộng hòa bình của nhân dân
- Niềm tin vào công lí
và đạo đức trong xã hội
- Có đó là kết thúc có hậu
- Tấm Cám, Sọ Dừa, …
- Nghệ thuật: Nhiều chi
tiết tưởng tượng, thần kì độc đáo và giàu ý nghĩa
- Nội dung: Là truyện
cổ tích về người dũng sĩ
Truyện thể hiện ước
mơ, niềm tin về đạo đức, công lí xã hội và lí tưởng nhân đạo
- Đọc ghi nhớ SGK
- Kể diễn cảm lại truyện
- Nhận xét
4 Tiếng đàn Thạch Sanh và niêu cơm thần
-Tiếng đàn giúp nhân vật được giải oan, giải thoát
Đó là tiếng đàn công lí Tiếng đàn cũng đã đẩy lùi được quân 18 nước chư hầu
- Niêu cơm ăn hết lại đầy tượng trưng cho tấm lòng nhân đạo yêu chuộng hòa bình của nhân dân
Kết thúc có hậu thể hiện công lí xã hội
Ghi nhớ: sgk/67
III Luyện tập
1 Kể diễn cảm truyện
Trang 5bài 1/sgk trang 67 Hs thực hiện 2 Vẽ tranh (Về nhà)
4 Củng cố:
Kể tóm tắt và nêu ý nghĩa của truyện Thạch Sanh?
5 Hướng dẫn:
- Học bài
- Vẽ tranh minh họa
- Chuẩn bị bài: "Chữa lỗi dùng từ"
6 Lưu ý:
Bài tập nâng cao dành cho lớp điểm sáng
IV Rút kinh nghiệm.
………
………
Tiết: 23
CHỮA LỖI DÙNG TỪ
I Mục tiêu.
Giúp HS:
- Nhận ra được các lỗi lặp từ và lẫn lộn những từ gần âm;
- Có ý thức tránh mắc lỗi khi dùng từ
II Chuẩn bị:
- GV: Giáo án, sgk, tham khảo, bảng phụ
- HS: Chuẩn bị theo hướng dẫn
III Tiến trình ln lớp.
1 Ổn định tổ chức: ktss
2 Kiểm tra bài cũ:
- Thế nào là từ nhiều nghĩa? Cho ví dụ
- Hiện tượng chuyển nghĩa của từ là gì?
3 Bài mới:
Giới thiệu bài: Khi nói cũng như khi viết các em thường hay mắc lỗi chính tả,
khi gặp những từ gần âm hoặc hay lặp lại một từ trong một câu hoặc một đoạn, để các
em sửa bớt đi những lỗi ấy, chúng ta sẽ vào tiết học ngày hôm nay…
HĐ1: HDHS tìm hiểu lỗi
lặp từ
-Yêu cầu HS đọc bài tập 1
a, b
- Treo bảng phụ có ghi đoạn
văn
- Yêu cầu HS tìm từ có
nghĩa giống nhau
?Việc lặp lại trong đoạn văn
- Đọc bài tập 1a, b
- Tre, giữ, anh hùng
I Lỗi lặp từ
1 Tìm từ ngữ giống
nhau:
a Từ: Tre (7 lần), giữ (4
lần), anh hùng (2 lần)
Tác dụng: Nhấn mạnh ý, tạo nhịp điệu hài hoà cho đoạn văn
Trang 6a thế nào? Có tác dụng gì?
Việc lặp lại này hoàn toàn
hợp lí vì nó nhằm mục
đích nhấn mạnh ý tạo nhịp
điệu hài hòa cho đoạn văn.
- Gọi HS đọc đoạn văn b
?Từ nào có nghĩa giống
nhau?
?Có nên dùng 2 lần truyện
dân gian không? Vì sao?
Đây là lỗi lặp từ trong câu
ta chỉ nên dùng 1 lần
"Truyện dân gian"
?Có thể sửa lại câu này
không?
-Yêu cầu HS sửa lại
?Cùng là hiện tượng lặp
nhưng tác dụng có giống
nhau không?
Như vậy việc lặp lại từ
nhằm có ý nhấn mạnh ý
cần nói nhưng cũng có lúc
việc lặp lại cũng có khi
không có nghĩa cho nên
khi viết cần chú ý cho thật
kĩ.
HĐ2: HDHS tìm hiểu lỗi
lẫn lộn các từ gần âm
-Yêu cầu học sinh đọc các
ví dụ
?Đọc câu a và tìm xem từ
nào dùng chưa đúng?
?Đọc câu b và cho biết từ
dùng không đúng?
?Tại sao có lỗi dùng sai âm
như vậy ?
?Có thể sửa được không ?
Và sửa như thế nào?
Vậy muốn tránh mắc lỗi
- Nhấn mạnh ý
- Đọc đoạn văn b
- Từ "truyện dân gian"
- Không nên dùng 2 lần
- Có thể sửa lại
- Lên bảng sửa lại:
"Em rất thích đọc truyện dân gian vì truyện có nhiều chi tiết tưởng tượng kì ảo".
- Không giống nhau
- Nghe
- Đọc ví dụ và tìm xem
từ nào dùng không đúng
- Từ "Thăm quan" dùng chưa đúng
- Từ "nhấp nháy"
- Do không hiểu nghĩa của từ,
- Sửa lại
b Từ "truyện dân gian"
(2 lần)Làm cho lời văn
đơn điệu, nghèo nàn (Lỗi
lặp từ do diễn đạt kém)
2 S ửa lỗi:
Em rất thích đọc truyện dân gian vì truyện có nhiều chi tiết tưởng tượng kì ảo
II Lỗi lẫn lộn các từ gần âm
1 Xác định từ dùng
không đúng:
a.Thăm quan
b Nhấp nháy
2 Nguyên nhân mắc lỗi:
Nhớ không chính xác hình thức ngữ âm và hiểu chưa đúng nghĩa của từ
3 Sửa lỗi:
Trang 7dùng sai âm của từ, thì
chúng ta phải hiểu đúng
nghĩa của từ
HĐ3: HDHS luyện tập
- Gọi HS đọc bài tập 1
?Từ nào được lặp lại nhiều
lần hoặc không cần thiết ?
- Chữa lại câu sai
- Yêu cầu đọc bài tập 2
?Tìm từ sai và sửa lại cho
đúng ?
- Nhận xét - sửa sai
* Bài tập *:sửa lỗi dùng từ
trong các câu sau:
- Cảnh vật đêm nay thật
rung rinh huyền ảo
- Đàng hàng kẻ thù là một
sự nhút nhát
- Tự ti là bí quyết của sự
thành công
- Đọc bài tập
- Lan, ai, cũng, lấy làm, bạn Lan, rất
- Chữa lại
- Đọc bài tập 2
- Tìm từ sai: Linh động, bàng quang, thủ tục
- Nhận xét - bổ sung
Hs tìm và thực hiện
Gv nhận xét, kết luận
a.Ngày mai, chúng em sẽ
đi tham quan viện bảo
tàng của tỉnh
b Ông họa sĩ già mấp
máy bộ ria mép quen
thuộc
III Luyện tập Bài 1: Lược bỏ từ ngữ lặp
a) Lan là một lớp trưởng gương mẫu nên cả lớp đều rất quí mến
b) Sau khi nghe cô giáo kể, chúng tôi ai cũng thích nhân vật trong câu chuyện
ấy vì họ là những người có phẩm chất đạo đức tốt đẹp c) Quá trình vượt núi cao cũng là quá trình con người trưởng thành
Bài 2: Sửa lỗi dùng sai,
xác định nguyên nhân:
- Thay linh động bằng
sinh động.
- Thay bàng quang bằng
bàng quan.
- Thay thủ tục bằng hủ
tục
Mắc lỗi do nhớ không chính xác hình thức ngữ âm
4 Củng cố:
GV hệ thống lại các lỗi thường gặp về dùng từ, nguyên nhân và cách khắc phục
5 Hướng dẫn:
- Xem bài, chú ý sự lẫn lộn những từ gần âm hoặc lặp từ
- Chuẩn bị bài:"Trả bài TLV số 1"
Trang 86 Lưu ý:
Bài tập nâng cao dành cho lớp điểm sáng
IV Rút kinh nghiệm.
………
………
-Tiết: 24
TRẢ BÀI TẬP LÀM VĂN SỐ 1
I Mục tiêu.
Giúp HS:
-Tự đánh giá kết quả bài làm của mình;
- Nhận biết chỗ sai của mình và sửa chỗ sai;
- Rèn luyện kĩ năng làm bài của học sinh
II Chuẩn bị.
- GV: Chấm sửa bài cho học sinh
- HS: Xem lại đề bài
III Tiến trình lên lớp.
1 Ổn định tổ chức: ktss
2 Kiểm tra bài cũ:
- Văn tự sự kể nhân vật và sự việc như thế nào ?
- Đoạn văn có cấu tạo như thế nào ?
3 Bài mới:
Giới thiệu bài: Các em đã làm bài tập làm văn số 1 để giúp các em thấy được
chỗ sai của bài làm Tiết học ngày hôm nay…
HĐ1: Nhắc lại đề bài
HĐ2: Giới thiệu dàn bài
Lần lượt gọi HS nêu các ý
trong dàn bài
- Gọi HS đọc lại đề bài
- Nêu các ý
- Nhận xét, sửa chữa
1 Đề: Hãy kể lại truyện Con
Rồng cháu Tiên bằng lời văn của em
2 Dàn bài:
a Mở bài: Giới thiệu được nhân vật và sự việc: Lạc Long Quân thuộc nòi rồng, sống dưới nước, có nhiều phép lạ (1đ) b.Thân bài: Kể đảm bảo được các sự kiện sau (6đ)
- Giới thiệu về Âu Cơ
- Hai người gặp nhau và kết duyên
- Âu Cơ sinh ra bọc trăm trứng
- Hai người chia tay nhau
Trang 9- Nhận xét
Lưu ý HS 2 điểm hình thức:
- Diễn đạt trôi chảy chấm câu
rõ ràng (0,5đ)
- Viết đúng chính tả (0,5đ
- Trình bày sạch đẹp.(0,5đ)
- Bố cục rõ ràng (0,5đ)
HĐ3: Nhận xét bài làm
Gọi HS tự đánh giá những ưu,
khuyết điểm của mình
HĐ4: Phát bài
Phát bài, chọn một số bài làm
tốt đọc trước lớp
HĐ5: Phân loại
Lớp Giỏi
% Khá % TB %
Y-K
%
6 5
6 6
- Nghe
- Nêu những ưu điểm
- Nêu những hạn chế
và hướng khắc phục
- Nhận bài
- Lắng nghe
- Người con trưởng theo Âu
Cơ được tôn làm vua
c Kết bài: người Việt Nam xưng là con Rồng cháu Tiên (1đ)
3 Nhận xét:
Ưu điểm:
- Học sinh hiểu đề ở mức độ tương đối khá
- Bài làm đúng yêu cầu của đề
- Chữ viết, hình thức trình bày khá
- Có đọc kĩ văn bản và vận dụng được văn bản
- Lời văn diễn đạt khá trôi chảy
Hạn chế:
- Trình bày không cẩn thận
- Viết tắt, viết hoa không đúng chỗ
- Một số bài thiếu ý
- Chưa nắm dàn ý bài văn tự sự
4 Củng cố:
Lưu ý HS khắc phục những lỗi sai
5 Hướng dẫn:
- Xem lại bài làm của mình
- Chuẩn bị bài: "Em bé thông minh"
IV Rút kinh nghiệm.
Trình Kí:
Ngày: ………