Thuốc trợ tim

Phân tích được sự liên quan giữa cấu trúc và dược động học của các glycosid trợ tim.. Trình bày được tác dụng, cơ chế tác dụng và áp dụng lâm sàng của glycosid trợ tim loại digitalis...

THUỐC TRỢ TIM

Ths Ngô Thị Mỹ Bình

MỤC TIÊU

1 Phân tích được sự liên quan giữa cấu trúc

và dược động học của các glycosid trợ tim.

2 Trình bày được tác dụng, cơ chế tác dụng

và áp dụng lâm sàng của glycosid trợ tim loại digitalis.

Suy tim?

Cung lượng tim không đủ để đáp ứng nhu cầu O2cho cơ thể trong các trạng thái sinh hoạt củangười bệnh

Các thuốc điều trị suy tim:

Tăng sức co bóp cơ tim: Glycosid trợ tim

Giảm tiền gánh, hậu gánh: Thuốc giãn mạch

Giảm ứ muối nước: Thuốc lợi niệu

Giảm hậu gánh và giảm ứ muối nước: Thuốc

ức chế enzym chuyển angiotensin

ĐẠI CƯƠNG

Nguồn gốc

Dương địa hoàng Hành biển

Sừng dê Cỏ phúc thọ

Công thức hóa học của một số glycosid trợ tim

12

Công thức hóa học của một số glycosid trợ tim

UabainCÁC GLYCOSID TRỢ TIM

Liên quan cấu trúc – dược động học

- Những glycosid nào có nhiều nhóm OH trongcông thức thì ít hoà tan trong lipid nên khônghấp thu qua tiêu hoá

- Thuốc càng dễ tan trong lipid càng dễ gắn vàoprotein huyết tương Nhưng liên kết này khôngbền, thuốc dễ giải phóng ở dạng tự do

Digitoxin: Dễ tan/lipid, hấp thu gần hoàn toàn (>90%)

Gắn vào protein huyết tương 90%.

CÁC GLYCOSID TRỢ TIM

Digoxin: Hấp thu ít hơn nhưng không hoàn toàn (70%)

Gắn vào protein huyết tương 25 – 50%

UabainCÁC GLYCOSID TRỢ TIM

Uabain: Không tan/lipid, không hấp thu qua tiêu hóa

Không gắn vào protein huyết tương.

 Phân loại

 Glycosid trợ tim loại digitalis: Digitoxin, Digoxin

 Glycosid trợ tim loại strophantus: Uabain

 Chuyển hoá

- Thuốc được chuyển hóa thành những chất ít

hoặc không có hoạt tính

- Con đường chuyển hóa chính là thuỷ phân mất

dần phần đường, giải phóng phần genin

Digitoxin chuyển hoá hoàn toàn ở gan

Digoxin chuyển hóa 5 – 10%

Thải trừ

- Thải trừ qua thận, gan

- Tại gan một phần thuốc được tái hấp thu do cóchu kỳ gan ruột nên dễ gây tích luỹ thuốc, làmtăng độc tính của thuốc

GLYCOSID TRỢ TIM DIGITALIS

Tác dụng, cơ chế tác dụng

 Tác dụng trên tim:

- Làm tâm thu ngắn và mạnh, tâm trương dài ra

- Nhịp tim chậm lại  tim được nghỉ nhiều hơn

- Đồng thời máu từ nhĩ vào thất ở thời kỳ tâm

trương nhiều hơn, cung lượng tim , nhu cầu

O2 của cơ tim  Cải thiện tình trạng suy tim

Cơ chế tác dụng của ditalis trên các luồng ion của tế bào cơ tim

Bơm

GLYCOSID TRỢ TIM DIGITALIS

Vị trí trao đổi

 trương lực Ɛ

 dẫn truyền nhĩ thất

Tim đập chậm

Các tác dụng khác

- Trên thận:

+ Ức chế Na+/K+ ATPase ở màng tế bào ốngthận, tăng thải muối nước  Lợi niệu

+ Làm  cung lượng tim   lượng máu quathận,  sức lọc cầu thận  Lợi niệu

GLYCOSID TRỢ TIM DIGITALIS

Các tác dụng khác

- Trên cơ trơn: Liều cao

+  co bóp cơ trơn dạ dày, ruột  nôn, đi lỏng.+ Co thắt cơ trơn khí phế quản  hen

+ Co thắt tử cung  có thể gây sảy thai

- Trên thần kinh TW: Kích thích trung tâm nôn ởsàn não thất IV

Ngộ độc digitalis

-Biểu hiện:

+ Lợm giọng, buồn nôn, nôn

+ Nhịp tim chậm lại, tâm trương dài ra, tâm thungắn lại

+ Xuất hiện ngoại tâm thu, nhĩ thất phân ly

+ Rung thất, ngừng tim

GLYCOSID TRỢ TIM DIGITALIS

Áp dụng lâm sàng

 Chỉ định:

- Suy tim cung lượng thấp (giãn tâm thất, tổnthương van, tăng huyết áp)

- Loạn nhịp tim: rung nhĩ, cuồng động nhĩ

GLYCOSID TRỢ TIM DIGITALIS

Áp dụng lâm sàng

 Chống chỉ định:

- Nhịp tim chậm <70 lần/phút

- RL nhịp thất: nhanh thất, rung thất, block nhĩ thất

- Viêm cơ tim cấp do bạch hầu, thương hàn

- Nghẽn nhĩ thất do bệnh lý của His

Tương tác thuốc

 Tăng tác dụng và độc tính của digitalis:

-  CM digitalis/huyết tương: Verapamil, diltiazem, quinidin, tetracyclin…

-  K+ máu: lợi niệu  K+ máu, corticoid, insulin

-  loạn nhịp tim: kích thích β adrenergic…

 Giảm hấp thu digitalis: neomycin, antacid…

GLYCOSID TRỢ TIM DIGITALIS

Chế phẩm

Liều tấn công: 0,5 - 1mg (chia nhiều lần/ngày)

Liều duy trì: 0,25 mg/24h (2 lần/ngày)

Digitoxin:viên0,1mg; ống 0,1mg

Uống 1-2viên x 2-3lần/24h,

dùng 3 ngày liền

GLYCOSID TRỢ TIM DIGITALIS

Digitalin:viên 0,2mg, cồn thuốc 1/1000 (1mg/ 1giọt)Uống 0,3 - 0,4mg/24h (hoặc XX - XXX giọt digitalin1/1000) cho đến khi nhịp tim xuống 70 - 80 lần/phútthì chuyển sang liều duy trì

Chế phẩm

Gồm G-Strophantin (uabain), K-Strophantin

Nguồn gốc:

Hạt cây Strophantus có glycosid là strophantin.Trong lâm sàng hay dùng nhiều là G-Strophantin(tức uabain) lấy ở Strophatusgratus gratus và K-Strophantin lấy từ Strophantus kombe, họApocynaceae

- Không tan/lipid

- Không hấp thu

qua tiêu hóa

- Không liên kết với

Chỉ định:

- Thay thế digitalis khi BN không uống được hoặcthuốc kém hiệu quả

- Cấp cứu suy tim cấp vì tác dụng mạnh

Tác dụng không mong muốn

Nôn, tiêu chảy, rung thất

GLYCOSID TRỢ TIM STROPHANTUS

Chế phẩm và liều dùng:

Uabain ống 0,25mg/ml Tiêm TM 1-4 ống/24h

3 Liều điều trị, digitalis làm chậm nhịp tim do:

a Phong tỏa adrenecgic

b Kìm hãm phó giao cảm

c Cường phó giao cảm

d Tăng dẫn truyền nhĩ thất

I Chọn đáp án đúng nhất

LƯỢNG GIÁ

4 Liều điều trị, digitalis làm  co bóp cơ tim do:

a Ức chế Na+/K+ATPase ở màng tb cơ tim

b Ức chế phó giao cảm

c Hoạt hóa adenylase

d Kích thích adrenecgic

5 Digitalis có tác dụng:

a Làm tim đập chậm, mạnh, đều

b Làm tim đập nhanh, mạnh, đều

c Tâm trương dài, tâm thu dài

d Tâm thu dài, tâm trương ngắn

6 Digitalis làm thay đổi các ion trong tb cơ tim:

a Ion natri giảm c Ion kali tăng

b Ion calci tăng d Ion calci giảm

7 Digitalis làm chậm nhịp tim do:

a Giảm co bóp cơ tim

b Ức chế phó giao cảm

c Tăng co bóp cơ tim

d Hoạt hoá adenyllase

I Chọn đáp án đúng nhất

LƯỢNG GIÁ

8 Chỉ định dùng digitalis trong điều trị:

a Nhịp nhanh thất, rung thất

b Suy tim do tổn thương van

c Viêm cơ tim cấp

d Suy tim nhịp chậm

9 Thuốc làm  hấp thu digitoxin và digoxin:

a Erythromycin b Tetracyclin

c Spiramycin d Neomycin

II Điền từ vào chỗ trống

LƯỢNG GIÁ

1.Các glycosid trợ tim làm tâm thu …, tâm trương

……, nhịp tim …… nên tim được nghỉ nhiều hơn.2.Khi CM ……  trong tb  Cản trở Ca++ ra ngoài

tb CM Ca++ trong tb    … tim đập mạnh.3.Digitalis ức chế …… ở màng tb ống thận làm

tăng thải …… gây lợi niệu

4.Phần genin của glycosid trợ tim chứa …… mangvòng lacton 5 hoặc 6 cạnh ……

1 Tất cả các glycosid trợ tim đều có nguồn gốc từ

thực vật

2 Vì digitoxin có ít nhóm -OH hơn digoxin nên gắn

vào protein huyết tương mạnh hơn digoxin

3 Khi dùng phối hợp, insulin làm  hấp thu

digitoxin và digoxin

4 Digitalis làm  cung lượng tim,  nhu cầu O2

của cơ tim