Phản ứng trao đổi ion

I.ĐIỀU KIỆN XẢY RA PHẢN ỨNG TRAO ĐỔI ION TRONG DUNG DỊCH CÁC CHẤT ĐIỆN LI... Phản ứng giữa dung dịch axit và hiđroxit có tính bazơ rất dễ xảy ra vì có sự tạo thành chất điện li yếu là H

CHÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ

CÙNG TẬP THỂ LỚP 11B4

NGUYỄN MINH TÂM – THPT TRIỆU

PHONG – TỈNH QUẢNG TRỊ

KIỂM TRA BÀI CŨ

Hãy viết phương trình điện li của các chất sau: BaCl2, Na2SO4, KCl

ĐÁP ÁN

BaCl2 Ba2+ + 2Cl

-Na2SO4 2Na+ + SO4 2-KCl K+ + Cl

-PH N NG TRAO Đ I ION Ả Ứ Ổ

PH N NG TRAO Đ I ION Ả Ứ Ổ

TRONG DUNG D CH Ị

TRONG DUNG D CH Ị

CÁC CH T ĐI N LI Ấ Ệ

CÁC CH T ĐI N LI Ấ Ệ

I.ĐIỀU KIỆN XẢY RA PHẢN ỨNG

TRAO ĐỔI ION TRONG DUNG DỊCH CÁC CHẤT ĐIỆN LI

1 Phản ứng tạo thành chất kết tủa

Thí nghiệm: dd Na2SO4 + dd BaCl2

Na2SO4 + BaCl2 Sản phẩm ?

SO4 2-2Na+ + + Ba2+ + 2Cl- + 2Na+ + 2Cl

-Ba2+ + SO 2- BaSO

BaSO4 BaSO4 + 2NaCl

2 Phản ứng tạo thành chất điện li yếu

a Phản ứng tạo thành nước

Thí nghiệm:

- Nhỏ vài giọt dung dịch phenolphtalein vào cốc đựng dung dịch NaOH 0,1M

- Sau đó rót từ từ dung dịch HCl 0,1M vào

cốc, vừa rót vừa khuấy đều

dung dịch có màu hồng

dung dịch bị mất màu

NaOH + HCl NaCl + H2O

! Phản ứng giữa dung dịch axit và hiđroxit có tính bazơ rất dễ xảy ra vì có sự tạo thành

chất điện li yếu là H2O.

Thí dụ:

+ 2H+ Mg2+ + 2H2O

OH

-Na+ + + H+ + Cl- Na+ + Cl- + H2O

OH- + H+ H2O

Mg(OH)2

b Phản ứng tạo thành axit yếu

Thí nghiệm: Dung dịch HCl + dung dịch CH3COONa

dung dịch có mùi giấm

CH3COO- Na+ CH3COOH

HCl + CH3COONa CH3COOH + NaCl

Na+ Cl

-Cl

-H+ CH3COO

-H+

+

CH3COOH

3 Phản ứng tạo thành chất khí

Thí nghiệm: dung dịch HCl + dung dịch Na2CO3

2HCl + Na2CO3 2NaCl + CO2 + H2O

2H+ + 2Cl- + 2Na+ + CO32- 2Na+ + 2Cl- + CO2 + H2O

2H+ + CO32- CO2 + H2O

H+ + CO32- HCO3

-H+ + HCO3- H2CO3

Phản ứng giữa muối cacbonat và dung dịch axit rất

dễ xảy ra vì vừa tạo thành chất điện li yếu là H2O,

vừa tạo khí CO2 tách khỏi môi trường phản ứng

Thí dụ: CaCO + 2H+ Ca2+ + CO + H O

II KẾT LUẬN

Phản ứng trong dung dịch các chất điện li có

1. Phản ứng xảy ra trong dung dịch các chất điện li

là phản ứng giữa các ion.phải là phản ứng giữa các phân tử chất điện li

hay không ?

Điều kiện để xảy ra phản ứng trao đổi trong dung dịch các chất điện li là gì ?

2. Phản ứng trao đổi ion trong dung dịch các chất điện li chỉ xảy ra khi các ion kết hợp được với nhau

để tạo thành ít nhất một trong các chất sau:

- Chất kết tủa

- Chất điện li yếu

- Chất khí

Ba(OH)2 + (NH4)2SO4 BaSO4 + 2NH3 + 2H2O

Bài 1: Trong các cặp chất sau đây, cặp chất nào cùng tồn tại trong dung dịch ?

A CaCl2 và Na2CO3 B HCl và NaHCO3

C BaCl2 và KCl D NaCl và AgNO3 Đối với các cặp chất không tồn tại, em hãy viết phương trình ion thu gọn của phản ứng

A Ca2+ + CO3

2-B H+ + HCO3

-D Cl- + Ag+

CaCO3

CO2 + H2O AgCl

Bài 2: Cho tập hợp các ion sau:

I Na+, Ca2+, Cl-, CO32- II Na+, Ca2+, Cl-, NO3 -III H+, K+, Cl-, SO32- IV H+, Ba2+, Cl-, HCO3

-Tập hợp các ion không thể tồn tại đồng thời trong cùng một dung dịch là:

A I & II B I & IV

C I & III D I, III & IV

I Ca2+

+ CO3

2-IV H+

+ HCO3- + H2O

CaCO3

CO2

Bài 3: Phương trình ion rút gọn của phản ứng cho biết:

A Những ion nào tồn tại trong dung dịch

B Nồng độ những ion nào trong dung dịch là lớn nhất

C Bản chất của phản ứng trong dung dịch các chất điện li

D Không tồn tại phân tử trong dung dịch các chất điện li

Bài 4: Phản ứng trao đổi ion trong dung dịch các chất điện li chỉ xảy ra khi:

A Các chất phản ứng phải là những chất dễ tan

B Các chất phản ứng phải là những chất điện li mạnh

C Một số ion trong dung dịch kết hợp được với nhau làm giảm nồng độ ion của chúng

D Phản ứng không phải là thuận nghịch

Bài 5: Cho một dung dịch có chứa đồng thời

các ion sau: Na+, CO32-, Cl-, K+

Để tách ion CO32- ra khỏi dung dịch mà không đưa thêm ion lạ vào dung dịch, ta phải dùng

hoá chất nào sau đây ?

A dung dịch Ba(OH)2 B dung dịch Ca(NO3)2

C dung dịch MgSO D dung dịch BaCl

XIN CÁM ƠN QUÝ

THẦY CÔ ĐÃ ĐẾN DỰ

GIỜ THĂM LỚP