- Tích hợp với văn bản đã học , với phần tập làm văn qua bài : Tìm hiểu các yếu tố biểu cảm , yếu tố tự sự, miêu tả trong văn nghị luận.. Tìm hiểu các yếu tố tự sự , miêu tảtrong văn ngh
Trang 1Tuần 29
Tiết 113
Ngày soạn : 23/3/2007
Ngày dạy: Kiểm tra Văn I Mục đích yêu cầu - Giúp học sinh củng cố những kiến thứ văn học , từ đó rèn thêm , khắc sâu những đơn vị kiến thức mở rộng - Rèn kĩ năng hệ thống hoá , phân tích tổng hợp , so sánh - Giáo dục ý thức học tập nghiêm túc II Chuẩn bị 1, Thầy : nghiên cứu ra đề 2, Trò : Học bài theo sự hớng dãn của thầy III Tiến trình lên lớp 1 ổn định lớp 2, Bài kiểm tra Phần I : Trắc nghiệm : Chọn đáp án đúng nhất 1 , Một trong những cảm hứng chung của hai bài thơ “ Nhớ rừng“ và “ Ông đồ“ đó là A : Nhớ tiếc quá khứ C : Coi thờng và khinh bỉ cuộc sống B : Thơng ngời và hoài cổ D : Đau xót và bất lực 2, Dòng nào nói đúng nhát ý nghĩa của hai câu thơ đầu bài “ Quê hơng: - Tế Hanh A: Giới thiệu vị trí và nghề nghiệp của làng B: Giới thiệu vẻ đẹp của làng quê nhà thơ C: Miêu tả cảnh sinh hoạt lao động cuả làng chài D: Cả A,B,C đều sai 3, Nhận định dới đây đúng hay sai: Bài thơ : “ Khi con tu hú“ đã thể hiện rõ sâu sắc tình yêu cuộc sống đén tha thiết và khát khao cháy bỏng của ngời chiến sĩ cách mạng trong cảnh tù đầy A: Đúng B: Sai 4, Nhận định nào nói đúng nhất hình ảnh Bác Hồ trong bài“ Ngắm trăng“ A: Một con ngời có khả năng nhìn xa trông rộng B: Một con ngời có bản lĩnh cách mạng kiên cờng C: Một con ngời yêu thiên nhiên và luôn lạc quan D: Một con ngời giàu lòng yêu thơng PhầnII : Tự luận Nêu t tởng nhân nghĩa đợc thể hiện qua hai câu đầu của đoạn trích : “ Nớc Đại Việt ta” ““““““““““““““““““““““““………
………
………
………
Trang 2………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
“““““………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
………
Trang 3* Yêu cầu biểu điểm
I /Trắc nghiệm :
1-A 2- A 3 – A 4 - C
II/ Tự luận
- Cốt lõi của nhân nghĩa là đợc “ yên dân”làm cho dân đợc an hởng thái bình , hạnh phúc
ấm no Muốn “yên” phải lo “trừ bạo” tức là đánh kẻ ác , kẻ xâm lợc tàn bạo ( đánh giặc Minh)
để đảm bảo đât nớc đợc tự do thái bình, nhân dân Đại Việt đợc yên hởng thái bình
- Nhân nghĩa gắn lìên với yêu nớc chống gịăc ngoại xâm, thể hiện quan hệ ngời với ngời trong cộng đồng dân tộc , còn thể hiện quan hệ giữa dân tộc với dân tộc Đây là quan niệm mới mẻ
- hai câu cáo đã khẳng định cuộc kháng chiến chống quân Minh của ta là chính nghĩa , giặc minh là phi nghĩa Đây là một nguyên nhân dẫn đến thắng lợi của cuộc kháng chiến
- Thu bài khi hết giờ
* Rút kinh nghiệm
Tiết 114
Ngày soạn :
26/3/2007 Ngày dạy :
Lựa chọn trật tự trong câu
I Mục đích yêu cầu
- Học sinh nắm đợc mối quan hệ giữa việc thay đổi trật tự từ trong câu với ý nghĩa của câu
- Tích hợp với văn bản đã học , với phần tập làm văn qua bài : Tìm hiểu các yếu tố biểu cảm , yếu tố tự sự, miêu tả trong văn nghị luận
- Rèn kĩ năng thay đổi trtật tự từ để tăng hiệu quả giao tiếp
- Giáo dục ý thức chọn lọc sử dụng từ ngữ khi đặt câu , khi viết văn
II Chuẩn bị
Thầy : nghiên cứu socạn bài
Trang 4Trò : Học bài theo sựh hớng dẫn của thầy
III Tiến trình lên lớp
1,
ổ n định lớp
2, Kiểm tra bài cũ
? Thế nào là lợt lời trong hội thoại ? Cho ví dụ ?
3,
b ài mới
* Bảng phụ có ghi ví dụ
? Đoạn trích “ Tức nớc vỡ bờ”- Ngô Tất Tố ? Chú ý câu
in đậm
? Nêu nội dung của câu in đậm ?
- miêu tả lời nói , hành động của tên cai lệ
? Hãy thay đổi trật tự của một số từ trong câu
1 Cai lễ gõ đầu roi xuống đất … cũ
2, Cai lệ thét … Gõ đầu roi xuống đất
3, Bằng giọng khàn khàn của ngời hút nhiều sái cũ , cia
lệ gõ đầu roi xuống đất , thét : Nh vậy cùng một ý có
nhiều cách diễn đạt khác nhau
? Vì sao tác giả dùng cách diễn đạt nh trên ? ( ở câu in
đậm)-
- Vì từ “ roi” liên hệ chặt chẽ với những từ trớc đó , câu
trớc đó
- Từ thét ở câu có tác dụng liên kết với câu sau – Mở
đầu bằng cụm từ “ Gõ đầu roi xuống đất”có tác dụng
nhấn mạnh sự hung hãn của tên cai lệ
? Nừu sắp xếp nh câu hai thì còn đảm bảo sự liên kết
tr-ớc sau nữa không ?
- Không còn sự liên kết trớc- sau nữa
? Em thqáy hiệu quả của các cách diễn đạt khác nhau
nh thế nao?
- Hiệu quả không giống nhau
* mỗi cách sắp xếp trật tự từ mang lại một hiệu quả
giao tiếp riêng
Từ đó em có nhận xét gì về sự sắp xếp trật tự từ trong
câu ?
? Muốn đạt hiệu quả giao tiếp ta phải chú ý điều gì
trong việc sắp xếp trật tự từ trong câu ?
? Đọc phần ghi nhớ SGK?
* bảng phụ
? Đọc ví dụ phần 1/111 chú ý các câu in đậm
I Nhận xét chung
1 , Ví dụ
2,
k ết luận
- Trong một câu có thể có nhiều cách sắp xếp trật tự các từ khác nhau , mỗi cách đem lại một hiệu quả riêng
- Ngời nói phải biết lựa chọn trật tự từ thích hợp với yêu càu giao tiếp
II Một số tác dụng của việc sắp xếp trật tự từ
Trang 5? Các từ in đậm sắp xếp theo trật tự nào?
A1: Theo thứ tự trớc sau của sự việc
A2: Theo tứ tự trớc sau của hành động
B1: Theo thứ tự cao thấp của địa vị xã hội
B2: Tạo ra cách đọc thuận miệng ( hài hoà về ngữ âm )
? Đọc ví dụ 2?
? So sánh 3 cách diễn đạt a,b,c,
- Cách diễn đạt của thép Mới có nhịp điệu hài hoà về
ngữ âm
? Qua đó em có nhận xét gì về tác dụng cảu việc sắp
xếp trật tự từ trong câu ?
HS:
? Đọc phần ghi nhớ SGK
? Đọc đoạn a?
Các từ ngữ in đậm ở phần a có ý nội dung gì?
- kể tên các vị anh hùng dân tộc từ xa theo trật tự thời
gian trong lịch sử dân tộc Trật tự sắp xếp theo trật tự
trớc sau
? Đọc đoạn thơ b?
? Câu thơ in đậm có nội dung gì?
B1 - Trật tự “đẹp vô cùng tổ quốc ta ơi”có ý nghĩa gì?-
Nhấn mạnh vẻ đẹp của tổ quốc để bộc lộ cảm xú thái độ
tự hào
B2- “ Hò ô tiếng hát” để bắt vần lng với sông Lô , vần
chân “ ngạt –hat” thể hiện sự hài hoà về ngz âm
* Củng cố: Đọc 2 ghi nhớ
* E :H ớng dẫn về nhà : - làm các bài tập còn lại
- Nắm chắc tác dụng của việc sắp xếp trật tự từ
- Vận dụng vào viết văn
* Rút kinh nghiệm:
1, Ví dụ 1
Ví dụ 2
2 Kết luận
II Luyện tập
Bài tập 1/ SGK-112 Giải thích cách sắp xếp trật tự từ trong phần in đậm
Trang 6Tiết 115
Ngày soạn : 27/3 2007
Ngày dạy :
Trả bài tập làm văn số 6
I Mục đích yêu cầu
- Học sinh củng cố và nhận ra những u nhợc điểm của mình về văn nghị luận thông qua bài viết cụ thể về văn nghị luận chứng minh một vấn đề văn học Từ đó các em có hớng phát huy những u điểm , khắc phục những nhợc điểm để làm văn nghị luận tốt hơn
- giáo dục ý thức làm văn nghị luận
II Chuẩn bị
Thầy : Nghiên cứu chấm bài
Trò:
III Tiến trình lên lớp
1, ổn định lớp
2, kiểm tra bài cũ
3 Bài mới
GV : Chép đề bài lên bảng : Nhà phê bình Hoài Thanh đã từng nhận xét : “ Thơ bác đầy trăng” bằng dẫn chứng qua các bài thơ đẫ học , đã đọc của bác hãy làm sáng tỏ nhận định trên
? đọc đề xác định yêu cầu của đề ?
* Yêu cầu : - Thể loại chứngdminh
- Vấn đề chứng minh : Thơ bác đầy trăng
- Phạm vi dẫn chứng : Những bài thơ cảu Bác đã đợc học và đọc thêm
* nêu yêu cầu chung : Nh giáo án tiết 103 tuần 26
I Nhận xét chung
1, Ưu điểm
- Bớc đầu các em viết đúng thể loại
- Có dẫn chứng phug hợp với vấn đề chứng minh
- Biết trích thơ
- Thuộc một số bài thơ của bác đã đợc học
- Trình bày rõ từng dẫn chứng
Trang 7- một số học sinh viết chữ đẹp rõ ràng
- Bố cục 3 phần
2,
n h ợc điểm
- Một số em chữ sấu , sai nhiều nỗi chính tả 8B: Lu Đắc , trình , Đại , Đờng
8 G : Nghĩa , tuynh , Đăng , Liên
- Một số cha thuộc thơ , dẫn chứng ( Những bài đọc thêm )
- Lời dẫn còn vụng về
- Văn nặng nề vè kể , thiếu cảm xúc , thiếu lời bình
- diễn đạt lủng củng , chơa rõ ý
- Cha biết trích dẫn thơ khi đa dẫn chứng ( cha đẻ trong ngoặc kép hoặc cha chú thích dẫn chứng ở đâu, viết năm nào?)
II
n hững lỗi sai cơ bản “ nguyên nhân “ h ớng sửa chữa
1 ,Sai nhiều lỗi chính tả
-cha phân biệt đợc “l-n”
- Do phát âm sai : làm lên những vần thơ tuyệt bút
? Sửa lại nh thế nào cho đúng ?
Làm nên những câu thơ tuyệt bút
Cha phân bỉệt đợc Tr- Ch
Ví dụ : ánh trăng -ánh chăng
Chiến khu – Triến khu
2,
d iễn đạt dài dòng lủng củng
Đọc đoạn văn : 8B : Thoan , Lơng , Viễn
8G: T n, Hiệp , Ngoan, Vũ Yến
? Nhận xét , sửa lại cho rõ ý ?
? Nhận xét về dấu câu ?Cách dùng từ , sửa lại cho đúng ?
3, Đọc bài khá
8B: Hoan , Liên
8G: Loan , Trần Yến , Duy
4, H ớng sửa chữa
* Hớng dẫn về nhà: Yêu cầu làm lại bài kiểm tra vào vở
* Rút kinh nghiệm:
Tiết 116
Ngày soạn : 28/3/2007 Ngày dạy :
Trang 8Tìm hiểu các yếu tố tự sự , miêu tả
trong văn nghị luận
I Mục đích cần đạt
- học sinh thấy đợc các yếu tố tự sự miêu tả là những yếu tố cần thiết trong bài văn nghị luận vì nó có khă năng giúp ngời đọc , ngời nghe nhận thức nội dung nghị luận một cách
dễ dàng sinh động , Nắm đợc những yếu tố cần thiết của việc đa các yếu tố tự sự ,miêu tả vào trong văn nghị luận
- Rèn kĩ năng nhận biêt các yếu tố tự sự và miêu tả trong đoạn văn nghị luận
- Giáo dục ý thức sử dụng các yếu tố tự sự ,miêu tả và biểu cảm trong văn nghị luận
II Chuẩn bị :
Thầy : nghiên cứu soạn bài
Trò:
III Tiến trình lên lớp
1,
ổ n định lớp
2, Kiểm tra bài cũ (5’)
Đọc đoạn văn nghị luận trình bày luận điểm : Tham quan du lịch cho ta khoẻ thêm , có sức chịu đựng bền bỉ (sử dụng yếu tố biểu cảm )
? Nhận xét cho điểm
3, Bài mới
Đọc ví dụ trong bảng phụ
? Nội dung nghị luận là gì?
? Tìm yếu tố tự sự trong phần trích a?
- Sau nữa , việc săn bắt thứ
- Đấy ! Chế độ lính tình nguyện đấy …
- Thoạt tiên …
? Đọc ví dụ b? Chỉ tra các yếu tố miêu tả trong đoạn văn
- Các bạn áy đã tấp nập đầu quân , các bạn đã khôngngần
ngại … rời bỏ quê hơng …
? Văn bản thuế máu thuộc kiểu văn bản gì?
- Nghị luận
? Nếu ta bớt yếu tố tự sự miêu tả thì văn bản nghị luận có
gì thay đổi không? Vì sao?
- Nội dung không thay đổi : Phần trích vẫn nêu một vấn
đề thuộc lính vực chính trị xã hội Vấn đề bắt lính của
thực dân Pháp ở Việt Nam
? Nhng vì sao đoạn trích a có yếu ttoó tự sự nhng không
phải là đoạn văn tự sự ?
? Đoạn trích b có yếu tố miêu tả nhng không phải là đoạn
văn miêu tả ?
Vì 2 phần trích trên đều nêu một vấn đề thuộc lĩnh vực
I Yếu tố tự sự và miêu tả trong văn nghị luận
1, Ví dụ :
Trang 9chính trị xã hội - Đây là đối tợng cuả văn nghị luận –
hai phần trích này đều nằm trong văn bản nghị luận
? Từ đó em có nhận xét gì về vai trò của yếu tố tự sự ,
miêu tả trong văn nghị luận ?
- Yếu tố tự sự , miêu tả không thể thiếu trong văn nghị
luận
? Hãy so sánh hai đoạn văn nghị luận ?
Có yếu tố tự sự , miêu tả và không có yếu tố tự sự miêu
tả ?
- Đoạn văn có yếu tố tự sự ,miêu tả giúp việc trình bày
luận điểm rõ ràng , sinh động cụ thể hơn
? Đọc ví dụ 2 ? Tìm những yếu tố miêu tả , tự sự trong
văn bản ? Cho biết tác dụng của chúng ?
? Vì sao tác giả văn bản này không kể lại đầy đủ cặn kẽ
lại toàn bộ hai chuyện Chàng trăng và Nàng han mà chỉ
miêu tả cụ thể một vaì hình ảnh và kể kĩ một số chi tiết
trong những câu chuyện ấy còn không kể gì về chuyện
Thánh Gióng ?
- Vì chuỵên Thánh Gióng gần gũi ai cũng biết
- Chỉ kể những chi tiết tiêu biểu và tả cụ thể vài hình ảnh
vì đây là những dẫn chứng làm sáng tỏ luận điểm hai
chuyện có nhiều nét rất giống chuyện Thánh Gióng ở
miền xuôi , nếu kể nhiều , tả nhiều ngời đọc dễ nhầm với
văn tự sự miêu tả , mạch nghị luận bị phá vỡ
? khi đa các yếu tố tự sự miêu tả vào văn nghị luận cần
chú ý những gì?
- Các yếu tố tự sự miêu tả trong văn nghị luận đợc dùng
làm luận cứ phục vụ cho việc làm sáng tỏ luận điểm nhng
không làm phá vỡ mạnh nghị luận
? Đọc đoạn “ Sắp trung thu … Hững hờ”
GV : Hớng dẫ học sinh kẻ bảng thống kê các yếu tố tự
sự ,miêu tả , tác dụng
Yếu tố tự sự Yếu tố miêu tả Tác dụng
- Sắp trung thu
- Đêm trớc rằm
đầu tiên
Trời xứ Bắc hẳn trong, trắng hẳn tròn và sáng
-Giúp ngời đọc , ngời nghe hình dung ra hoàn cảnh sáng tác và tâm trạng cuả
nhà thơ - Thấy rõ khung cảnh của
đêm trăng và
2 Kết luận : Ghi nhớ SGK
II Luyện tập
Bài tập 1/SGK
Chỉ ra các yếu tố tự sự miêu tả trong đoạn văn và cho biết tác dụng của chúng ?
Trang 10cảm xúc của
ng-ời tù …
? Theo em đoạn văn viết phải thuộc kiểu văn bản gì?
-Nghị luận
? Nghị luận về nội dung gì? Cần có những yêu cầu nào
nữa?
* Củng cố : Đọc phần ghi nhớ
*H
ớng dẫn về nhà : Học và làm hết các bài tập còn lại
* Rút kinh nghiệm
Bài tập 2/SGK Viết đoạn văn
nêu ý kiến của em về vẻ đẹp của bài ca dao trong đó có sử dụng yếu tố miêu tả , tự sự và biểu cảm ?