Bệnh áp xe gan amip

-Amíp gây bệnh: thể ăn hồng cầu Entamoeba vegetative histolotica... I-Đại c ơngtiếpGiải phẫu bệnh: -Giai đoạn xung huyết: Gan to, đỏ xẫm tại ổ xung huyết, tr ớc đây gọi gđ viêm gan..

BÖnh ¸p xe gan amÝp

•Bµi gi¶ng gåm 5 phÇn:

•§¹i c ¬ng

•TriÖu chøng

•BiÕn chøng

•ChÈn ®o¸n

•§iÒu trÞ

áp xe gan a míp I-Đại c ơng

-Tần số:

-Thế giới :Hoa Kỳ 1-5%, nhiệt đới25%,các n

ớc gặp nhiềuMexico,Đông nam á,châuPhi 43,6%.

-Việt Nam:BV Bạch Mai1977-1990

158ca,v108 1988-1994 82 ca, v103

1982-1994 tử vong 3,7%.

-Amíp gây bệnh: thể ăn hồng cầu

Entamoeba vegetative histolotica

I-Đại c ơng(tiếp)

Giải phẫu bệnh:

-Giai đoạn xung huyết:

Gan to, đỏ xẫm tại ổ xung huyết, tr

ớc đây gọi gđ viêm gan.

-Giai đoạn thành ổ áp xe:

Amíp theo TMC vào gan gây vi huyết khối, hoại tử Các vi hoại tử tạo thành

ổ áp xe Có thể 1 hay nhiều ổ thông

nhau, ổ áp xe th ờng gan phải, PT 6-7

II-Triệu chứng:

1-Thể điển hình:60-70%

-Sốt:39-40oc, hoặc 37,5-38oc,3-4 ngày,tr ớc đau HSP

-Đau HSP:nhói, không dám cử động mạnh,khi

ho, xuyên lên vai phải

-Gan to và đau:3-4cm, nhẵn, bờ tù ấn đau, Dh rung gan, Luddlow(+)

Tam chứng Fontam, ngoài ra: RLTH, mệt mỏi gầy sút, phù chi,cổ tr ớng, tràn dịch MP, lách to

II-Triệu chứng (tiếp)

2-Thể không điển:

-Thể không sốt:9,3%, chỉ tức HSP, gầy sút -Thể sốt kéo dài:5%,hàng tháng,nhầm Kgan -Thể vàng da;3%,đè vào đ ờng mật

-Thể không đau:1,9%,ổ áp xe ở sâu

-Thể áp xe gan trái:3-5%, chẩn đoán khó

-Thể phổi màng phổi:vỡ lên phổi

-Thể giả K gan:15-16%, gan to cứng,gầy sút

II-Triệu chứng (tiếp)

3-Xét nghiệm:

-XN máu: BC tăng, ML tăng

-XQ phổi:bóng gan to,vòm hoành cao,di

động kém,góc s ờn hoành tù

-Soi ổ bụng:ổ áp xe lồi trên gan,xung huyết hạt fibrin, dính

-Siêu âm: GĐ đầu đặc âm, sau là ổ loãng

âm, 1hay2,3 ổ

-Huyết thanh:MD huỳnh quang>1/160,ELiSA (enzym link sorbont assay)>1/200

III-Chẩn đoán

1-Chẩn đoán xác định:

-Dựa lâm sàng: tam chứng Fontam

-XN: BC tăng,MLtăng, XQ vòm hoành cao,di

động kém, s/â ổ loãng âm

-Chọc hút: hút ra mủ(chắc chắn)

2-Chẩn đoán n/n:

-Tìm amíp trong mủ ổ áp xe

-Phản ứng huýêt thanh

-Dh gián tiếp:TS lỵ, mủ không thối,ĐTrị thử

Chẩn đoán(tiếp)

3-Chẩn đoán phân biệt

-Ung th gan: gan to chắc, th ờng lách to,

chọc hút làm TB

-áp xe gan đ ờng mật do sỏi, giun: vàng da,

mủ màu sữa, cấy vi khuẩn mọc

Do amip mủ sôcola, không thối, cấy khg VK IVBiến chứng:

Vỡ vào phổi, màng phổi Vỡ bụng gây VFM -Vỡ vào tim: PT7-8, đột ngột khó thở, tím tái -Vỡ vào ống tiêu hoá -M ng mủ kéo dài

V-Điều trị

1-Dùng thuốc:

A-Chỉ định: thể nhẹ vừa

-Dùng thuốc đơn thuần với ổ<6cm

-Bệnh nhân đến sớm< 1 tháng

B-Các thuốc diệt amíp:

-Dehydro Emetin ống 0,03g, liều

1mg/kg/24hX10 ngày

-Nhóm 5-Metronidazol: BD flagyl, klion 1g/24h, hoặc lọ truyền TM

Điều trị (tiếp)

-Thuốc Secdinazol:

Flagentin 0,5X3viên/ngàyX5ngày

-Diệt kén amip: dẫn chất Iodoquinolein, nh Drexiod viên 0,20- 3 viênX 3lầnX20 ngày Chọc hút d ới soi ổ bụng hay siêu âm

-Khi ổ mủ >6cm, đến muộn>1 tháng

¶nh minh ho¹

chäc hót ra mñ mµu Sokola