Câu 1 :Em hiểu thế nào là truyền thông BDKH ? Nêu các nguyên tắc truyền thông của BDKH,Truyền thông BDKH khác với tuyên truyền BDKH Khái niệm truyền thông BDKH: là quá trình trao đổi thông tin giữa một hay nhiểu người về nội dung liên quan đến BDKH, nhằm mục tiêu tăng cường kiến thức, nâng cao nhận thức, điều chỉnh tác động và thay đổi hành vi phù hợp với yêu cầu ứng phó tác động của BDKH. Các nguyên tắc truyền thông BDKH: 8 nguyên tắc Hiểu rõ đối tượng cần truyền thông Tiến hành đúng thời điểm Có mục đích định hướng rõ ràng Thông điệp phải dựa trên các kiến thức và kinh nghiệm thực tiễn ( dễ hiểu, gắn với thực tế, được truyền tải từ các dữ liệu khoa học, chính xác ) Tính đến sự không ổn định của BDKH cũng như các số liệu khí hậu về BDKH Khuyến khích sự tham gia của đông đảo quần chúng Tạo điều kiên thuận lợi cho sự thay đổi hành vi Đảm bảo tính minh bạch, không lạm dụng sự kêu gọi về mặt tâm lý Truyền thông BDKH khác với tuyên truyền BDKH: BDKH mang tính ổn định > khó đánh giá được độ chính xác của thông điệp trong truyền thông BDKH Tác động đến mọi người, mọi mặt, mọi ngành, mọi lĩnh vực đến đời sống xã hội > phạm vi và đối tượng của TT BDKH bao gồm từ cá nhân, cộng đồng đến quốc gia, khu vực, toàn cầu
Trang 1Đề cương truyền thông BĐKH
Câu 1 :Em hiểu thế nào là truyền thông BDKH ? Nêu các nguyên tắc truyền
thông của BDKH,Truyền thông BDKH khác với tuyên truyền BDKH
*Khái niệm truyền thông BDKH: là quá trình trao đổi thông tin giữa một hay
nhiểu người về nội dung liên quan đến BDKH, nhằm mục tiêu tăng cường kiến
thức, nâng cao nhận thức, điều chỉnh tác động và thay đổi hành vi phù hợp với yêu cầu ứng phó tác động của BDKH
*Các nguyên tắc truyền thông BDKH: 8 nguyên tắc
- Hiểu rõ đối tượng cần truyền thông
- Tiến hành đúng thời điểm
- Có mục đích/ định hướng rõ ràng
- Thông điệp phải dựa trên các kiến thức và kinh nghiệm thực tiễn ( dễ hiểu, gắn
với thực tế, được truyền tải từ các dữ liệu khoa học, chính xác )
- Tính đến sự không ổn định của BDKH cũng như các số liệu khí hậu về BDKH
- Khuyến khích sự tham gia của đông đảo quần chúng
- Tạo điều kiên thuận lợi cho sự thay đổi hành vi
- Đảm bảo tính minh bạch, không lạm dụng sự kêu gọi về mặt tâm lý
* Truyền thông BDKH khác với tuyên truyền BDKH:
- BDKH mang tính ổn định -> khó đánh giá được độ chính xác của thông điệp
trong truyền thông BDKH
- Tác động đến mọi người, mọi mặt, mọi ngành, mọi lĩnh vực đến đời sống xã hội
-> phạm vi và đối tượng của TT BDKH bao gồm từ cá nhân, cộng đồng đến quốc
gia, khu vực, toàn cầu
Câu 2: Những sự kiện chính trong lịch sử hình thành và phát triển TT
BDKH,sự kiện nào quan trọng nhất tại sao ?
Lịch sử hình thành và phát triển truyền thông BĐKH:
• BĐKH do nguyên nhân con người lần đầu được nhắc đến trên những chương trình nghị sự trong khoảng giữa đến cuối những năm 1980: những cuộc trao đổi trong phạm vi hẹp tập trung vào những kết quả khoa học và báo cáo tổng hợp( những
Trang 2báo cáo được xuất bản định kì của Ban Liên chính phủ về BĐKH, IPCC), đôi khi
do các hội nghị cấp cao, hay các cuộc họp chính sách
• Hệ lụy của BĐKH đã nhanh chóng được công nhận là có khả năng lan rộng và sâu sắc giữa các khu vực trên thế giới và các ngành kinh tế với những tác động
nghiêm trọng Vì vậy việc cắt giảm phát thải KNK và carbon là cần thiết Tuy nhiên cũng có nhiều nhà khoa học đã cố tình tạo ra và truyền thông qua các
phương tiện thông tin đại chúng những thông tin sai lệch
• Ngày nay với những tiến bộ khoa học nhất định và sự đồng thuận khoa học lớn hơn nhiều thì truyền thông BĐKH tới cộng đồng không còn nhiều tranh cãi, mà đã cải thiện và nâng cao nhận thức công chúng ở 1 số quốc gia Thảo luận chính sách
ở tất cả các cấp đối với giảm nhẹ BĐKH đã trở nên phổ biến, dẫn lên trc là cuộc đàm phán quốc tế tháng 12 năm 2009 tại Copenhagen, NĐT Kyoto, Các bằng chứng mới về tác động của BĐKH đã biểu hiện và nhanh hơn so với suy nghĩ trước đây, cũng như sự hiểu biết ngày càng tăng của các cam kết BĐKH cũng đã nêu lên vấn đề thích ứng cao hơn trong phương tiện truyền thông và các cuộc tranh luận chính sách
• Truyền thông BĐKH được truyền đạt đến nhiều người hơn, sử dụng các diễn đàn các kênh đa dạng hơn Kết quả là vấn đề BĐKH giờ đây đã thâm nhập vào xã hội sâu sắc hơn là vài năm trở lại đây
• Một số quốc gia và các tổ chức siêu quốc gia đã ra mắt các chiến dịch truyền thông theo đuổi các mục tiêu ( giáo dục nâng cao nhận thức và thay đổi hành vi)
ví dụ ở Anh, Canada, Nhật Bản, Liên minh châu Âu,… Một số quốc gia khác như
Mỹ đã có những nỗ lực tích cực nhưng phần lớn thiếu sự phối hợp đôi khi là mâu thuẫn
Sự kiện quan trọng nhất:
Cuộc đàm phán quốc tế tháng 12 năm 2009 tại Copenhagen
Giải thích: Vì đây là cuộc đàm phán đầu tiên sau khi các ý kiến của các nhà khoa học được thống nhất, có nhiều sự đồng thuận hơn Truyền thông về BĐKH đã chuyển từ tranh cãi trong phạm vi hạn hẹp sang tuyên truyền rộng rãi đến công chúng bằng nhiều hình thức đa dạng hơn Truyền thông BĐKH đã được quan tâm và phát triển mở rộng nhiều hơn nữa, và
đã có những biến chuyển tích cực
Trang 3Câu 3: Em hiểu như thế nào là môi trường truyền thông,hãy phân tích môi trường truyền thông tự nhiên,kỉ thuật và môi trường tâm lý xã hội tác động như thế nào đến hoạt động truyền thông
- Môi trường truyền thông : là môi trường vật lý xung quanh hoặc những
kinh nghiệm cá nhân và tâm lý của các thành viên trong hoạt động truyền thông và có ảnh hưởng tích cực hoặc tiêu cực tới hoạt động truyền đó
- Có 2 loại môi trường truyền thông chính :
Là khoảng không gian chứ đựng trạng thái tâm lý chung Có ý nghĩa quyết định đến tốc độ, nhịp độ, cường độ của hoạt động truyền thông
VD: khi ta có 1 tâm lý tốt (sức khỏe, thích thú, quan tâm đến vấn đề truyền thông….) thì hiệu quả của việc truyền thông sẽ tăng cao và ngược lại
• Môi trường tự nhiên – kĩ thuật (Môi trường bên ngoài ):
Bao gồm tất cả các yếu tố không gian nơi diễn ra hoạt động truyền thông
và có tác động đến khả năng tiếp nhận thông tin, tốc độ của hoạt động truyền thông.(do các nhiễu tạp từ yếu tố bên ngoài,phương tiện truyền thông,cơ sở vật chất…)
Câu 4:Thế nào là đạo đức truyền thông hãy đưa ra ví dụ minh họa và phân tích tầm quan trọng của nó trong hoạt động truyền thông
Ngày nay, trong bất cứ lãnh vực nào, người ta thường hay đặt vấn đề đạo đức và lương tâm nghề nghiệp Bởi lẽ, nếu không có đạo đức trong công việc thì khoảng cách giữa việc hành nghề chính đáng với việc lợi dụng nghề để trục lợi cũng chỉ như sợi tóc mong manh Trong lãnh vực truyền thông, câu chuyện về đạo đức lại càng được chú trọng hơn bao giờ hết Thực vậy, để truyền thông thực sự đạt được kết quả đòi hỏi rất nhiều từ phía người làm truyền thông và phía người tiếp nhận thông tin
- Đạo đức truyền thông là những giá trị đạo đức, luân lý được áp dụng trong
truyền thông như chịu trách nhiệm, bổ sung, công bằng, nhanh chóng… nhằm cho việc truyền tải thông tin cũng như người nhận thông tin đạt được
Trang 4hiệu quả cao Những người tham gia truyền thông phải tôn trọng phẩm giá con người; tính trung thực cần phải được đề cao, loại bỏ những yếu tố lệch lạc; nội dung truyền thông cần phải đặt trong môi trường hướng đến lợi ích phát triển chung
- VD: truyền thông quảng cáo sản phẩm túi tự hủy góp phần bảo vệ môi trường của công ty A Nội dung truyền thông về chất lượng túi rất hay
nhưng chất lượng thực sự của sản phẩm khi đến tay người dùng lại kém
Tính trung thực chưa được coi trọng
Phân tích vai trò của đạo đức trong truyền thông :
- Truyền thông phải tôn trọng phẩm giá con người : Truyền thông và các phương tiện truyền thông có thể làm cho con người được đề cao, tôn trọng hơn, nhưng vì địa vị, lợi nhuận, ích lợi riêng của cá nhân hay một nhóm người mà người ta có thể dùng phương tiện truyền thông để gieo rắc vào trong con người những tư tưởng, cách suy nghĩ, lối sống thiếu lành mạnh, xúc phạm đến nhân phẩm
Vì vậy, người tham gia truyền thông (những người cung cấp – người
sáng tác, người kiểm duyệt, người chuyển tải…- cũng như người tiếp
nhận thông tin) đều phải sử dụng “các phương tiện truyền thông có mục
đích là phục vụ phẩm giá con người bằng cách giúp con người sống hạnh phúc và biết hành động như những ngôi vị trong cộng đồng”
- Một số nhà truyền thông xã hội vì lợi nhuận hay yếu tố nào đó nên họ truyền đạt/chuyển tải những thông tin lệch lạc, phản ánh sự kiện một cách phiếm diện, không đầy đủ, không đúng sự thực, bóp méo thông tin, gây nên cho một nhóm người, một cộng đồng, hay cả một xã hội những xung đột, những suy nghĩ lệch lạc, chìm trong thế giới ảo, giả dối, dễ rơi vào tình trạng mất phương hướng
Truyền thông phải luôn luôn trung thực, vì sự thật là điều căn bản để có sự
tự do cá nhân và để xây dựng cộng đồng chân chính giữa con người với nhau
Câu 5 : Nêu phân tích và cho ví dụ minh họa vai trò của truyền thông trong thích ứng và giảm nhẹ BDKH
* Thích ứng và giảm nhẹ BĐKH
Trang 5- Sự thích ứng với biến đổi khí hậu là một quá trình thay đổi qua đó con người làm giảm những tác động bất lợi của khí hậu đến sức khoẻ và đời sống và sử dụng những cơ hội thuận lợi mà môi trường khí hậu mang lại
- Sự giảm nhẹ biến đổi khí hậu là khả năng để loại bỏ các khí nhà kính phát thải vào bầu khí quyển
* Vai trò của truyền thông
Vấn đề tìm hiểu về BĐKH ở Việt nam hiện nay có rất nhiều hạn chế:
• MT và BĐKH là lĩnh vực khô khan
• Các bài viết hay viết ở tầm vĩ mô, chung chung
• Chưa chủ động tìm nguồn thông tin
• Chủ đề BĐKH ít được bàn luận một cách trực tiếp mà chủ yếu là đưa tin gián tiếp thông qua các bối cảnh: hội nghị, hội thảo, viếng thăm, lễ ký kết
• Các nhà báo thường phải viết về nhiều chủ đề khác nhau, nhất là nhà báo làm việc tại các ấn phẩm xuất bản hàng ngày Họ thường chỉ đưa tin về biến đổi khí hậu khi có các hội nghị hay sự kiện lớn liên quan đến vấn đề này Chính vì vậy cho nên việc cải thiện, nâng cao khả năng truyền thông về BĐKH đem lại rất nhiều lợi ích :
• Truyền cảm hứng cho người được truyền thông
• Nâng cao nhận thức, thay đổi thái độ, hành động
• Cung cấp thông tin, tránh hiểu lầm
• Kết nối cộng đồng
• Học tập, phổ biến, chia sẻ kinh nghiệm các mô hình thích ứng và giảm thiểu BĐKH
• Huy động sự ủng hộ
• Tạo môi trường thuận lợi
Qua những lợi ích trên ta có thể thấy được vai trò truyền thông biến đổi khí hậu với việc thích ứng và giảm thiểu BĐKH
Trang 6VD: vì vấn đề BĐKH hiện nay ít được bàn luận một cách trực tiếp mà chủ yếu
là đưa tin gián tiếp thông qua các bối cảnh: hội nghị, hội thảo, viếng thăm, lễ ký kết nên trường ĐH tài nguyên và môi trường Hà Nội đã tổ chức 1 buổi giao lưu với toàn thể sinh viên trong truyền để trao đổi kiến thức và nâng cao hiểu biết
về vấn đề BĐKH và nhờ vậy mỗi hành động nhỏ của mỗi bạn sinh viên sẽ góp phần làm giảm thiểu BĐKH
Câu 6 :Nêu phân tích và cho ví dụ minh họa vai trò của truyền thông đối với hoạt động giảm thiểu rủi ro thiên tai
Trả lời:
- Vai trò của truyền thông đối với hoạt động rủi ro thiên tai được thể hiện qua
sơ đồ sau:
Trang 8Phân tích: Trong từng giai đoạn của hoạt động ứng phó hay giảm thiểu rủi ro thiên tai, truyền thông đóng vai trò rất quan trọng, cụ thể là:
- Giai đoạn trước khi xảy ra thiên tai: truyền thông đóng vai trò là người phát đi cảnh báo cho mọi người, cung cấp thông tin cơ bản về thiên tai, cập nhật tình hình, theo dõi chặt chẽ từng diễn biến của thiên tai thông qua các kênh truyền thông như: truyền đại chúng ( truyền hình, báo chí, loa đài….), truyền thông cá nhân (e-mail, điện thoại….) hay truyền thông xã hội (báo điện tử,facebook… )
- Giai đoạn ứng phó với thiên tai: thông qua các phương tiện truyền thông, chúng ta
có thể thực hiện các công việc cần làm để ứng phó với thiên tai như chằng chống nhà cửa, gia cố đê điều, nạo vét kênh thoát nước, chuẩn bị lương thực, thuốc
men… đồng thời sẽ được cập nhật thông tin về ảnh hưởng của thiên tai…
- Giai đoạn phục hồi sớm sau thiên tai: truyền thông sẽ cung cấp đầy đủ các thông tin như thiệt hại về người, vật chất cũng như hậu quả của thiên tai gây ra Bên cạnh
đó, hướng dẫn các biện pháp khắc phục, phòng chống bệnh dịch sau thiên tai…
- Giai đoạn khôi phục sau thiên tai: truyền thông đóng vai trò kêu gọi nhân lực, vật lực ủng hộ cho nạn nhân của thiên tai, cho công việc khắc phục hậu quả
- Giai đoạn giảm thiểu: truyền thông đóng vai trò giáo dục, nâng cao hiểu biết về phòng tránh và giảm rủi ro thiên tai
- Ví dụ:
Câu 7:Nêu khái niệm và yếu tố cơ bản của quá trình truyền thông cá nhân
1 Truyền thông cá nhân
a Khái niệm: Truyền thông cá nhân là truyền thông trong đó các cá nhân tham
gia tổ chức, thực hiên việc trao đổi thông tin suy nghĩ, tình cảm… và chịu những ảnh hưởng lẫn nhau về nhận thức, thái độ hành vi
b Các của nhân tố của truyền thông cá nhân
• Nhân tố 1: nhân vật tham gia vào quá trình truyền thông
- Có thể có 2 hoặc nhiều người tham gia vào quá trình truyền thông trong một không gian thời gian phù hợp với mục đích truyền thông
- Nhân vật tham gia truyền thông có 3 loại:
+ nhóm phát thông tin
Trang 9+ nhóm nhận thông tin
+ nhóm tham gia ngẫu nhiên hoặc do ảnh hưởng từ cá nhân khác, do ép buộc tham gia
• Nhân tố 2: mục tiêu của truyền thông cá nhân
- Thảo mãn nhu cầu giao tiếp: trong hoạt động truyền thông cá nhân trong đó các nhân vật tham gia đều thỏa mãn về nhu cầu giao tiếp có thể nói hoạt động truyền thông cá nhân đó có hiệu quả Thực tế thì truyền thông có hiệu quả phải có sự thu nhận thông tin, xử lí thông tin cùng với những nhận xét mới về sự vật sự việc con người trong quá trình truyền thông
- Truyền đạt, giải thích, thuyết phục: truyền thông cá nhân phải truyền đạt thông tin, hoặc ý kiến, giải thích các vấn đề, thuyết phục người khác hiểu, chấp nhận và thừa nhận những thông tin, ý kiến này
- Cùng nhau giải quyết vấn đề: đây là mục tiêu mà hoạt động truyền thông có tính hợp tác, đòi hỏi sự tin cậy lẫn nhau vì mỗi bên cần sự ủng hộ phía bên kia trong việc tìm kiếm 1 sự hiểu biết Mục tiêu này nhà truyền thông không cần tập trung vào việc truyền đạt thông tin chính xác mà cần có sự trao đổi thông tin để xây dựng 1 hình ảnh có lợi cho 2 bên
• Nội dung các thông điệp trong truyền thông cá nhân:
- Nội dung phải rõ ràng, cụ thể và chính xác
- Nội dung phải liên quan đến nhu cầu của đối tượng: nội dung truyền thông phải thỏa mãn các điều kiện:
+ thu hút sự quan tâm của đối tượng vì nội dung gần gũi với những mong đợi, những nhu cầu thường trực của họ
+ phải thỏa mãn 1 nhu cầu thiết thực nào đó của đối tượng
+ phải góp phần hình thành nhu cầu của đối tượng
- Nội dung tạo ra sự tin cậy và tin tưởng cho người phát thông điệp
- Nội dung tạo sự trao đổi thông điệp trong truyền thông cá nhân
• Nhân tố 4: Công cụ, phương tiện truyền thông
Công cụ chủ yếu trong hoạt động truyền thông là các yếu tố ngôn ngữ và phi ngôn ngữ với sự hỗ trợ của ngườ trung gian và công cụ kỹ thuật hỗ trợ khác
Trang 10- Ngôn ngữ: bao gồm ngôn ngữ nói và ngôn ngữ viết giúp cho hoạt động truyền thông chuyền tải các thông điệp từ người này sang người khác, diễn
tả cảm xúc của người truyền thông, tác động đến ý thức của người được truyền thông
- Phi ngôn ngữ giúp cho người truyền thông trong việc đánh giá tính chân thực của thông tin từ ngôn ngữ, có sự tinh tế trong truyền đạt thông điệp
• Nhân tố thứ 5: Bối cảnh truyền thông
Môi trường tự nhiên, môi trường kỹ thuật, môi trường tâm lí xã hội có
những tác động đến hiệu quả truyền thông Tùy vào những môi trường truyền thông khác nhau mà người truyền thông sẽ chọn cách tổ chức hoạt động truyền thông, nội dung, hình thức, tính chất của thông điệp cho phù hợp
• Nhân tố thứ 6: kênh truyền thông cá nhân
- Kênh truyền thông cá nhân phổ biến là 5 giác quan của con người với sự hỗ trợ của phương tiện kỹ thuật khác
Câu 8:Hãy nêu những kỉ năng cần thiết cho hoạt động truyền thông cá
nhân,theo em kỉ năng nào là quan trọng nhất
Truyền thông nội cá nhân là : quá trình thu nhận- xử lí thông tin của một chủ thể với nguồn thông tin xác định
->Các kĩ năng trong truyền thông nội cá nhân
+ Kĩ năng tiếp nhận- xử lí thông tin: là khả năng phán xét đúng sai, nhận xét về kết quả thu được sau khi xử lí thôg tin Phải chủ động, linh hoạt và vận dụng kiến thức chuyên môn nhuần nhuyễn để rút ra bài học cho mình qua tiếp nhận thông tin + KN Nghe – đọc
2, Truyền thông liên cá nhân: