Do đó phương trình 1 luôn có hai nghiệm phân biệt.. a Với giá trị nào của m thì phương trình có 2 nghiệm trái dấu... b Xác định giá trị của m để phương trình có tích 2 nghiệm bằng 5, từ
Trang 1Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
I RÚT GỌN BIỂU THỨC ĐẠI SỐ Chuyên đề: LUYỆN THI VÀO LỚP 10
Trang 3Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
Trang 5Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
Trang 7Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
II RÚT GỌN BIỂU THỨC CHỨA BIẾN Chuyên đề: LUYỆN THI VÀO LỚP 10
Trang 8Bài 04: Cho biểu thức: 4 . 2 1
b) Với những giá trị nào của a thì P = 3
2 x - 2x + 1
x - 1 4x , với 0 < x < 1
2 2
Trang 9Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
2 2
x x x
x
x x
với x 0.
M =
1
) 1 (
1
) 1
x x x
x
x x
+ x + 1
1
) 1 )(
1 ( 1
) 1 )(
1 (
x
x x x x x
x
x x x x
1 + x
Bài 12: Rút gọn biểu thức: 1 2 1
1
x P
Trang 10Bài 13: Cho biểu thức :P= 3 62 4
0 1
0 1
2
x x x
2 P=
) 1 )(
1 (
) 4 6 ( ) 1 ( 3 ) 1 ( ) 1 )(
1 (
4 6 1
x x x
x
x x
x
x
) 1 (
1
1 )
1 )(
1 (
) 1 (
) 1 )(
1 (
1 2 )
1 )(
1 (
4 6 3 3
2
2 2
x x
x
x
x x
x x x
x
x x
x x
Bài 14: Cho biểu thức: P =
2 3
Trang 11Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
Trang 12Bài 19: Cho biểu thức: P = a a - 1 - a a + 1 : a +2
Trang 13Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
2) Tìm giá trị của biểu thức K tại x = 4 + 2 3
1) K = x - x (2 x - 1)
x - 1 x ( x - 1) = x - 2 x + 1 = x - 1
x - 12) Khi x = 4 + 2 3, ta có: K = 4 2 3- 1 = 2
2
1
a a a
a a a
a
a a a a a a a a a a a
2 2
4 )
1 ( 2
2) Ta có: P 2 - 2 a > - 2 a < 1 0 < a < 1
Kết hợp với điều kiện để P có nghĩa, ta có: 0 < a < 1
Vậy P > -2 a khi và chỉ khi 0 < a < 1
Bài 24: Cho biểu thức P = 1 1 : x
Trang 141 3
a
a a
a a
a
3
3 3
3 3
3 1 3
1 3
3 )(
3 (
) 3 (
Trang 15Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
Bài 27: Rút gọn biểu thức: P =
3 2
1 : 1
2 1
a a a a
a a
1 2
1 2
2
x
x x
x x
x
x x
x
x x
x
) 1 (
4
4 ) 1 ( 1
) 1 ( ) 1 ( 4
) 1
Trang 16Bài 30: Cho biểu thức: P =
a
a a
a a
1 3
3 (
3 7 3 4 6
2 )
3 )(
3 (
3 7 ) 3 )(
1 ( ) 3 ( 2
a a
a a a a
a
a a
a a
a
=
3
3 ) 3 )(
3 (
) 3 ( 3 ) 3 )(
3 (
9 3
a
a a a
a
a a
x
x x x
1 1
) 1 )(
nguyên để giá trị của biểu thức B(A – 1) là số nguyên
Trang 17Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
Trang 18a
a (Thoả mãn điều kiện)
Vậy a = 2 thì P = a
Trang 19Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
Bài 35: Cho biểu thức: 2 1 1 : 2 1
1
a K
Trang 20Bài 37: Cho biểu thức x 2 x 2
Trang 21Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
2/ Khi A = 1 1 2
2 x = 1 2 x = 2 2x = 4 x = 2 (Thỏa điều kiện xác định)
Vậy khi A = 1 giá trị của x = 2
Bài 39: Cho biểu thức: B 2(x 4) x 8
b Tìm x để giá trị của B là mô ̣t số nguyên
b Dễ thấy B ≥ 0 (vì x 0)
Trang 22III CÁC BÀI TOÁN VỀ TAM THỨC BẬC HAI
Chuyên đề: LUYỆN THI VÀO LỚP 10
Bài 1: Cho phương trình ẩn x: x2 – 2mx - 1 = 0 (1)
a) Chứng minh rằng phương trình đã cho luôn có hai nghiệm phân biệt x1 và x2 b) Tìm các giá trị của m để: x1 + x2 – x1x2 = 7
a) Ta có ∆’ = m2 + 1 > 0, m R Do đó phương trình (1) luôn có hai nghiệm phân biệt
b) Theo định lí Vi-ét thì: x1 + x2 = 2m và x1.x2 = - 1
Ta có: x1 + x2 – x1x2 = 7(x1 + x2)2 – 3x1.x2 = 7
4m2 + 3 = 7m2 = 1 m = ± 1
Bài 2: Cho phương trình: x2 – 5x + m = 0 (m là tham số)
a) Giải phương trình trên khi m = 6
b) Tìm m để phương trình trên có hai nghiệm x1, x2 thỏa mãn: x 1 x 2 3
Mặt khác theo bài ra thì x1 x2 3 (3)
Từ (1) và (3) suy ra x1 = 4; x2 = 1 hoặc x1 = 1; x2 = 4 (4)
Từ (2) và (4) suy ra: m = 4 Thử lại thì thoả mãn
Trang 23Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
Bài 3: Cho phương trình ẩn x: x2 – 2mx + 4 = 0 (1)
a) Giải phương trình đã cho khi m = 3
b) Tìm giá trị của m để phương trình (1) có hai nghiệm x1, x2 thỏa mãn:
Bài 5: Cho phương trình ẩn x: x2 – x + 1 + m = 0 (1)
a) Giải phương trình đã cho với m = 0
b) Tìm các giá trị của m để phương trình (1) có hai nghiệm x1, x2 thỏa mãn:
Trang 24Theo hệ thức Vi-ét ta có: x1 + x2 = 1 và x1.x2 = 1 + m
Thay vào đẳng thức: x1x2.( x1x2 – 2 ) = 3( x1 + x2 ), ta được:
(1 + m)(1 + m – 2) = 3m2 = 4 m = ± 2
Đối chiếu với điều kiện (1) suy ra chỉ có m = -2 thỏa mãn
Bài 6: Cho phương trình x2 - 6x + m = 0
a) Với giá trị nào của m thì phương trình có 2 nghiệm trái dấu
b) Tìm m để phương trình có 2 nghiệm x1, x2 thoả mãn điều kiện
a Giải phương trình với m = 5
b Tìm m để phương trình (1) có 2 nghiệm phân biệt, trong đó có
Trang 25Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
Bài 8: Cho phương trình bậc 2: (m - 1)x2 - 2mx + m + 1 = 0
a) Tìm m, biết phương trình có nghiệm x = 0
b) Xác định giá trị của m để phương trình có tích 2 nghiệm bằng 5, từ đó hãy tính tổng 2 nghiệm của phương trình
a) Phương trình có nghiệm x = 0 nên: m + 1 = 0 m 1
b) Phương trình có 2 nghiệm khi:
a
Bài 9: Cho phương trình: x2 - 2 (m - 1)x - m - 3 = 0 (1)
a) Giải phương trình với m = -3
b) Tìm m để phương trình (1) có 2 nghiệm thoả mãn hệ thức 2 2
Trang 26Bài 11: Cho phương trình ẩn x: x2 - (2m + 1) x + m2 + 5m = 0
a) Giải phương trình với m = -2
b) Tìm m để phương trình có hai nghiệm sao cho tích các nghiệm bằng 6
a) m = - 2, phương trình là: x2 + 3x - 6 = 0; ∆ = 33> 0, phương trình có hai
nghiệm phân biệt x1, 2 = - 3 33
Bài 12: Cho phương trình: k (x2 - 4x + 3) + 2(x - 1) = 0
a) Giải phương trình với k = -
2
1
b) Chứng minh rằng phương trình luôn có nghiệm với mọi giá trị của k
Trang 27Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
'
= (1 - 2k)2 - k(3k - 2) = 1- 4k + 4k2 - 3k2 + 2k
= k2 - 2k + 1 = (k - 1)2 > 0 với mọi k
Vậy phương trình có nghiệm với mọi k
Bài 13: Cho phương trình: x2- 4x + m +1 = 0 (1)
a) Giải phương trình (1) khi m = 2
b) Tìm giá trị của m để phương trình (1) có 2 nghiệm x1, x2 thỏa mãn đẳng thức
Vậy PT đã cho có 2 nghiệm: x1 = 1; x2 = 3
b) Điều kiện để phương trình đã cho có nghiệm là: , 2
Kết hợp với điều kiện (1) , ta có m = - 3
Bài 14: Cho phương trình x2 - (m + 5)x - m + 6 = 0 (1)
a) Giải phương trình với m = 1
b) Tìm các giá trị của m để phương trình (1) có một nghiệm x = - 2
c) Tìm các giá trị của m để phương trình (1) có nghiệm x1, x2 thoả mãn
Phương trình (1) có nghiệm khi ∆ = m2 + 14m + 1 ≥ 0 (*)
Với điều kiện trên, áp dụng định lí Vi-ét, ta có:
Trang 28Bài 15: Tìm m để phương trình ẩn x sau đây có ba nghiệm phân biệt:
Bài 16 Cho phương trình 2x2 2m 1xm 1 0 với m là tham số
a) Giải phương trình khi m 2
b) Tìm m để phương trình có hai nghiệm x1, x2 thoả mãn
2
1 2
2 1
2 1
m x x
m x
m
Trang 29Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
Bài 17 Cho phương trình x2 2xm 3 0 với m là tham số
a) Giải phương trình khi m 3
b) Tìm giá trị của m để phương trình trên có hai nghiệm phân biệt x1, x2 thoả mãn điều kiện: x12 2x2 x1x2 12
a) Khi m 3 phương trình trở thành x2 x2 0 xx 2 0 x 0; x 2
b) Phương trình có hai nghiệm phân biệt x1, x2 ' 1 m 3 0 m 4
Khi đó theo định lí Vi-et ta có: x1 x2 2 (1) và x1x2 m 3 (2)
Điều kiện bài toán x12 2x2 x1x2 12 x1x1x2 2x2 12
2x1 x2 2 12 (do (1)) x1 x2 6 (3)
Từ (1) và (3) ta có: x1 2 ,x2 4 Thay vào (3) ta được: 2 4 m 3
m 5, thoả mãn điều kiện Vậy m 5
Bài 18 Cho phương trình x2 3 mx 2m 5 0 với m là tham số
a) Chứng minh rằng với mọi giá trị của m phương trình luôn có nghiệm
2
x
b) Tìm giá trị của m để phương trình trên có nghiệm x 5 2 2
a) Thay x 2 vào vế trái của phương trình ta được:
2
2 3 m .2 2( m 5) 4 6 2m 2m 10 0 đúng với mọi m
nên phương trình có nghiệm x 2 với mọi m
b) Vì phương trình luôn có nghiệm x 2 nên để nó có nghiệm x 5 2 2 thì theo định lý Vi-et ta có: 25 2 2 2m 5 5 2 2 m 5 m 10 2 2
Bài 19 Cho phương trình 2
1 0
x ax b với a, b là tham số
a) Giải phương trình khi a 3 và b 5
b) Tìm giá trị của a, b để phương trình trên có hai nghiệm phân biệt x1, x2 thoả mãn điều kiện:
2 1
x x
x x
Trang 30Bài toán yêu cầu
2 1
x x
x x
3
2 1
2 1
x x
x x
Các giá trị này đều thoả mãn điều kiện (*) nên chúng là các giá trị cần tìm
Bài 20: Cho phương trình ẩn x: x2 – x + m = 0 (1)
a) Giải phương trình đã cho với m = 1
b) Tìm các giá trị của m để phương trình (1) có hai nghiệm x1, x2 thỏa
Thay vào đẳng thức: ( x1x2 – 1 )2 = 9( x1 + x2 ), ta được:
Đối chiếu với điều kiện (1) suy ra chỉ có m = -2 thỏa mãn
Bài 21: Gọi x1, x2 là hai nghiệm của phương trình: x2 – x – 3 = 0
Trang 31Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
Do đó P = 2 2 2
x x x x 2x x = 1 4 13
9 3 9
Bài 23 Cho phương trình 2x2 m 3xm 0 (1) với m là tham số
a) Giải phương trình khi m 2
b) Chứng tỏ phương trình (1) có nghiệm với mọi giá trị của m Gọi x1, x2 là các nghiệm của phương trình (1) Tìm giá trị nhỏ nhất của biểu thức sau:
2 1
2 1
m x
x
m x x
1 m2 m m 2
Do m 12 0 nên m 12 8 8 2 2, suy ra A 2
Dấu bằng xảy ra m 1
Vậy giá trị nhỏ nhất của A là 2, đạt được khi m 1
Bài 24: Cho phương trình x2 + (2m + 1) x + m2 + 1 = 0 (1)
a) Giải phương trình (1) khi m = 1
b) Tìm m để phương trình (1) có 2 nghiệm âm
Trang 32Bài 25: Cho phương trình x2 + 2 (m - 1) x + m + 1 = 0 với m là tham số
Tìm tất cả các giá trị của m để phương trình có đúng 2 nghiệm phân biệt
Bài 26: Cho phương trình: (x2 - x - m)(x - 1) = 0 (1)
a) Giải phương trình khi m = 2
b) Tìm m để phương trình có đúng 2 nghiệm phân biệt
b) Vì phương trình (1) luôn có nghiệm x1 = 1 nên phương trình (1) có 2 đúng nghiệm phân biệt khi và chỉ khi:
- Hoặc phương trình f(x) = x2 - x - m = 0 có nghiệm kép khác 1
1
m 4
; m = 0
Trang 33Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
Bài 27: Cho phương trình: x4 - 5x2 + m = 0 (1)
a) Giải phương trình khi m = 4
b) Tìm m để phương trình (1) có đúng 2 nghiệm phân biệt
25hoặc m < 0 thì phương trình (1) có đúng 2 nghiệm phân biệt
Bài 28: Cho phương trình: x2 - 2x + m = 0 (1)
a) Giải phương trình khi m = - 3
b) Tìm m để phương trình (1) có 2 nghiệm x1, x2 thoả mãn: 2
2 2 1
1 1
Trang 34Bài 29: Cho phương trình: x2 - 2(m - 1)x + m + 1= 0 (1)
a) Giải phương trình khi m = - 1
b) Tìm m để phương trình (1) có 2 nghiệm x1, x2 thoả mãn 4
1 2 2
1
x
x x
Đối chiếu đk (1) thì cả 2 nghiệm đều thoả mãn
Bài 30: Cho phương trình: x2 - 2mx - 6m = 0 (1)
a) Giải phương trình (1) khi m = 2
b) Tìm m để phương trình (1) có 1 nghiệm gấp 2 lần nghiệm kia
Trang 35Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
Bài 31 : Cho phương trình: 2
(1 3)x 2x 1 3 0 (1) a) Chứng tỏ phương trình (1) luôn có 2 nghiệm phân biệt
b) Gọi 2 nghiệm của phương trình (1) là x , x 1 2 Lập một phương trình bậc
Bài 32: Cho phương trình: x2 – (4m – 1)x + 3m2 – 2m = 0 (ẩn x)
Tìm m để phương trình có hai nghiệm phân biệt x1, x2 thỏa mãn
x x x x đạt giá trị nhỏ nhất
Trang 36a/ Phương trình (1) có ∆’ = m2 - 4m +8 = (m - 2)2 +4 > 0 với mọi m nên phương trình (1) có 2 nghiệm phân biệt với mọi m
b/ Do đó, theo Viet, với mọi m, ta có: S = b 2m
Bài 34: Cho phương trình x2 – 2x – 3m2 = 0, với m là tham số
a) Giải phương trình khi m = 1
b) Tìm tất cả các giá trị của m để phương trình có hai nghiệm x1, x2 khác 0
và thỏa điều kiện 1 2
2 1
8 3
a 0 Điều kiện để phương trình có 2 nghiệm 0 mà m 0 > 0 và x1.x2 < 0
Bài 35: Cho phương trình: x2 – 2(m+2)x + m2 + 4m +3 = 0
a) Chứng minh rằng : Phương trình trên luôn có hai nghiệm phân biệt x1, x2 với mọi giá trị của m
b) Tìm giá trị của m để biểu thức A = 2 2
1 2
x x đạt giá trị nhỏ nhất
a) Chứng minh rằng : Phương trình trên luôn có hai nghiệm phân biệt x1, x2 với mọi giá trị của m
Trang 37Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
Vậy với m 2thì A đạt minA 2
Bài 36: Cho phương trình (ẩn số x): 2 2
Vậy (*) luôn có hai nghiệm phân biệt với mọi m
b) Tìm giá trị của m để phương trình (*) có hai nghiệm x x1, 2 thỏa x2 5x1
Theo hệ thức VI-ET có :x1.x2 = - m2 + 3 ;x1+ x2 = 4;
mà x2 5x1 => x1 = - 1 ; x2 = 5
Thay x1 1;x2 5 vào 2
x x m m
Bài 37: Cho phương trình: x2 – 2m 1 x m2 – 6 0 (m là tham số)
a) Giải phương trình khi m = 3
b) Tìm m để phương trình có hai nghiệm x1, x2 thỏa 2 2
1 2 16
x x
a) Thay x = 3 vào phương trình x2 - 2(m - 1)x + m2 - 6 = 0 và giải phương trình:
x2 - 4x + 3 = 0 bằng nhiều cách và tìm được nghiệm x1 = 1, x2 = 3
b) Theo hệ thức Viét, gọi x1, x2 là hai nghiệm của phương trình
Trang 38Bài 38: Cho phương trình x2 – 2(m – 3)x – 1 = 0
a) Giải phương trình khi m = 1
b) Tìm m để phương trình có nghiê ̣m x1 ; x2 mà biểu thức
A = x1 – x1x2 + x2 đạt giá tri ̣ nhỏ nhất? Tìm giá tri ̣ nhỏ nhất đó
a) Giải phương trình khi m=1 Đáp án a) x1 = 2 5 ; x2 = 2 5
b) Thấy hệ số của pt : a = 1 ; c = A – 1 pt luôn có 2 nghiê ̣m
Theo vi- ét ta có x1 + x2 =2(m – 3) ; x1x2 = –1
Mà A=x1 – x1x2 + x2 = (x1 + x2 )2 – 3x1x2 = 4(m – 3)2 + 3 3
GTNN củ a A = 3 m = 3
Bài 39: Cho phương trình x2 – 2(m + 1)x + 4m = 0 (1)
a) Giải phương trình (1) với m = 2
b) Tìm m để phương trình (1) có nghiệm x1, x2 thỏa mãn
(x1+m)(x2+m)=3m2 + 12
a) Thay m = 2 vào phương trình (1) ta được phương trình:
x2 – 6x + 8 = 0 Khi và chỉ khi (x – 2)(x – 4) = 0 khi và chỉ khi x = 2 hoặc x = 4 Vậy với m = 2 thì phương trình có 2 nghiệm x1 = 2 , x2 = 4
x x
1 1+
x x x x
Trang 39Luyện thi vào lớp 10 www.TOANTUYENSINH.com
NGUYỄN VĂN LỰC 0933.168.309 SP Toán K35 - ĐH Cần Thơ
Bài 41: Cho phương trình x2 – 2x + m – 3 = 0 với m là tham số
Tìm các giá trị của m để phương trình có hai nghiệm x1; x2 thỏa mãn
Bài 42: Cho phương trình 2
x 2(m 1)x m 2 0, với x là ẩn số, m R
a Giải phương trình đã cho khi m – 2
b Giả sử phương trình đã cho có hai nghiệm phân biệt x1 và x2 Tìm hệ
thức liên hệ giữa x1 và x 2 mà không phụ thuộc vào m
a) Giải phương trình đã cho khi m – 2
Bài 43: Cho phương trình bậc hai x2 + 5x + 3 = 0 có hai nghiệm x1; x2
Hãy lập một phương trình bậc hai có hai nghiệm (x1 + 1 ) và ( x2 + 1)
Trang 40Bài 44: Chứng minh rằng pt: 2
x mx m luôn có nghiệm với mọi giá trị của m Giả sử x1,x2 là 2 nghiệm của pt đã cho,tìm giá trị nhỏ nhất của biểu thức 2 2
Vậy minB=1 khi và chỉ khi m = -1
Bài 45: Cho parapol 2
1 1
1
m
m m
c) Cách 1: Ký hiệu x A;x B là hoành độ của điểm A và điểm B thì x A;x B là nghiệm của phương trình 2 2